V SA/Wa 840/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak, Protokolant specjalista - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego (obecnie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa) z dnia (...) września 2016 r. nr (...) w przedmiocie odmowy udzielenia wsparcia producentów świń w ramach nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach hodowlanych oddala skargę. Przedmiotem skargi, wniesionej przez H. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, jest decyzja Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...].09.2016r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego ARR z dnia [...].06. 2016r. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...].02.2016r. H. G. (Skarżący, Wnioskodawca, Strona) złożył do OT ARR w [...] Wniosek o udzielenie wsparcia producentom świń na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 2016r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowej nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach hodowlanych (Dz.U.z 2016r. poz. 141) dalej: rozporządzenie. Wniosek dotyczył udzielenia wsparcia do 1358 sztuk świń objętych kodem CN [...], należących do stada o numerze siedziby PL [...]. We wniosku zawarto oświadczenie, że sprzedaż 1358 sztuk świń nastąpiła z przeznaczeniem do uboju. Dołączono fakturę RR nr [...]wystawioną przez wnioskodawcę na ,,[...]’’ S.A. z/s w [...] za usługi związane z rolnictwem oraz chowem i hodowlą zwierząt, poświadczoną za zgodność z oryginałem przez H. G.. Dyrektor OT ARR (organ I instancji) odmówił udzielenia wsparcia producentom świń w ramach nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach hodowlanych. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż Skarżący, zgodnie z przedstawioną fakturą , nie dokonał sprzedaży świń, lecz świadczył usługę ,, [...]’’ S.A. związaną z rolnictwem oraz chowem i hodowla zwierząt to jest tzw. tucz nakładczy. Wobec tego nie spełnił przesłanek wynikających z treści par. 6 ust 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia. Po złożeniu przez Wnioskodawcę odwołania i ponownym rozpoznaniu sprawy, organ II instancji utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Dyrektora. Podkreślił, iż weryfikacja wniosków o udzielenie wsparcia dotyczyła zarówno danych zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt ( tj. czy w dniu [...] września 2015r. Wnioskodawca posiadał nie więcej niż 2000 świń oraz czy w okresie od dnia 1 pażdziernika 2015r. do dnia 7 stycznia 2016r. co najmniej 5 świń sprzedanych przez tego producenta zostało poddanych ubojowi w rzeżni), jak również dokumentów potwierdzających sprzedaż z przeznaczeniem do uboju co najmniej 5 i nie więcej niż 2000 świń objętych kodem [...] lub loch objętych kodem [...] w okresie od dnia 1 pażdziernika do dnia 31 grudnia 2015r. Ta weryfikacja miała na celu ustalenie na określoną datę całkowitej ilości świń kwalifikujących się do udzielenia wsparcia w celu obliczenia jednostkowej kwoty wsparcia. Organ ustalił, że przedłożona do wniosku faktura nr [...] nie spełnia wymogu z par. 8 ust. 3 pkt 2) lit. c) rozporządzenia, to znaczy nie jest to faktura lub faktura VAT RR potwierdzająca sprzedaż świń. Potwierdza ona jedynie, że świnie będące przedmiotem wniosku o wsparcie zostały zgodnie z umowami zawartymi pomiędzy Wnioskodawcą a ,,[...]’’ SA z/s w [...]odebrane do uboju przez Zamawiającego. Były to umowa na tucz trzody chlewnej oraz umowa o dzieło. Na tej podstawie, zgodnie z zawartymi umowami, Wnioskodawcy przysługiwało skalkulowane wynagrodzenie za wykonanie usługi z uwzględnieniem doliczeń/odliczeń, przekroczeń/osiągnięć wskazanych w umowie wskaźników. Przedmiotem zawartych umów nie była sprzedaż świń, więc Skarżący nie spełnił przesłanek określonych w par. 6 ust. 1 pkt 2) rozporządzenia. W skardze złożonej do WSA H. G. decyzji Prezesa ARR zarzucił: 1. Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.: a) Par. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się niewłaściwym uznaniem w decyzji I i II instancji, że zbycie 1390 świń jakiego dokonał Skarżący nie stanowi podstawy do przyznania wsparcia [podczas gdy transakcja przedmiotowego zbycia nie została określona w Rozporządzeniu jako niespełniająca przesłanek określonych w omawianym par.6 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia, b) Par. 7 ust. 3 Rozporządzenia poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie polegające na tym, że przepis ten tworząc enumeratywny katalog świń których liczby nie uwzględnia się przy ustalaniu ogólnej liczby świń w stosunku do której przysługuje wsparcie, nie uzależnia od zastosowanej formy zbycia jakiej dokonał Skarżący, podczas gdy w decyzji I i II instancji uznano, że forma zbycia jaką zastosował, uniemożliwia przyznanie przedmiotowego wsparcia, c) Par. 8 ust. 3 pkt 2 lit. a-c Rozporządzenia, poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie polegające na tym, że mimo że przepis ten formułując katalog załączników do wniosku o przyznanie wsparcia dla producentów świń, w decyzji I i II instancji nie wskazano na podstawie jakich dokumentów lub oświadczeń wydano rozstrzygnięcia niekorzystne dla Skarżącego i stwierdzające odmowę przyznania wsparcia tytułem hodowli i zbycia określonej liczby świń. 2. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: a) Art. 6 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa), poprzez nieuwzględnienie w decyzji I i II instancji konstytucyjnej zasady, że organ administracji publicznej działa na podstawie i w granicach prawa, co przejawiło się uznaniem, że forma zbycia określonej liczby świń jaką zastosował Skarżący dyskwalifikuje przyznanie przedmiotowego wsparcia, podczas gdy par.7 ust. 3 par.8 ust. 3 pkt 2 lit. a)-c) Rozporządzenia nie formułują podstawy prawnej do odmowy przyznania wsparcia w przypadku formy zbycia jaką zastosował Skarżący, b) Art. 7 kpa w zw. z art. 136 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez brak przeprowadzenia na żądanie Skarżącego lub z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo poprzez zlecenie przeprowadzenia tego postępowania organowi I instancji, podczas gdy wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w decyzji I i II instancji wymagało przeprowadzenia dowodów z dokumentów, na podstawie których odmówiono wsparcia (zob. pkt 1 ppkt c), c) Art. 12 par. 1 kpa poprzez niewłaściwe zastosowanie a to poprzez brak wnikliwości przy przeprowadzonym postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji przez organ I i II instancji, co przejawiało się brakiem przedstawienia dowodów na podstawie których wydano decyzję I i I instancji odmawiającej wsparcia, d) Art. 77 par. 1 kpa, poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, czyli pominięcie przy wydaniu decyzji I i II instancji przedstawienia i oceny dowodów na podstawie których odmówiono przyznania wsparcia. e) Art. 78 par. 1 kpa poprzez nieprzeprowadzenia dowodu na wniosek Strony, podczas gdy przedmiotem dowodu z umowy dotyczącej zbycia świń była okoliczność mająca znaczenie dla sprawy, f) Art. 80 kpa poprzez niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny wskazującej na udowodnienie okoliczności, że Skarżący nie zbył świń zgodnie z par. 6 ust. 1 pkt 1 i 2 Rozporządzenia, g) Art. 107 par.3 kpa poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji I i II instancji faktów wynikających z dokumentów i oświadczeń o których mowa w pkt 1 ppkt c Skargi, przyczyn dla których z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej tych dowodów oraz poprzez brak wyjaśnienia materialnej podstawy prawnej decyzji, podczas gdy przywołane dowody i przepisy par. 6 ust. 1 pkt 1 i 2; par. 7 ust. 3; par.8 ust. 3 pkt 2 lit. a-c Rozporządzenia stanowiły istotną podstawę do uzyskania prawidłowego rozstrzygnięcia organu I i II instancji, h) Art. 138 par 1 pkt 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji. W związku z powyższymi zarzutami Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji oraz rozważenie zobowiązania organu I instancji do wydania w określonym terminie decyzji lub postanowienia wskazujących sposób załatwienia sprawy lub jej rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu skargi H. G. podniósł, iż umowa o tucz trzody chlewnej (tucz nakładczy) nr [...] stanowi umowę kontraktacji, która jest pochodną umowy sprzedaży. Wskazał, że kontraktacja nie służy realizacji usług. Jego zdaniem, par. 7 ust. 3 oraz par. 8 ust. 3 pkt 2 lit. a-c Rozporządzenia nie stanowią przeszkód, by wsparcie było przyznane w przypadku zbycia w drodze kontraktacji. Skarżący wskazał, że złożył wraz a wnioskiem faktury. Co prawda, faktura posiada opis usługi : ,,usługa związana z rolnictwem oraz chowem i hodowlą zwierząt’’ jednak organy nie powinny wykorzystywać tej treści wprost do określenia przedmiotu umowy w wyniku której doszło do zbycia świń związanego z uzyskaniem wsparcia, bez przeprowadzenia dowodów przeciwnych. Skarżący zarzucił organowi, iż odmówił mocy dowodowej umowie na tucz trzody chlewnej, umowie o dzieło z dnia [...] lipca 2015r. pomiędzy nim a [...] S.A., księdze rejestracji świń. Nadto Skarżący podkreślił, że wydanie korzystnej decyzji niezbędne jest do kontynuowania przez niego działalności rolniczej w sposób umożliwiający rozwój zgodny zarówno z koncepcją wsparcia unijnego jak i zasadą zysku. W odpowiedzi na skargę Prezes ARR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, lub ewentualnie ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.). Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków Sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów należy uznać, że skarga nie jest zasadna. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 stycznia 2016r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych z ustanowieniem tymczasowej nadzwyczajnej pomocy dla rolników w sektorach hodowlanych wymaga – w par. 8 ust. 3 pkt 2) aby do wniosku o udzielenie wsparcia dołączono w przypadku producenta świń: a) Oświadczenie producenta świń o liczbie świń posiadanych w dniu [...] września 2015r. w stadzie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lit.b, b) Oświadczenie producenta świń o liczbie świń objętych kodem [...]oraz loch objętych kodem [...] sprzedanych w okresie od dnia 1 pażdziernika do dnia 31 grudnia 2015r. z przeznaczeniem do uboju, c) Faktury lub faktury VAT RR potwierdzające sprzedaż świń, o których mowa w lit. b w okresie od dnia 1 pazdziernika do dnia 31 grudnia 2015r., lub kopie tych faktur. Zgodnie z par. 6 ust. 1 pkt 1 lit b) rozporządzenia wsparcie jest udzielane rolnikowi, o którym mowa w art. 1 ust. 1 rozporządzenia 2015/1853 będącemu producentem świń, zwanemu dalej: ,,producentem świń’’, jeżeli: 1) Według danych zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych siedzib stad tych zwierząt: a) W dniu [...] września 2015r. posiadał nie więcej niż 2000 świń, b) W okresie od dnia 1 pażdziernika 2015r. do dnia 7 stycznia 2016r. co najmniej 5 świń sprzedanych przez tego producenta zostało poddanych ubojowi w rzeżni. Zasadnie organy uznały, że faktura RR nr [...] i pismo [...] S.A. z dnia 30.12.2015r. (k-19), kopia umowy o dzieło między Skarżącym a firmą [...] S.A. (k-20) wskazują, że nie doszło do sprzedaży świń przez producenta. Skarżącemu, w wyniku wykonywania zawartych umów przysługiwało wynagrodzenie skalkulowane za sztukę świni wynoszące 44 zł z uwzględnieniem odliczeń/doliczeń, przekroczeń/osiągnięć wskazanych w umowie wskaźników. Skarżący nie dokonał sprzedaży przedmiotowych świń, które zostały mu wstawione do tuczu, a potem odebrane do uboju. Tak więc nie doszło do sprzedaży świń z przeznaczeniem do uboju, ale do wykonania postanowień zawartej umowy o dzieło. H. G.uzyskał wynagrodzenie za wykonanie umowy a nie cenę sprzedaży świń. Faktura RR nr [...]wystawiona przez Skarżącego nie dokumentowała sprzedaży świń tylko wykonanie usługi tuczu nakładczego i wykonania umowy o dzieło. Co do wniosku skarżącego o przeprowadzenie przez Sąd dowodów uzupełniających z dokumentów tj. z umowy na tucz nakładczy nr [...] i umowy o dzieło z dnia [...] lipca 2015r., księgi rejestracji świń, pisma z dnia [...] grudnia 2015r., WSA uznał to za niecelowe, gdyż wszystkie wskazane dokumenty znajdują się w aktach administracyjnych i są Sądowi znane i podlegały ocenie przy rozpatrywaniu niniejszej sprawy. Tak więc uznając, iż zarzuty zawarte w skardze nie znajdują potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym prawidłowo zebranym i ocenionym przez organ, skargę na podstawie przepisu 151 p.p.s.a. należało oddalić.