V SA/Wa 847/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-27
Skład orzekający: Małgorzata Rysz, Jolanta Bożek, Barbara Mleczko – Jabłońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo zastosowały sankcje w postaci pomniejszenia płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, uwzględniając zarzuty strony dotyczące udzielenia jej błędnych informacji przez pracownika organu?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 10, 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego, nie wyjaśniły w sposób jednoznaczny, czy nieprawidłowość wniosku wynikała z winy strony, a także naruszyły zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Ponadto, organy wybiórczo zastosowały przepisy unijne, pomijając te chroniące prawa strony, w tym art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. W wyniku kontroli stwierdzono nieścisłości dotyczące tej samej działki zgłoszonej przez dwóch wnioskodawców. Rolnik twierdził, że został wprowadzony w błąd przez pracownika ARiMR co do uprawnień do płatności. Organy administracji nałożyły sankcje w postaci pomniejszenia płatności. Rolnik wniósł skargę do WSA, zarzucając organom nieuwzględnienie jego argumentów dotyczących błędnych informacji.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] lipca 2007 r. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Rysz, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska (spr.), Protokolant - Urszula Chojnacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2008r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów w pomniejszonej wysokości. 1. Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Nr [...] z [...] lipca 2007 r. wydaną przez Kierownika Biura [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. 2. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Przedmiotem skargi z [...] lutego 2008 r. (data nadania), wniesionej przez B. K. jest decyzja Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z [...] grudnia 2007 r. o nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości, wydana w następującym stanie faktycznym:
Pan B. K. w dniu [...] maja 2005 r. złożył w Biurze [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2005. Wniosek ten obejmował działki rolne zgłoszone do płatności bezpośrednich o łącznej powierzchni [...] ha.
W wyniku kontroli wniosku i wykrytych nieścisłości w kontroli krzyżowej polegających na tym, iż dwóch wnioskodawców ubiegało się o przyznanie płatności na tę samą działkę ( nr ew. [...] położoną w powiecie [...] gmina M.) wystosowano do wnioskodawcy wezwanie celem złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na powyższe zainteresowany w dniu [...] lutego 2006 r. przedłożył korektę wniosku i oświadczenie, w którym wyjaśnił okoliczności, w jakich doszło do zgłoszenia do płatności bezpośrednich działek rolnych o określonej w we wniosku powierzchni, powołując się na informacje jakich udzielił mu zastępca Kierownika Biura [...] ARMiR w S. sugerujące złożenie wniosku o dopłaty na działkę będącą współwłasnością wnioskodawcy i innego rolnika -do wysokości posiadanego udziału.
Decyzją z [...] maja 2006 r. Kierownik Biura [...] ARiMR w S. przyznał wnioskodawcy płatność bezpośrednią do gruntów rolnych na rok 2005 w pomniejszonej wysokości .
W wyniku złożonego odwołania, w którym wnioskodawca zarzucił organowi I instancji udzielenie błędnych informacji w zakresie uprawnień do ubiegania się przez rolnika o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych, decyzją z dnia [...] lutego 2007r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy wskazał, iż w sprawie brak jest postępowania wyjaśniającego w zakresie podniesionych przez rolnika zarzutów, a błędne informacje ( jeżeli takowe zostały wnioskodawcy udzielone ), w wyniku których zainteresowany złożył wniosek o przyznanie płatności do działek rolnych, co do których nie był uprawniony do przyznania płatności, nie mogą mieć dla niego negatywnych konsekwencji.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, po odebraniu od wnioskodawcy oświadczenia, iż faktycznie nie użytkował w 2005r. działki o nr ew. [...], której jest współwłaścicielem i złożeniu korekty wniosku, Kierownik Biura [...] ARMiR w S. decyzją z dnia [...] lipca 2007r. przyznał wnioskodawcy płatności bezpośrednie do gruntów rolnych na 2005r. w pomniejszonej wysokości w łącznej kwocie [...]zł. tj. po potrąceniu już kwoty [...] zł. jako sankcji za stwierdzone nieprawidłowości w deklaracji działek rolnych. Organ wskazał, iż na ww. kwotę płatności składa się:
- Jednolita Płatność Obszarowa (JPO) -2005 w wysokości [...] zł, oraz
- Uzupełniająca Płatność Obszarowa (UPO) 2005 w wysokości [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że powierzchnia, co do której był rozpatrywany wniosek do objęcia JPO wynosiła [...] ha, a powierzchnia, co do której została naliczona płatność JPO – [...] ha. Natomiast powierzchnia, co do której był rozpatrywany wniosek o do objęcia UPO wynosiła [...] ha, a powierzchnia, co do której została ta płatność naliczona – [...]ha. Wyliczenie procentowej różnicy w powierzchni działek zgłoszonych do wniosku o objęcie JPO i stwierdzonych w czasie kontroli wynosi [...]%, natomiast procentowa różnica w powierzchni działek zgłoszonych we wniosku do UPO i stwierdzonych w czasie kontroli wynosi [...] % W związku z tym należne płatności zostały w obu przypadkach pomniejszone o dwukrotność stwierdzonych różnic.
Kierownik Biura wskazał, iż sankcja odnosząca się do JPO została zastosowana na podstawie art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1793/2004 z 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów do produkcji surowców. W stosunku natomiast do UPO sankcja wynikała z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z 21 kwietnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników.
W odwołaniu od decyzji Kierownika Biura [...] ARiMR w [...] B. K. zwrócił się o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, że nie zgadza się z decyzją o nałożeniu sankcji w postaci zmniejszenia płatności . W jego ocenie sprawa nie została w ogóle rozpoznana zgodnie z zaleceniami Dyrektora [...] Oddziału ARMiR zawartymi w decyzji uchylającej decyzję organu I instancji bowiem brakuje w niej jakiegokolwiek odniesienia do udzielenia nienależytej informacji przez pracownika organu w kwestii ubiegania się o płatności.
Decyzją z [...] grudnia 2007 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w W. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podał, iż po ponownym przeanalizowaniu całokształtu materiału dowodowego uznał słuszność wydanej decyzji pod względem faktycznym i prawnym. Nie stwierdził zmian stanu faktycznego ani prawnego, które to mogłoby wpłynąć na zmianę decyzji w niniejszej sprawie. Wyjaśnił, iż powodem wydania decyzji przyznającej płatności bezpośrednie do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości była rozbieżność pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez wnioskodawcę, a stwierdzoną ( faktycznie użytkowaną ) w wyniku postępowania wyjaśniającego. Następnie, organ odwoławczy powołując się na przepis art. 2 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 18 grudnia 2003r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru ( Dz. U 2004 Nr 6 poz. 40) wskazał na przesłanki jakie łącznie musi spełniać producent rolny ubiegając się o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych podnosząc, iż przede wszystkim warunkiem tym jest posiadanie gospodarstwa rolnego. Wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych należy przez to rozumieć faktyczne użytkowanie - uprawianie gruntów rolnych nawet gdy nie jest się ich właścicielem. Dalej organ wskazał, że z zebranych w sprawie dokumentów, oświadczeń wnioskodawcy wynika, iż nie był on w 2005r. posiadaczem spornej działki, a zatem nie użytkował jej rolniczo. Działka ta była w tym czasie użytkowana przez innego jej współwłaściciela, który z umowy udostępnienia jej wnioskodawcy w 2005r. wycofał się i nadal ją użytkował.
Odnosząc się natomiast do zarzutów udzielenia rolnikowi błędnych informacji przez Zastępcę Kierownika Biura [...] ARMiR w S. w zakresie podmiotów uprawnionych do ubiegania się o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, organ odwoławczy wskazał, że z postępowania wyjaśniającego wynika, iż wnioskodawca w sposób rzetelny i prawidłowy poinformowany został, kto i na jakich zasadach może ubiegać się o przyznanie płatności. Zastępca Kierownika pouczył bowiem wnioskodawcę, że tylko faktyczny użytkownik gruntów rolnych czyli osoba prowadząca na deklarowanych we wniosku gruntach działalność rolniczą jest uprawniona do ubiegania się o te płatności.
Błędna ocena uzyskanych informacji mogła, zdaniem Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARMiR wynikać z niewłaściwej interpretacji uzyskanych informacji lub też stanowi linię obrony wnioskodawcy, której nie można dać wiary. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wskazał na zastosowane w sprawie przepisy prawa i sposób wyliczenia przyznanych stronie płatności obszarowych.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję skarżący – B. K. wniósł o jej uchylenie i ponowne rozpatrzenie sprawy, przyznanie płatności do faktycznej powierzchni gruntów bez zastosowania sankcji.
Zarzucił ponownie organom, iż nie uwzględniły, że został wprowadzony w błąd przez udzielenie nienależytej informacji w kwestii ubiegania się o dopłaty przez Z-cę Kierownika Biura [...] ARMiR w S. Podkreślił, że odwołując się po raz pierwszy od decyzji wydanej w I instancji wskazał na powyższe i wówczas organ odwoławczy uchylając tę decyzję sam wyraził przypuszczenie, że strona nie zadeklarowałaby spornej działki gdyby udzielono jej należytej i pełnej informacji nakazując zbadać powyższe. W ocenie skarżącego sprawa nie została właściwie rozpoznana, skoro po ponownym jej rozpatrzeniu organ I instancji nie zastosował się do wskazań organu odwoławczego, natomiast wydał decyzję identyczną jak uprzednio uchylona, nie odnosząc się w ogóle do istoty sporu. Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że udzielono mu pełnej i rzetelnej informacji. Wskazał na liczne niejasności, jakie towarzyszyły pierwszym wnioskom o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych. O wymogu faktycznego posiadania działki rolnej, a nie tylko tytułu prawnego do niej wnioskodawca, jak twierdzi, został pouczony dopiero po zastosowaniu sankcji, kiedy to we wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2006 ponownie zgłosił sporną działkę o nr ew. [...]. Dysponując dopiero wówczas pełną wiedzą i za sugestią zastępcy kierownika Biura wycofał wniosek o płatności w części dotyczącej owej działki.
W tym stanie rzeczy, wnioskodawca skarżoną decyzję o przyznaniu płatności bezpośrednich do gruntów rolnych w pomniejszonej wysokości uważa za krzywdzącą.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości swoje stanowisko przedstawione w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Należy też zauważyć, iż na podstawie art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. Powołany przepis nakłada na sąd administracyjny obowiązek wyjścia poza granicę skargi i zajęcie się wszystkimi postępowaniami prowadzonymi w granicach danej sprawy.
Kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura [...] ARiMR w S. z [...] lipca 2007 r. w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, Sąd uznał, iż skarga zasługuje na uwzględnienie - także z przyczyn, które Sąd wziął pod uwagę z urzędu niezależnie od jej treści. W ocenie Sądu, obie ww. decyzje zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to uzasadniało ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Jednocześnie Sąd zaznacza, iż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzyga właściwy organ administracyjny. Sąd administracyjny nie ma uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, dlatego też uwzględniając niniejszą skargę, nie mógł uwzględnić wniosku w niej zawartego "o przyznanie płatności do faktycznej powierzchni gruntów bez zastosowania sankcji" Był natomiast uprawniony do zbadania wydanych decyzji pod względem ich legalności, tj. zgodności z przepisami mającymi w sprawie zastosowanie i stwierdzając, iż są wadliwe orzekł o wyeliminowaniu ich z obrotu prawnego. Tym samym sprawa "wróci" do organu administracyjnego celem ponownego jej rozpatrzenia.
W sprawie niniejszej wskazać należy, iż skarżący ubiegał się o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych.
Stosownie do treści art. 2 ust.1 i 2 ustawy z 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru (Dz. U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 ze zm.), mającej zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 53 ust. 1 ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 35, poz. 217- obowiązującej od 27 lutego 2007 r.), osobie fizycznej będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego przysługują płatności na będące w jej posiadaniu grunty rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolne, a warunkiem uzyskania płatności jak wynika z ust. 2 tego przepisu jest posiadanie przez producenta rolnego działek rolnych o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha, które kwalifikują się do objęcia płatnościami, przy czym za działkę rolną uważa się zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego.
Przyjęta w sprawie niniejszej przez organy administracyjne wykładnia tego przepisu nie budzi wątpliwości. Zasadnie organ odwoławczy wywiódł, iż uprawnionym do przyznania płatności bezpośrednich jest rolnik faktycznie użytkujący - uprawiający grunty rolne będące w jego posiadaniu. Tym samym współwłaściciel, który nie posiada i nie użytkuje gruntu będącego przedmiotem współwłasności, nie jest uprawniony do ubiegania się o dopłaty bezpośrednie.
W sprawie bezspornym jest, iż skarżący nie użytkował w 2005r. działki o nr ew. [...] , której jest współwłaścicielem , a którą zadeklarował we wniosku o ubieganie się o płatności. Wyjaśniając jednak stwierdzone w wyniku kontroli krzyżowej nieprawidłowości co do zawyżenia powierzchni działek, skarżący przedstawił wersję wydarzeń, w świetle której zadeklarowanie przez niego spornej działki było wynikiem informacji udzielonej mu przez zastępcę kierownika Biura [...] ARMiR o przysługującym współwłaścicielowi gruntów uprawnieniu do dopłat i sugestii pracownika organu co do zgłoszenia działki będącej przedmiotem współwłasności do wysokości posiadanego udziału. Tym samym istota sporu w sprawie niniejszej sprowadza się do ustalenia czy rolnikowi zostały udzielone rzetelne i zgodne z prawem informacje przez pracownika organu i czy wykazał w świetle swoich twierdzeń, iż nie jest winny nieprawidłowości wniosku.
Na powyższe zwrócił uwagę organ odwoławczy i uchylając w dniu [...] lutego 2007r. decyzję Kierownika Biura [...] ARMiR w S. o przyznaniu płatności bezpośrednich w pomniejszonej wysokości oraz przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, nałożył na organ I instancji obowiązek ponownego zbadania sprawy pod kątem ustalenia czy stronie udzielona została należyta informacja w kwestii ubiegania się o przyznanie płatności.
Ponowne rozpoznanie sprawy organ I instancji ograniczył do odebrania od skarżącego korekty wniosku i oświadczenia o tym, iż faktycznie w 2005r. nie użytkował działki o nr ew. [...] zgłoszonej uprzednio do dopłat. Wydana zaś w wyniku tego postępowania w dniu [...] lipca 2007r. decyzja sprowadza się jedynie do wskazania sposobu obliczenia przyznanej pomocy, nie zawiera w ogóle podstaw faktycznych i nie realizuje wytycznych zawartych w decyzji organu odwoławczego.
Na skutek ponownego odwołania wnioskodawcy, organ odwoławczy po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego , na które złożyła się notatka urzędowa sporządzona przez Zastępcę Kierownika Biura [...] ARMiR w S. o udzielaniu skarżącemu właściwych, zgodnych z prawem informacji o uprawnieniach do płatności obszarowych oraz mijaniu się z prawdą przez rolnika w przedstawionej przez niego wersji wydarzeń wydał zaskarżoną decyzję. Zawiera ona szersze uzasadnienie sprawy. Opierając się na przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym organ odwoławczy wywiódł, iż wnioskodawca w sposób rzetelny i prawidłowy został poinformowany kto i na jakich zasadach może ubiegać się o przyznanie płatności.
W tym miejscu należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych i oddzielnej płatności z tytułu cukru, płatność przyznawana jest w drodze decyzji administracyjnej, wydanie tego aktu musi być poprzedzone postępowaniem administracyjnym. Pomimo więc charakteru głównego świadczenia i w związku z tym stosowanych przepisów wspólnotowych, rozpatrzenie sprawy winno nastąpić również zgodnie z przepisami ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej powoływanej jako k.p.a.
Przepisy te zobowiązują zaś organ do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i jej rozstrzygnięcia w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy. Organ rozstrzygający sprawę winien bowiem stać na straży praworządności i podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy (art. 7 k.p.a.). Obowiązany jest też w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.). przy realizacji zasady uczestnictwa stron w postępowaniu wyrażonej w art 10 k.p.a. Obowiązek ten obciąża zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy ponownie rozstrzygający sprawę. Z kolei, przepis art. 107 § 3 k.p.a. nakłada na wszystkie organy administracji publicznej obowiązek uzasadnienia faktycznego, które w szczególności powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej i uzasadnienia prawnego wydawanych decyzji.
Mając na względzie powyższe, Sąd ponownie podkreśla, iż uzasadnienie decyzji I instancji sprowadza się jedynie do wskazania sposobu obliczenia przyznanej pomocy, nie zawiera w ogóle podstaw faktycznych , nie rozstrzyga o istocie sporu tj. czy wnioskodawca został należycie i w pełni pouczony o przysługujących mu uprawnieniach do płatności i czy zadeklarowanie we wniosku spornej działki wynikało z błędnie udzielonej mu informacji. Decyzja organu odwoławczego, co prawda zawiera szersze uzasadnienie sprawy, jednakże nadal nie zawiera pełnego przedstawienia materiału dowodowego, na podstawie którego została wydana. Organ odwoławczy korzystając ze swoich uprawnień w trakcie ponownego rozpoznania sprawy - do przeprowadzenia postępowanie wyjaśniającego, oparł się w całości na notatce urzędowej sporządzonej przez z-cę kierownika Biura ustalając, iż strona została właściwie i rzetelnie pouczona o swoich uprawnieniach co do płatności obszarowych. W tym zakresie nie dał wiary twierdzeniom skarżącego przyjmując je jako linię obrony, bądź uznając, iż błędna ocena informacji mogła wynikać z niewłaściwej interpretacji uzyskanych informacji. W sytuacji gdy organ ten nie wyjaśnił wszystkich okoliczności spotkania wnioskodawcy z urzędnikiem, w którym uczestniczyły również inne osoby
( [...] skarżącego ), chociażby przez konfrontację ich zeznań, nie odniósł się do faktu iż skarżący nie twierdził, iż sporną nieruchomość użytkuje, dokonaną w decyzji ocenę dowodu w postaci oświadczenia pracownika organu uznać należy za dowolną. Tym bardziej, iż dokonana została z naruszeniem zasady uczestnictwa stron w postępowaniu – art. 10 k.p.a . W aktach sprawy brak jest bowiem dowodu, iż organ odwoławczy zapewnił skarżącemu czynny udział w postępowaniu umożliwiając zapoznanie się i wypowiedzenie co do zebranych dowodów i materiałów. Dotyczy to również postępowania przed organem I instancji.
W ocenie Sądu, obie ww. decyzje zostały wydane z istotnym naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., a także tych przepisów postępowania administracyjnego, które zobowiązują organ do wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Trudno bowiem na ich podstawie uznać, iż ustalenia dokonane przez organ wyjaśniły w sposób jednoznaczny, że rzeczywiście złożenie niepoprawnego wniosku wynikało z winy samego zainteresowanego, a to uzasadniało dokonanie zmniejszeń w przyznanych płatnościach. Treść tych decyzji jak i akta sprawy wskazują zdaniem Sądu, iż organy orzekające w sprawie nie przeprowadziły pełnego postępowania dowodowego jak również wybiórczo zastosowały w sprawie przepisy unijne, pomijając zupełnie te, które chronią prawa strony tego postępowania.
W szczególności Sąd zauważa, iż sprawa niniejsza winna być rozpatrzona nie tylko pod kątem wskazanych wyżej przepisów postępowania jak również z zastosowaniem art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, wprowadzającego wyjątki do stosowania wyłączeń i obniżek. Przepis ten stanowi bowiem, iż obniżki i wyłączenia (przewidziane m.in. w art. 51 tego rozporządzenia) nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem formalnym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości.
W tym miejscu wskazać należy, ż art. 68 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 na podstawie art. 136 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 ma zastosowanie także do Jednolitej Płatności Obszarowej.
Konkludując, z tych wszystkich względów Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, art. 10 art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który mógł mieć istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
W ponownie prowadzonym przez organ I instancji postępowaniu, nie przesądzając o ostatecznym wyniku rozstrzygnięcia, należy uwzględnić powyżej poczynione przez Sąd uwagi z rozważeniem nadto zarzutów wnioskodawcy dotyczących okoliczności składania wniosków o płatności w początkowym okresie obowiązywania przepisów unijnych, jak również zdaniem skarżącego właściwego pouczenia go o przysługujących mu uprawnieniach dopiero w sytuacji złożenia wniosku o przyznanie płatności na 2006r. obejmującego również sporną nieruchomość rolną, przy zachowaniu zasady zapewnienia czynnego udziału stron w postępowaniu wynikającej z art. 10 k.p.a.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art. 134, art. 135 i art. 152 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło