V SA/Wa 848/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-09-17

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), uznając, że skarżący wykazał swoją trudną sytuację majątkową i finansową. Dochody rodziny ze świadczeń emerytalnych i rentowych, po uwzględnieniu niezbędnych wydatków, nie pozwalają na poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący R. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w związku z koniecznością uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Wnioskodawca oświadczył, że utrzymuje się wraz z żoną z emerytury i renty, a dochody te są w znacznej części przeznaczane na leczenie. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił szczegółowe dane dotyczące miesięcznych wydatków oraz dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową, w tym wyciąg z rachunku bankowego.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 17 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu nienależnie pobranych płatności do gruntów rolnych; postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W odpowiedzi na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego R. S. wystąpił z wnioskiem (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 26 sierpnia 2009 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazał, iż gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną. Oświadczył, iż utrzymują się ze świadczeń: emerytalnych żony w wysokości 947,06 złotych brutto oraz rentowych skarżącego w wysokości 796,62 złotych brutto. Ponadto wnioskodawca wyjaśnił, iż dochody jakie otrzymują są w znacznej części wydawane na leczenie. Stwierdził, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych, oszczędności i przedmiotów wartościowych. W związku z tym, że dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych, zarządzeniem z 2 września 2009 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. Pismem procesowym z 9 września 2009 r. (data nadania), skarżący wskazał, iż mieszka wraz z żoną w mieszkaniu swojej córki. Córka posiada [...] małoletnich dzieci. Wyjaśnił, iż miesięcznie ponosi następujące wydatki: wyżywienie – 600 złotych, leki – 150 złotych, środki czystości i higieny – 100 złotych, gaz – 50 złotych, paliwo do samochodu (13-letni [...]) – 100 złotych, telefon – 70 złotych, energia elektryczna w części dotyczącej skarżącego – 100 złotych, woda, wywóz śmieci i szamba – 50 złotych. Ponadto skarżący wskazał, iż ponosi koszty utrzymania samochodu, ogrzania wody i mieszkania, opłaty za abonament RTV i koszty zakupu obuwia i ubrań. Wyjaśnił, iż posiada rachunek bankowy, na który wpływa renta w wysokości 689,62 złotych, żona skarżącego otrzymuje emeryturę w wysokości 810,82 złotych poprzez listonosza. Do pisma skarżący załączył akt notarialny, którym skarżący przekazał gospodarstwo rolne dzieciom, zaświadczenia z [...] września 2009r. wskazujące, iż skarżący nie posiada gospodarstwa rolnego na ternie Gminy Z., wyciąg ze swojego rachunku bankowego z saldem na 8 września 2009 roku w wysokości 390,76 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. – prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 §3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Biorąc pod uwagę znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniami wynikającymi z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Oceniając wniosek skarżącego wzięto pod uwagę jego sytuację rodzinną i majątkową oraz dochody. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, iż cała rodzina utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych i rentowych w łącznej wysokości ok. 1500 złotych netto należało uznać, po uwzględnieniu ponoszonych przez wnioskodawcę wydatków, iż skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W przytoczonych okolicznościach skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie ponieść pełnych kosztów sądowych w sprawie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło