V SA/Wa 854/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę. Pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. H. Sp. z o.o. w L. złożyła w Podkarpackim OR ARiMR wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania "Zwiększenie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013. Wniosek został poddany ocenie pod kątem spełniania warunków przyznania pomocy. Po pozytywnym wyniku wstępnej weryfikacji, podczas weryfikacji kompletności i poprawności, zgodności z zasadami, weryfikacji krzyżowej oraz weryfikacji limitu pomocy, stwierdzono braki wniosku skutkujące koniecznością dokonania uzupełnień w trybie przewidzianym w §10 ust. 3 rozporządzenia z 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Po dokonaniu weryfikacji dokumentów nadesłanych w ramach dwukrotnego uzupełnienia wniosku o przyznanie pomocy finansowej, wobec negatywnej oceny ekonomicznej dotyczącej działalności Wnioskodawcy w latach 2006-2008, ARiMR w dniu [...] stycznia 2010 r. odmówiła przyznania pomocy. Ocena dotychczasowej działaności Wnioskodawcy została oparta na analizie wskaźnikowej danych ze sprawozdań finansowych jego przedsiębiorstwa będących załącznikiem do biznesplanu. Pod uwagę brano wskaźniki: rentowność sprzedaży (ROS), rentowność aktywów (ROA), wskaźnik płynności bieżącej (CR), wskaźnik płynności szybkiej (QR), wskaźnik autonomii (ER), wskaźnik zdolności obsługi zadłużenia (DSCR). W oparciu o te wskaźniki Wnioskodawca uzyskał 30 pkt (na 100 możliwych), podczas gdy pomoc była przyznawana podmiotom, które zdobyły powyżej 31 pkt. W dniu 29 stycznia 2010 r. Wnioskodawca 29 stycznia 2010 r. wniósł do Prezesa ARiMR wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ w piśmie z dnia [...] lutego 2010 r. ustosunkował się do stanowiska strony i stwierdził, iż przy rozpatrywaniu jej wniosku nie doszło do naruszenia prawa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. Sp. z o.o. w L. wniosła o uchylenie pisma ARiMR z dnia [...] stycznia 2010 r. oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia: - art. 10 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu oraz przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz rozdziału 5.3.1. obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013; - art. 32 Konstytucji RP i art. 5 Kodeksu cywilnego. W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że organ nie wziął w ogóle pod uwagę, że wspierane projekty są realizowane przez przedsiębiorców, którzy zaopatrują się w surowce na podstawie umów długoterminowych, zawieranych z producentami rolnymi lub podmiotami wstępnie przetwarzającymi produkty rolne. W ocenie Skarżącego kryteria wskaźnikowe, którymi posługiwał się organ w ocenie danych ekonomicznych powinny być natomiast stosowane z uwzględnieniem praktycznych uwarunkowań działalności podmiotów ubiegających się o środki pomocowe. Przy specyfice prowadzonej przez Skarżącego działalności kryteria te naruszają normy art. 32 Konstytucji i art. 5 kodeksu cywilnego. Skarżący wskazał następnie, że wskaźnik QR jest u niego niski, gdyż jako zakład przetwórczy na koniec roku ma najwyższy poziom zapasów wyrobów mrożonych i koncentratów pochodzących z przerobu surowców rolnych. Wysoki poziom wskaźnika premiuje podmioty, które w mniejszym stopniu przetwarzają surowce przez co mają niższe zapasy. Potrzeby produkcyjne zaspokajają zaś z półfabrykatów mrożonych pochodzących od innych podmiotów, co pozostaje w sprzeczności z celem programu "Wzrost wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej". W ocenie Skarżącego taka konstrukcja powołanego wskaźnika dyskryminuje podmioty prowadzące skup surowców rolnych. Ponadto Skarżący podniósł, że wskaźnik DSCR powinien uwzględniać typowe kredyty: obrotowe i inwestycyjne. Uwzględnianie w tym wskaźniku specyficznych kredytów skupowych, wysokich i branych w krótkim okresie na zakup niezbędnego surowca (warzyw i owoców), również ma charakter dykryminacyjny. Skarżący podniósł również, że analizując wniosek organ powinien wziąć pod uwagę ocenę jego działalności za 2009 r. W odpowiedzi na skargę ARiMR wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym piśmie. Na rozprawie Prezes Zarządu H. Sp. z o.o. w L. oświadczył, że stan finansowy firmy jest na tyle dobry, że program jest realizowany. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sądy dokonują oceny, czy zaskarżone rozstrzygnięcie organu administracji odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Na gruncie art. 22 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z dnia 11 kwietnia 2007 r. nr 64, poz. 427 ze zm.) w przypadku, gdy nie są spełnione warunki przyznania pomocy podmiot wdrażający informuje wnioskodawcę, w formie pisemnej, o odmowie jej przyznania z podaniem przyczyn odmowy. Wnioskodawcy przysługuje wówczas prawo wniesienia do sądu administracyjnego skargi na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym zgodnie z art. 22 ust. 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich do postępowań w sprawach przyznania pomocy na podstawie umowy prowadzonych przez podmioty wdrażające nie stosuje się przepisów kpa, z wyjątkiem przepisów dotyczących właściwości miejscowej organów, wyłączenia pracowników organu, doręczeń i wezwań, udostępniania akt, a także skarg i wniosków, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej. W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, skarga H. Sp z o.o. w L. na rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Departamentu Oceny Projektów Inwestycyjnych Centrali ARiMR z dnia [...] stycznia 2010 r., odmawiające przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych – nie jest zasadna. Skarga, poza ogólnym - nie dającym podstaw do polemiki - zarzutem naruszenia art. 10 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu oraz przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz rozdziału 5.3.1. obwieszczenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, koncentruje się na zarzucie, iż organ nie wziął w ogóle pod uwagę okoliczności, że projekt ma być realizowany przez przedsiębiorców zaopatrujących się w surowce na podstawie umów długoterminowych, zawieranych z producentami rolnymi lub podmiotami wstępnie przetwarzającymi produkty rolne. Wskaźnik płynności szybkiej QR u Skarżącego jest niski, ponieważ na koniec roku zakład ma najwyższy poziom zapasów mrożonych i koncentratów pochodzących z przerobu surowców rolnych pochodzących ze skupu. Konieczność zaś korzystania z kredytów skupowych niekorzystnie rzutuje na wskaźnik zdolności obsługi zadłużenia DSCR. Sąd nie podziela opinii Skarżącego, iż przy specyfice prowadzonej przez niego działalności ustalone i stosowane przez organ kryteria wskaźnikowe naruszają normy art. 32 Konstytucji i art. 5 kodeksu cywilnego, co jest głównym zarzutem skargi. Na gruncie rozpoznawanej sprawy zapis art. 32 Konstytucji stanowiący, iż wszyscy są wobec prawa równi, wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne oraz nikt nie może być dyskryminowany w życiu politycznym, społecznym lub gospodarczym z jakiejkolwiek przyczyny może być zrealizowany tylko i wyłącznie wówczas, gdy organ posługiwać się będzie jednoznacznie określonymi i powszechnie znanymi kryteriami oceny projektów. Zgodnie z obowiązującymi i przywoływanymi przez Skarżącego przepisami ocena jego zdolności do realizacji planowanego przedsięwzięcia odbywała się na podstawie analizy danych ekonomicznych dotyczących dotychczasowej działalności gospodarczej zakładu. Przy dokonywaniu oceny Wydział Oceny Projektów Przetwórstwa Departamentu Oceny Projektów Inwestycyjnych ARiMR związany był Instrukcją wypełniania Karty oceny technicznej i ekonomicznej wniosku w ramach Działania "Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej" Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (IK-2_123/135). Sąd podkreśla, iż dokładne i jednolite stosowanie Instrukcji w odniesieniu do wszystkich ocenianych projektów stanowi rzeczywistą gwarancję rzetelności i poprawności dokonywanych przez organ ocen. Organ rozpatrywał projekt Skarżącego od względem spełnienia 6 wskaźników: a. Rentowność sprzedaży (ROS) b. Rentowność aktywów (ROA) c. Płynność bieżąca (CR) d. Płynność szybka (QR) e. Autonomia (ER) f. Zdolność obsługi zadłużenia (DSCR). Ich ilość i różnorodność ocenianych płaszczyzn pozwala na uzyskanie prawidłowego obrazu dotychczasowej działalności gospodarczej zakładu, bez względu na specyfikę prowadzonej przez niego działalności. Przewidziana w Instrukcji punktacja umożliwiała bowiem "nadrobienie" niższej oceny w jednych ze wskaźników (związanej jak w przypadku Skarżącego z charakterem produkcji) lepszymi wynikami w innych. O ostatecznym wyniku oceny decydowała punktacja łączna wszystkich wskaźników. Ocena pozytywna przyznawana była projektom, które uzyskały od 31 do 100 punktów. Skarżący nie osiągnął wymaganego poziomu uzyskując łącznie 30 punktów, co spowodowało odmowę przyznania pomocy. Uzyskanie 31 i więcej punktów kwalifikowałoby wniosek do dalszej oceny. Na tym etapie postępowania kwalifikującego projekt przepisy kodeksu cywilnego nie mają zastosowania. W ocenie Sądu zarówno przyjęte kryteria, analizowane wskaźniki jak i uzasadnienie oceny negatywnej przyznanej projektowi Skarżącego są przejrzyste i nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia skargi. Wbrew stanowisku Strony, rok 2009 - jako nie zakończony bilansem w momencie dokonywania oceny - nie mógł być w niej uwzględniony. Jak wynika z części C pkt 1 Instrukcji dotychczasowa działalność przedsiębiorstwa oceniana musiała być według danych z pełnej dokumentacji finansowej za ostatnie trzy lata zakończone bilansem. Bez wpływu na zaskarżone rozstrzygnięcie organu oraz na wyrok Sądu pozostaje obecna, wskazywana w toku rozprawy, sytuacja finansowa Skarżącej Spółki. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę jako niezasadną, w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.