V SA/Wa 854/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, , Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi S. F. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne; oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem nr ... z ... lutego 2012r. Minister Finansów, w wyniku złożenia przez S. F. – Skarżącego w niniejszej sprawie zażalenia, utrzymał w mocy postanowienie z ... lutego 2011 r. Dyrektora Izby Skarbowej w W. nr ... oddalające skargę na czynność egzekucyjną. Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym: Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wszczął egzekucję do majątku S. F. na podstawie, wystawionych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W., tytułów wykonawczych o nr od ... Zawiadomieniami z ... listopada 2010 r. organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności Zobowiązanego. Zobowiązany pismem z ... grudnia 2010 r., uzupełnionym pismem z ... stycznia 2011 r. złożył skargę na czynność egzekucyjną. Stwierdził, że czynność egzekucyjna została dokonana na podstawie wadliwie wystawionych tytułów wykonawczych, gdyż naruszają one art. 27 § 1 pkt 6 ustawy 17 czerwca 1996r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005r., Nr 229, poz.1954 ze zm.) zwanej dalej u.p.e.a. Zdaniem Skarżącego w tytułach wykonawczych w rubryce 30 - błędnie wskazano orzeczenie z ... maja 2005 r., o nr ..., zamiast orzeczenia o nr .... Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z ... lutego 2011 r., nr ... oddalił skargę na czynność egzekucyjną. Minister Finansów, rozpoznając sprawę na skutek złożonego zażalenia, zaskarżonym postanowieniem z ... lutego 2012r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy uznał, ze nie doszło do naruszenia przepisów regulujących procedurę zastosowanego środka egzekucyjnego. Pismem z ... marca 2012 r. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Finansów, wnosząc o jego uchylenie oraz poprzedzającego go postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W. Zaskarżonemu postanowieniu Ministra Finansów zarzucił naruszenie art. 33 pkt 10 u.p.e.a. w z art. art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie i przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie brak wskazania prawidłowej (pełnej) podstawy prawnej dochodzonej należności na podstawie wystawionych przez Dyrektora Oddziału ZUS w W. tytułów egzekucyjnych ... z ... listopada 2010 r. nie stanowi naruszenia prawa, wobec stwierdzenia, że wierzyciel zawarł wszystkie dane potrzebne do identyfikacji podstawy prawnej obowiązku, które miało wpływ na wynik postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że przed przystąpieniem do egzekucji obowiązkiem organu egzekucyjnego jest zbadanie dopuszczalności egzekwowanego obowiązku. Ustalenie (na mocy art. 29 § 1 u.p.e.a.), czy egzekucja jest dopuszczalna następuje w wyniku badania, czy tytuł wykonawczy odpowiada wymogom art. 27 u.p.e.a. Organ winien przesądzić czy są podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego a w pierwszej kolejności organ egzekucyjny obowiązany jest sprawdzić czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a. W ocenie Skarżącego na organie egzekucyjnym nie tylko ciąży obowiązek badania z urzędu dopuszczalności egzekucji, ale również obowiązek niepodejmowania egzekucji w sytuacji, gdy - jak w niniejszej sprawie - tytuły wykonawcze ... jako podstawę prawną należności wskazują decyzję z ... maja 2008 r. o nr ..., podczas, gdy podstawą prawną należności jest decyzja o nr .... Tym samym, zdaniem Skarżącego, wystawione przez wierzyciela tytuły wykonawcze nie spełniały wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a., co w konsekwencji winno doprowadzić do ich zwrotu. W odpowiedzi na skargę Minister Finansów podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – patrz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269). Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. Nr z 2012r., poz. 270), w którym wskazano, iż sądy stosują środki określone w ustawie. Podstawowym celem sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania jest eliminowanie z porządku prawnego aktów (zwłaszcza decyzji i postanowień) a także czynności organów administracji publicznej niezgodnych z prawem i dążenie do przywrócenia stanu, który nie będzie z nim pozostawał w sprzeczności. Dokonując w rozpoznawanej sprawie oceny, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia Sąd stanął na stanowisku, iż organy administracji zarówno przy wydawaniu postanowienia w I jak i w II instancji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego ani przepisów postępowania w sposób mający lub mogący mieć wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd oddalił skargę jako niezasadną. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że postępowanie egzekucyjne jest postępowanie specyficznym, jego celem jest przymusowe wyegzekwowanie określonego obowiązku, przy jednoczesnym zastosowaniu wobec zobowiązanego jak najmniej uciążliwego środka egzekucyjnego. Podstawowym środkiem obrony zobowiązanego wobec wierzyciela i organu egzekucyjnego są zarzuty (art. 33 u.p.e.a.), w których można podnosić kwestie związane z czynnościami procesowymi, polegającymi na wydawaniu aktów administracyjnych, w ramach których organ egzekucyjny rozstrzyga o prawach i obowiązkach uczestników postępowania. Drugim środkiem obrony jest skarga na czynność egzekucyjną (art. 54 u.p.e.a.) Zgodnie z art. 54 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Organ nadzoru w ramach skargi na czynność egzekucyjną dokonuje oceny czynności egzekucyjnej badając, czy w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego, organ egzekucyjny wypełnił dyspozycje wynikające z przepisów regulujących procedurę zastosowania tego środka. W związku z tym, skarga przysługuje jedynie na czynności typu wykonawczego. W skardze na czynności egzekucyjne można podnieść okoliczności, które nie są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia (w szczególności zarzutów), gdyż tylko takie okoliczności mogą być przedmiotem oceny w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 54 u.p.e.a. Z akt sprawy wynika, iż wnioskiem z ... grudnia 2010 r. Zobowiązany wystąpił do Dyrektora Izby Skarbowej w W. ze skargą na czynność egzekucyjną. W ww. podaniu Skarżący podnosił wyłącznie kwestie mieszczące się w granicach zakreślonych w zarzutach (art. 33 u.p.e.a.), które należało wnieść w terminie 7 dni od dnia doręczenia tytułu wykonawczego. Skarżący w powyższym wniosku wskazał, że wystawione tytuły wykonawcze nie spełniają wymogów określonych w art. 27 § 1 pkt 6 u.p.e.a., gdyż nie zawierają pełnego numeru orzeczenia będącego podstawą prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Odnosząc się do powyższego należy podzielić pogląd zaprezentowany w zaskarżonym postanowieniu, że kwestia ta nie podlega rozpoznaniu w postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne. Podniesiona kwestia mogłaby stanowić zarzut do tytułu wykonawczego. W art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. wprost wskazano, że podstawą wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niespełnienie wymogów określonych w art. 27 ustawy. Skarżący w żadnym elemencie swojego podania nie podnosił zarzutów formalnoprawnych odnoszących się do prawidłowości działania organu egzekucyjnego przy dokonywaniu, zawiadomieniem z ... listopada 2010r., zakwestionowanych czynności egzekucyjnych. Należy podkreślić, iż prawo do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne powstaje wówczas, gdy strona wzrusza czynności natury wykonawczej, czynności faktyczne podejmowane w toku egzekucji, przede wszystkim przez egzekutora. W postępowaniu w sprawie ze skargi na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, jak słusznie zauważył organ, kontrolą objęta jest jedynie prawidłowość zaskarżonej czynności, a nie działania będące podstawą egzekucji (wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2006 r,. sygn. akt III SA/Wa 476/06, opubl. LEX nr 230011). W związku z powyższym Sąd stoi na stanowisku, że kwestia spełniania przez tytuł wykonawczy wymogów formalnych mogła być jedynie przedmiotem zarzutów, które należało złożyć w określonym terminie. Kwestia ta nie może być natomiast przedmiotem skargi na czynności egzekucyjne. Dokonując natomiast oceny prawidłowości zastosowanego środka egzekucyjnego Sąd nie dopatrzył się żadnych uchybień. Zawiadomieniami z ... listopada 2010 r., organ egzekucyjny zajął wierzytelności Skarżącego z tytułu umowy zlecenia u dłużnika zajętej wierzytelności I. w M.. Zajęć dokonano na podstawie wystawionych tytułów wykonawczych. Zajęcia wraz z tytułami wykonawczymi zostały prawidłowo doręczone Skarżącemu. Zajęcia innej wierzytelności pieniężnej dokonano zgodnie z art. 89 § 1 u.p.e.a., przez przesłanie do dłużnika Zobowiązanego zawiadomień o zajęciu wierzytelności pieniężnej, z jednoczesnym wezwaniem dłużnika zajętej wierzytelności, aby należnej od niego kwoty do wysokości egzekwowanych należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi bez zgody organu egzekucyjnego nie uiszczał Zobowiązanemu, lecz należną kwotę przekazał organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności. Zajęcia wierzytelności zostały prawidłowo doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności w dniu ... grudnia 2010 r. Sam dokument zajęcia również spełnia wszystkie wymogi formalne, został wystawiony na określonym druku , który odpowiada wzorowi ustalonemu dla tego rodzaju druków w rozporządzeniu Ministra Finansów z 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U., Nr 137, poz. 1541 ze zm.) i podpisany przez pracownika organu egzekucyjnego. Mając powyższe na uwadze zasadnie Minister Finansów uznał, że czynność egzekucyjna została dokonana zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 67 i 89 u.p.e.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę w oparciu o art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.