V SA/Wa 854/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-05-17

Skład orzekający: Małgorzata Leśniewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych), może również liczyć na ustanowienie adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Trudna sytuacja materialna skarżącego i jego rodziny, brak dochodów, niskie świadczenia, a także konieczność pokrycia podstawowych wydatków życiowych uzasadniają przyznanie adwokata.
Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył skargę do WSA w Warszawie na decyzję Prezesa ARiMR odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności. Po oddaleniu skargi przez WSA, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata. Skarżący przedstawił szczegółowe dane dotyczące swojej trudnej sytuacji materialnej, dochodów rodziny, wydatków oraz korzystania z pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla J. D. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Małgorzata Leśniewska - po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. D. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: ustanowić dla J. D. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy. Skarżący J. D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) lutego 2017 r. nr (...) w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z 5 lipca 2017 r. zostało przyznane skarżącemu prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z 10 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Skarżący po otrzymaniu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, że prowadzi wspólnie gospodarstwo domowe z żoną i synem. Skarżący oraz jego żona nie posiadają nieruchomości, oszczędności, wartościowych przedmiotów. Natomiast syn skarżącego przejął gospodarstwo rolne celem restrukturyzacji. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podał, że jego żona otrzymuje rentę w wysokości 740 zł oraz zasiłki na rzecz syna w łącznej wysokości 400 zł. Jako zobowiązania i stałe wydatki skarżący wymienił opłaty za odpady w wysokości 90 zł oraz za energię elektryczną w wysokości 100 zł. Wykonując wezwanie skierowane w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej powoływanej również jako "p.p.s.a."), skarżący wyjaśnił, że miesięczne wydatki na utrzymanie rodziny wynoszą ok. 740 zł. Przedstawił m. in. a) wyciągi z rachunków bankowych; b) kopię decyzji odmawiającej skarżącemu prawa do renty rolniczej z tytułu całkowitej niezdolności do pracy z 20 września 2017 r.; c) dokumenty potwierdzające zadłużenie z tytułu opłacanych składek na ubezpieczenie w KRUS; d) decyzję z 10 listopada 2017 r., na mocy której należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników zostały rozłożone na raty; e) orzeczenie o stopniu niepełnosprawności żony skarżącego; f) postanowienie z 30 sierpnia 2017 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego z wobec stwierdzenia bezskuteczności egzekucji; g) dokumenty potwierdzające wysokość opłat za odpady w wysokości 30 zł miesięcznie oraz opłat za energię elektryczną w wysokości 568,50 zł za okres od 16 maja 2017 r. do 16 listopada 2017 r.; h) kopię decyzji ustalającej od 1 marca 2018 r. nową wysokość renty rolniczej żony skarżącego w kwocie 749,19 zł miesięcznie i kopię decyzji z tego samego dnia o ponownym ustaleniu wysokości renty rolniczej z tytułu niezdolności, na mocy której Prezes KRUS przeliczył rentę rolniczą z tytułu niezdolności od dnia 1 kwietnia 2018 r. do 31 maja 2018 r. z kwotą 772,35 zł miesięcznie; i) kopii decyzji Ośrodka Pomocy Społecznej z: 7 kwietnia 2017 r. o przyznaniu żonie skarżącego zasiłku celowego w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" na okres od kwietnia 2017 r. do września 2017 r. w kwocie 230 zł i 22 stycznia 2018 r. dotyczącą przyznania specjalnego zasiłku celowego w miesiącu styczniu 2018 r. w kwocie 300 zł z przeznaczeniem na pokrycie kosztów leczenia i zakupu leków; j) kopię decyzji Wójta Gminy w sprawie ustalenia prawa: do zasiłku rodzinnego w wysokości 135 zł za okres od stycznia 2018 r. do października 2018 r., dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła na okres od listopada 2017 r. do czerwca 2018 r. oraz od września 2018 r. do października 2018 r. w kwocie 69 zł; dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego w kwocie 100 zł. Stosownie do treści art. 246 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). W ocenie referendarza sądowego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata zasługuje na uwzględnienie. Sytuacja materialna skarżącego i osób pozostających z nim w gospodarstwie domowym jest bardzo trudna. Skarżący nie uzyskuje dochodów - Prezes KRUS decyzją z (...) września 2017 r. odmówił skarżącemu prawa do renty rolniczej z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Natomiast renta żony skarżącego w kwietniu 2018 r. wyniosła 772,35 zł. Rodzina skarżącego korzysta z pomocy ośrodka pomocy społecznej, co potwierdzają przedstawione kopie decyzji w sprawie przyznania zasiłku celowego w formie świadczenia pieniężnego na zakup żywności czy też w sprawie przyznania zasiłku celowego na częściowe pokrycie kosztów leczenia i zakupu leków. Syn skarżącego kontynuuje naukę w szkole, dlatego też żonie skarżącego zostało przyznane świadczenie w formie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego. Z przedstawionych wyciągów z rachunków bankowych wynika, że rodzina nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, na kontach bankowych nie były dokonywane ani operacje obciążeniowe ani uznaniowe, saldo na rachunku bankowym syna skarżącego wynosi 0 zł, zaś na rachunkach skarżącego jak i jego żony jest ujemne. Ponadto mając na uwadze aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, takich jak wyżywienie, ubranie, leki należy stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować środków pozwalających na poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - kosztów profesjonalnego pełnomocnika. Podkreślenia wymaga, że niniejsza sprawa nie jest jedyną sprawą, w której skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, tym samym należało mieć na uwadze, że koszty profesjonalnego pełnomocnika z wyboru nie dotyczyłyby tylko jednego postępowania prowadzonego przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło