V SA/Wa 88/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek p o s t a n a w i a: ustanowić dla skarżącego A. S. radcę prawnego. We wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący A. S. zażądał ustanowienia pełnomocnika - radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu wniosku podał, że sytuacja finansowa nie pozwala mu na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Skarżący musi wspierać rodziców, a ich łączne dochody nie wystarczają na bieżące utrzymanie. Z informacji podanych we wniosku oraz z dokumentów nadesłanych do akt sprawy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z rodzicami. Skarżący jest od [...] października 2015 r. zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony za miesięcznym wynagrodzeniem w wysokości 1.816,67 zł brutto, tj. 1.332,51 zł netto. Jego dochód w roku ubiegłym zamknął się w kwocie 4.916,25 zł przy przychodzie w wysokości 5.250 zł (zaświadczenie pracodawcy skarżącego z 10 marca 2016 r., zeznanie podatkowe za rok 2015 – w aktach sądowych sprawy). Matka skarżącego pobiera świadczenie emerytalne, którego wysokość od [...]marca 2016 r. została ustalona na kwotę 1.446,04 zł, przy czym z powodu potrącenia w wysokości 361,51 zł (dokonywanego na poczet należności egzekwowanych na podstawie tytułu wykonawczego) do wypłaty pozostaje kwota 852,39 zł. W roku ubiegłym dochód (a zarazem przychód) matki skarżącego wyniósł [...] zł (decyzja ZUS z [...] marca 2016 r. o waloryzacji emerytury, deklaracja PIT-40A za 2015 r. – w aktach sądowych sprawy). Natomiast ojciec skarżącego od [...] października 2014 r. jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. jako osoba bezrobotna, a od 13 października 2015 r. nie posiada prawa do zasiłku. W roku ubiegłym uzyskał dochód (a zarazem przychód) w kwocie 8.457 zł, który stanowiły świadczenia wypłacone z Funduszów: Pracy i Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (zaświadczenie Starosty W. z [...] marca 2016 r., deklaracja PIT-11 za 2015 r. - w aktach sądowych sprawy). Jako miesięczne wydatki rodziny skarżący wymienił: koszty utrzymania mieszkania – ok. 600 zł, koszty leczenia – ok. 200 zł, koszty związane z transportem i łącznością – ok. 100 zł oraz koszty wyżywienia, które pochłania pozostała część dochodów rodziny. Skarżący oświadczył, iż ani on ani jego rodzice nie posiadają żadnego majątku, jak również nie dysponują żadnymi rachunkami bankowymi bądź lokatami. Skarżący wskazał też, że posiada 50% udziałów w E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. o łącznej wartości 3.000 zł, a każdy z jego rodziców dysponuje udziałami po 25% o wartości 1.500 zł. Jednocześnie dodał, iż udziały i zyski spółki były kilkukrotnie zajmowane przez komorników, a skarżący nigdy nie był zatrudniony w tej spółce ani nie osiągał przychodów z tytułu umów cywilnoprawnych (uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z 10 lutego 2011 r. o: obniżeniu kapitału zakładowego spółki, zmianie umowy spółki i przyjęciu tekstu jednolitego umowy spółki, pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w O. z [...] maja 2011 r. o zajęciu udziałów i zysków w spółce na poczet egzekucji prowadzonej przeciwko skarżącemu i jego rodzicom jako dłużnikom o zapłatę należności głównej w kwocie 138.548,08 zł – w aktach sądowych sprawy). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącego o ustanowienie pełnomocnika (radcy prawnego lub adwokata) zasługuje na uwzględnienie. Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów jednoznacznie wynika, iż skarżący i jego rodzice znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Mając na uwadze łączny miesięczny dochód trzyosobowej rodziny skarżącego (niecałe 2.200 zł), należy stwierdzić, że skarżący nie jest w stanie poczynić oszczędności celem pokrycia kosztów zastępstwa procesowego. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.