V SA/Wa 89/12
WyrokWSA w Warszawie2012-03-29
Skład orzekający: Izabella Janson, Beata Blankiewicz-Wóltańska, Irena Jakubiec-Kudiura
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, w szczególności w zakresie kwalifikowalności wydatków?Ratio decidendi
Ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, ponieważ organ nie ustalił precyzyjnie wszystkich wydatków kwalifikowanych i nie obliczył procentowej wielkości wydatków zakwestionowanych, co uniemożliwiło prawidłową weryfikację, czy przekraczają one dopuszczalny limit 10% wydatków kwalifikowanych. W związku z tym sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.Stan faktyczny
Spółka S. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach PO IG. Po otrzymaniu informacji o negatywnej ocenie wniosku, spółka złożyła protest, który został uznany za niezasadny przez Ministra Gospodarki. Skarga spółki do WSA została oddalona, jednak NSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na wadliwość oceny organu w zakresie kwalifikowalności wydatków.Rozstrzygnięcie
Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Ministra Gospodarki. Zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz S. sp. z o.o. kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Izabella Janson (spr.), Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Protokolant spec. - Mariusz Dzierzęcki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2012 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w P. na informację Ministra Gospodarki zawartą w piśmie z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Ministra Gospodarki; 2. zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz S. sp. z o.o. z siedzibą w P. kwotę 440 zł (słownie czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
S. sp. z o.o. w P. W dniu [...] marca 2010 roku złożyła w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, lata 2007-2013, Działanie 3.1 ,,Inicjowanie działalności innowacyjnej", wniosek o dofinansowanie realizacji projektu: "[...]" realizacji projektu: "[...]". Wniosek otrzymał numer [...].
Pismem z dnia [...] lipca 2010 r. znak: [...] S. sp. z o.o. została poinformowana, iż wniosek nie spełnił wszystkich kryteriów obligatoryjnych.
I tak projekt nie spełnił kryterium 4: Osoby zaangażowane w realizację projektu posiadają kwalifikacje i doświadczenie w zakresie analizy i komercjalizacji rozwiązań innowacyjnych, transferu technologii oraz doświadczenie w dokonywaniu inwestycji w spółki sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorców (w tym również wyjścia z inwestycji). Organ stwierdził, iż zgodnie z informacjami zawartymi we wniosku osoby wymienione w projekcie nie posiadają doświadczenia w dokonywaniu inwestycji w spółki sektora mikro, małych i średnich przedsiębiorców.
Agencja uznała także, iż kryterium 6: Wnioskodawca zapewnia wsparcie doradcze w zakresie testowania i wprowadzania nowej technologii na rynek lub produktu, lub usług, w ramach branż lub dziedzin gospodarki w których zamierza preinkubować innowacyjne pomysły nie jest spełnione. Organ wskazał, że zgodnie z informacjami zawartymi we wniosku wsparcie jest planowane, nie ma natomiast żadnego opisu planowanych działań w tym zakresie, a jest to przedmiotem oceny.
Zdaniem organu nie zostało spełnione również kryterium 9: Planowane wydatki są kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów Działania.
Wskazał, iż wnioskodawca przewiduje wynajem zdewastowanej powierzchni i jej remont i adaptację na potrzeby projektu. Ww. powierzchnia znajduje się w budynku pod opieką konserwatora zabytków i koszt tego przedsięwzięcia to ponad [...] złotych Zdaniem Agencji wydatek ten jest nieracjonalny i nie znajduje uzasadnienia, wnioskodawca nawet nie będzie właścicielem powierzchni, którą wyremontuje za te pieniądze. Z uwagi na nieracjonalność koszt ten uznał w całości za niekwalifikowany ([...] zł). Przeszacowano również wynagrodzenia kierownika oraz stwierdzono, iż koszty szkoleń z analizy finansowej są nieracjonalne. Także nieracjonalne są koszty szkolenia z zakresu rynku kapitałowego, oceny projektów inwestycyjnych, przeciwdziałania nadużyciom, ponieważ osoby realizujące projekt powinny posiadać tę wiedzę, nie zaś ją zdobywać w trakcie realizacji projektu.
Dalsze uwagi organu dotyczyły kosztu zakupu materiałów biurowych oraz ilości osób zatrudnionych przy projekcie organ zakwestionował także niewykazanie kosztów jednostkowych (zakup sprzętów usług transportowych, koszty reklamy i promocji).
W dniu [...] sierpnia 2010 r. S. sp. z o.o. w P. złożyła protest od pisma z dnia [...] sierpnia 2010 r.
Odnosząc się do niespełnienia kryterium 4 spółka wskazała, iż osoby zatrudnione przez nią (umowa o pracę, zlecenia) posiadają odpowiednie do zakresu ich obowiązków kwalifikacje, w tym również doświadczenie w dokonywaniu inwestycji i wychodzeniu z inwestycji w spółki sektora mikro, małych i średnich. Następnie opisała kompetencje poszczególnych osób będących odpowiedzialnymi za realizacje projektu.
Odnosząc się co do niespełnienia kryterium 6 podniosła, iż w swojej ocenie organ zarzucili jej, iż zaplanowała opisane w kryterium 6 wsparcie, ale nie zamieściła żadnego opisu. Zdaniem spółki nie jest to prawda, o czym świadczy opis zamieszczony w proteście, a wycięty z wniosku z punktu nr 14.2. Wskazała, iż wsparcie to zostało opisane na tyle na ile pozwalała liczba znaków w generatorze. Zdaniem spółki liczba znaków jest niestety zbyt mała, aby opisy mogły być bardziej obszerne. Wskazała, iż organ mógł zwrócić się do niej o dodatkowe informacje i wyjaśnienia treści wniosku jeśli zamieszczony opis wsparcia był niejednoznaczny (jest to zgodne z regulaminem konkursu).
Odpowiadając na zarzut nie spełnienia kryterium 9 skarżąca przedstawiła dokumenty dotyczące kosztów wynajmu i remontu pomieszczeń w centrum Warszawy. Wskazała wyliczenia, z których jej zdaniem wynika, iż koszt remontu i adaptacji lokalu na potrzeby projektu uznać należy za racjonalny, uzasadniony i adekwatny do zakresu i celów projektu oraz celów działania.
Nie zgodziła się także z przeszacowaniem wynagrodzenia Kierownika Projektu. Wskazała, iż to wynagrodzenie oszacowano na podstawie danych, które wynikają z widełek wynagrodzeń na stanowisku Kierownika Projektu w branży doradztwo/consulting, w województwie [...] z odpowiednim doświadczeniem, stażem pracy i umiejętnościami wymaganymi na tym stanowisku. Na potwierdzenie swojej tezy przedstawiła odpowiednie wyliczenia i opnie.
Co do zakwestionowanych kosztów szkoleń skarżąca podniosła, iż osoby zatrudnione przy realizacji projektu posiadają odpowiednie wykształcenie, kwalifikacje i doświadczenie niezbędne do świadczenia przez nich zaplanowanych usług.
Zdaniem spółki, dbając o najwyższą, jakość swoich usług oraz prawidłową realizację projektu chce uzupełniać ich kwalifikacje o nową wiedzę, nowo opracowywane metody, zasady, które są niezbędne do prawidłowego świadczenia usług. Szkolenia, które zaplanowała są ściśle związane z osiągnięciem celów zaplanowanych do jej projektu. Wskazała, iż pokrycie kosztów szkoleń, niezbędnych do realizacji projektu, osób uczestniczących w realizacji projektu jest jedną z kategorii katalogu kosztów kwalifikowanych, a te szkolenia uważa za niezbędne do zrealizowania przedmiotowego projektu na najwyższym poziomie. Podkreśliła, iż doszkalanie zatrudnionych osób jest ogólnie przyjęta praktyka w wielu firmach.
Podniosła, iż nie zgodziła się wyliczeniami organu dotyczącymi wydatków na zakup materiałów biurowych i eksploatacyjnych. Powołała się na swoje doświadczenie u wyliczenia z których wynikało, iż koszt obsługi projektu jak opisany we wniosku wynosi ok. [...] miesięcznie.
Nie zgodziła się ze zdaniem Agencji, co do ilości osób zatrudnionych przy realizacji projektu, gdyż liczba przewidzianych do zatrudnienia osób oraz liczba usług obcych przewidzianych do zakupu jest uzasadniona, racjonalna i adekwatna do zakresu i celów projektu oraz celów działania PO IG 3.1.
Odnosząc się do zarzutu brak informacji na temat kosztów jednostkowych podniosła, że swoje wyliczenia opierała na cenach rynkowych i w oparciu o koszty jakie poniosła przy realizacji innego projektu. Stwierdziła, iż trudno jest podać koszt jednostkowy na tym etapie realizacji projektu. Podniosła, iż koszty jednostkowe zmieniają się w czasie i wynikają one z intensywności prac a także wahań na rynku usług. Podkreśliła, iż poszczególnych kosztów nie da się szczegółowo opisać ze względu na ilość znaków, jakie można umieścić we wniosku.
Podniosła następnie, jakie będzie prowadziła działania informacyjne, promocyjne i reklamowe.
Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. znak: [...] Minister Gospodarki poinformował S. sp. z o.o. w P., iż protest został uznany za niezasadny.
Minister wskazał, iż odnośnie do kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 4, zgodnie z opisem przedmiotowego kryterium w Przewodniku po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG sprawdzane jest na podstawie opisu projektu, wykazu imiennego osób realizujących projekt wraz z opisem zrealizowanych projektów oraz informacjami na temat ich kwalifikacji zawodowych, doświadczenia i wykształcenia, niezbędnych do wykonywania powierzonych czynności związanych z realizacją projektu oraz załączonych do wniosku CV, czy Wnioskodawca dysponuje zasobami kadrowymi zdolnymi do realizacji projektu.
W opinii Ministra, Wnioskodawca w pkt 10 Doświadczenie Wnioskodawcy i pkt 11 Potencjał finansowy, techniczny, kadrowy i organizacyjny Wnioskodawcy oraz Partnerów wniosku o dofinansowanie nie wykazał, że osoby zaangażowane w realizację projektu posiadają doświadczenie w dokonywaniu inwestycji w spółki z sektora MSP, jednak wskazał jednocześnie w pkt 10 wniosku, iż bardziej szczegółowe informacje dotyczące poszczególnych osób znajdują się w załączonych do wniosku życiorysach. Zdaniem Ministra, wyłącznie informacje przedstawione w CV jednej osoby zaangażowanej w realizację projektu świadczą o tym, iż posiada ona doświadczenie w dokonywaniu inwestycji w spółki sektora MSP. Z pkt 7 CV Informacje na temat projektów zrealizowanych w zakresie analizy i komercjalizacji rozwiązań innowacyjnych; w zakresie transferu technologii; w dokonywaniu inwestycji w spółki sektora MSP, w tym również wyjścia z inwestycji tej osoby wynika, iż brała ona udział w następujących projektach: inwestycja w spółkę z sektora doradztwa nowoczesnych technologii S. oraz w spółkę z sektora nowoczesnych technologii C. Sp. z o.o. Minister biorąc pod uwagę, iż Instrukcja nie wskazywał, ile osób ma posiadać doświadczenie w zakresie dokonywania inwestycji w przedsiębiorstwa z sektora MSP, IP przychylił się do wyjaśnień Wnioskodawcy przedstawionych w proteście i uznał ww. kryterium za spełnione.
Minister uznał także wyjaśnienia skarżącej, co do kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 6 i uznał je za spełnione.
Odnosząc się do kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 9: "Planowane wydatki są kwalifikowane w ramach Działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów Działania" wskazał, iż zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach badane jest, czy przedstawione we wniosku wydatki kwalifikowane zostały określone prawidłowo, tj. czy mieszczą się w katalogu wydatków kwalifikowanych dla Działania 3.1 zgodnie z zapisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 7 kwietnia 2008 r. w sprawie udzielania przez Polska Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej w ramach PO IG, 2007-2013 (Dz. U. Nr 68, poz. 414 z późn. zm.) oraz czy są adekwatne do zakresu i celów projektu oraz Działania 3.1 określonych w Szczegółowym opisie priorytetów PO IG, 2007-2013. Podkreślił, że badane jest ponadto, czy przedstawione w projekcie wydatki są uzasadnione i racjonalne z punktu widzenia realizacji danego projektu oraz adekwatne do jego zakresu i celu, np. czy poszczególne wydatki nie zostały w sposób znaczący przeszacowane. Podniósł, iż ocenie podlega również szczegółowość wyliczeń wydatków w harmonogramie rzeczowo-finansowym, czy w ramach poszczególnych okresów realizacji projektu wykazano działania jednostkowe i koszty ich realizacji, czy wskazano sposób ich kalkulacji.
Odnosząc się do wydatków na najem i użytkowanie pomieszczeń oraz remonty, naprawy lub adaptację pomieszczeń, Minister przychylił się do wyjaśnień skarżącego w tym zakresie i uznał ww. wydatki za racjonalne i uzasadnione.
Podkreślił, że z raportu dołączonego do protestu (Analiza kształtowania się rynkowych stawek wynajmu lokali użytkowych) wynika, iż koszt najmu m2 lokalu w W. jest znacznie wyższy niż ten zaplanowany w ramach projektu. Wskazał, iż z wyliczeń przedstawionych przez skarżącą spółkę wynika ponadto, iż po uwzględnieniu kosztów remontu i adaptacji pomieszczenia na potrzeby projektu, koszt całkowity takiego przedsięwzięcia będzie niższy niż wynajem lokalu w podobnej lokalizacji, o zbliżonej wielkości i standardzie, który nie wymaga remontu i adaptacji. W związku z tym biorąc pod uwagę długofalowość wydatków ponoszonych na najem lokalu przeznaczonego na realizację projektu i oszczędności poczynione w ramach projektu w tym zakresie, w opinii Ministra wydatki na remont i adaptację pomieszczeń są racjonalne i uzasadnione.
Minister przychylił się również do wyjaśnień spółki w zakresie wydatków na wynagrodzenie Kierownika Projektu i uznał je za racjonalne i uzasadnione. Natomiast w zakresie wydatków na szkolenia z analizy finansowej, z zakresu rynku kapitałowego, oceny projektów inwestycyjnych, przeciwdziałania nadużyciom zgodził się z ustaleniami PARP. Podniósł, iż osoby realizujące projekt powinny posiadać taką wiedzę już na etapie składania wniosku o dofinansowanie, gdzie wnioskodawca deklaruje, iż wiedza, doświadczenie i umiejętności osób zaangażowanych w realizację projektu są odpowiednie. Niezrozumiałe zatem jest, w jakim celu cały zespół projektowy ma zostać przeszkolony np. z analizy finansowej w przypadku, gdy do projektu zostali zatrudnieni analitycy finansowi. Minister nie widział konieczności ponoszenia wydatków na szkolenia w wysokości podanej we wniosku o dofinansowanie, a tym samym uznał je za nieracjonalne, nieadekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów działania.
Podniósł, iż budzą u niego wątpliwości wydatki na zakup sprzętu. Wskazał, iż zapisy we wniosku o dofinansowanie powinny być na tyle precyzyjne, aby umożliwiały weryfikację, czy dany wydatek jest uzasadniony i nie został przeszacowany. Skarżąca spółka nie podała jednak kosztów działań jednostkowych, ani kalkulacji wydatków na nabycie sprzętu w ramach projektu, co jest wymagane przez Przewodnik po kryteriach. W związku z tym, w opinii Ministra nie ma możliwości weryfikacji racjonalności i uzasadnienia dla tych wydatków.
Wskazał również na brak działań jednostkowych i ich kosztów, a także ich szczegółowej kalkulacji. Zdaniem organu taki brak powoduje, iż nie można również ocenić racjonalności wydatków na usługi transportowe, telekomunikacyjne, pocztowe i komunalne oraz na działania informacyjno - promocyjne. W związku z powyższym Minister zaznaczył, iż ww. zakwestionowane wydatki przekraczają 10% wydatków kwalifikowanych w projekcie, w związku z tym organ uznał przedmiotowe kryterium za niespełnione. Ponieważ przedmiotowy projekt niespełnia ww. kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 9, w opinii Ministra, złożony protest jest bezzasadny.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła S. sp. z o.o. w P. wnosząc o:
- stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo;
- przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji;
- zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
Zdaniem Skarżącej spółki w przedmiotowej sprawie naruszono następujące przepisy prawa:
a) przepis art. 30b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 84 póz. 712 z 2009 r. - tekst jednolity),
b) przepisy "Kryteria Merytoryczne" Przewodnika po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG, 2007-2013;
c) przepis § 7 ust. 2 pkt 9 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka - Zasady dokonywania oceny merytorycznej - poprzez jego niezastosowanie, a tym samym niedokonanie koniecznej korekty wydatków kwalifikujących się do objęcia wsparciem - w przypadku stwierdzenia, że dany wydatek nie może zostać uznany za kwalifikujący się do objęcia wsparciem - w sytuacji, gdy prawidłowa ocena wniosku nie pozostawia wątpliwości, ze ewentualne wydatki niekwalifikowane do objęcia wsparciem już na etapie oceny projektu prze PARP nie przekraczają dopuszczalnej granicy 10 % łącznych kosztów kwalifikujących się do objęcia wsparciem - skutkujące nierzetelnym rozpatrzeniem wniosku i związaną z tym nieuprawnioną jego negatywną oceną.
Z ostrożności procesowej w razie uznania, że wydatki niekwalifikowane do objęcia wsparciem przekraczają dopuszczalną granicę 10 % łącznych kosztów kwalifikujących się do objęcia wsparciem, skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisu § 7 ust. 2 pkt 8 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka - Zasady dokonywania oceny merytorycznej - poprzez niewezwanie skarżącej do wskazania kosztów bezpośrednio związanych z kwestionowanymi przez organ wydatkami i niezasadne przyjęcie, że wartość wydatków niekwalifikowanych wynosi [...] zł, chociaż skarżąca już we wniosku określiła wysokość wydatków kwalifikowanych do objęcia wsparciem na kwotę [...] zł i dopiero ewentualnie ta kwota mogłaby zostać pomniejszona o wartość poszczególnych zadań uznanych przez organ za niekwalifikowane do objęcia wsparciem - co pozwoliłoby na dokładne określenie, jakie konkretnie i w jakiej wysokości koszty nie mogą zostać uznane za kwalifikowane do objęcia wsparciem. Pominięcie zaś wskazanych rozwiązań prawnych oraz niewskazanie, na jakich dokumentach i kwotach oparł się organ skutkowało dowolnością oceny merytorycznej wniosku i miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. spółka z o.o. w P. na informację Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2010 roku.
Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona ocena projektu została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy, a w związku z tym uznał, iż brak było podstaw do uwzględnienia skargi.
WSA zgodził się ze stanowiskiem organu, iż zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007-2013, oceniający w ramach kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 9 powinni m.in. zbadać, czy przedstawione we wniosku wydatki kwalifikowane zostały określone prawidłowo, tj. czy mieszczą się w katalogu wydatków kwalifikowanych dla Działania 3.1 zgodnie z zapisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 7 kwietnia 2008 r. w sprawie udzielania przez Polska Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej w ramach PO IG, 2007-2013 (Dz. U. Nr 68, poz. 414 z późn. zm.) oraz czy są adekwatne do zakresu i celów projektu oraz Działania 3.1 określonych w Szczegółowym opisie priorytetów PO IG. 2007-2013 Badane jest ponadto, czy przedstawione w projekcie wydatki są uzasadnione i racjonalne z punktu widzenia realizacji danego projektu oraz adekwatne do jego zakresu i celu, np. czy poszczególne wydatki nie zostały w sposób znaczący przeszacowane. Ocenie podlega również szczegółowość wyliczeń wydatków w harmonogramie rzeczowo-finansowym, czy w ramach poszczególnych okresów realizacji projektu wykazano działania jednostkowe i koszty ich realizacji, czy wskazano sposób ich kalkulacji. Ww. warunek obowiązku wykazania działań jednostkowych i kosztów ich realizacji oraz sposobu ich kalkulacji wynika również z Instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie. Jednocześnie, zgodnie z pkt 20 ww. Instrukcji, wydatkami kwalifikującymi się do objęcia wsparciem są tylko takie wydatki, które są niezbędne do wykonania projektu, są bezpośrednio z projektem związane oraz są poniesione po dniu złożenia wniosku o dofinansowanie, zgodnie z Rozporządzeniem w sprawie udzielania przez Polska Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości pomocy finansowej w ramach PO IG, 2007-2013 (Dz. U. Nr 68, poz. 414 z późn. zm.).
W związku z powyższym uznał, iż organ prawidłowo rozstrzygnął o negatywnym wyniku procedury odwoławczej w ramach ww. kryterium.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej spółki, iż zostały naruszone przepisy regulujące procedurę odwoławczą z uwagi na przekroczenie zakresu protestu i tym samym uniemożliwienie jej odniesienia się do ,,nowych" zarzutów pod adresem projektu, stwierdził, iż jest on nie zasadny. Zgodnie z procedurą odwoławczą instytucja rozpatrująca protest jest związana zakresem protestu tj. sprawdza zgodność złożonego wniosku o dofinansowanie projektu tylko z tym kryterium lub kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście.
Sąd stwierdził, że Instytucja Pośrednicząca (Minister Gospodarki) nie wykroczyła poza zakres protestu, gdyż rozpatrując protest odniosła się wyłącznie do kryteriów w nim wskazanych. Zauważył, iż w wyniku rozpatrzenia protestu Instytucja Pośrednicząca uznała dwa zakwestionowane w trakcie oceny merytorycznej kryteria (kryterium merytoryczne obligatoryjne nr 4 i 6) za spełnione. Ponadto Instytucja Pośrednicząca uznała również wydatki na najem i użytkowanie pomieszczeń oraz remonty, naprawy lub adaptację pomieszczeń, a także wydatki na wynagrodzenie Kierownika Projektu, zakwestionowane przez PARP na etapie oceny merytorycznej, za racjonalne i uzasadnione.
Zgodził się również ze stanowiskiem organu, iż dokonując ponownej oceny projektu w zakresie kryterium merytorycznego obligatoryjnego nr 9, Instytucja Pośrednicząca zobowiązana jest do weryfikacji wszystkich informacji wymaganych przez Przewodnik po kryteriach oraz Instrukcję wypełniania wniosku. Dlatego też Instytucja Pośrednicząca nie ma możliwości odniesienia się np. do wybranych okresów realizacji projektu.
Sąd zgodził się też ze stanowiskiem Instytucji Pośredniczącej, iż wydatki na szkolenia z zakresu analizy finansowej oraz z zakresu rynku kapitałowego zostały uznane za niekwalifikowane, a osoby realizujące projekt powinny posiadać wiedzę z ww. zakresu już na etapie składania wniosku o dofinansowanie, gdzie Wnioskodawca deklaruje, iż wiedza, doświadczenie i umiejętności osób zaangażowanych w realizację projektu są odpowiednie.
Wskazał, iż zapisy we wniosku o dofinansowanie powinny być na tyle precyzyjne, aby umożliwiały weryfikację, czy dany wydatek jest uzasadniony i nie został przeszacowany. Tymczasem skarżąca spółka nie podała kosztów działań jednostkowych, ani sposobu kalkulacji wydatków, co jest wymagane przez Przewodnik po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG oraz Instrukcję wypełniania wniosku w ramach działania 3.1 PO IG. W związku z powyższym brak było możliwości weryfikacji racjonalności i uzasadnienia dla wszystkich wydatków w ramach danej kategorii. Odnosząc się do wydatków na zakup materiałów biurowych i eksploatacyjnych stwierdził, iż są one w całości niekwalifikowane, gdyż przyjęto ryczałtową stawkę dla ww. kategorii wydatków. Takiej stawki nie dopuszcza dokumentacja programowa w ramach działania 3.1 PO IG. Powyższe uwagi odnoszą się również do wydatków na zakup usług transportowych, ponieważ skarżąca spółka nie wskazała działań jednostkowych, kosztów ich realizacji oraz nie przedstawiła sposobu ich kalkulacji.
Stwierdził, iż w odniesieniu do wydatków na działania promocyjne i informacyjne, mając na uwadze przepis § 9 ust. 10 pkt 3 Procedury odwoławczej w ramach PO IG, zgodnie z którym Instytucja Pośrednicząca zobowiązana jest do dokonania ponownej oceny w zakresie objętym protestem (...), ww. Instytucja dokonała oceny kryterium nr 9 w zakresie ww. kategorii wydatków w całości, a nie z wybranego przez siebie okresu realizacji projektu. Ponieważ we wniosku o dofinansowanie nie zostały wykazane działania jednostkowe, koszty ich realizacji oraz sposób kalkulacji w zakresie wydatków na działania promocyjne i informacyjne w żadnym z półrocznych okresów realizacji projektu, organ prawidłowo nie uznał za kwalifikowane wydatki z któregokolwiek z okresów.
Sąd zgodził się ze zdaniem organu, iż niesłuszny jest zarzut skarżącej spółki, jakoby PARP zakwestionował pozycję wydatków wyłącznie w jednym z półrocznych okresów realizacji projektu, przy czym nie w pierwszym okresie, gdyż skarżąca spółka wpisała w nim budżet w ramach danej kategorii na poziomie [...].
PARP w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r., znak: [...], przekazującym wyniki oceny merytorycznej poinformowała, iż w jej opinii wydatki 6 miesięcy po [...] są zbyt wysokie i powinny być opisane bardziej szczegółowo. Zauważył, iż skarżąca spółka w proteście odniosła się do miesięcznej kwoty w wysokości [...]. W związku z tym należy wskazać, iż skoro PARP zakwestionowała wydatek miesięczny w kwocie [...] jako zbyt wysoki, tym bardziej wydatek w kwocie [...] należy uznać za przeszacowany.
W związku z tym nie znajdując dokładnego sposobu kalkulacji wydatków na działania promocyjne i informacyjne, Instytucja Pośrednicząca nie miała możliwości weryfikacji ww. wydatków w związku, z czym prawidłowo uznała je w całości za niekwalifikowane.
Wskazał, iż z zebranego materiału dowodowego wynika, że PARP zakwestionowała wszystkie wydatki na promocję i informację w wysokości [...], a nie jak niesłusznie wskazuje skarżąca spółka wyłącznie w kwocie [...]. W związku z powyższym należy stwierdził, iż wartość zakwestionowanych przez PARP wydatków przekraczała 10% wydatków kwalifikowanych w projekcie i z tej przyczyny organ prawidłowo uznał kryterium za niespełnione.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 7 ust. 2 ppkt 8 Regulaminu przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, poprzez niezwrócenie się do wnioskodawcy o dodatkowe informacje i wyjaśnienia treści wniosku stwierdził, iż zgodnie z ww. przepisem przewodniczący Komisji Konkursowej, na wniosek członków Komisji zwraca się do wnioskodawcy faksem lub za pomocą mail-a o dodatkowe informacje i wyjaśnienia treści wniosku. Jak wynika z treści ww. paragrafu komisja konkursowa nie jest zobligowana do występowania do wnioskodawcy z prośbą o dodatkowe wyjaśnienia, a uczyni tak gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba.
Wyrokiem z dnia 1 grudnia 2011 roku Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 czerwca 2011 r. i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku stwierdził, że przedmiotem kontroli sądów administracyjnych w sprawach o dofinansowanie projektów wyłonionych w trybie konkursu jest ocena projektu, dokonana przez instytucję zarządzającą (pośredniczącą lub wdrażającą). Kontrola sądowoadministracyjna dokonywana w sprawach prowadzonych na podstawie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju sprowadza się do oceny przez sąd administracyjny czy kontrolowany akt (czynność) jest zgodny z przepisami prawa powszechnie obowiązującego i czy akty o charakterze pozaustawowym pozostają w zgodności z przepisami prawa powszechnie obowiązującego.
Podkreślił, że z treści art. 30b ust.1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju wynika, iż po otrzymaniu informacji o negatywnej ocenie projektu, wnioskodawca może wnieść środki odwoławcze przewidziane w systemie realizacji programu operacyjnego. Z treści tegoż przepisu prawa wynika także, że pisemna informacja o negatywnej ocenie projektu zawiera uzasadnienie wyników oceny projektu. Z kolei z treści art. 30b ust. 4 ww. ustawy wynika, że właściwa instytucja informuje wnioskodawcę na piśmie o wynikach procedury odwoławczej.
Wskazał, że w rozpatrywanej sprawie pismem z dnia [...] lipca 2010 r. PARP poinformował S. Spółkę z o.o. w P., iż złożony przez nią wniosek o dofinansowanie projektu "Fundusz Wspierania Innowacji Sekwencja szansą na pozyskanie początkowego kapitału" w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, lata 2007-2013, Działanie 3.1 "Inicjowanie działalności innowacyjnej", nie spełniał kryterium obligatoryjnego 4, 6, 9. W zakresie odnoszącym się do nie spełnienia przez wnioskodawcę kryterium obligatoryjnego 9-Planowane wydatki są kwalifikowane w ramach działania, uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów Działania - PARP stwierdził, że koszt wynajmu zdewastowanej powierzchni i remont budynku znajdującego się pod opieką konserwatora zabytków, oceniony przez wnioskodawcę na kwotę [...] złotych, jest nieracjonalny i nie znajduje uzasadnienia, tym bardziej, że wnioskodawca po remoncie i adaptacji nie będzie właścicielem tego budynku. Z uwagi na nieracjonalność koszt ten został w całości uznany za niekwalifikowany. W ocenie PARP przeszacowano także wynagrodzenie kierownika oraz uznano, że koszty szkolenia z analizy finansowej, z zakresu rynku kapitałowego, oceny projektów inwestycyjnych, przeciwdziałania nadużyciom, są nieracjonalne, ponieważ osoby realizujące projekt powinny taką wiedzę posiadać wcześniej. W ramach oceny tego kryterium obligatoryjnego PARP zakwestionował także koszty zakupu materiałów biurowych wskazując, że nie powinny one przekroczyć kwoty [...] złotych i winny szczegółowo określać koszty jednostkowe, a także zakwestionowano wydatki na informację i promocję uznając je za zbyt wysokie.
Po rozpoznaniu protestu S. Spółki z o.o. w P., Minister Gospodarki pismem z dnia [...] listopada 2010 r. poinformował Spółkę, że jej protest w zakresie w jakim kwestionuje zasadność oceny PARP co do niespełnienia przez wniosek kryteriów obligatoryjnych 4 i 6 został w całości uwzględniony bowiem Minister Gospodarki biorąc pod uwagę wyjaśnienia spółki uznał, że wniosek wskazane wyżej kryteria obligatoryjne spełniał. Natomiast w zakresie odnoszącym się do kryterium obligatoryjnego 9 Minister Gospodarki uwzględnił część wyjaśnień przedstawionych przez spółkę w proteście i stwierdził, że nie jest zasadny zarzut jakoby wydatki przewidziane na najem i użytkowanie pomieszczeń oraz remonty, naprawy lub adaptację pomieszczeń były nieracjonalne i nieuzasadnione. Uznał, że wydatki te są racjonalne i uzasadnione. Również w zakresie odnoszącym się do wydatków na wynagrodzenie kierownika projektu Minister Gospodarki uznał te wydatki za racjonalne i uzasadnione, uwzględniając tym samym wyjaśnienia spółki. Natomiast nie uwzględnił wyjaśnień spółki odnośnie wydatków na szkolenia z analizy finansowej, z zakresu rynku kapitałowego, oceny projektów inwestycyjnych, przeciwdziałania nadużyciom, uznając je za nieracjonalne, nieadekwatne do zakresu i celów projektu oraz celów działania. Również w ocenie Ministra Gospodarki wydatki na zakup sprzętu, z uwagi na ich nieprecyzyjność, brak podania kosztów jednostkowych nie można uznać za racjonalne i uzasadnione. Nadto z uwagi na brak działań jednostkowych i ich kosztów oraz brak szczegółowej kalkulacji nie można zdaniem Ministra Gospodarki ocenić racjonalności wydatków na usługi transportowe i działania informacyjno - promocyjne.
Minister Gospodarki wskazał także, iż w jego ocenie zakwestionowane wydatki przekraczają 10% wydatków kwalifikowanych w projekcie i w związku z tym uznał, że kryterium obligatoryjne 9 nie zostało spełnione, a tym samym protest nie jest zasadny.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie ma stwierdzenie, czy ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.
Według ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, podstawą udzielenia dofinansowania do projektów, czyli określonych przedsięwzięć, głównie gospodarczych jest program operacyjny (krajowy lub regionalny), który został określony jako dokument o charakterze operacyjno-wdrożeniowym, a nie jako akt prawny (art. 15 ust.1). Program ten określa między innymi podstawowe założenia systemu jego realizacji (art. 17 ust. 1 pkt 6). Ustawa przewiduje ponadto określenie sytemu realizacji programu operacyjnego obejmującego określenie środków odwoławczych, przysługujących wnioskodawcy (art. 26 ust. 1 pkt 8 i art. 29 ust. 2 pkt 11). Stworzenie systemu realizacji programu przypisano instytucji zarządzającej, nie ustalając wprost trybu wykonania tego zadania. Ustawa stanowi jedynie, że dokumenty stanowiące system realizacji programu operacyjnego, a także ich zmiany podlegają publikacji na stronach internetowych właściwej instytucji zarządzającej (art. 28 ust. 5). System realizacji programu operacyjnego ma umocowanie zarówno w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, jak i w stworzonym na jej podstawie programie operacyjnym (zawiera rozwinięcie niektórych jego postanowień). Regulacje zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego (regulaminie konkursu) mają umocowanie w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, są skierowane do nieokreślonego indywidualnie kręgu adresatów, określają ich prawa i obowiązki w postępowaniu o dofinansowanie i są dla nich wiążące. Spełniają, więc kryteria źródeł prawa w szerszym znaczeniu. Można wobec tego przyjąć, że te akty normatywne (przepisy prawa), stanowią wraz z przepisami powszechnie obowiązującymi podstawę sądowej kontroli przewidzianej w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
W rozpatrywanej sprawie jak stwierdził NSA Sąd I instancji przedwcześnie uznał, że rozpatrzenie protestu nastąpiło w zgodzie z przepisami prawa. Stanowisko Sądu I instancji akceptujące pogląd Ministra Gospodarki, iż zakwestionowane wydatki przekraczają 10% wydatków kwalifikowanych w projekcie jest wadliwe i konieczne było jednoznaczne ustalenie wszystkich wydatków kwalifikowanych w projekcie i precyzyjne obliczenie wydatków, które zostały zakwestionowane w celu ustalenia procentowej wielkości wydatków zaliczonych przez organ do niekwalifikujących się do objęcia wsparciem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w § 2 tego przepisu, natomiast § 3 stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Przedmiotem niniejszej sprawy jest rozstrzygnięcie [...], na które skarga została wniesiona w trybie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Art. 37 u.z.p.p.r. stanowi, że do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Niemniej, w art. 30 b u.z.p.p.r. ustawodawca nakłada na Instytucję zarządzającą obowiązek ustanowienia, w systemie realizacji danego programu operacyjnego, procedury odwoławczej (terminu, trybu i warunków) i zakreśla ogólne ramy takiej procedury.
Poddając rozstrzygnięcia Instytucji zarządzającej lub Instytucji pośredniczącej, (której powierzono określone zadania) kontroli sądowej, ustawodawca w art. 30c i 30d ustanowił również szczegółowy tryb wnoszenia i rozpoznawania skarg, odbiegający od ogólnego modelu, wskazując w art. 30e zakres stosowania przepisów p.p.s.a. Zaskarżone negatywne oceny projektów nakazuje traktować jak akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Zgodnie z art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju Sąd może uwzględnić skargę, jeżeli stwierdzi, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.
Rozpoznając niniejszą sprawę na podstawie ww. przepisów prawa Sąd stwierdził, że zaskarżona ocena projektu została przeprowadzona w sposób nieprawidłowy.
Zgodnie z treści § 7 ust. 2 pkt 8 Regulaminu przeprowadzenia konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, Priorytet 3: Kapitał dla innowacji, Działanie 3.1:Inicjowanie działalności innowacyjnej wynika, że w przypadku stwierdzenia, iż dany wydatek nie może zostać uznany za kwalifikujący się do objęcia wsparciem. Komisja Konkursowa ma prawo usuwania (i przenoszenia do wydatków niekwalifikującyh się do objęcia wsparciem) wydatków do wysokości 10% łącznych kosztów kwalifikujących się do objęcia wsparciem.
Minister Gospodarki rozpatrując protest spółki uznał, że wbrew ocenie dokonanej przez PARP wniosek spełnia kryterium obligatoryjne 4 i 6 oraz spełnia w części kryterium obligatoryjne 9.
Tym samym stanowisko, iż zakwestionowane wydatki przekraczają 10% wydatków kwalifikowanych wydatków jest niezasadne gdyż odnosi się do wszystkich wydatków na promocję i informację w wysokości [...] zł.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Minister Gospodarki winien jednoznacznie ustalić wszystkie wydatki kwalifikowane w projekcie i precyzyjnie obliczyć wydatki, które zostały zakwestionowane w celu ustalenia procentowej wielkości wydatków zaliczonych przez organ do niekwalifikujących się do objęcia wsparciem.
Mając powyższe na względzie na mocy przepisu art. 30 c ust. 3 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227 poz. 1658 z późn. zm.) w zw. z art. 190 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w pkt 1 wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło