V SA/Wa 909/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-07-10
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi ustanowionemu z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, który sporządził i wniósł skargę kasacyjną, przysługuje wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej określonej w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., powiększone o podatek VAT?Ratio decidendi
Sąd uznał, że adwokatowi ustanowionemu z urzędu przysługuje wynagrodzenie w wysokości 75% stawki minimalnej, ponieważ nie brał udziału w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, a postanowienie NSA zapadło na posiedzeniu niejawnym. Stawka ta została obliczona na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r., przy uwzględnieniu stawki minimalnej 240 zł z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c tego rozporządzenia. Wynagrodzenie zostało powiększone o 22% podatek VAT zgodnie z § 2 ust. 3 rozporządzenia. Wniosek o zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa został oddalony, ponieważ w sprawach ubezpieczenia społecznego pełnomocnictwo nie podlega opłacie skarbowej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku adwokata D. Z. o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Pomoc prawna została udzielona w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników. Adwokat wniósł o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił przyznać ze środków budżetowych na rzecz adw. D. Z. kwotę 219,60 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w tym 180 zł opłaty i 39,60 zł podatku VAT. Wniosek o zasądzenie kosztów z tytułu opłaty skarbowej został oddalony.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o zasądzenie nieopłaconych kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników; p o s t a n a w i a: - przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. D. Z. z Kancelarii Adwokackiej przy. ul. [...] W.: tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 219,60 złotych (dwieście dziewiętnaście złotych sześćdziesiąt groszy), w tym: tytułem opłaty kwotę 180 złotych (sto osiemdziesiąt złotych), tytułem 22% podatku od towarów i usług 39,60 złotych (trzydzieści dziewięć złotych sześćdziesiąt groszy).
W skardze kasacyjnej z dnia 10 marca 2009 r. (data nadania) adw. D. Z. wniosła o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz zasądzenie kwoty 17 złotych z tytułu uiszczenia opłaty skarbowej. Oświadczając jednocześnie, że pomoc prawna nie została opłacona ani wynagrodzenie z tego tytułu nie zostało umówione.
Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stawki wynagrodzenia i zasady ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej adwokata określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późniejszymi zmianami).
Przepis §19 cytowanego rozporządzenia stanowi, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę w wysokości nie wyższej niż 150% stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3-5 oraz niezbędne, udokumentowane wydatki adwokata. Zgodnie z § 20 wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przesądzono, że podstawą ustalenia wysokości stawki za czynności adwokackie, podjęte przed sądami administracyjnymi w sprawie skargi na decyzję odmawiającą umorzenia zaległości z tytułu składek, jest przepis § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. (porównaj postanowienia NSA wydane w przedmiocie zasądzenia wynagrodzenia za czynności radców prawnych z dnia 30 marca 2006 r., sygn. II GZ 33/06, ONSAiWSA 2007/1/10 oraz z dnia 22 kwietnia 2008r., sygn. akt II GZ 89/08). Uzasadniając powyższe stanowisko, Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że decyzja w przedmiocie odmowy umorzenia
Sygn. akt V SA/Wa 909/09
należności z tytułu zaległych składek nie rozstrzyga o kwestii związanych z wysokością tych składek, lecz przesądza o braku podstaw do umorzenia kwoty wynikającej z zaległości.
Mając powyższe na uwadze, stosownie do § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b cytowanego rozporządzenia stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej – 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat – 75% tej stawki, w obu przypadkach, nie mniej niż 120 zł. Stawka minimalna zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ww. rozporządzenia wynosi 240 zł.
W przedmiotowej sprawie adwokat nie brał udział w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, gdyż został ustanowiony po odrzuceniu skargi, natomiast postanowienie NSA z 3 czerwca 2009r. zapadło na posiedzeniu niejawnym. Zatem przyjąć należy, iż należne wynagrodzenie w niniejszej sprawie wynosi 75% stawki minimalnej, tj. 180 złotych.
Zgodnie natomiast z § 2 ust. 3 cytowanego rozporządzenia w sprawach, w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty (...) sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach.
Odnosząc się natomiast do wniosku pełnomocnika o zasądzenie kosztów z tytułu opłaty skarbowej należy zauważyć, iż wniosek ten jest niezasadny, bowiem złożenie pełnomocnictwa w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych nie podlega opłacie skarbowej, gdyż w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 16 listopada 2006r. o opłacie skarbowej (Dz.U. Nr 225, poz. 1635 z późn. zm.), zwanej dalej: ustawą o opłacie skarbowej, nie podlega opłacie skarbowej dokonanie czynności urzędowej, wydanie zaświadczenia i zezwolenia (pozwolenia, koncesji) albo złożenie dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa lub prokury albo jego odpisu, wypisu lub kopii w sprawach ubezpieczenia społecznego, ubezpieczenia zdrowotnego.......
W związku powyższym, zwrotu opłaty w wysokości 17 złotych od ww. pełnomocnictwa, pełnomocnik może dochodzić na podstawie rozdziału 3 ustawy o opłacie skarbowej.
Sygn. akt V SA/Wa 909/09
Biorąc powyższe pod uwagę oraz fakt, iż pełnomocnik skarżącego sporządził i wniósł skargę kasacyjną, jak również wobec jego oświadczenia, że koszty pomocy nie zostały pokryte przez skarżącego, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło