V SA/Wa 919/10
WyrokWSA w Warszawie2010-08-31
Skład orzekający: Barbara Mleczko – Jabłońska, Jolanta Bożek, Krystyna Madalińska - Urbaniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy błędne pouczenie organu o prawie do wniesienia zażalenia może stanowić podstawę do merytorycznego rozpoznania zażalenia, które zgodnie z przepisami prawa nie przysługuje?Ratio decidendi
Błędne pouczenie organu o prawie do wniesienia zażalenia, nawet jeśli strona się do niego zastosuje, nie może zmienić obowiązującego prawa. Skoro przepis art. 83c ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jednoznacznie stanowi, że zażalenie na postanowienie wierzyciela w trakcie postępowania egzekucyjnego nie przysługuje, próba skorzystania z takiego środka odwoławczego, mimo błędnego pouczenia, nie może uzyskać ochrony prawnej.Stan faktyczny
Skarżąca E. C. wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone przez ZUS. Organ wydał postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela i błędne pouczenie o prawie do wniesienia zażalenia. Skarżąca wniosła zażalenie, które Prezes ZUS stwierdził jako niedopuszczalne, powołując się na art. 83c ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Skarżąca wniosła skargę do WSA, argumentując, że błędne pouczenie nie powinno jej szkodzić.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Sędzia WSA - Jolanta Bożek (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska - Urbaniak, Protokolant - Marcin Kwiatkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi E. C. na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia; skargę oddala
Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przez E. C. jest postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2010 r. o nr [...], którym stwierdzono niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2009r. o nr [...].
Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następującym stanie faktycznym sprawy.
Dyrektor [...] Oddziału ZUS w W. na postawie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] wszczął postępowanie egzekucyjne z prawa majątkowego stanowiącego świadczenie zaopatrzenia emerytalnego z ubezpieczenia społecznego u dłużnika zajętej wierzytelności będącego organem rentowym.
Pismami z dnia 30 czerwca 2009 r. (data wpływu: 3 lipca 2009r.) E. C. wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne prowadzone przez Dyrektora [...] Oddziału ZUS w W. wynikające z art.33 pkt 1 , 7 oraz 10 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym ,które stanowią, że podstawą zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji może być wykonanie obowiązku w całości lub w części , brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia oraz niespełnienie wymogów określonych w art.27 ww. ustawy dotyczących tytułu wykonawczego.
W wyniku zebranego materiału dowodowego oraz stanu prawnego zostało wydane ww. postanowienie z [...] sierpnia 2009 r. zawierające stanowisko wierzyciela w przedmiocie zgłaszanych przez skarżącą zarzutów co do prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Do tego postanowienia zostało załączone pouczenie o następującej treści :
Na podstawie art. 34 §5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art.83c ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (powoływana dalej jako u.s.u.s.) niniejsze postanowienie przysługuje zobowiązanemu zażalenie, które należy złożyć w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia do Dyrektora Izby Skarbowej w W. za pośrednictwem Dyrektora [...] Oddziału ZUS w W.
W związku z treścią ww. pouczenia w dniu 24 sierpnia 2009 r. skarżąca wniosła zażalenie kwestionując fakt istnienia zobowiązania, skuteczność doręczenia upomnień w postępowaniu egzekucyjnym oraz braki formalne tytułów wykonawczych. Ostatecznie Prezes ZUS wydał skarżone postanowienie w uzasadnieniu podając, że zgodnie z art.83c ust.2 u.s.u.s. stronie nie przysługiwało prawo do wniesienia zażalenia.
Nie zgadzając się z powyższym stanowiskiem organu została wniesiona przez pełnomocnika skarżącej skarga do tutejszego Sądu, w której wskazano m.in., że zgodnie z art.6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa , natomiast zgodnie z art.7 tej ustawy w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, zaś przepis art.112 k.p.a. stanowi, że błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. W przedmiotowej sprawie skarżąca uznała, że składając zażalenie nastąpi merytoryczne ustosunkowanie się do zgłoszonych w nim zarzutów. Jednocześnie zostało podkreślone, że skarżąca w związku z istniejącym orzecznictwem sądów administracyjnych dotyczącym art.112 k.p.a. , ma świadomość, że błędne pouczenie nie może stanowić samoistnej podstawy prawotwórczej, jednakże korzystając z możliwości wskazanej jej przez ZUS ma prawo oczekiwać, że organ administracji publicznej odniesie się merytorycznie do sformułowanych w zażaleniu zarzutów.
W ocenie skarżącej i jej pełnomocnika Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, uzasadniając stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia, błędnie podał w zaskarżonym postanowieniu, ze pouczenie stanowiło o niedopuszczalności wniesienia zażalenia (art.83c ust.2 u.s.u.s.). Jednak w pouczeniu jako postawę wniesienia zażalenia podano cały art.83c, który w ust.1 stanowi o dopuszczalności wniesienia zażalenia. Konkludując w połączeniu z treścią pouczenia strona wywiodła swoje prawo do wniesienia środka odwoławczego, który skarżonym postanowieniem został uznany za niedopuszczalny.
W odpowiedzi na skargę [...] Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W., jako wierzyciel stwierdził, że postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009 r. zajął stanowisko w przedmiocie zgłaszanych przez E. C. zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Następnie stwierdził, że wobec wniesienia zażalenia na ww. postanowienie przekazał je do Ministra Pracy i Polityki Społecznej, jako organu właściwego, a ten postanowieniem z dnia [...] stycznia 2010 r. przekazał zażalenie Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a ten mając na względzie art.83c ust.2 u.s.u.s., zgodnie z którym od wydanych w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień Zakładu, jako stanowiska wierzyciela w sprawie zażalenie nie przysługuje, postanowieniem z dnia [...] lutego 2010r. stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2009 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. dalej: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, inne naruszenie przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.
Kierując się powyższymi przepisami Sąd uznał, iż zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Wydane w dniu [...] sierpnia 2009r. przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postanowienie będące stanowiskiem wierzyciela - nawet zawierające nieprawidłowe pouczenie - nie może zmienić obowiązującego prawa. Treść art.83c ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych jednoznacznie stanowi, że od wydanych w trakcie postępowania egzekucyjnego postanowień Zakładu w sprawie stanowiska wierzyciela zażalenie nie przysługuje. Zatem próba wykorzystania błędu organu poprzez złożenie zażalenia nie może uzyskać ochrony. Fakt ten był znany stronie skarżącej, gdyż sama o tym wspomina w złożonej do Sądu skardze.
Z tych względów z mocy art.151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło