V SA/Wa 921/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Tomasz Zawiślak po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. w Ż. na czynność Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych polegającą na zastosowaniu ręcznej blokady wypłaty środków z tytułu dofinansowań do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych postanawia: odrzucić skargę. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Z. (dalej: "skarżąca" lub "spółka") w dniu 19 marca 2019 r. złożyła do Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej: "Prezes Zarządu PFRON" lub "organ"), wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (SOD) za luty 2019 r. Pismem z 22 marca 2019 r. organ poinformował spółkę o wprowadzeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę spółce pomocy ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Postanowieniem z [...] maja 2019 r. Prezes Zarządu PFFON wstrzymał spółce miesięczne dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za luty 2019 r. do czasu uregulowania zaległości wobec PFRON. W piśmie z 23 kwietnia 2019 r. spółka złożyła skargę do tut. Sądu na czynność organu podlegającą na założeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę pomocy ze środków PFRON. Strona wniosła o stwierdzenie nieważności czynności polegającej na zastosowaniu ręcznej blokady wypłaty środków z systemu SODiR oraz nakazanie organowi wypłatę środków zgodnie z ustalonymi przez system saldami wraz z odsetkami. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że wprowadzenie blokady wypłaty środków jest jedynie czynnością techniczną, bez której doszłoby do wypłaty środków pomimo istnienia przesłanki do wstrzymania dofinansowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "ppsa", Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest czynność Prezesa Zarządu PFRON polegająca na wprowadzeniu blokady ręcznej uniemożliwiającej wypłatę skarżącej dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 4 ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, że za rozstrzygnięcia opisane w cytowanym przepisie uważa się akty i czynności, które spełniają następujące warunki: 1) akt lub czynność nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydawanych w postępowaniach jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym i zaskarżalnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 ppsa, 2) akt lub czynność muszą mieć charakter zewnętrzny, tj. muszą być skierowany do podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie, ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność (por. wyrok NSA z 4 lutego 1998 r., II SA 1367/97, ONSA 1998, nr 4, poz. 139), 3) akt lub czynność muszą być skierowane do indywidualnego podmiotu; 4) akt lub czynność muszą mieć charakter publicznoprawny, a więc skarga może dotyczyć aktów i czynności tych państwowych i niepaństwowych jednostek organizacyjnych, które są uprawnione do prowadzenia działalności mieszczącej się w zakresie pojęcia "działalność administracji publicznej" 5) akt lub czynność muszą dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa co oznacza, że dany akt lub czynność powinna ustalać (odmawiać ustalenia), stwierdzać (odmawiać stwierdzenia), potwierdzać (odmawiać potwierdzenia) określonych uprawnień lub obowiązków określonych przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku) wynikającego z przepisu prawa. Analizując powyższe kryteria Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona czynność polegająca na założeniu tzw. "blokady ręcznej" wypłaty środków PFRON nie może być przedmiotem skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Działania o charakterze władczym podejmowane przez organy administracji rozstrzygają o tym, czy konkretnemu podmiotowi przysługują określone uprawnienia wynikające z przepisu prawa albo czy ciążą na nim z mocy prawa określone obowiązki. Dokonując zaskarżonej czynności organ administracji ani nie stwierdził, ani nie przyznał uprawnień skarżącej, jak również nie stwierdził jej obowiązków wynikających z przepisu prawa, ani nie skonkretyzował normy prawnej. Uczyniona przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu czynność organu ma wyłącznie charakter techniczny, a jej celem jest uniemożliwienie dokonywania wypłaty środków PFRON do czasu ustalenia, czy okoliczności faktyczne i prawne sprawy pozwalają na wypłatę dofinansowania. W konsekwencji zaskarżona czynność nie spełnia kryteriów czynności podlegającej zaskarżeniu w trybie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Stwierdzić zatem należy brak kognicji Sądu do rozpoznania niniejszej sprawy. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia.