V SA/Wa 936/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-22
Skład orzekający: Joanna Zabłocka, Małgorzata Dałkowska-Szary, Joanna Gierak-Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania w sprawie przyznania dofinansowania z funduszy UE z powodu wyczerpania środków finansowych, mimo przekroczenia ustawowych terminów rozpatrzenia wniosku, jest zgodne z prawem?Ratio decidendi
Umorzenie postępowania w sprawie przyznania dofinansowania z powodu wyczerpania środków finansowych jest zasadne, nawet jeśli organ przekroczył ustawowe terminy rozpatrzenia wniosku. Brak środków finansowych czyni postępowanie bezprzedmiotowym, co uzasadnia jego umorzenie na podstawie art. 105 § 1 KPA. Uchybienia proceduralne organu w zakresie terminów nie mają wpływu na wynik sprawy, jeśli inne rozstrzygnięcie niż umorzenie nie było możliwe z powodu braku środków.Stan faktyczny
Skarżący Z. M. złożył wniosek o dofinansowanie projektu ze środków UE w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego. Po weryfikacji wniosku, organ pierwszej instancji umorzył postępowanie z powodu wyczerpania środków finansowych. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów programu oraz przepisów KPA dotyczących terminów rozpatrzenia sprawy i wyjaśnienia stanu faktycznego, argumentując, że opóźnienie organu uniemożliwiło mu uzyskanie dofinansowania.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia NSA - Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.), Asesor WSA - Joanna Gierak-Podsiadły, Protokolant - Izabela Wrembel, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2008 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie dofinansowania projektu ze środków z budżetu UE; oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR z [...] listopada 2007 r. umarzającą na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie w sprawie przyznania pomocy w związku ze złożonym przez Z. M. wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Działania 1.1 "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 –2006"
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Prezes ARiMR wskazał, że Z. M. w dniu 16 kwietnia 2007 r. złożył wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie działania "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" w ramach SPO "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 -2006". Weryfikacja kompletności i poprawności formalnej dokonana zgodnie z listą ustalającą kolejność weryfikacji wniosków wykazała, że wymagane uzupełnienia i wyjaśnienia do wniosku złożone przez stronę wpłynęły ostatecznie do OR w dniu 2 lipca 2007r. W związku z brakiem środków, które zostały wyczerpane w dniu 2 lipca 2007r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego w dniu [...] listopada 2007 r. wydał decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie z powodu braku środków.
Po rozpatrzeniu odwołania wnioskodawcy Prezes ARiMR utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Prezes ARiMR uzasadniając swoją decyzję wyjaśnił, iż zgodnie z ogłoszeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesa ARiMR z 2 kwietnia 2007 r. w sprawie naboru wniosków o dofinansowanie realizacji projektu w ramach Działania 1.1 "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 -2006" wnioski złożone w terminie zostały poddane losowaniu, które ustaliło kolejność ich weryfikacji w poszczególnych OR ARiMR. Wskazał, że w [...] OR do losowania mającego miejsce w dniu 23 maja 2007 r. zostało zakwalifikowanych 617 wniosków. Wniosek skarżącego został wylosowany w poz. 22. Podał też, że wnioski, które uzyskały status kompletności i poprawności formalnej oraz zgodności z Programem przed wnioskiem Z. M. wyczerpały limit środków dla województwa [...]. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, powołując się na rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 -2006" (Dz. U. Nr 207, poz. 2117 ze zm.), że projekty zgodne z wymaganiami określonymi dla Działania "Inwestycje w Gospodarstwach rolnych" przyjmowane są do realizacji w ramach dostępnych środków.
Organ podkreślił, że wydłużenie terminu rozpatrywania projektów wynikało z faktu złożenia kilkakrotnie większej liczby wniosków niż liczba możliwych do sfinansowania z puli środków przyznanych dla woj. [...] oraz ze względu na weryfikację wniosków wylosowanych z późniejszymi numerami niż przedmiotowy wniosek, w celu zapewnienia pierwszeństwa wnioskom, które w dniu złożenia 16.04.2007r. były poprawne i kompletne.
W konsekwencji Prezes ARiMR stwierdził, że decyzja wydana w I instancji o umorzeniu postępowania z uwagi na brak środków finansowych była zgodna z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego jak i zapisami Uzupełnienia SPO "Restrukturyzacja ...", a także ogłoszeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesa ARiMR.
Nadto organ dodał, że w sytuacji wyczerpania środków finansowych rozpatrywanie argumentów przedstawionych w odwołaniu nie znajduje uzasadnienia.
Na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 01.2008 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ja decyzji organu I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie postanowień Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004- 2006" stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 3 września 2004r. w sprawie przyjęcia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004- 2006" ( Dz. U. Nr 197 poz. 2032 ) oraz Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004- 2006" stanowiącego załącznik do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004- 2006’ ( Dz. U. Nr 207 poz.217 ) – regulujących działanie " Inwestycje w gospodarstwach rolnych".
Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania w rozpoznaniu całokształtu okoliczności sprawy i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego a także dowolnej oceny materiału dowodowego poprzez nieprawidłowe zbadanie wniosku ( w ocenie skarżącego wniosek nie zawierał błędów formalnych ) tj. w szczególności art. 6 , 7, 35, 36 §1, 64 §2 i 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Rozwijając zarzuty w motywach skargi oraz piśmie procesowym z dnia 6 października 2008r. skarżący podniósł, że nie stosując przewidzianych prawem terminów dotyczących czasu rozpatrzenia sprawy ( art. 35 kpa ) organ pozbawił go możliwości podpisania umowy z powodu wyczerpania środków finansowych z puli środków przeznaczonych dla [...] OR ARiMR. W ocenie skarżącego w sytuacji, gdy Oddział Regionalny rozpatrzyłby wniosek zgodnie z terminami z kpa, jego wniosek zmieściłby się w puli, ponieważ wcześniejszy, wyższy kurs euro zwiększał pulę środków dla [...] OR, nie tylko dla wniosku skarżącego ale i dla kilku następnych wniosków. Wskazał, że różnica w kursie euro zmniejszyła pulę środków o 841 540, 00 złotych. W związku z powyższym, w ocenie skarżącego [...] OR nie miał podstawy prawnej do odrzucenia jego wniosku w sytuacji, gdy nie dotrzymał terminów jego rozpatrzenia, a z powodu tych terminów pula środków zmniejszyła się i dla jego wniosku zabrakło limitu na podpisanie umowy.
Skarżący podkreślił również, że zgodnie z zasadą oficjalności ( art. 7 i 75 kpa ) Dyrektor OR ARiMR winien z własnej inicjatywy gromadzić w aktach dowody, które jego zdaniem będą konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Zarzucił, że OR stwierdził kompletność i poprawność jego wniosku w oparciu o dokumenty, które nie były wymagane przepisami prawa, przez co nieprawidłowo określił datę kompletności. W ocenie skarżącego jego wniosek powinien być uznany przez ARiMR za kompletny najpóźniej na dzień 21.06. 2007r., w czasie, kiedy były wydawane decyzje przyznające dofinansowanie na inne wnioski.
W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wyjaśnił, że organ umorzył postępowanie o przyznanie pomocy finansowej uznając, że stało się ono bezprzedmiotowe w momencie, w którym skończyły się środki finansowe stanowiące pomoc rozdysponowywaną w ramach naboru wniosków z 16 kwietnia 2007 r. Skoro bowiem celem postępowania było ustalenie spełniania przez skarżącego przesłanek do otrzymania pomocy finansowej, to brak środków finansowych stanowiących tę pomoc, czyli brak przedmiotu postępowania powodował skutek w postaci jego bezprzedmiotowości i konieczność umorzenia postępowania. Organ uzupełnił swoje stanowisko w sprawie w piśmie procesowym z dnia 11 lipca 2007r., w którym przedstawił szczegółowo sposób rozdysponowania limitu środków dla województwa [...] na dzień 3 lipca 2007r. , okoliczności w jakich skarżący znalazł się na pozycji 39 do zawarcia umowy, a także ustosunkował się do zarzutów odnośnie różnicy limitu środków w przeliczeniu na złote w poszczególnych okresach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie tego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego (ewentualnie – stwierdzenie jego wydania z naruszeniem prawa, v. art. 145 § 1 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji wydanej przez Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego oraz, że przy jej wydawaniu nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w stopniu uzasadniającym jej uchylenie (czy też stwierdzenie nieważności).
Skarżący – Z. M. w dniu 16 kwietnia 2007 r. złożył w [...] Oddziale Regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o dofinansowanie realizacji projektu w zakresie Działania 1.1 "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006".
W prawie krajowym sprawy związane z przyznawaniem pomocy w sektorze, którego dotyczy niniejsza sprawa zostały uregulowane w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz.1206 ze zm.), zwanej dalej ustawą o NPR oraz wydanym na podstawie tej ustawy rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" (Dz. U. Nr 207, poz. 2117 ze zm.).
Na to, że ustawa o NPR obowiązywała nadal w 2007 r. wskazuje treść art. 44 ustawy budżetowej na 2007 r. (Dz. U. Nr 15, poz.90), stanowiący, iż "Limity kwot zobowiązań oraz wydatków w roku 2007 i kolejnych latach obowiązywania Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006 są ujęte w wykazie stanowiącym załącznik nr 15".
Zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju ubiegający się o dofinansowanie z publicznych środków wspólnotowych w ramach sektorowych programów operacyjnych składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tym programie. Zgodnie z ust. 2 art. 26 ustawy o NPR dofinansowanie projektów zgłoszonych do realizacji w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 3 (tj. sektorowych programów operacyjnych i innych programów operacyjnych), przyznaje instytucja zarządzająca, działająca w jej imieniu instytucja wdrażająca albo instytucja pośrednicząca, jeżeli tak stanowi system realizacji danego programu. Zgodnie natomiast z art. 26 ust. 5 tej ustawy warunki dofinansowania określa umowa o dofinansowanie projektu zawarta z beneficjentami przez instytucję zarządzającą programem, instytucję wdrażającą lub działającą w imieniu instytucji zarządzającej instytucję pośredniczącą, lub decyzja gdy instytucja zarządzająca albo pośrednicząca jest równocześnie beneficjentem.
W postępowaniu dotyczącym realizacji zadań w ramach SPO "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006" instytucją zarządzającą jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, a instytucją wdrażającą Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na podstawie ww. rozporządzenia MRiRW oraz umowy zawartej z MRiRW w dniu 16 września 2004 r.
Kwestia charakteru prawnego orzeczenia wydawanego na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy o NPR była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego, który uchwałą podjętą w składzie 7 sędziów dnia 22 lutego 2007 r. (sygn. akt II GPS 3/06, ONSAiWSA 2007/3/59, Prok. i Pr. 2007/9/47), stwierdził, że orzeczenie to jest decyzją administracyjną. Uchwała podjęta została wprawdzie w sprawie dotyczącej wniosku o dofinansowanie projektu zgłoszonego w ramach Działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom", jednak wobec faktu, iż orzeczenie w sprawie tamtego programu wydane było tak jak w niniejszej sprawie w oparciu o art. 26 ustawy o NPR, rozstrzygnięcie dokonane przez NSA ma zastosowanie również w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu uchwały NSA przyjął między innymi, że przepisy art. 26 ustawy o NPR wskazują na istnienie wyraźnie wyodrębnionych dwóch etapów postępowania w sprawach dotyczących dofinansowania z publicznych środków wspólnotowych projektów zgłaszanych w ramach sektorowych programów operacyjnych - unormowanych osobno, w dwóch różnych ustępach art. 26 tej ustawy. Pierwszy etap to postępowanie wszczynane na skutek wniosku podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie z publicznych środków wspólnotowych projektu w ramach m.in. sektorowego programu operacyjnego. W tym etapie następuje rozpoznanie wniosku przez instytucję zarządzającą lub instytucję wdrażającą, stosownie do przyjętego systemu realizacji. Etap ten kończy się wydaniem rozstrzygnięcia na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy. Dopiero po pozytywnym dla strony rozstrzygnięciu następuje drugi etap postępowania, którym jest zawarcie umowy określającej warunki dofinansowania projektu (art. 26 ust. 5 ustawy). Zdaniem składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, w świetle art. 26 ust. 2 ustawy o NPR rozstrzygnięcia podejmowane w pierwszym etapie przedstawionej wyżej, złożonej procedury mają charakter indywidualnych rozstrzygnięć władczych i jednostronnych. Użyte przez ustawodawcę określenie "przyznaje dofinansowanie" należy interpretować jako stworzenie podstawy prawnej do wydania przez ARiMR decyzji administracyjnej.
Wobec przesądzenia powyższą uchwałą składu siedmiu sędziów NSA, że określone w ustawie o NPR "przyznanie dofinansowania" ma charakter decyzji administracyjnej należy przyjąć, że złożenie wniosku o dofinansowanie wszczyna postępowanie administracyjne.
Procedura uzyskania pomocy uregulowana została w powyżej wskazanym już rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006". W ust. 3.1.1. Działanie 1.1. "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" (w stanie prawnym obowiązującym w dniu złożenia wniosku w niniejszej sprawie), w sposób następujący opisano system wdrażania:
-wniosek o dofinansowanie realizacji projektu składa się w OR ARiMR właściwym ze względu na miejsce realizacji projektu, zgodnie z trybem określonym w odrębnych przepisach;
-wniosek o dofinansowanie realizacji projektu podlega w OR ARiMR ocenie formalnej, w szczególności pod względem poprawności jego wypełnienia i kompletności załączników;
-w przypadku złożenia wniosku nieprawidłowo wypełnionego lub bez wymaganych załączników, instytucja wdrażająca wzywa, w formie pisemnej, ubiegającego się o dofinansowanie projektu do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania;
-za dzień złożenia wniosku o dofinansowanie realizacji projektu uznaje się dzień złożenia wniosku poprawnie wypełnionego wraz z wymaganymi załącznikami do OR ARiMR; wniosek, który wymagał uzupełnienia, rejestrowany jest w kolejności wynikającej z daty wpływy do OR ARiMR ostatniego dokumentu dotyczącego uzupełnienia;
-wniosek o dofinansowanie realizacji projektu podlega weryfikacji pod względem zgodności z celami i zasadami działania;
-projekty zgodne z wymaganiami określonymi dla działania 1.1. "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" przyjmowane są do realizacji według kolejności złożenia (rejestracji) wniosków, w ramach dostępnych środków;
-przyjęcie projektu do realizacji następuje z dniem zawarcia umowy o dofinansowanie projektu między ARiMR i wnioskodawcą; umowa o dofinansowanie projektu jest przesyłana wnioskodawcy, a jej podpisanie następuje w OR ARiMR.
Szczegółowe zasady rozpatrywania wniosków o dofinansowanie realizacji projektu i wniosków o płatność są określone w procedurach ARiMR zatwierdzonych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.
Wskazać także trzeba, że procedura składania wniosków oraz ich weryfikacji została podana w ogłoszeniu - wydanym wspólnie przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w dniu 2 kwietnia 2007 r. W ogłoszeniu tym jako dzień składania wniosków wskazano 16 kwietnia 2007 r. W ogłoszeniu tym zawarto również informację, że wnioski złożone w terminie zostaną poddane losowaniu, które ustali kolejność ich weryfikacji w poszczególnych Oddziałach Agencji. Nadto wskazano, że nie gwarantuje się przyznania pomocy na realizację wszystkich projektów. W każdym województwie sfinansowanych będzie tyle projektów, na ile pozwoli wysokość limitu środków dla danego województwa.
Mając na uwadze powyższe Sąd analizując niniejszą sprawę nie stwierdził, aby ARiMR rozpatrując wniosek skarżącego dopuściła się naruszenia ww. procedur. Sąd podkreśla przy tym, iż każda osoba składająca wniosek o dofinansowanie miała świadomość, że jej wniosek zostanie poddany weryfikacji w kolejności ustalonej w drodze losowania, a także, że z uwagi na brak środków może nie zostać pozytywnie załatwiony.
Wniosek skarżącego, złożony w terminie – tj. w dniu 16 kwietnia 2007 r. za pośrednictwem urzędu pocztowego, znajdował się na poz. 22 na liście wniosków o dofinansowanie w Oddziale [...] ARiMR – po przeprowadzonym w dniu 23 maja 2007 r. losowaniu, mającym ustalić tylko kolejność weryfikacji formalnej tych wniosków. Po przeprowadzeniu losowania najpierw dokonano wstępnego przeglądu wszystkich wniosków , aby ustalić, które z nich były poprawne i kompletne na dzień 16 kwietnia 2007r. Takich wniosków było 22. Pozostałe wymagały poprawienia bądź uzupełnienia. Do weryfikacji tych wniosków przystąpiono w kolejności ustalonej w losowaniu. Ostatnie wezwanie do uzupełnienia wniosku spośród osób, z którymi zawarto następnie umowę ( poz. 17 na liście ustalonej losowaniem ) wysłano 26 czerwca 2007r. Wnioskodawca ten uzupełnił wniosek 2 lipca 2007r.a dokumenty zostały zarejestrowane w Dzienniku Kancelaryjnym pod poz. [...]. Skarżący uzupełniał wniosek kilkakrotnie, począwszy od 26 kwietnia 2007r., zanim organ mógł wezwać go do uzupełnienia wniosku uwzględniając kolejność ustalona losowaniem. Ostatnie dokumenty w ramach uzupełnienia skarżący dostarczył 2 lipca 2007r. i zostały one zarejestrowane w Dzienniku Kancelaryjnym pod poz. [...]. Przystępując w dniu 3 lipca 2007r. do oceny wniosku skarżącego organ stwierdził, że jego wniosek stał się kompletny w dniu 2 lipca 2007r., ale z uwagi na kolejność wpływu dokumentów ( poz. wpisu w Dzienniku Kancelaryjnym ) stwierdzono, że uzyskał on stan kompletności po wniosku M. W., z którym, jako ostatnim, zawarto umowę w ramach limitu w dniu 19 listopada 2007r. ( vide tabela zawierająca zestawienie umów zawartych w Działaniu 1.1. - k. 43, 44 akt sąd.).
Jak wynika z materiału dowodowego sprawy już w dniu 2 lipca 2007 r. wstępnie ustalono, że pula środków pomocowych została wyczerpana, gdyż suma pomocy wnioskowanej w kompletnych i poprawnych formalnie do tego dnia wnioskach osiągnęła pułap wyznaczonego na ten okres limitu środków. Nastąpiło to w momencie, w którym stwierdzono stan poprawności i kompletności 38 wniosków (na ponad 600 złożonych w tym województwie). Wniosek skarżącego uzyskał natomiast stan kompletności jako 39.
Organ wskazał w decyzji z [...] listopada 2007r. oraz w odpowiedzi na skargę limit środków, w ramach którego zawarte zostały umowy o dofinansowanie projektu. Wynosił on 6 631 782,00 zł zgodnie z pismem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 16 listopada 2007r. wyznaczającym limit na okres od 16 listopada 2007r. do 15 grudnia 2007r. ( k. 45, 46, 47 akt sąd. ). W ocenie sądu trafne jest stanowisko organu, że tylko w odniesieniu do tego limitu można oceniać możliwość zawarcia umowy ze skarżącym, gdyż w tym okresie, po przeprowadzeniu kompletnych postępowań , zawierane były umowy o przyznaniu pomocy.
Limity środków ustalane są przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgodnie z pkt. 4 Uzupełnienia Programu zatytułowanym " Zasady podziału środków finansowych w skali kraju na poszczególne działania programu". W przypadku naboru z 16.04.2007r. Minister wyznaczał limity począwszy od kwietnia 2007r. na okresy miesięczne. Limity dostępnych środków, do wykorzystania w ramach poszczególnych działań wyliczane są zgodnie z metodyką obliczania limitu środków wspólnotowych w PLN, jakie można zaangażować w danym okresie w ramach zawieranych umów o dofinansowanie projektów, przekazaną wspólnie przez Ministerstwo Finansów i Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Zgodnie z tą metodyką limity dostępnych alokacji liczone są w trybie miesięcznym. Wyliczenia opierają się na danych zawartych w tabelach finansowych Uzupełnienia Programu oraz danych o płatnościach dokonanych w danym miesiącu, które ujęte zostały w poświadczeniu i zestawieniu wydatków przekazanym przez Instytucję Płatniczą do Komisji Europejskiej, a także uwzględniają zmiany kursu euro zgodnego z zapisami Rozporządzenia Komisji (WE) nr 643/2000 z dnia 28 marca 2000r. w sprawie zasad posługiwania się euro w zarządzaniu budżetowym funduszami strukturalnymi. Wyliczone w ten sposób limity stanowiły całkowite środki publiczne do zawierania zobowiązań w okresach miesięcznych, na które były ustalone.
W świetle powyższego bezpodstawne jest powoływanie się przez skarżącego na limit z lipca 2007r., gdyż miał on zastosowanie jedynie do wstępnego określenia ilości wniosków kwalifikujących się do przyznania pomocy, w związku z prowadzoną od czerwca weryfikacją wniosków. O terminie zawierania umów zadecydował moment zakończenia pełnego procesu rozpatrywania wniosków i w tym czasie limit środków, w ramach którego zawarte zostały umowy o dofinansowanie projektu wynosił 6 631 782,00 zł zgodnie z pismem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 16 listopada 2007r. wyznaczającym limit na okres od 16 listopada 2007r. do 15 grudnia 2007r. Tylko w odniesieniu do tego limitu można więc oceniać możliwość zawarcia umowy ze skarżącym, gdyż w tym okresie, po przeprowadzeniu kompletnych postępowań , zawierane były umowy o przyznaniu pomocy.
W konsekwencji -zdaniem Sądu- zasadnie organ przyjął, że z uwagi na wyczerpanie puli środków należy orzec o umorzeniu postępowania administracyjnego, wszczętego wnioskiem skarżącego z 16 kwietnia 2007 r. o dofinansowanie realizacji projektu, w oparciu o art. 105 § 1 kpa. Postępowanie o przyznanie pomocy, wobec wyczerpania środków finansowych stanowiących tę pomoc (a więc w sytuacji braku przedmiotu tego postępowania), stało się bowiem bezprzedmiotowe. Brak środków -a właściwie ich wyczerpanie- spowodował, że ARiMR nie mogła przyznać dofinansowania. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 – 2006" projekty przyjmowane są do realizacji w ramach dostępnych środków. Oznacza to, że aby w ogóle możliwe było przyznanie dofinansowania, ARiMR musi posiadać środki na przyznanie tego dofinansowania. Natomiast, w momencie, gdy pula środków (poprzez podpisanie wszystkich przewidzianych umów o dofinansowanie) została wyczerpana prowadzenie postępowania w sprawie dotyczącej przyjęcia do realizacji wniosku o przyznanie pomocy stało się bezprzedmiotowe i organ orzekający zobowiązany był je umorzyć.
Nadto, należy wskazać, że organ nie mógł stwierdzić bezprzedmiotowości postępowania, dopóki pula środków nie została faktycznie wyczerpana. Środki te zmniejszały się zaś sukcesywnie, wraz z zawieranymi umowami o dofinansowanie z tymi osobami, których wnioski okazały się poprawne i kompletne jeszcze przed dokonaniem wstępnej weryfikacji wniosku skarżącego. Dopóki jednak wszystkie umowy o dofinansowanie nie zostały podpisane, zawsze istniała możliwość pozytywnego załatwienia występującego w sprawie wniosku. Dlatego też organ miał podstawy ku temu, aby przedłużać ostateczne załatwienie sprawy. Na podstawie art. 36 k.p.a. każde przekroczenie ustawowego terminu załatwienia sprawy zobowiązywało zaś organ do powiadomienia strony postępowania o zaistniałej zwłoce (a także o przyczynach tej zwłoki), oraz o nowym terminie zakończenia sprawy. Zatem za prawidłowe należy uznać działanie organu I instancji polegające na informowaniu skarżącego (postanowieniami z [...] maja 2007 r., [...] lipca 2007 r. i [...] października 2007 r.) o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia jego wniosku. Zarzuty naruszenia przepisów art. 35 i 36 kpa uznać więc należy z nieuzasadnione.
Niezależnie od powyższego Sąd stwierdza, iż nie można zgodzić się z Prezesem ARiMR co do tego, że "w sytuacji wyczerpania środków finansowych rozpatrywanie argumentów przedstawionych w odwołaniu nie znajduje uzasadnienia". Organ odwoławczy ma obowiązek odnieść się do wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a także do zarzutów zawartych w środku zaskarżenia. W innym przypadku narusza art. 107 § 3 k.p.a. Niemniej -zdaniem Sądu- dostrzeżone uchybienie procesowe popełnione przez organ w tym zakresie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, a tylko takie uzasadniałoby uchylenie zaskarżonego orzeczenia. Z uwagi bowiem na brak środków inne orzeczenie w sprawie, niż umorzenie postępowania, zapaść nie mogło.
Reasumując, Sąd stwierdza, że skarżona decyzja jest prawidłowa i zasadna w zaistniałym w sprawie stanie faktycznym i obowiązującym stanie prawnym.
Zarówno Dyrektor Oddziału Regionalnego jak i Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa orzekając w sprawie kierowali się przepisami ustawy o Narodowym Planie Rozwoju oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 września 2004 r. w sprawie Uzupełnienia Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006", w zakresie w jakim przepisy te dotyczyły procedury postępowania. Organy orzekające stosowały także zasady określone w ogłoszeniu wydanym wspólnie przez MRiRW i Prezesa ARiMR, a podanym do wiadomości wszystkich zainteresowanych. Nie doszło naruszenia przepisów art. 6, 7 i 35 i 36 kpa.
Wprawdzie Sąd dostrzegł, iż uzasadnienie skarżonej decyzji winno być sporządzone z większą dokładnością (i odniesieniem się do wszystkich okoliczności, które były dla skarżącego istotne), a tym samym z poszanowaniem wymogów wynikających z art. 107 § 3 k.p.a. Uchybienie to -zdaniem Sądu- z uwagi na treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. nie czyniło jednak zasadnym uchylenia zaskarżonej decyzji.
Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło