V SA/Wa 942/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Dorota Mydłowska po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 14 grudnia 2010 r. w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu renty strukturalnej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił J. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W dniu 3 stycznia 2011 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęło pismo J. K., które Sąd potraktował jako sprzeciw od ww. postanowienia z dnia 14 grudnia 2010 r. Tym samym w/w postanowienie zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) straciło moc i sprawa podlega ponownemu rozpatrzeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast zgodnie z § 2 ww. artykułu w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, że obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu sądowym. Strona wnosząc sprawę do Sądu winna zatem liczyć się z kosztami z tym związanymi i gromadzić środki z dochodów uzyskiwanych w dłuższym czasie. Należy stwierdzić, iż ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje wraz z synem, który posiada dom o pow. 150 m2, w którym skarżąca ma ustanowioną służebność mieszkania, oraz nieruchomość rolną o pow. 24 ha. W rubryce 10 wniosku oświadczyła, że uzyskuje dochód z tytułu renty strukturalnej w wysokości 2.227 zł miesięcznie, zaś jej syn z tytułu pracy w gospodarstwie rolnym w wysokości 1.500 zł miesięcznie. Uzasadniając wniosek podniosła, iż jest osobą chorą, w związku z czym ponosi wydatki na leczenie w wysokości około 400 zł miesięcznie, jak również spłaca zobowiązania wobec banku z tytułu zaciągniętych kredytów konsumpcyjnych w łącznej kwocie 600 zł miesięcznie. Oświadczyła jednocześnie, iż syn ponosi miesięczne wydatki związane z mieszkaniem i utrzymaniem w wysokości co najmniej 550 zł. W złożonym sprzeciwie podniosła, iż zgadza się z rozstrzygnięciem co do odmowy zwolnienia z kosztów sądowych zawartym w przedmiotowym postanowieniu. Natomiast wskazała, iż nie będzie w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika. Podniosła, iż wskazaną w formularzu kwotę dochodu w wysokości 1500 zł jej syn przeznacza na potrzeby gospodarstwa rolnego. Podniosła również, iż Urząd Gminy w [...] nie wydał zaświadczenia o dochodach z gospodarstwa, ponieważ jak poinformowano wnioskodawczynię, to Sąd określa według jakiego kryterium będzie on wyliczony. Wskazała, iż kwota 15605,73 zł., o której mowa była w postanowieniu z dnia z dnia 14 grudnia 2010 r. była przeznaczona na spłatę kredytu w wysokości 5000 zł. plus odsetki 380 zł. Pozostała kwota została przeznaczona na zakup paszy dla zwierząt oraz prace związane z ze zbiorem plonów. Podniosła również, iż z tej kwoty ponoszone był koszty związane z prowadzeniem gospodarstwa (telefon, woda, światło, gaz podatek rolny, KRUS, olej napędowy). Należy stwierdzić, iż instytucja przyznania prawa pomocy została stworzona w celu zapewnienia realizacji konstytucyjnego prawa do sądu osobom znajdującym się w wyjątkowo trudnej sytuacji majątkowej, nie posiadającym środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Na podstawie nadesłanego formularza jak i z treści nadesłanego sprzeciwu od postanowienia z dnia 14 grudnia 2010 r. nie można uznać by skarżąca nie posiadała środków na zaspokojenie własnych podstawowych potrzeb życiowych. Przyznanie prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowane tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspokajają tylko podstawowe potrzeby życiowe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek środki majątkowe, w szczególności posiada zaś stały miesięczny dochód, to powinna partycypować w kosztach postępowania sądowego. Uznać należy, iż przy uzyskiwanych stałych miesięcznych dochodach oraz zgromadzonych oszczędnościach pieniężnych wnioskodawczyni będzie w stanie ponieść koszty sądowe samodzielnie i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. W niniejszej sprawie wnioskodawczyni nie wykazała, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej ją do przyznania prawa pomocy. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.