V SA/Wa 948/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Protokolant - spec. Justyna Macewicz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARIMR w W. z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego I. Uchyla zaskarżoną decyzję II. Zasądza od Dyrektora M. Oddziału Regionalnego ARIMR w W. na rzecz Z. G. kwotę 50 zł (pięćdziesiąt) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z (...) lutego 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji i Modernizacji Rolnictwa w W. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego w S. z (...)listopada 2010 r., mocą której Kierownik odmówił Z. G. przyznania jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych na rok 2010. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych. W dniu 14 maja 2010 r. Z. G. złożył w Biurze Powiatowym w S. wniosek o przyznanie jednolitej płatności obszarowej oraz uzupełniającej płatności obszarowej do grupy upraw podstawowych na rok 2010. Pismem z dnia 20 sierpnia 2010 r. wnioskodawca został wezwany do złożenia wyjaśnień do wniosku w odniesieniu do wskazanych w piśmie działek rolnych. W odpowiedzi wnioskodawca złożył korektę wniosku podtrzymując jego pierwotną treść. Decyzją z (...)listopada 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego w S. odmówił wnioskodawcy przyznania żądanych płatności. Kierownik Biura wskazał, że w odniesieniu do jednolitych płatności obszarowych wystąpiły rozbieżności między obszarem zadeklarowanych działek rolnych a powierzchnią stwierdzoną w toku kontroli administracyjnej. Rozbieżności dotyczyły działki rolnej o numerze D, z której wykluczono 0,19 ha, działkę E wykluczono w całości zaś z działki F wykluczono 0,47 ha - łącznie wykluczono 1,18 ha, co wynosi 24,43 %. W odniesieniu do uzupełniających płatności obszarowych zadeklarowana powierzchnia wynosiła 3,71 ha a stwierdzona 3 ha zatem wykluczono 0,71 ha co wynosi 23,66%. Kierownik wskazał, że powierzchnia przewidziana do ewentualnych dopłat została stwierdzona w oparciu o system informacji geograficznej, o której mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 r. z 19 stycznia 2009 r. Ze względu na stwierdzone rozbieżności w powierzchni działek zastosowanie w sprawie znalazł art. 58 akapit drugi rozporządzenia komisji (WE) Nr 1122/2009, który stanowi, że jeżeli różnica miedzy powierzchnią zadeklarowaną do płatności a stwierdzoną przekracza 20% lecz nie więcej niż 50% powierzchni stwierdzonej, nie przyznaje się płatności w danym roku. Od decyzji tej wnioskodawca w dniu 17 stycznia 2011 r. złożył osobiście odwołanie w Biurze Powiatowym. W odwołaniu wskazał, że w Biurze odmówiono mu udostępnienia akt motywując to koniecznością złożenia pisemnego wniosku, wobec czego złożył w dniu 13 stycznia 2011 r. pismo zawierające wniosek o wydanie stosownego postanowienia w tej sprawie. Wnioskodawca wskazał, że w związku z powyższym faktem szczegółowe stanowisko w sprawie przedstawi w terminie późniejszym. W aktach sprawy znajduje się również notatka służbowa z 5 stycznia 2011 r. sporządzona przez pracownicę Biura, w której opisano zasady oraz zakres zapoznania wnioskodawcy z materiałami sprawy oraz pismo Kierownika Biura z 11 stycznia 2011 r. informujące o udostępnianiu akt sprawy na pisemny wniosek strony. Decyzją z (...)lutego 2011 r. Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Warszawie utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Dyrektor w decyzji ustalił przebieg sprawy, jej stan faktyczny oraz wskazał przepisy prawa krajowego i wspólnotowego mające zastosowanie w sprawie. Dyrektor Oddziału podał, że ustalenia organu I instancji dotyczące powierzchni stwierdzonej zadeklarowanych działek, są prawidłowe i dotyczą działek ewidencyjnych, na których położone są działki D, D1, E, E1 oraz F i F1. Dyrektor podniósł, że wraz z wnioskiem wnioskodawca składa doręczone mu wcześniej i wypełnione następnie przez siebie załączniki graficzne zawierające dane o działkach deklarowanych kwalifikowanych do płatności i maksymalnym obszarze PEG (powierzchni ewidencyjno – gospodarczej). Powierzchnia ta wyznaczana jest na podstawie pomiaru powierzchni użytkowanej rolniczo na obrazie ortofotomapy w granicach działki ewidencyjnej, pomniejszonej o powierzchnie nieuprawnione do płatności w postaci rowów, lasów, terenów zadrzewionych, zakrzaczonych itp. Organ II instancji stwierdził, że ortofotomapa, która służyła za podstawę kontroli administracyjnej w sprawie, została sporządzona na podstawie zdjęć z 1 lipca 2006 r. Jeśli chodzi o ujawnione różnice miedzy powierzchnią zadeklarowaną i stwierdzoną to w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr 231, na których położone są działki E i E1 oraz działki ewidencyjnej 203, na której położone są działki F i F1 wykluczono określone ich powierzchnie ze względu na to, że stwierdzono, że wspomniane działki ewidencyjne, nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., przy czym wykluczenie to jest trwałe. Od decyzji tej Z. G. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi skarżący zakwestionował sposób działania organu I instancji w zakresie realizacji jego prawa do zapoznania się z aktami administracyjnymi, wskazał, że w aktach brak jest jego pisma z 13 stycznia 2011 r. oraz odniósł się krytycznie do treści notatki służbowej z 5 stycznia 2011 r. Ponadto skarżący wskazał, że chcąc powiększyć posiadane przez siebie gospodarstwo rolne, w 2009 r. kupił działki ewidencyjne, na których znajdują się działki D, D1, E, E1 oraz F i F1, których powierzchnia została zakwestionowana i wykluczona z płatności. Przed dokonaniem transakcji sprawdził na stronach internetowych ARiMR, że nie są one wykluczone od płatności. Skarżący podniósł, że w jego ocenie nie jest zasadne uznanie danych z ortofotomapy pochodzącej z 2006 r. do oceny stanu działek rolnych w 2003 r. i podał, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji, nie były mu znane okoliczności wynikające z ortofotomapy, co uniemożliwiło mu zgłoszenie stosownych dowodów. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skargę należało uwzględnić. Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1. ustawy z 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. 2008.170. poz.1051 ze zm.) z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej – zastrzeżeniem treści ust. 2. Ponadto Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Z treści artykułu 3 ustawy o płatnościach wynika więc, że co do zasady zastosowanie w sprawach płatności bezpośredniej i uzupełniającej, mają przepisy kpa z modyfikacjami wynikającymi z treści art. 3 ust. 2 i 3 ustawy o płatnościach. Zatem jeśli strona w sprawie takich płatności, zgłosi chęć przejrzenia akt celem zapoznania się z materiałem dowodowym, niewątpliwie stosuje się treść art. 73 kpa. Art. 73 § 1 kpa stanowi, że w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów, przy czym uprawnienie strony do przeglądania akt znajduje ograniczenie jedynie w warunkach określonych treścią art. 74 § 1 kpa. Przeglądanie akt jest czynnością materialno-techniczną i skorzystanie z tej możliwości przez stronę, nie wymaga szczególnej formy. Dla udokumentowania w aktach jej przeprowadzenia wystarczające jest pisemne potwierdzenie wykonania tej czynności przez stronę lub w przypadku odmowy takiego potwierdzenia, sporządzenie notatki służbowej przez pracownika organu. Z treści pism dotyczących udostępnienia akt i z treści notatki służbowej z 5 stycznia 2011 r. wynika, że do czasu złożenia odwołania mimo, że skarżący w związku ze zgłaszanym żądaniem, był zapoznawany z materiałami sprawy, nie zapoznał się z ich całością. Dowodzi to nieprawidłowości w działaniu organu I instancji w tej kwestii, która została zaaprobowana przez organ II instancji. Zauważyć przy tym należy, że z treści decyzji organu I instancji, nie wynika wprost, że podstawą rozstrzygnięcia były dane ortofotomapy obrazujące stan działek ewidencyjnych, których powierzchnia została zakwestionowana - na dzień 30 czerwca 2003 r. Skarżący wyraził wątpliwość co do zasadności posłużenia się w przedmiotowej sprawie danymi ortofotomapy, wskazując, że według jego wiedzy stan działek na 30 czerwca 2003 r. był dobry i wskazując, że może tę okoliczność udowodnić. Zdaniem Sądu, co do zasady brak jest podstaw, ażeby kwestionować prawo organu administracyjnego do przeprowadzania kontroli administracyjnej, mającej na celu sprawdzenie danych dotyczących powierzchni działek rolnych w oparciu o ortofotomapę. Nie zmienia to jednak faktu, że wszelkie wątpliwości jakie pojawiają się w sprawie powinny być wyjaśnione. Jest to tym bardziej istotne jeśli dane z ortofotomapy pochodzą z o wiele późniejszego okresu niż data graniczna. W przedmiotowej sprawie nieprawidłowości związane z zapoznaniem się przez skarżącego ze zgromadzonym materiałem spowodowały, ze skarżący dopiero w skardze zgłosił zastrzeżenia do wniosków organu wynikających z przeprowadzonej kontroli administracyjnej w oparciu o ortofotomapę. W tym stanie rzeczy należało uznać, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów związanych ze zgłoszonym przez stronę jej prawem do zapoznania się z materiałem dowodowym i możliwością odniesienia się do niego na etapie odwołania, co dałoby możliwość przeprowadzenia ewentualnego uzupełniającego postępowania dowodowego. Powoduje to, że konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji celem przeprowadzenia dowodów, o których mowa jest w skardze, a które skarżący powinien uszczegółowić. Organ powinien ustosunkować się na nowo do zgromadzonego materiału dowodowego oraz wyjaśnić jeśli odwoła się ponownie do ortofotomapy, dlaczego jest zdania, że w sprawie mogą mieć zastosowanie dane z ortofotomapy pochodzące z 2006 r., i dlaczego mogą one dowodzić stanu zakwestionowanych działek rolnych na dzień 30 czerwca 2003r. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego dotyczącego problemu związanego z doręczeniem pisma Kierownika Biura Powiatowego z 11 stycznia 2011 r. należy wskazać, że powinien on zapoznać się z treścią dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, a dotyczących przesyłanej korespondencji, ponieważ wynika z nich, że w przeważającej mierze jest ona wysyłana zwykłymi listami zatem brak jest możliwości złożenia do akt zwrotnego potwierdzenia odbioru. Co do pisma skarżącego z 13 stycznia 2011 r. należy wyjaśnić, że wbrew jego twierdzeniu znajduje się ono w aktach sprawy i Sąd miał je na uwadze wydając swoje rozstrzygnięcie. Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c uchylił zaskarżoną decyzję.