V SA/Wa 959/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Dorota Mydłowska (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant - st. spec. Małgorzata Broniarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora ... Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia ... marca 2011r. nr ... w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości; 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. P. W. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu kwotę ... zł (... złotych ... groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę ... zł (... złotych) oraz tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę ... zł (... złotych ... groszy). Przedmiotem skargi wniesionej przez W. S. jest decyzja Dyrektora ... Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia ... marca 2011r. Nr ..., utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ż. z dnia ... października 2010r Nr ... przyznającą płatność rolnośrodowiskową w wysokości ..., to jest pomniejszoną o kwotę ...zł. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu ... kwietnia 2010r W. Ł. złożył do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ż. wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010. Decyzją z dnia ... października 2010r Kierownik BP ARiMR w Ż. przyznał Wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową w łącznej wysokości w kwocie ... zł, to jest pomniejszoną w stosunku do wnioskowanej o ...zł. Organ stwierdził, że podczas kontroli administracyjnej stwierdzono, że powierzchnia uprawniona do płatności jest mniejsza niż zadeklarowana we wniosku na rok 2010. W przypadku działki rolnej C z pierwotnie zadeklarowanej powierzchni ... ha wykluczono ... ha, Odnośnie działki E (...) wykluczono 0,05 ha, Odnośnie działki G (... ha) wykluczono 0,05 ha, Odnośnie działki H (... ha) wykluczono 0,05 ha, Odnośnie działki rolnej O (...) wykluczono 0,02 ha. Łączna powierzchnia wykluczonych z płatności rolośrodowiskowej gruntów wynosi zatem ... ha, stąd pomniejszenie płatności . W wyniku rozpatrzenia odwołania od powyższej decyzji Dyrektor ...Oddziału Regionalnego ARiMR w W. decyzją z dnia ... marca 2011r utrzymał w mocy decyzję I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał na treść § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004r w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnosrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 174 z 2004rpoz 1809 z późn. zm.) . Zgodnie z nim płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska. Podkreślił, że wniosek W. Ł. przeszedł kontrolę administracyjną. Podstawą tej kontroli w oparciu o bazę referencyjną Systemu Identyfikacji Działek Rolnych (LPIS) stanowią przepisy prawa wspólnotowego tj. - art. 67 Rozporz. Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004r ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz.Urz. UE L 153 str. 30 z 29.04.2004r.) zgodnie z którym ,,1. Wstępne wnioski o udział w systemie kolejne wnioski sprawdzane SA w sposób zapewniający rzeczywistą weryfikację i zgodność z warunkami przyznawania pomocy. Państwa członkowskie określają odpowiednie metody i sposoby kontroli każdego środka wsparcia, a także osoby podlegające kontrolom. We właściwych przypadkach Państwa Członkowskie wykorzystują zintegrowany system zarządzania i kontroli ustanowiony rozporządzeniem (WE) nr 1782/2003. 2. Kontrole przeprowadzane są poprzez kontrole administracyjne i kontrole na miejscu.’’ - art. 17 Rozporz. Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporz. (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz.Urz. WE L 30 z 31.01. 2009r., str. 16). System identyfikacji działek rolnych ustawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego doskonałość, co najmniej równą dokładności kartografii w skali 1: 10 000. - art. 26 ust. 1 rozporz. Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r., w myśl którego w celu stosowania systemów wsparcia wymienionych w załączniku VI państwa członkowskie zapewniają, aby procedury administrowania i kontroli stosowane do tych systemów były kompatybilne z systemem zintegrowanym w zakresie: a) skomputeryzowanej bazy danych; b) systemów identyfikacji działek rolnych; c) kontroli administracyjnych. W tym celu należy ustanowić bazy danych, systemy i kontrole, o których mowa odpowiednio w akapicie pierwszym lit. a), b), i c), które pozwolą na wspólne bezproblemowe i bezkonfliktowe funkcjonowanie oraz wymianę danych między nimi. - Wszystkie państwa członkowskie Unii Europejskiej, w tym Polska, zobowiązane są do ustanowienia zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w tym do prowadzenia systemu identyfikacji działek rolnych, ustanowionego na podstawie map lub dokumentów, przy czym korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, najlepiej obrazów lotniczych lub satelitarnych (art. 17 rozporz. Rady (WE) Nr 73/2009. Organ wskazał, iż pomoc została obliczona zgodnie z art. 16 Rozporz. Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006r. Ustalenia nieprawidłowości dokonano w oparciu o pomiary powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) odpowiadającej powierzchni użytkowanej rolniczo w ramach danej działki ewidencyjnej, wykonane na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach obszarów zajmowanych przez działki rolne ujęte we wniosku producenta. Podkreślono także, że płatności przysługują do gruntów użytkowanych rolniczo przez producenta, a nie do powierzchni działek ewidencyjnych, których jest właścicielem. W skardze na powyższą decyzję W. Ł. podniósł, że we wniosku o płatność podał powierzchnię działek użytkowanych rolniczo, a nie powierzchnie działek ewidencyjnych. Wskazał, iż początkowo we wnioskach o płatności podawał powierzchnię ... ha, która jest rzeczywistą powierzchnią działek rolnych. Podkreślił, iż kontrola dokonana w lipcu 2004r (protokół znajduje się w aktach administracyjnych) nie wykazała nieprawidłowości co do wielkości działek użytkowanych rolniczo, jednakże w następnych latach, w których składał wnioski o dopłaty, powierzchnia działek była ciągle przez ARiMR obniżana aż do wielkości ... ha we wniosku na rok 2011. W związku z tym, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje: Na wstępie sąd wyjaśnia, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m .inn. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej ,,p.p.s.a."", sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Funkcją sądownictwa administracyjnego jest więc sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. Wymaga to oceny, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia. W powyższym kontekście należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Należy wskazać, że deklarowane do otrzymania dopłat działki rolne mają niewielkie powierzchnie. Organ, posługując się systemem informacji geograficznej, o którym mowa w art.17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 i stosując się do innych rozporządzeń prawa unijnego, wymienionych w części historycznej niniejszego uzasadnienia, w stosunku do ... działek stwierdził, iż mają one mniejsze powierzchnie niż to zadeklarowano we wniosku. Z tego powodu wykluczył z płatności rolnosrodowiskowej łącznie ... ha. Ze znajdującego się w aktach sprawy administracyjnej protokołu z czynności kontrolnych z lipca 2004r, w zestawieniu z mapą z kontroli administracyjnej z dnia ....04.2010r nie można stwierdzić, iż rzeczywiście są wskazane przez organ różnice między powierzchnią zadeklarowaną a faktycznie użytkowaną rolniczo. Co więcej, na mapie znajduje się adnotacja dokonana przez Skarżącego: ,,Mapa niezgodna ze stanem rzeczywistym działek rolnych’’. Także w Oświadczeniu z dnia ....04.2010r W. Ł. nie zgodził się z powierzchnią użytków rolnych naliczona zgodnie z PEG i podkreślił, iż podane powierzchnie poszczególnych działek rolnych są zgodne z faktycznym stanem użytkowania rolniczego. Jednakże , organ nie dokonał żadnych dodatkowych czynności w postaci dokonania kontroli na miejscu i po kilku miesiącach wydał decyzję I instancji opierając się tylko o wyniki kontroli administracyjnej przeprowadzonej z urzędu odnośnie danych zawartych w systemie informatycznym. Pomimo kwestionowania prawidłowości pomiarów także w odwołaniu od decyzji organu I instancji, organ II instancji oparł się wyłącznie na wynikach zakwestionowanej przez Stronę kontroli administracyjnej. W uzasadnieniu swojej decyzji Dyrektor Biura ARiMR wskazał na stosowne przepisy unijne dotyczące wykonywania kontroli , w tym przepis art. 67 Rozp. Komisji (WE) Nr 817/2004. Wskazany przepis stanowi, że kontrole przeprowadzane są poprzez kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Zdaniem sądu, wobec bardzo małej powierzchni przedmiotowych działek, a co za tym idzie – możliwość błędu, a także konsekwentne stanowisko Skarżącego, organ dążąc do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, powinien dodatkowo dokonać kontroli na miejscu. Bazując tylko na zebranym w sprawie materiale dowodowym, sąd nie może dokonać weryfikacji zaskarżonej decyzji i stwierdzić, iż jest ona prawidłowa. Wobec powyższego na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a orzeczono jak w sentencji wyroku. Odnośnie kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu, nieopłaconej w całości ani w części, rozstrzygnięto na zasadzie przepisu art. 250 p.p.s.a.