V SA/Wa 986/12

WyrokWSA w Warszawie2012-08-08

Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Beata Krajewska, Beata Blankiewicz – Wóltańska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozbawieniu statusu uchodźcy jest zgodna z prawem, jeśli organ administracji prawidłowo ocenił aktualną sytuację polityczną w kraju pochodzenia i stwierdził, że skarżący może efektywnie korzystać z ochrony państwa, którego jest obywatelem, a jednocześnie nie grożą mu prześladowania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły aktualną sytuację polityczną w kraju pochodzenia skarżącego i stwierdziły, że może on efektywnie korzystać z ochrony państwa, którego jest obywatelem, a jednocześnie nie grożą mu prześladowania. Organy te uwzględniły wytyczne Naczelnego Sądu Administracyjnego z poprzedniego orzeczenia, a ich działania były zgodne z przepisami prawa materialnego i procesowego.
Stan faktyczny
Skarżący M. D. K. został pozbawiony statusu uchodźcy decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, utrzymaną w mocy przez Radę do Spraw Uchodźców. Skarżący kwestionował tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięć sądów administracyjnych, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wskazał na konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dotyczącego aktualnej sytuacji w kraju pochodzenia skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Beata Blankiewicz – Wóltańska (spr.), Protokolant specjalista - Monika Włochińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M. D. K. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia statusu uchodźcy 1. oddala skargę; 2. zasądza od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. M. L., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy), w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy). Przedmiotem skargi z 12 kwietnia 2012 r. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez skarżącego M. D. K. jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lutego 2012r. znak [...] utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców Nr [...] z dnia [...].12.2011 r. o pozbawieniu statusu uchodźcy oraz stwierdzeniu, że utrata statusu następuje po upływie 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się decyzją ostateczną. Skarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: M. D. K., obywatel [...], deklarujący narodowość [...], decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. otrzymał status uchodźcy. Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r. Prezes Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców postanowił pozbawić M. D. K. statusu uchodźcy i stwierdził, że brak jest przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. Rada do Spraw Uchodźców uchyliła decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując na konieczność przesłuchania skarżącego. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców ponownie postanowił pozbawić M. D. K. statusu uchodźcy w rozumieniu Konwencji dotyczącej statusu uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28.07.1951 r., oraz Protokołu dotyczącego statusu uchodźców, sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31.01.1967 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119 poz. 515 i 517), i stwierdził, że brak jest przesłanek do udzielenia ochrony uzupełniającej oraz zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP. Rada do Spraw Uchodźców w dniu [...] czerwca 2009 r. utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpatrzeniu skargi skarżącego, wyrokiem z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt SA/Wa 1046/09 oddalił skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców. Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej wniesionej przez pełnomocnika skarżącego, orzekł wyrokiem z dnia 8 września 2010 r. sygn.. akt II OSK 189/10 o uchyleniu zaskarżonego wyroku i decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2009 r. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na konieczność przeprowadzenia "postępowania wyjaśniającego w kwestii aktualnej sytuacji w [...]". Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, "konieczne jest w sprawie dotyczącej pozbawienia statusu uchodźcy zgromadzenie aktualnych, kompletnych materiałów o sytuacji w kraju pochodzenia niezbędnych do prawidłowego końcowego załatwienia sprawy". Rada do Spraw Uchodźców orzekła decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. o uchyleniu decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, wskazując na okoliczności, które wymagają przeprowadzenia dodatkowego postępowania, zgodnie ze stanowiskiem Sądu wskazanym w powyższym wyroku. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców realizując zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w uzasadnieniu wyroku z dnia 8 września 2010 r. (sygn. akt II OSK 189/10) i decyzji Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] przeprowadził postępowanie dowodowe dotyczące aktualnej sytuacji politycznej na terytorium [...]. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w decyzji z dnia [...] grudnia 2011r. uznał, że w przypadku powrotu do kraju pochodzenia skarżącemu nie grożą prześladowania, o których mówi Konwencja Genewska. Zdaniem organu wyjaśnienia cudzoziemca dotyczące posiadanych przez niego dokumentów i paszportów są niewiarygodne, w sprawie zaś istnieją przesłanki dla pozbawienia M. D. K. statusu uchodźcy. W obszernym uzasadnieniu dokonano na podstawie aktualnych dostępnych danych analizy sytuacji społeczno-politycznej w kraju pochodzenia skarżącego oraz istniejącego w tym państwie standardu przestrzegania praw człowieka – z których zdaniem organu wynika, że skarżący może w sposób efektywny korzystać z ochrony państwa, którego jest obywatelem, przy czym możliwości realnego korzystania z ochrony ze strony [...] towarzyszy również brak zagrożenia prześladowaniami, co jest zgodne ze wskazaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w cyt. wyroku z dnia 8 września 2010 r. (sygn. akt II OSK 189/10). W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji skarżący wskazywał na błędne – jego zdaniem - ustalenia dokonane przez organ pierwszej instancji w przedmiocie oceny posiadanych przez niego dokumentów i wnosił o legalizację pobytu na terytorium Polski. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, decyzją z dnia [...] lutego 2012r. utrzymując w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o pozbawieniu statusu uchodźcy oraz stwierdzeniu, że utrata statusu następuje po upływie 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się decyzją ostateczną. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. D. K. wniósł o "rozpatrzenie decyzji" obu organów. Skarga następnie została uzupełniona przez działającego z urzędu pełnomocnika skarżącego. W uzupełnieniu skargi wniesiono o uchylenie zaskarżonych decyzji, zarzucając im naruszenie art. 21 ust. 1 i art. 97 ust. 1 pkt 1 a) ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. Organ wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. Nr 270 – dalej p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 Ordynacji podatkowej (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję należy przede wszystkim wskazać, że sprawa była już przedmiotem rozstrzygania Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 8 września 2010 r. sygn. akt II OSK 189/10 orzekł o uchyleniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt SA/Wa 1046/09 i jednocześnie – na mocy art. 188 p.p.s.a. - uchylił decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2009 r. Cytowany przepis stanowi, że jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę, przy czym w tym przypadku Sąd orzeka na podstawie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. Tym samym wyrok wydany na podstawie tego przepisu zastępuje wyrok, który byłby wydany przed sądem administracyjnym pierwszej instancji, którego postanowienia z kolei wiążą organ zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. W tej sytuacji ponowne rozpoznanie sprawy przez Sąd ograniczone jest postanowieniami wskazanego art. 153 p.p.s.a., który stanowi, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Z tej racji ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Natomiast zagadnienia, które były już przedmiotem oceny Sądu, i co do których Sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą. Sąd kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisami powołanych wyżej ustaw, uznał, że skargę należy oddalić. We wskazanym wyroku z dnia 8 września 2010 r. sygn. akt II OSK 189/10 Naczelny Sąd Administracyjny, uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 października 2009 r. sygn. akt SA/Wa 1046/09 oraz uchylając decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] czerwca 2009 r. - zawarł w uzasadnieniu wskazania dla organu administracji, który miał ponownie prowadzić postępowanie administracyjne w sprawie. Sąd w niniejszej sprawie pozostaje zatem związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w tym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W przedmiotowej sprawie – po wydaniu ww. wyroku nie nastąpiła zmiana prawa, dlatego wytyczne zawarte w powyższym wyroku pozostają aktualne i obowiązujące. Należy stwierdzić, iż organy uwzględniły wskazania Sądu zawarte w powołanym orzeczeniu, stanowiącym punkt wyjścia do wydania obecnie zaskarżonej decyzji. Podkreślenia wymaga przy tym, że niezastosowanie się do nich, zarówno w zakresie oceny prawnej jak i wskazań co do dalszego postępowania, stanowiłoby naruszenie przepisu art. 153 ustawy p.p.s.a. i podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 września 2010r. wyraźnie wskazał, iż nie podlegają ponownej ocenie, którą mają dokonać organy administracji, dowody dotyczące posługiwania się przez skarżącego nowym, wydanym przez kraj pochodzenia w 2003 roku, paszportem oraz fakt, iż skarżący przebywał w kraju pochodzenia już po udzieleniu przez Rzeczpospolitą Polską statusu uchodźcy (parokrotne wyjazdy skarżącego w 2003r. do [...]). W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, iż WSA w Warszawie naruszył dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r. Nr 680 – dalej ustawa) przez przyjęcie, że skarżący ponownie przyjął dobrowolnie ochronę kraju pochodzenia oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo sytuacji, w której organy administracji obu instancji przeprowadziły postępowanie w sprawie w sposób wadliwy, uniemożliwiający poczynienie właściwych ustaleń faktycznych. NSA podkreślił przy tym konieczność prawidłowego wykładania przepisu art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy, podnosząc, że musi ono odbywać się z uwzględnieniem treści art. 11 ust. 1 lit. e dyrektywy Rady nr 2004/83/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych norm dla kwalifikacji i statusu obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako uchodźców lub jako osoby, które z innych względów potrzebują międzynarodowej ochrony oraz zawartości przyznawanej ochrony (Dz. U. UE L 2004.304.12). Sąd wskazał, że pojęciu "objęcia ochroną państwa, którego cudzoziemiec jest obywatelem" musi towarzyszyć element w postaci realnych możliwości korzystania przez cudzoziemca z tej ochrony, przy czym istotnym elementem jest brak istnienia uzasadnionej obawy zagrożeniem prześladowaniami. Z tego względu niezbędnym – zdaniem NSA – było przeprowadzenie postępowania dowodowego mającego na celu ustalenie, jak aktualnie wygląda sytuacja polityczna i społeczna w kraju pochodzenia skarżącego, ze szczególnym uwzględnieniem przestrzegania praw człowieka. Analizy sprawy pod wskazanym kątem dokonano na podstawie materiału dowodowego, na który złożyły się raport organizacji Human Rights Watch z dnia [...] stycznia 2011 r., dotyczący sytuacji przestrzegania praw człowieka w [...], odpowiedź Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UdSC nr [...] z dnia [...]marca 2010 r. oraz notatka Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej - Departamentu Afryki i Bliskiego Wschodu nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., organ uwzględnił również ustalenia faktyczne Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w postępowaniu w sprawie o nadanie statusu uchodźcy, wyrażone w piśmie kierowanym do Ministra Spraw Zagranicznych. Organ I instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy, uzupełniwszy materiał dowodowy o informacje w przedmiocie sytuacji w [...] i dokonawszy oceny całego zabranego materiału dowodowego ustalił – zdaniem Sądu prawidłowo – że cudzoziemiec zwrócił się dobrowolnie o ochronę do państwa, którego jest obywatelem, a jednocześnie istniejący stan faktyczny w tym państwie pozwala na uzasadnienie tezy, że cudzoziemiec może w sposób efektywny dalej zabiegać i uzyskiwać tę ochronę ze strony organów władzy publicznej bądź innych podmiotów upoważnionych do sprawowania władztwa publicznoprawnego w imieniu [...]. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców ustalił, że sytuacja społeczno-polityczna w [...], charakteryzuje się powolną, lecz konsekwentną normalizacją następującą po wyborach prezydenckich w 2010 r., w których zwyciężył A. C., reprezentujący środowiska polityczne skupione wokół partii politycznej [...]. W [...] następuje stopniowe przejmowanie władzy przez struktury cywilne od wojska, rozpoczęto proces wymierzania sprawiedliwości za czyny naruszające prawa podstawowe obywateli [...] w okresie poprzednich rządów (raport organizacji Human Rights Watch ). Mimo odnotowanych uchybień w zakresie organizacji ostatnich wyborów prezydenckich, społeczność międzynarodowa uznała ich wyniki, zaś nowy prezydent [...] podjął wysiłki celem uzyskania pomocy międzynarodowej dla strategicznych inwestycji publicznych, mających z założenia służyć rozwojowi gospodarczemu w tym państwie. Organy władzy publicznej, którym podlegają służby zmilitaryzowane (policja) podjęły działania celem ukrócenia samowoli działania poszczególnych funkcjonariuszy tych służb oraz wprowadzenia właściwej dyscypliny. Zmiana sytuacji społeczno-politycznej, jaka zaszła w [...] na przestrzeni ostatnich dwóch lat - w ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców - wyklucza zagrożenie prześladowaniami dla cudzoziemca. Organ podkreślił przy tym, że podstawą do nadania skarżącemu statusu uchodźcy w 1997 r. była właśnie okoliczność przynależności do partii politycznej RPG i doznane wcześniej prześladowania na tle tej przynależności, które w porównaniu z panującą wówczas sytuacją w [...] , dała asumpt do twierdzenia, że cudzoziemiec może w uzasadniony sposób obawiać się prześladowań w przyszłości. Obecnie [...], wobec zwycięstwa wyborczego A. C., stała się partią polityczną zbliżoną do kręgów władzy, co wyklucza działanie organów władzy publicznej bądź innych podmiotów z nimi powiązanych, jak również innych podmiotów zdolnych do prowadzenia działań o znamionach prześladowania, które polegałyby na represjonowaniu skarżącego za jego przeszłą działalność polityczną w tej partii. Wówczas to bowiem partia ta miała charakter opozycyjny do władz [...], dzisiaj zaś stanowi element ich zaplecza politycznego. Zdaniem Sądu ocenie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców dokonanej w tym zakresie nie można poczynić zarzutu dowolności, została ona dokonana w oparciu o odpowiedni materiał dowodowy z zachowaniem należytej staranności i fachowości, z uwzględnieniem wytycznych zawartych w cyt. wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego zdaniem Sądu organ prawidłowo stwierdził ponadto, że po stronie skarżącego nie występują inne czynniki, które mogłyby go narażać na prześladowania z innych przyczyn niż jego przekonania polityczne, które to leżały w przeszłości u podstawy nadania skarżącemu statusu uchodźcy w decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 1997r. Rację mają organy administracji orzekające w sprawie, że pozbawienie statusu uchodźcy na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tj. w związku z dobrowolnym zwróceniem się o ochronę do państwa obywatelstwa, nie stanowi represji za takie zachowanie cudzoziemca, a tylko wyraz braku konieczności udzielania w dalszym ciągu ochrony międzynarodowej. Zgodnie z art. 21 ust. 1 cyt. ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej cudzoziemca pozbawia się statusu uchodźcy, jeżeli po nadaniu tego statusu właściwy organ stwierdził, że cudzoziemiec: 1) dobrowolnie ponownie przyjął ochronę państwa, którego jest obywatelem; 2) utraciwszy obywatelstwo kraju pochodzenia, ponownie dobrowolnie je przyjął; 3) przyjął nowe obywatelstwo i korzysta z ochrony państwa, którego obywatelstwo przyjął; 4) ponownie dobrowolnie osiedlił się w państwie, które opuścił lub poza którego granicami przebywał z powodu obawy przed prześladowaniem; 5) nie może dłużej odmawiać korzystania z ochrony państwa, którego jest obywatelem, z powodu ustania okoliczności, w związku z którymi uzyskał status uchodźcy, i nie przedstawił przekonywających powodów związanych z poprzednimi prześladowaniami, uzasadniających jego odmowę korzystania z ochrony państwa, którego obywatelstwo posiada; 6) będąc bezpaństwowcem, może powrócić do państwa, w którym miał poprzednio stałe miejsce zamieszkania, z powodu ustania okoliczności, w związku z którymi uzyskał status uchodźcy, i nie przedstawił przekonywających powodów związanych z poprzednimi prześladowaniami, uzasadniających jego odmowę powrotu do tego państwa; 7) popełnił zbrodnię przeciwko pokojowi, zbrodnię wojenną lub zbrodnię przeciwko ludzkości w rozumieniu prawa międzynarodowego; 8) jest winny działań sprzecznych z celami i zasadami Narodów Zjednoczonych, określonymi w Preambule i art. 1 i 2 Karty Narodów Zjednoczonych; 9) zataił informacje lub dokumenty albo przedstawił fałszywe informacje lub dokumenty o istotnym znaczeniu dla nadania statusu uchodźcy. Konstrukcja cytowanego przepisu (" ...cudzoziemca pozbawia się statusu uchodźcy... ") wskazuje na zobowiązanie organu do wydania decyzji o pozbawieniu statusu w każdorazowym przypadku, gdy zajdą okoliczności wymienione w przepisie, przy czym organ przed podjęciem rozstrzygnięcia jest zobowiązany do ustalenia aktualnej sytuacji panującej w kraju pochodzenia – zgodnie z cytowanymi tezami wyroku NSA z dnia 8 września 2010r. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie naruszył przepisów prawa materialnego, a w szczególności cyt. art. 21 ust. 1 ustawy, stwierdzając, że M. D. K. dobrowolnie przyjął ochronę [...], która może być kontynuowana w sposób efektywny, w związku z czym zaistniała podstawa do pozbawienia go statusu uchodźcy. Należy podkreślić, zdaniem Sądu, że organy prawidłowo wskazały, że M. D. K. wciąż pozostaje obywatelem [...], brak jest bowiem podstaw do uznania, że cudzoziemiec utracił to obywatelstwo, chociażby w wyniku uzyskania statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej czy też długotrwałego pobytu poza [...]. Okoliczność obywatelstwa osoby, wobec której wszczęto postępowanie w sprawie o pozbawienie statusu uchodźcy ma znaczenie dla określenia państwa, względem którego dokonuje się oceny, czy osoba taka przyjęła dobrowolnie o ochronę od niego, o czym mowa jest w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd stwierdza ponadto, że organy prawidłowo nie rozstrzygały w toczącym się postępowaniu co do udzielenia skarżącemu ochrony uzupełniającej, udzielenia zgody na pobyt tolerowany oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ewentualne orzekanie co do konieczności udzielenia cudzoziemcowi ochrony uzupełniającej oraz pobytu tolerowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej mogłoby nastąpić dopiero po złożeniu przez skarżącego odpowiedniego wniosku, którego nie składał przy wszczęciu procedury w 1997, albowiem te formy ochrony nie były przewidziane w prawie polskim w momencie orzekania przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Wskazać należy przy tym, że brak tym samym podstaw do orzekania o wydaleniu, gdyż – jak prawidłowo wskazały organy - ustawa nie kreuje w tym zakresie samodzielnej regulacji. Organy nie mogły orzec w tym zakresie na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r. Nr 264, poz. 1573 z późn. zm.), gdyż – jak zasadnie wskazano w decyzjach - przepisy tej ustawy nie kreują kompetencji do orzekania w tym zakresie w I instancji przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, a ponadto ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie zawiera odwołania w zakresie stosowania ustawy o cudzoziemcach w takich sytuacjach. Podstawa do orzekania na podstawie ustawy o cudzoziemcach zaistnieje dopiero po utracie przez cudzoziemca statusu uchodźcy w terminie przewidzianym w decyzji o pozbawieniu tego statusu. Wówczas to (od momentu upływu terminu wskazanego w decyzji) cudzoziemiec nie będzie posiadał tytułu pobytowego w rozumieniu art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, tym samym zaś zaistnieją ewentualne podstawy do orzekania o zobowiązaniu do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (art. 97 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach). Tym samym po rozpoznaniu sprawy Sąd stwierdza, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie prowadzone było prawidłowo i zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego. Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organy przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. W kontekście powyższych przepisów nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia podniesione zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych tj. art. 7, i 77 k.p.a. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i skarga podlega oddaleniu jako niezasadna. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono zgodnie z dyspozycją art. 250 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło