V SA/Wa 987/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-05-25
Skład orzekający: Referendarz sądowy Anna Michałowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemka ubiegająca się o status uchodźcy, pozostająca na utrzymaniu państwa polskiego i nieposiadająca żadnych środków finansowych ani majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że cudzoziemka, która wykaże, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W sytuacji, gdy strona jest cudzoziemcem, pozostaje na wyłącznym utrzymaniu państwa polskiego, nie posiada majątku ani dochodów, a koszty postępowania obejmują wpis od skargi i wynagrodzenie pełnomocnika, przyznanie prawa pomocy jest uzasadnione w celu zapewnienia jej prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca Z. S., cudzoziemka ubiegająca się o status uchodźcy, złożyła skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej oraz nakazującą wydalenie z terytorium RP. Jednocześnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, powołując się na brak środków do życia, brak pracy, utrzymywanie się z pomocy socjalnej oraz brak majątku i oszczędności. Wskazała, że odmowa przyznania prawa pomocy pozbawiłaby ją możliwości kontroli decyzji.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, co obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Anna Michałowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia ... lutego 2010 r. Nr ... w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy, odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wobec stwierdzenia braku przesłanek do udzielenia zgody na pobyt tolerowany p o s t a n a w i a: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. 1. zwolnić od kosztów sądowych; 2. ustanowić adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
Wraz ze skargą na decyzję Rady do Spraw Uchodźców Z. S. wystąpiła - na urzędowym formularzu PPF - z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.
W uzasadnieniu wniosku oraz oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, iż zamieszkuje w ośrodku dla cudzoziemców, ubiega się o nadanie statusu uchodźcy. Pozostaje bez pracy i utrzymuje się ze środków pochodzących z pomocy socjalnej. Z powyższych względów nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, a ewentualna odmowa zwolnienia pozbawiłaby ją możliwości skontrolowania decyzji, którą uważa za niezgodną z prawem. Ponadto skarżąca oświadczyła, iż nie posiada nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani oszczędności pieniężnych.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami) - dalej ustawy p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa.
Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskująca byłaby zobowiązana składają się wpis od skargi - 300 zł (zgodnie z §2 ust. 3 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 221, poz. 2193) oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika.
Mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącej jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca jest cudzoziemką i pozostaje na wyłącznym utrzymaniu państwa polskiego. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem jej prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło