V SA/Wa 992/15

PostanowienieWSA w Warszawie2015-04-27

Skład orzekający: Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostka samorządu terytorialnego może zostać częściowo zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, biorąc pod uwagę jej trudną sytuację finansową związaną z zadłużeniem?
Ratio decidendi
Jednostka samorządu terytorialnego może zostać częściowo zwolniona z kosztów sądowych, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na ich pokrycie. Trudna sytuacja finansowa, wynikająca z wysokiego zadłużenia i kosztów jego obsługi, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego, zwłaszcza gdy łączna kwota wpisów w kilku sprawach jest znacząca.
Stan faktyczny
Województwo Mazowieckie (W. M.) złożyło wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego w postępowaniu administracyjnym. W uzasadnieniu wskazano na trudną sytuację finansową województwa, wynikającą m.in. z konieczności spłaty zaciągniętej pożyczki z budżetu państwa, wysokich kosztów obsługi długu oraz znaczącego deficytu i zadłużenia. Wnioskodawca podkreślił, że łączna kwota wpisów sądowych w kilku toczących się sprawach wynosi 300.000 zł.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 1.000 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Konrad Łukaszewicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] 2014 r. Nr [...] w przedmiocie wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez częściowe zwolnienie od wpisu sądowego ponad kwotę 1.000 zł (słownie: tysiąc złotych). W. M. wystąpiło z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu sądowego ponad kwotę 1.000 zł. W uzasadnieniu szczegółowo przedstawiono sytuację finansową W., wskazując m.in., iż posiadane środki publiczne w całości przeznaczane są na wydatki i rozchody publiczne, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o finansach publicznych i innych ustawach szczególnych. Wyjaśniono, iż w budżecie na rok 2015 ustalonym uchwałą sejmiku Województwa Mazowieckiego nr 2/15, określono nadwyżkę budżetu w kwocie 32.103.497 zł, która w całości przeznaczona jest na spłatę długu. W 2014 r. Województwo zmuszone było zaciągnąć pożyczkę długoterminową z budżetu państwa w wysokości 246.527.895 zł w związku z koniecznością spłaty zaległych rat z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw za 2013 i 2014 r. Otrzymana pożyczka z budżetu państwa generuje koszty jej obsługi – w 2015 r. na spłatę odsetek od pożyczki zaplanowano kwotę 7.395.837 zł. Kwota planu wydatków na obsługę długu z tytułu kredytów długoterminowych , odsetek i obligacji w 2015 r. wynosi 82.101.961 zł. Jak wynika z oświadczenia o majątku i dochodach, strata za ostatni rok obrotowy wynosi 1.232.665.583,62 zł (skumulowany deficyt), zaś kwota długu na koniec kwartału 2014 r. wyniosła 1.644.965.737,64 zł i stanowiła 66,65 % planowanych w 2014 r. dochodów Województwa Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenie przez stronę kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie (wyrażonej w art. 199 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") i może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.). Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawia to, iż strona wnioskująca jest jednostka samorządu terytorialnego, a w związku z tym za podstawę gospodarki finansowej strony wnioskującej uznać należy budżet uchwalany w formie uchwały budżetowej, który jest przy tym rocznym planem dochodów i wydatków oraz przychodów i rozchodów tej jednostki (art. 211 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych; t. j. Dz. U. 2013, poz. 885). Uchwała ta stanowi podstawę gospodarki finansowej jednostki samorządu terytorialnego w roku budżetowym, zawiera także plany przychodów i wydatków zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych i funduszy celowych oraz dochodów własnych jednostek budżetowych. Województwo wskazało, że w uchwale sejmiku Województwa Mazowieckiego nr 2/15, określono nadwyżkę budżetu na 2015 r. w kwocie 32.103.497 zł, ale nadwyżka w całości przeznaczona jest na spłatę długu. W ocenie referendarza za uwzględnieniem złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy przemawiają inne okoliczności, które w zestawieniu z przedstawioną sytuacją finansową uzasadniają pozytywne rozpatrzenie badanego wniosku. W 2014 r. Województwo zmuszone było zaciągnąć pożyczkę długoterminową z budżetu państwa w wysokości 246.527.895 zł w związku z koniecznością spłaty zaległych rat z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw za 2013 i 2014 r. Województwo ponosi wysokie koszty obsługi pożyczek, kredytów długoterminowych i obligacji. Kwota planu wydatków na obsługę długu w 2015 r. wynosi 82.101.961 zł. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że strata za ostatni rok obrotowy wyniosła 1.232.665.583,62 zł, zaś dług na koniec kwartału 2014 r. stanowił kwotę 1.644.965.737,64 zł, a więc 66,65 % planowanych w 2014 r. dochodów Województwa. Wskazać również należy na wysokość wpisu od skargi należnego w sprawie, który wynosi 100.000 zł. Ponadto przed tut. Sądem toczą się także inne postępowanie sądowoadministracyjne, tożsame co do przedmiotu sprawy z udziałem wnioskującej strony, w którym wezwano do uiszczenia wpisu sądowego również w maksymalnej wysokości 100.000,00 zł (sprawy o sygn. akt: V SA/Wa 993/15, V SA/Wa 1004/15). Tym samym rozpoznając badany wniosek należało mieć na uwadze, iż ze względu na spór pomiędzy organami administracji publicznej w przedmiocie wpłaty do budżetu państwa z przeznaczeniem na część regionalną subwencji ogólnej dla województw, strona skarżąca na chwilę obecną zobowiązana jest do uiszczenia tytułem wpisów sądowych kwotę 300.000 zł. W ocenie referendarza sądowego, łączna kwota wpisów ustalonych we wskazanych wyżej sprawach w zestawieniu z podniesionymi we wniosku o prawo pomocy informacjami o kondycji finansowej Województwa wskazuje na zasadność uwzględnienia złożonego wniosku. Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło