V SAB/Wa 12/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Zwolenik po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. D. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie postanawia: odrzucić skargę W piśmie z [...] kwietnia 2018 r. K. D. (dalej: Skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, oprócz skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty długu celnego (sygn.akt: V SA/Wa 886/18) również – skargę na przewlekłe prowadzenie przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. postępowania w przedmiocie rozpoznania odwołania. Uzasadniając tę skargę wskazał na ponad dwuletni okres (dwa lata i sześć miesięcy) rozpoznawania przez organ odwołania od nałożonych na Skarżącego należności, co stanowi w jego ocenie rażące naruszenie prawa i otwiera drogę do dochodzenia odszkodowania. Zdaniem autora skargi organ drugiej instancji, winien poszukiwać przyczyny tak rażącej nieprawidłowości i doprowadzić podległą mu jednostkę do stanu gwarantującego sprawność działania i nie uzasadniać tego faktu "wnikliwością działania". Odpowiadając na skargę, organ wyjaśnił, że terminy załatwiania sprawy określone w art. 139 Ordynacji podatkowej mają charakter procesowy, porządkowy, dyscyplinujący organy podatkowe i nie wpływają na ważność czynności podjętych przed, jak i po upływie tego terminu. Dlatego też oceniając naruszenie przez organ pierwszej instancji terminu określonego w art. 139 Ordynacji podatkowej organ odwoławczy stwierdził, iż nie miało ono wpływu na wynik sprawy, gdyż upływ terminu do załatwienia sprawy nie pozbawia organu administracji możliwości orzekania w sprawie, ani też nie powoduje wadliwości wydanej w tym postępowaniu decyzji. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 3 lipca 2018 r. wezwano Skarżącego do wykazania w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, że przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wniósł do organu ponaglenie na przewlekłość postępowania. W piśmie z 16 lipca 2018 r. Skarżący wyjaśnił, że składa ponaglenie i wnosi o przekazanie go organowi właściwemu do jego rozpoznania celem wyjaśnienia przez ten organ przyczyn i ustalenia osób winnych bezczynności lub przewlekłości i wszczęcia wobec nich postępowania dyscyplinarnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W przypadku wniesienia skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności zobligowany jest do zbadania m.in. jej dopuszczalności. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie natomiast do art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przepis ten określa procedurę wnoszenia skargi do sądu administracyjnego, która opiera się na obowiązku uprzedniego wyczerpania przez skarżącego środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały mu one w postępowaniu przed organem administracji publicznej. Obowiązek ten wynika z ogólnego założenia, że sąd administracyjny nie zastępuje organów odwoławczych, a jego działania nie naruszają zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 52 § 2 p.p.s.a., przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z kolei na mocy art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne. Zaznaczyć należy, że postępowanie dotyczące określenia kwoty długu celnego przy którym – zdaniem Skarżącego – organ dopuścił się przewlekłego jej prowadzenia interpretować należy w kontekście Rozdziału 4 Ordynacji podatkowej (Dz.U. 2018 poz. 800 ze zm. dalej jako O.p.) zatytułowanego "Załatwianie spraw", zawartego w Dziale IV "Postępowanie podatkowe". Z przepisów tego rozdziału (art. 141 O.p.) wynika m.in., że na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie służy ponaglenie do organu podatkowego wyższego stopnia. Zatem w sprawie znajdują zastosowanie przewidziane w O.p. terminy załatwiania spraw. Wskazać należy, że wyliczenie środków zaskarżenia w treści art. 52 § 2 p.p.s.a. ma charakter przykładowy przesądza o tym, że również ponaglenie z art. 141 § 1 O.p. jest środkiem prawnym, z którego skorzystanie warunkuje dopuszczalność skargi do sądu. Skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania czyli nieterminowe załatwienie sprawy złożona bez ponaglenia, o którym mowa w art. 141 § 2 O.p. czyni skargę przedwczesną, a tym samym niedopuszczalną w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy zaakcentować, że z pisma Skarżącego z 16 lipca 2018 r. nie wynika, aby Skarżący przed wniesieniem skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania wniósł do organu ponaglenie na niezałatwienie sprawy w terminie. A wręcz przeciwnie Skarżący wskazał w piśmie, że składa ponaglenie i wnosi o przekazanie go organowi właściwemu do jego rozpoznania. Z uwagi na powyższe, skarga w rozpatrywanej sprawie uznana być musi za niedopuszczalną, co z kolei obliguje Sąd do jej odrzucenia na postawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie tego przepisu Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.