V SAB/Wa 18/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia WSA - Jolanta Bożek po rozpoznaniu w dniu 19 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Samorządu Powiatu B. – Powiatowego Urzędu Pracy w B. na bezczynność Ministra Rozwoju Regionalnego w sprawie dofinansowania realizacji projektu postanawia: odrzucić skargę; W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o zobowiązanie Ministerstwo Rozwoju Regionalnego do wydania decyzji administracyjnej na podstawie art. 211 ust. 6 w zw. z art. 202 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 249, poz. 2104 ze zm.) w sprawie zwrotu środków poniesionych przez Powiatowy Urząd Pracy w B. w związku z przeprowadzeniem szkolenia [...] [...] - grupa II w projekcie "Aktywna kobieta" realizowanym w ramach Działania 1.6 Sektorowego Programu Operacyjnego Rozwój Zasobów Ludzkich (SPO RZL) 2004-2006, które uznane zostały przez instytucję kontrolną jako koszty niekwalifikowane w ramach powołanego wyżej projektu, wraz z zasądzeniem od organu kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia Sądu określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269 oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: 1. decyzje administracyjne, 2. postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3. postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4. inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz na bezczynność organów w wyżej wymienionych przypadkach. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności nie podejmuje jej w przewidzianym prawem terminie. Sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organów wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, bądź innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ponadto zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Rozważając sprawę w powyższym kontekście należy stwierdzić, że jej źródłem jest kwestia rozliczeń projektu strony wynikających z umowy zawartej w dniu [...] lutego 2005 r. o dofinansowanie Projektu "Aktywna kobieta" w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego Rozwój Zasobów Ludzkich 2004-2006; w zakresie Działania 1.6 "Integracja i reintegracja zawodowa kobiet" I Priorytetu "Aktywnej Polityki Rynku Pracy oraz integracji zawodowej i społecznej". Kwestie związane z przyznawaniem dofinansowania w ramach funduszy strukturalnych, których dotyczy wskazana wyżej umowa, reguluje ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U 114, poz.1208 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 tej ustawy, dla realizacji Narodowego Planu Rozwoju 2004-2006, o którym mowa w ustawie, tworzy się programy operacyjne. Finansowanie realizacji planu określone zostało w art. 24 ust.1 ustawy, zaś zgodnie z ust. 2 tego art. "wydatki finansowe, są dla celów w tym ustępie wskazanych identyfikowane według kategorii interwencji stosowanej dla publicznych środków wspólnotowych". Stosownie zaś do art. 26 ust. 1 ustawy o Narodowym Planie Rozwoju, ubiegający się o dofinansowanie ze środków, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2 projektów w ramach programów, o których mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1-3, składa wniosek do instytucji zarządzającej, instytucji wdrażającej albo zarządu województwa, zgodnie z systemem realizacji określonym w tych programach. W przedmiotowej sprawie strona skarżąca podpisała w dniu [...] lutego 2005 r. z instytucją wdrażającą – Ministerstwem Gospodarki i Pracy - umowę na podstawie art. 26 ust. 5 ustawy o Narodowym Planie Rozwoju, określającą prawa i obowiązki stron związane z realizacją projektu "Aktywna kobieta". Strony łączyła umowa, zatem wszelkie kwestie dotyczące rozliczeń wynikających z tej umowy muszą być traktowane jako podlegające rozstrzygnięciu na drodze postępowania cywilnego przed sądem powszechnym. Powyższą kwestię reguluje również sama umowa w § 26 ust. 1 i 2. Zgodnie bowiem z treścią § 26 ust. 1 spory związane z realizacją niniejszej umowy strony będą starały się rozwiązać polubownie, a w przypadku braku porozumienia spór będzie podlegał rozstrzygnięciu przez sąd powszechny właściwy dla siedziby Instytucji Wdrażającej (§ 26 ust. 2). Ponadto Sąd zwraca uwagę, że w § 25 umowy z [...] lutego 2005 r. zawarto regulację, iż w sprawach nieuregulowanych niniejszą umową zastosowanie mają odpowiednie reguły i zasady wynikające z Programu, a także odpowiednie przepisy wynikające z prawa wspólnotowego, (...) oraz z właściwych aktów prawa polskiego, w szczególności z ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, z ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych, z ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości oraz z ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych. W związku z powyższym, w ocenie Sądu, wymienione powyżej regulacje prawne znajdują zastosowanie między stronami umowy tylko w sprawach nią nieuregulowanych. Natomiast z § 11 ust. 1 umowy z [...] lutego 2005 r. wynika, że beneficjent zobowiązuje się – w przypadku stwierdzenia przez uprawnione organy, że wykorzystał środki na finansowanie Projektu niezgodnie z przeznaczeniem, pobrał je nienależnie lub w nadmiernej wysokości – zwrócić odpowiednią część lub całość tych środków wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych naliczonymi odpowiednio od dnia przekazania transzy środków na finansowanie Projektu lub od dnia stwierdzenia nieprawidłowości naliczenia wysokości środków na finansowanie Projektu. Ponadto stosownie do § 11 ust. 2 umowy beneficjent dokonuje zwrotu odpowiedniej części lub całości transz środków na finansowanie Projektu wraz z odsetkami na pisemne wezwanie Instytucji Wdrażającej lub uprawnionego organu kontrolnego, w terminie i na rachunek bankowy, które zostaną wskazane przez Instytucję Wdrażającą lub uprawniony organ kontrolny w tym wezwaniu (pismo Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z [...] grudnia 2007 r. załączone do skargi – karta 14 akt sądowych). Tak więc z uwagi na uregulowanie w umowie kwestii dotyczącej zwrotu odpowiedniej części lub całości transz środków na finansowanie Projektu, odpowiednie przepisy regulujące kwestię zwrotu środków wynikające z ustawy o finansach publicznych, powoływane zarówno przez stronę skarżącą jak i przez Ministra Rozwoju Regionalnego, którego bezczynność jest przedmiotem sporu w niniejszej sprawie, nie mają w tym przypadku zastosowania. Bardzo jasne stanowisko dotyczące drogi sądowej i określenia w jakich granicznych sytuacjach właściwy jest sąd administracyjny a w jakich powszechny (w rozumieniu sądu cywilnego), zawarte jest w uchwale 7 sędziów NSA z dnia 29.03.2006 r. II GPS 1/06 ONSAiWSA 2006/4/95. Podobne zagadnienie dotyczące drogi sądowej i rozumienia pojęcia sprawy administracyjnej, a związane ze stosowaniem przepisów ustawy z 20 kwietnia 2006 r. o Narodowym Planie Rozwoju, uwzględniające stanowisko wynikające ze wspomnianej uchwały NSA, rozstrzygane było w wyroku NSA z 8.06. 2006 r. II GSK 63/06 Lex nr 188514. W wyroku tym bardzo wyraźnie podkreślono, że ustawa o Narodowym Planie Rozwoju, przewiduje dwuetapowość postępowania związanego z realizacją wskazanych w niej programów operacyjnych. Pierwszy z tych etapów, związany z oceną złożonych wniosków o dofinansowanie o jakim mowa jest w treści art. 26 ust. 2 w/w ustawy, jest postępowaniem administracyjnym i powinien kończyć się wydaniem decyzji, czego konsekwencją jest, że w przypadku sporów wynikłych na tym tle, zainteresowanym dofinansowaniem, służy skarga do sądu administracyjnego. Drugi etap postępowania, który jest wynikiem zawarcia umowy, o jakiej mowa w art. 26 ust. 5 ustawy powoduje, że spory powstałe na tle wywiązania się z umowy będącej umową cywilną, podlegają sądowi cywilnemu. Przedmiotem niniejszej sprawy jest bezczynność organu w zakresie dofinansowania realizacji projektu na podstawie umowy, co - zgodnie z powyższym - powoduje, że również ta sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 w zw. z art. 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę.