V SAB/Wa 7/06
PostanowienieWSA w Warszawie2006-12-20
Skład orzekający: Irena Kudiura, Joanna Zabłocka, Beata Krajewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli wydał decyzję w terminie wyznaczonym przez Ministra Finansów w odpowiedzi na ponaglenie, mimo że decyzja ta jest kasatoryjna i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie bezczynności organu staje się bezprzedmiotowe, jeśli organ wyda rozstrzygnięcie w terminie wyznaczonym przez Ministra Finansów w odpowiedzi na ponaglenie. Nie ma znaczenia, czy decyzja jest merytoryczna, czy kasatoryjna, istotne jest jedynie wydanie rozstrzygnięcia w ustawowym terminie. W przypadku umorzenia postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości, wniosek o zwrot kosztów postępowania podlega oddaleniu.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. dotyczącej zwrotu cła i odmowy zwrotu odsetek. Po wielokrotnych ponagleniach i wyznaczaniu dodatkowych terminów, Dyrektor Izby Celnej wydał decyzję uchylającą własną decyzję i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie spółka wniosła skargę na bezczynność organu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, wskazując na wydanie decyzji w wyznaczonym terminie oraz wydanie kolejnej decyzji w I instancji. Sąd umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe.Rozstrzygnięcie
Umarza postępowanie sądowe i oddala wniosek o zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Irena Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Beata Krajewska, Protokolant - Tomasz Zawiślak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. w W. na Dyrektora Izby Celnej w W. w przedmiocie bezczynności organu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji; 1. umarza postępowanie sądowe; 2. oddala wniosek P. Sp. z o.o. w W. o zwrot kosztów postępowania sądowego;
P. Sp. z o.o. w W. pismem z dnia 15 czerwca 2004r. zwróciła się do Dyrektora Izby Celnej w W. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. nr [...] z dnia [...] lipca 2003r. zarządzającej zwrot cła w kwocie 62.036 złotych oraz odmawiającej zwrotu odsetek od ww. należności. Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności ww. decyzji w części dotyczącej odmowy zwrotu odsetek od zwróconego cła.
Kolejnymi pismami Dyrektor Izby Celnej w W. informował stronę przyczynach niezałatwienia sprawy we wskazanym terminie oraz wskazywał nowy termin załatwienia sprawy.
Pismem z dnia 18 lipca 2005r. w związku z niezałatwieniem sprawy w wyznaczonym terminie skarżąca w trybie art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zmianami), zwanej dalej Ordynacja podatkowa, zwróciła się do Ministra Finansów z ponagleniem oraz wniosła o załatwienie sprawy.
W odpowiedzi na powyższe pismo Minister Finansów wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 15 września 2005r.
Decyzją z dnia [...] września 2005r. Dyrektor Izby Celnej w W. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2003r. w części dotyczącej odmowy zwrotu odsetek od zwróconego cła.
Pismem z dnia 29 września 2005r., uzupełnionym pismami z dnia 24 lipca 2006r. skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji.
Następnie skarżąca ponownie zwróciła się z ponagleniem do Ministra Finansów wskazując, iż postępowanie w przedmiotowej sprawie nie zostało zakończone w ustawowym terminie.
Pismem z dnia 28 sierpnia 2006r. Minister Finansów wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia 25 września 2006r.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006r. Dyrektor Izby Celnej w W. uchylił w całości decyzję własną i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż decyzja I instancji została podpisana przez osobę do tego nieupoważnioną. Ponieważ decyzja organu I instancji został wydana z rażącym naruszeniem postanowień przepisu art. 210 § 1 pkt 8 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy mając na względzie, że tryb odwoławczy ma pierwszeństwo przed trybem nadzoru, na podstawie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej uchylił w całości zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Pismem z dnia 15 września 2006r. Spółka wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Izby Celnej w W. podnosząc, iż Dyrektor Izby Celnej w W. w I instancji wydał decyzję po 15 miesiącach od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji, a w drugiej instancji po upływie 11 miesięcy od dnia wniesienia przez skarżącą odwołań od decyzji z dnia [...] września 2005r. Zwróciła również uwagę, iż rozstrzygnięcie organu II instancji nie jest merytoryczne tylko kasatoryjne i w związku z tym sprawa ponownie powraca do organu I instancji. Podniosła również argumenty merytoryczne, wskazujące jej zdaniem, na wadliwość rozstrzygnięcia organu II instancji (kwestia związana z podpisaniem decyzji przez osobę do tego nieupoważnioną).
Skarżąca spółka podniosła, iż przedłużanie postępowania w niniejszej sprawie przez Dyrektora Izby Celnej w W. negatywnie wpływa na działalność gospodarczą skarżącej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie wskazując, iż organ celny nie pozostawał w bezczynności, bowiem wydał decyzję w wyznaczonym przez Ministra Finansów terminie. Dodatkowo wskazał, iż decyzją z dnia [...] października 2006r. Dyrektor Izby Celnej w W. działający jako organ I instancji wydał decyzję, w której odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2003r. w części dotyczącej odmowy zwrotu odsetek od zwróconego cła.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przewiduje kontrolę działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, w tym na bezczynność organu w przypadkach określonych w pkt 1-4 powołanego przepisu.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, iż bezczynność organu administracji publicznej na gruncie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma miejsce wtedy, gdy organ w prawnie ustalonym terminie nie wydał orzeczenia, aktu lub nie podjął czynności, mimo ustawowego w tym zakresie obowiązku. Przez bezczynność należy rozumieć zarówno brak działania ze strony organu administracji publicznej jak i odmowę podjęcia czynności.
Dla porządku należy zauważyć, że każda skarga, także skarga na bezczynność, może być przez stronę wniesiona dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie.
Stwierdzić należy, że w przedmiotowej sprawie skarżąca wniosła skargę po wyczerpaniu ww. środków zaskarżenia. Mianowicie pismem z dnia 24 lipca 2006r. złożonym w trybie art. 141 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej zwróciła się do Ministra Finansów z ponagleniem. W odpowiedzi na powyższe Minister Finansów wyznaczył zgodnie z art. 141 § 2 Ordynacji podatkowej dodatkowy termin załatwienia sprawy do 15 września 2006r. W dniu [...] sierpnia 2006r. Dyrektor Izby Celnej w W. wydał decyzję w której uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Mając na uwadze tak ustalony stan faktyczny sprawy Sąd stwierdza, iż w przedmiotowej sprawie Dyrektor Izby Celnej w W. wydał orzeczenie w wyznaczonym terminie.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
Zgodnie z doktryną bezprzedmiotowość postępowania zachodzi w wypadku wydania aktu lub podjęciu czynności przez organ w sprawie, w której została wniesiona skarga do sądu administracyjnego na bezczynność (v. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Bogusław Dauter, Bogusław Gruszczyński, Andrzej kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Zakamycze 2005r., s. 377).
Mając powyższe na uwadze i w związku z wydaniem w terminie wyznaczonym przez Ministra Finansów decyzji przez Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] sierpnia 2006r., postępowanie w przedmiotowej sprawie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Bez znaczenia dla przedmiotowej sprawy jest rodzaj decyzji wydanej przez Dyrektora Izby Celnej w W., bowiem żaden z przepisów prawa nie nakłada obowiązku merytorycznego załatwienia sprawy. Istotne dla przedmiotowej sprawy było wydanie rozstrzygnięcia w wyznaczonym przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych terminie, co w przedmiotowej sprawie miało miejsce.
Niezależnie od powyższego postępowanie w przedmiotowej sprawie stało się również bezprzedmiotowe w związku z wydaniem przez Dyrektora Izby Celnej w W. jako organu I instancji decyzji z dnia [...] października 2006r. Należy bowiem podkreślić, iż w dacie orzekania przez Sąd w obiegu prawnym znalazła się wspomniana decyzja z dnia [...] października 2006r. Oznaczałoby to również (przy założeniu istnienia bezczynności organu) zlikwidowowanie bezczynności, a więc bezprzedmiotowość badania przez Sąd zasadności złożonej skargi (por. wyrok NSA z dnia 15 czerwca 2004r., sygn. akt GSK 609/04).
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o zasądzenie kosztów postępowania sądowego Sąd stwierdza, iż wniosek taki podlega oddaleniu, gdyż przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, w przypadku umorzenia postępowania z przyczyn wskazanych w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a nie przewidują zwrotu kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło