V SO/Wa 10/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 11 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie wniosku W. S. o wymierzenie grzywny Ministrowi Finansów w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. W złożonym na urzędowym formularzu (PPF) wniosku o przyznanie prawa pomocy W. S. (dalej: "skarżący" lub "strona") wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Postanowieniem z 11 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Sąd zauważył, iż skarżący mieszka w W., gdzie samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, którego źródłem utrzymania jest zasiłek dla osób o niskich dochodach w wysokości [...] na tydzień. Został zwolniony z opłaty czynszu za mieszkanie, a w celu poprawy sytuacji materialnej w dniu 2 czerwca 2014 r. zaciągnął pożyczkę w kwocie [...]. Uwzględniając powyższe uznano, że wnioskodawca wykazał niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu i zasługuje na zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie. W pozostałym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy uznał za niezasadny. Sąd Wyjaśnił, iż sprawa nie dotyczy sporu dotyczącego postępowania administracyjnego czy administracyjnego prawa materialnego, lecz wyłącznie realizacji obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie zachodzi zatem w ocenie Sądu potrzeba ochrony interesu skarżącego w postaci ustanowienia adwokata, skoro strona samodzielnie sporządziła przedmiotowy wniosek, wywodząc zarzut niezachowania omawianego obowiązku, a następnie złożyła go do Sądu inicjując w ten sposób skutecznie niniejsze postępowanie. Wyznaczenie takiego pełnomocnika dla strony należałoby bowiem oceniać jako nieuzasadnione przeniesienie ciężaru ponoszenia wydatków w indywidualnej sprawie sądowej jednego obywatela na współobywateli. W wyniku rozpatrzenia zażalenia skarżącego na powyższe postanowienie, postanowieniem z 15 kwietnia 2015r. sygn. akt II GZ 149/15 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie z 11 grudnia 2014 r. sygn. akt V SO/Wa 10/14 w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, iż w sytuacji, gdy Sąd I instancji uznał, że sytuacja majątkowa skarżącego uniemożliwia mu poniesienie kosztów wpisu sądowego w wysokości 100 zł, to konsekwentnie należało przyjąć, iż nie jest on w stanie ponieść kosztów związanych z reprezentowaniem go przez profesjonalnego pełnomocnika w postępowaniu o ukaranie organu grzywną, które hipotetycznie mogą przewyższać wydatki z tytułu wpisu sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej "p.p.s.a", Sąd może - na wniosek strony - przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, gdy osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sąd może natomiast zwolnić osobę fizyczną z części kosztów postępowania, jeśli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a). Skarżący złożył wniosek o ustanowienie adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego oraz zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia z dnia 15 kwietnia 2015 r. sygn. akt II GZ 149/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpatrując wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata, radcy prawnego lub doradcy podatkowego wskazuje, iż mając na względzie przedstawione we wniosku okoliczności oraz po przeprowadzeniu analizy znajdujących się w aktach sprawy dokumentów należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy również w zakresie ustanowienia adwokata. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 orzeczono, jak w sentencji postanowienia.