V SO/Wa 11/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-07-31
Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cudzoziemcowi można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu administracyjnym dotyczącym odmowy nadania statusu uchodźcy, gdy wykazuje trudną sytuację materialną uniemożliwiającą poniesienie kosztów postępowania?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdyż skarżący cudzoziemiec wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego ani ustanowić pełnomocnika z wyboru, co potwierdza jego trudna sytuacja materialna i brak źródła dochodu poza pomocą socjalną w ramach procedury uchodźczej.Stan faktyczny
Skarżący A. K., cudzoziemiec przebywający w Ośrodku dla Cudzoziemców, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przed wniesieniem skargi na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z kwietnia 2012 r. dotyczącą odmowy nadania statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z Polski. Wskazał trudną sytuację materialną, brak legalnego zatrudnienia i dochodów poza pomocą socjalną, a także prowadzenie gospodarstwa domowego z żoną i sześciorgiem dzieci. W odpowiedzi potwierdził, że utrzymuje się z pomocy socjalnej i oszczędności, nie ponosi kosztów mieszkania, a miesięczne wydatki są znaczne.Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym złożonym przed wpłynięciem skargi na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy i odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz wydalenia z terytorium R.P. wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W.
Wnioskiem z 12 czerwca 2012r. (data nadania) złożonym przed wpłynięciem skargi A. K. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż mieszka w Ośrodku dla Cudzoziemców, gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną oraz sześciorgiem małoletnich dzieci. Wyjaśnił, że utrzymywał się z dochodów z pracy dorywczej w wysokości 1.500-2.500 złotych brutto miesięcznie oraz z dochodów żony w wysokości ok. 300 złotych, pochodzących z prac dorywczych w rolnictwie. Ponadto uzyskiwał pomoc socjalną od Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców udzielaną w ramach procedury uchodźczej. Podał, iż w związku z negatywną decyzją dotyczącą nadania statusu uchodźcy nie może podjąć żadnej legalnej pracy, środki socjalne również zostały wstrzymane i obecnie utrzymuje się z oszczędności. W czerwcu 2012r. skarżący złożył ponownie wniosek o nadanie statusu uchodźcy i z tego tytułu otrzyma pomoc socjalną, jednakże nie będzie posiadał zezwolenia na pracę.
W odpowiedzi na wezwanie z 3 lipca 2012r. oświadczył, że obecnie pobiera świadczenie socjalne z Urzędu do Spraw Cudzoziemców, które wynosi łącznie 2.180 zł na całą, ośmioosobową rodzinę. Dodał, iż mieszka w Ośrodku dla Cudzoziemców, w związku z tym nie ponosi kosztów wynajmu mieszkania i rachunków za prąd, wodę. Wyjaśnił, że żaden z członków rodziny nie posiada rachunku bankowego, lokat bankowych, majątku ruchomego znacznej wartości, nie pobiera ani emerytur, ani rent. Podał, że miesięcznie ponosi m.in. następujące wydatki: pieluchy - 200 zł, wyżywienie dla najmłodszych dzieci - 480 zł, wydatki na troje starszych, uczących się dzieci – 300 złotych, ubrania - 100 zł, buty - 100 zł, środki higieny - 200 zł, pozostałą kwotę wydaje na wyżywienie oraz dojazdy do miasta. Oświadczył również, że wraz z żoną starają się oszczędzić miesięcznie 100-200 zł na nagłe wypadki, jednak jest to bardzo trudne. Z takich oszczędności, których mieli łącznie ok. 2.000 zł utrzymywał się przez ostatni miesiąc zanim złożył kolejny wniosek o nadanie statusu uchodźcy. Dodał, iż cała jego rodzina mieszkała w tym czasie w ośrodku dla cudzoziemców, natomiast on w obawie przed zatrzymaniem - pomiędzy zakończeniem się jednej procedury a wejściem w drugą - mieszkał poza ośrodkiem i w związku z czym ponosił koszty wynajmu oraz wyżywienia z zaoszczędzonych pieniędzy.
Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje:
Prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym i może zostać przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270)).
Sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Dokonując takiej oceny, kierowano się przede wszystkim tym, iż cudzoziemiec nie posiada źródła dochodu, które pozwoliłoby mu ponieść koszty związane z postępowaniem sądowym oraz ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Już sama okoliczność, iż otrzymuje pomoc od państwa polskiego, świadczy o jego trudnej sytuacji materialnej. Należy także zwrócić uwagę, że zgodnie z oświadczeniem skarżący obecnie nie pracuje i jego jedynym źródłem dochodu jest świadczenie otrzymywane w ramach procedury uchodźczej. Ponadto przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wzięto pod uwagę, iż skarżący nie posiada nieruchomości, ani przedmiotów wartościowych.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło