V SO/Wa 4/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-04-21

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, może uzyskać prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W przypadku trudnej sytuacji materialnej wnioskodawcy, niskich dochodów, braku oszczędności i konieczności zapewnienia prawa do sądu, przyznanie prawa pomocy jest uzasadnione.
Stan faktyczny
Wnioskodawca E. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przed wpłynięciem skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Wnioskodawca, cudzoziemiec, nie pracuje i utrzymuje się z dochodów żony, które są niskie i ledwo pokrywają podstawowe wydatki. Po wezwaniu do uzupełnienia informacji, wnioskodawca przedstawił szczegółowe dane dotyczące swoich dochodów, wydatków i majątku, w tym umowę użyczenia lokalu mieszkalnego i zaświadczenie o zarobkach żony. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną wnioskodawcy.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym złożonym przed wpłynięciem skargi na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2010 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; postanawia: - przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata; Wnioskiem z 19 marca 2010r. złożonym przed wpłynięciem skargi D. E. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. W uzasadnieniu wniosku, jak i w oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną, utrzymują się z dochodów uzyskiwanych przez żonę z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 900 złotych. Wnioskodawca wyjaśnił, że nigdzie nie pracuje i w związku z tym nie uzyskuje dochodów. Oświadczył, iż powyższa kwota dochodów żony w minimalnym stopniu zaspokaja ich wydatki, które na same wyżywienie wynoszą ok. 500 złotych. Stwierdził, że nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. W związku z tym, iż złożone oświadczenia okazały się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy, zarządzeniem z 23 marca 2010 r. wezwano skarżącego do złożenia dodatkowych informacji poprzez udzielenie odpowiedzi na konkretne pytania, w terminie siedmiu dni pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W odpowiedzi na powyższe, skarżący złożył pismo procesowe z 6 kwietnia 2010r. (data nadania), w którym wskazał, iż z żoną zamieszkuje w lokalu mieszkalnym na podstawie umowy użyczenia. Miesięczne wydatki przedstawiają się następująco: wyżywienie, środki czystości, odzież itp. – ok. 600 złotych, karta miejska żony – 39 złotych, koszty utrzymania mieszkania – 50 złotych. Wyjaśnił, iż żona pracuje na umowę zlecenia z łącznym wynagrodzeniem netto za okres od sierpnia 2009r. do lutego 2010r. w wysokości 5375,46 złotych (6280,46 złotych brutto). Stwierdził, iż zarówno on jak i jego żona nie posiadają rachunków bankowych, oszczędności pieniężnych, majątku ruchomego znacznej wartości i nie uzyskują pomocy finansowej od rodziny, znajomych, organizacji społecznych. Do pisma załączył zaświadczenie o zarobkach żony i umowę zlecenia, informację o dochodach żony PIT 11, oświadczenie osoby użyczającej mieszkanie skarżącemu i jego żonie. W odpowiedzi na dodatkowe wezwanie skarżący przy piśmie z 21 kwietnia 2010r. przesłał zaświadczenie pracodawcy żony skarżącego wskazujące, iż jej wynagrodzenie przekazywane jest na rachunek S. B. (matki żony skarżącego – dopisek referendarza). Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późniejszymi zmianami), dalej ustawy p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania (...). Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest - zgodnie z art. 199 p.p.s.a. - ponoszenie przez Strony kosztów postępowania związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy ze środków publicznych jest instytucją wyjątkową i następuje tylko w przypadkach określonych w cytowanej ustawie, po spełnieniu przez stronę określonych przesłanek. Przesłanki te są każdorazowo odnoszone do stanu majątkowego osoby ubiegającej się o przyznanie rzeczonego prawa. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym określa art. 245 §2 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §2 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na obecnym etapie postępowania na wysokość obciążeń finansowych, do poniesienia których wnioskujący byłby zobowiązany składa się wpis od skargi - 300 zł (§ 2 ust. 3 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 221, poz. 2193) oraz wynagrodzenie dla profesjonalnego pełnomocnika. Mając na względzie przedstawione we wniosku i dodatkowych oświadczeniach okoliczności należało uznać, iż sytuacja materialna skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący jest cudzoziemcem, nie pracuje, utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych przez żonę w wysokości netto średnio miesięcznie ok. 770 złotych. Nie posiada oszczędności pieniężnych. Z tych względów oraz kierując się zapewnieniem skarżącemu prawa do sądu należało uznać, iż zarówno udział adwokata w sprawie jak i zwolnienie od kosztów sądowych jest uzasadnione. Wobec faktu, iż skarżący wniósł o ustanowienie adwokata i radcy prawnego uznając, iż wystarczająca jest w sprawie pomoc jednego profesjonalnego pełnomocnika postanowiono ustanowić dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata i oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło