V SO/Wa 5/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-07-22

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykazał trudną sytuację materialną, zadłużenie i brak własnych dochodów, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykazał, że jego sytuacja materialna jest trudna, utrzymuje się z dochodów rodziców i babci, posiada znaczne zadłużenie oraz brak własnych oszczędności i wartościowych przedmiotów, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, który musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
Stan faktyczny
Wnioskodawca T. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazał na trudną sytuację materialną, utrzymywanie się z emerytury matki, znaczne zadłużenie, brak nieruchomości i wartościowych przedmiotów, a także obowiązek alimentacyjny wobec dzieci. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił dodatkowe oświadczenia i dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę obciążenia finansowe wnioskodawcy oraz jego możliwości finansowe.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Tomasz Zawiślak Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym złożonym przed wpłynięciem skargi na orzeczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pomocy finansowej; postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskiem datowanym na 28 kwietnia 2008r. (uzupełnionym na urzędowym formularzu PPF z 4 czerwca 2008 r.) złożonym przed wpłynięciem skargi T. S. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym tj. zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, jako fakty z których wynika, iż wniosek jest zasadny wskazał, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi wraz z matką oraz dwójką małoletnich dzieci. Oświadczył, iż cała rodzina utrzymuje się z emerytury rolniczej matki w wysokości 624 złotych. Stwierdził, iż nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Wskazał, iż posiada ponad 30. 000 złotych długu w ubojni drobiu i ponad 20.000 kredytu w banku. Żona skarżącego rozwiodła się z nim i w związku z tym zobowiązany jest do płacenia alimentów na dwoje małoletnich dzieci, których od lutego nie uiszcza. Podniósł, iż w 2006 roku z powodu ptasiej grypy poniósł ogromne straty, przez ponad dwa lata walczy o odszkodowanie, obecnie jest bankrutem, nie stać go na zasiedlenie kurnika. W związku z tym, iż dane zawarte we wniosku okazały się niewystarczające do oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego, zarządzeniem z dnia 1 lipca 2008r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia przedmiotowego wniosku przez udzielenie odpowiedzi na postawione pytania i nadesłanie stosownych dokumentów, w terminie siedmiu dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 14 lipca 2008 r. (data nadania) skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie, w którym podał, iż mieszka wraz z matką w domu swojej babci. Jego ojciec mieszka z drugą babcią, w miejscowości w której znajduje się ferma drobiu. W związku z tym oboje rodzice mieszkają osobno i opiekują się swoimi matkami - zdaniem skarżącego spowodowane również jest to względami finansowymi. Stwierdził, iż nie uzyskuje żadnej pomocy od ARiMR, ARR oraz organizacji społecznych, nie uzyskuje również żadnego dochodu z wynajmu sprzętu gospodarstwa rolnego, gdyż go nie wynajmuje. Oświadczył, iż jego dzieci mieszkają z byłą żoną, skarżący zobowiązał się do zapłaty alimentów w łącznej wysokości 1000 złotych, jednakże od lutego 2008r. ich nie uiszcza. Potwierdził ponownie iż posiada zadłużenie w ubojni drobiu na kwotę 34.000 złotych oraz banku w wysokości 20.000 złotych. Wskazał, iż jest utrzymywany przez swoją matkę i babkę z ich dochodów, które wynoszą odpowiednio 627 złotych i 1.200 złotych one pokrywają wszystkie rachunki i koszty jego wyżywienia. Wyjaśnił, iż jego rodzice nie posiadają żadnych rachunków bankowych, ani lokat. Oświadczył, iż w czerwcu ojciec spłacił część kredytu w wysokości 8500 złotych, obecnie płaci na rzecz banku kwotę 400 złotych miesięcznie. Podał także, iż nie jest ubezpieczony, ponieważ nie opłaca składek na KRUS od 2007 roku. Do pisma załączył wezwanie do zapłaty z dnia 8 kwietnia 2008r. kwoty 19.931,75 złotych wystawione przez bank oraz dwie decyzje za 2007 i 2008r. w sprawie wymiaru zaliczek na podatek dochodowy z działów specjalnych produkcji rolnej. Następnie przy piśmie z dnia 17 lipca 2008r. przesłał kserokopię nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym z dnia 9 lipca 2008r. opiewające na kwotę 33.963,09 złotych. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej ustawy p.p.s.a. - prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym określa art. 245 §3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. W myśl art. 245 §3 ustawy p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a, może być przyznane osobie fizycznej, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba fizyczna wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez wnioskodawcę. Zasadność wniosku skarżącego rozpatrzono zatem w dwóch aspektach, tj. z jednej strony uwzględniono wysokość obciążeń finansowych, jakie będzie on zobowiązany ponieść w postępowaniu, z drugiej zaś strony jego możliwości finansowe. Mając na względzie znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia o stanie majątkowym i porównując je z obciążeniem wynikającym z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi należało uznać, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do udzielenia skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, iż skarżący nie pracuje i pozostaje w zasadzie na utrzymaniu rodziców i babci należało uznać, iż skarżący wykazał, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W przytoczonych okolicznościach skarżący nie jest w stanie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Ponadto wzięto pod uwagę, iż skarżący nie posiada oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło