V SO/Wa 6/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący - sędzia NSA – Piotr Piszczek po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, złożonego przed wpłynięciem skargi o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt V SA/Wa 1602/10 w sprawie ze skargi na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia ... maja 2010 r. nr ... w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy postanawia: 1. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych 2. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata M. W. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w sprawie zakończonej opisanym w komparycji prawomocnym wyrokiem. W piśmie z ... czerwca 2011 r. wskazał, że zamierza złożyć skargę o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy wskazał, iż mieszka wraz z żoną, która otrzymuje rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy w wysokości ... zł. Wskazał, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej ponosi jedynie straty, na dowód czego przedstawił zeznania PIT-36 oraz PIT/B – strata w wys. ... zł. Stwierdził również, że posiada działkę obciążoną hipoteką. Nie posiada przedmiotów wartościowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z zasadą obowiązującą w postępowaniu przed sądem administracyjnym – wyrażoną w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. – strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i swojej rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym. W przedmiotowej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zważyć należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Przedmiotem skargi jest decyzja odmawiająca umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy, zatem skarżący jest z mocy ustawy zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych, co oznacza że koszty te obciążają budżet państwa, a jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. Zauważyć należy, iż skarżący nie był wzywany do uiszczenia wpisu od skargi. W związku z tym, że p.p.s.a. nie zawiera normy, która pozwalałaby umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych w sytuacji zwolnienia z mocy ustawy z obowiązku ich ponoszenia, postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Sytuacja majątkowa skarżącego jest trudna i stanowi pozytywną przesłankę do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Dokonując takiej oceny Sąd kierował się tym, ze strona nie posiada wystarczającego źródła dochodu, które pozwoliłoby ponieść jej koszty związane z wynagrodzeniem adwokata. Już sama okoliczność, że żonie skarżącego przyznano stałą rentę z tytułu niezdolności do pracy w sytuacji gdy skarżący osiąga stratę z działalności gospodarczej świadczy o trudnej sytuacji materialnej wnioskodawcy. W tym stanie rzeczy i na podstawie art. 254 § 1 p.p.s.a należało postanowić jak w sentencji.