VI SA/Wa 1053/16

WyrokWSA w Warszawie2016-11-22

Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Grzegorz Nowecki, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podmiot prowadzący stację atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich, który w ramach usług serwisowych wymienia apteczki okrętowe i uzupełnia leki przeciw chorobie morskiej, prowadzi obrót hurtowy produktami leczniczymi w rozumieniu Prawa farmaceutycznego i czy wymaga to zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podmiot prowadzący stację atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich, który w ramach usług serwisowych wymienia apteczki okrętowe i uzupełnia leki przeciw chorobie morskiej, nie prowadzi obrotu hurtowego produktami leczniczymi w rozumieniu Prawa farmaceutycznego. Działalność ta jest szczegółowo regulowana przepisami szczególnymi (ustawa o bezpieczeństwie morskim, Konwencja SOLAS) i stanowi jedynie marginalny element kompleksowej usługi atestacji, podlegającej nadzorowi dyrektora urzędu morskiego. Wymaganie uzyskania zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej byłoby nieproporcjonalne i faktycznie uniemożliwiłoby prowadzenie działalności stacji atestacji.
Stan faktyczny
Spółka P. Sp. z o.o. prowadząca stację atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich zwróciła się o interpretację prawną, pytając, czy wymiana apteczek okrętowych i uzupełnianie leków przeciw chorobie morskiej w ramach serwisowania tratw ratunkowych stanowi obrót produktami leczniczymi i wymaga zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Organy administracji uznały, że tak. Spółka argumentowała, że przepisy o bezpieczeństwie morskim są przepisami szczególnymi i jej działalność nie jest obrotem hurtowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając rację spółki.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2016 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie interpretacji przepisów prawa uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] września 2015 r. Główny Inspektor Farmaceutyczny (zwany dalej organem/GIF) decyzją z dnia [...] marca 2016 r., nr [...] po ponownym rozpatrzeniu odwołania P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwaną dalej spółką/skarżącą) od decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego (zwanego dalej organem I instancji ) z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia interpretacji prawnej utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] września 2015 r. Skarżąca zwróciła się do organu I instancji o wydanie indywidualnej interpretacji w trybie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w której organ odpowiedziałby na pytanie: czy podmiot, który zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz.U.2011.228.1368 ze zm. zwaną dalej u.b.m.) dokonuje usług serwisowych dotyczących tratw ratunkowych, będących na wyposażeniu statku morskiego, obejmujących w szczególności wymianę apteczki okrętowej klasy C oraz uzupełnienie środka przeciw chorobie morskiej dokonuje obrotu produktami leczniczymi w rozumieniu przepisów – ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz.U.2001.126.1382 ze zm. - zwanej dalej u.p.f.), a w konsekwencji, czy ma obowiązek uzyskać zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, zgodnie z art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1 w zw. z art. 74 ust. 6 u.p.f., ewentualnie - czy przepisy u.b.m. i przepisy wykonawcze są przepisami szczególnymi względem przepisów u.p.f., stąd wyżej opisane prace serwisowe nie stanowią obrotu produktami leczniczymi i nie wymagają uzyskania zezwolenia GIF. Spółka wskazała, że prowadzi stację atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich w rozumieniu art. 17 u.b.m., a dokładniej - stację atestacji pneumatycznych tratw ratunkowych w Gdyni, Kołobrzegu i Szczecinie. Prowadzenie działalności gospodarczej w powyższym zakresie podlega uznawaniu i nadzorowi dyrektora urzędu morskiego. Wyjaśniła, że opisana we wniosku działalność jest regulowana nie tylko przez przepisy u.b.m., ale również przez: 1.Międzynarodową konwencję o bezpieczeństwie życia na morzu "SOLAS" z 1974 .; 1. Rezolucję Międzynarodowej Organizacji Morskiej nr A.761 (18) (zwaną dalej Rezolucją); 2. ustawę z dnia 23 maja 1991 r. o pracy na morskich statkach handlowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 430 ze zm.; zwaną dalej "p.m.s.h."); 3. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 3 listopada 2003 r. w sprawie minimalnych wymagań w dziedzinie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w celu zapewnienia wyższego poziomu leczenia na jednostkach pływających (Dz. U. z 2003 r. Nr 194, poz. 1904 zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie minimalnych wymagań); 4. rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 28 lutego 2012 r. w sprawie stacji atestacji urządzeń i wyposażenia statku (Dz. U. z 2012 r. poz. 296 - zwanego dalej rozporządzeniem). Wskazał, że na dzień wydania decyzji, akty prawne wymienione w pkt 3 i 4 powyżej nie obowiązują ale zdaniem skarżącej zagadnienia, których dotyczyły, zostały uregulowane w szczególności w; 1. ustawie z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu (Dz. U. z 2015 r. poz.1569; dalej: "u.p.m."); 2. rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 10 grudnia 2015 r. w sprawie apteczek okrętowych i apteczek medycznych oraz wzoru karty zdrowia dla marynarza na statku morskim (Dz. U. z 2015 r. poz. 2016 - zwaną dalej rozporządzeniem w sprawie apteczek okrętowych). Podniosła, że tratwy ratunkowe podlegają kontroli technicznej w uznanej stacji atestacji w okresach co 12 miesięcy a Spółka, w ramach serwisowania tratwy, dokonuje w szczególności dwóch czynności: 1. wymienia apteczkę ratunkową na nową, jeżeli stwierdzi, że okres przydatności minął na dzień przeprowadzania kontroli. Brak jest swobodnego dostępu do apteczki Q'est (zapakowana jest hermetycznie), stąd stacja wymienia apteczkę w całości (nie ingeruje w jej zawartość). Spółka nabywa apteczki od producenta; 2. uzupełnia zapas leków o działaniu przeciwwymiotnym, np. Avomine (substancja czynna: "Promethazine"), stanowiący odrębny od apteczki element zestawy tratwy ratunkowej, umieszczany w ilości odpowiadającej przypisanemu tratwie limitu osób. W ocenie spółki, podmiot prowadzący stację atestacji może we własnym zakresie nabywać apteczki okrętowe typu C, celem ich ewentualnej wymiany w toku usługi serwisowej, a także kupować i uzupełniać w ramach tej usługi leki przeciwwymiotne bez konieczności spełnienia wymagań przewidzianych w przepisach u.p.f., w szczególności nie musi uzyskać zezwolenia na prowadzenie apteki, czy hurtowni farmaceutycznej. Spółka pozostaje na stanowisku, że przepisy u.b.m. są lex specialis względem przepisów u.p.f., stąd opisane we wniosku działania stacji atestacji nie stanowią obrotu produktami leczniczymi. Organy uznały, że podmiot prowadzący stację atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich, o której mowa w art. 17 ust. 1 u.b.m., samodzielnie nabywający apteczki okrętowe typu C oraz produkty lecznicze, w tym produkty lecznicze przeciw chorobie morskiej (zawierające substancje czynną Promethazine), choćby w celu dokonania prac serwisowych tratw ratunkowych stanowiących wyposażenie statku morskiego, obejmujących w szczególności wymianę apteczki okrętowej typu C oraz uzupełnienie wyposażenia tratwy w zakresie środków przeciw chorobie morskiej, prowadzi obrót hurtowy produktami leczniczymi w rozumieniu art. 72 ust. 3 u.p.f., co wymaga uzyskania zezwolenia udzielonego przez Głównego Inspektora Farmaceutycznego. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając. I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 72 ust. 3 "u.p.f. poprzez jego błędną wykładnie, polegającą na przyjęciu, że przepis ten obejmuje swoim zakresem zastosowania także stacje atestacji urządzeń i wyposażenia statku, działające w oparciu o przepisy, o których mowa w pkt II poniżej, samodzielnie nabywające apteczki okrętowe typu C oraz produkty lecznicze, w tym produkty lecznicze przeciw chorobie morskiej (zawierające substancję czynną Promethazine) w celu dokonania usług serwisowych pneumatycznych tratw ratunkowych stanowiących wyposażenie statku morskiego, obejmujących w szczególności wymianę apteczki okrętowej typu C oraz uzupełnienie wyposażenia tratwy w zakresie środków przeciw chorobie morskiej, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia ww. przepisu, uwzględniająca kontekst systematyczny oraz dyrektywy wykładni funkcjonalnej, a także zasady wynikającej z art. 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej powinna doprowadzić organ do wniosku, że przepis ten ww. stacji atestacji w zw. z prowadzoną działalnością nie obejmuje, a w konsekwencji wskazane powyżej działania nie stanowią obrotu produktami leczniczymi i nie przesądzają o konieczności spełnienia przez przedsiębiorcę prowadzącego stację atestacji wymogów wskazanych w u.p.f.; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 17 ust. 1-5 u.b.m. oraz §2 ust. 3, §3, §5 oraz §6 rozporządzenia poprzez ich błędną wykładnię polegająca na przyjęciu, że przepisy te nie stanowią przepisów szczególnych względem przepisu wskazanego w pkt I i jako takie nie określają w sposób całościowy i kompleksowy wymogów, które mają spełnić przedsiębiorcy prowadzący stacje atestacji urządzeń i wyposażenia statku w sposób autonomiczny i kompleksowy, gdy tymczasem prawidłowa wykładnia ww. przepisów powinna doprowadzić do wniosku, że właśnie taki charakter posiadają ww. przepisy, co z kolei powinno przesądzić o przyjęciu, że przy spełnieniu przez stację atestacji wymogów, o których mowa w treści ww. przepisów, stacja atestacji może podejmować czynności, o których mowa w pkt t powyżej, a czynności te nie będą stanowić obrotu hurtowego produktami leczniczymi w rozumieniu art. 72 ust. 3 u.p.f.; III. naruszenie przepisów postępowania, tj. 7 k.p.a, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że stacje atestacji mogą prowadzić działalność serwisową bez konieczności dokonywania czynności, o których mowa w pkt 1 powyżej, a to z uwagi na treść art. 70 ust. 4 ustawy z dnia 5 sierpnia 2015 r. o pracy na morzu (Dz.U.2015.1569 – zwaną dalej "u.p.m"), zgodnie z którym armator jest uprawniony do nabywania produktów leczniczych i wyrobów medycznych na statek na podstawie zapotrzebowania, o którym mowa w art. 96 u.p.f., gdy tymczasem na gruncie niniejszej sprawy przepis powyższy ma charakter "martwy", a uniemożliwienie stacji atestacji prowadzenia czynności, o których mowa w pkt I powyżej z wyłączeniem ich kwalifikacji jako obrotu hurtowego produktami leczniczymi przesądza de facto o uniemożliwieniu działalności stacji atestacji w przypadku niespełnienia przez stację wymogów wynikających z przepisów u.p.f.; IV. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 8 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. bezzasadną zmianę stanowiska organu w kwestii dopuszczalności wykonywania przez stację atestacji atestacji urządzeń i wyposażenia statku czynności, o których mowa w pkt I, bez konieczności spełniania wymogów, o których mowa w przepisach u.p.f., w zw. z brakiem kwalifikacji czynności, o których mowa w pkt 1, jako obrotu hurtowego produktami leczniczymi w rozumieniu art. 72 ust. 3, w stosunku do stanowiska organu, wyrażonego w treści decyzji o sygn. [...] z dnia [...] maja 2015 r., w sprawie z wniosku F., gdy tymczasem na gruncie niniejszej sprawy nie zachodzą żadne okoliczności, które różnicują przedmiotowy stan faktyczny i prawny względem tego, który był analizowany przez organ na gruncie wskazanego powyżej postępowania, co w efekcie zdaniem skarżącej godzi w zasadę pewności prawa i zasadę pogłębiania zaufania obywateli do państwa i jego organów. W związku z powyższym oraz argumentami przedstawionym w skardze wnosił uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja organu z [...] marca 2016 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie udzielenia interpretacji prawnej. Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Sąd dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, w zakresie interpretacji przepisów co stanu faktycznego sprawy. W ocenie sądu nie wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja nie jest wyczerpująca. Przepis art. 17 ust. 1 u.b.m. wskazuje, że stacje atestacji urządzeń i wyposażenia statku, w tym sprzętu ochrony przeciwpożarowej, środków ratunkowych oraz urządzeń radiowych i nawigacyjnych, podlegają, zgodnie z przepisami Konwencji SOLAS, uznawaniu oraz nadzorowi dyrektora urzędu morskiego. Zgodnie z art. 5 pkt 33) u.b.m. ilekroć w ustawie jest mowa o m.in. o umowach międzynarodowych - należy przez to rozumieć: a) Międzynarodową konwencję o bezpieczeństwie życia na morzu, 1974, sporządzoną w Londynie dnia 1 listopada 1974 r. (Dz. U. z 1984 r. poz. 318 i 319 oraz z 1986 r. poz. 177) wraz z Protokołem z 1978 r. dotyczącym Międzynarodowej konwencji o bezpieczeństwie życia na morzu, 1974, sporządzonym w Londynie dnia 17 lutego 1978 r. (Dz. U. z 1984 r. poz. 320 i 321), i z Protokołem z 1988 r. dotyczącym Międzynarodowej konwencji o bezpieczeństwie życia na morzu, 1974, sporządzonym w Londynie dnia 11 listopada 1988 r. (Dz. U. z 2008 r. poz. 1173), zwaną dalej Konwencją SOLAS. W tej sytuacji pojawia się pytanie, czy stacje atestacji urządzeń i wyposażenia statku samodzielnie nabywający apteczki okrętowe typu C oraz produkty lecznicze, w tym produkty lecznicze przeciw chorobie morskiej (zawierające substancję czynną Promethazinej, w celu dokonania prac serwisowych tratw ratunkowych stanowiących wyposażenie statku morskiego, obejmujących w szczególności wymianę apteczki okrętowej typu C oraz uzupełnienie wyposażenia tratwy w zakresie środków przeciw chorobie morskiej, prowadzą działalność, która może być uznana za obrót hurtowy produktami leczniczymi w rozumieniu art. 72 ust. 1 u.p.f. Zgodnie z art. 72 ust. 1 u.p.f., obrotem hurtowym jest wszelkie działanie polegające na zaopatrywaniu się, przechowywaniu, dostarczaniu lub eksportowaniu produktów leczniczych, będących własnością podmiotu dokonującego tych czynności albo innego uprawnionego podmiotu, posiadających pozwolenie na dopuszczenie do obrotu, prowadzone z wytwórcami lub importerami w zakresie wytwarzanych lub importowanych przez nich produktów leczniczych, lub z przedsiębiorcami zajmującymi się obrotem hurtowym, lub z aptekami lub zakładami leczniczymi dla zwierząt, lub z innymi upoważnionymi podmiotami, z wyłączeniem bezpośredniego zaopatrywania ludności. Obrót produktami leczniczymi jest działalnością regulowaną przez państwo i zgodnie z art. 65 pr. farm. może być prowadzony tylko na zasadach określonych w ustawie. Ustawa wyróżnia dwa rodzaje obrotu: obrót detaliczny, polegający na bezpośrednim zaopatrywaniu ludności w produkty lecznicze i do którego prowadzenia przede wszystkim uprawnione są apteki, oraz obrót hurtowy, który polega na dystrybucji produktów leczniczych do którego prowadzenia uprawnione są hurtownie. Podstawowym warunkiem prowadzenia obrotu hurtowego jest posiadanie zezwolenia na jego prowadzenie wydane przez właściwy organ. Wymóg posiadania specjalnego zezwolenia na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej przewidziany jest w dyrektywie 2001/83/WE. Zgodnie z pkt 36 jej preambuły każda osoba zaangażowana w dystrybucję hurtową produktów leczniczych powinna posiadać specjalne pozwolenie. W tytule VII dyrektywy uregulowano szczegółowe zasady prowadzenia dystrybucji hurtowej. Zgodnie art. 77 państwa członkowskie podejmują wszelkie właściwe środki, aby zagwarantować, że dystrybucja hurtowa produktów leczniczych podlega obowiązkowi posiadania pozwolenia na prowadzenie działalności hurtowej w branży produktów leczniczych, podającego pomieszczenia znajdujące się na ich terytorium, w których obowiązuje to pozwolenie. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pr. farm. obrót hurtowy produktami leczniczymi mogą prowadzić wyłącznie hurtownie farmaceutyczne, tj. przedsiębiorcy posiadający zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej (zob. art. 75 pr. farm.). W świetle definicji zawartej w art. 72 ust. 3 pr. farm. obrót hurtowy od strony podmiotowej prowadzony może być z wytwórcami lub importerami w zakresie wytwarzanych lub importowanych produktów lub z przedsiębiorcami zajmującymi się obrotem hurtowym, lub z aptekami, lub zakładami leczniczymi dla zwierząt, lub z innymi upoważnionymi podmiotami, z wyłączeniem bezpośredniego zaopatrywania ludności. Literalne brzmienie wyżej wskazanego przepisu zezwala na zakup produktów leczniczych bezpośrednio od podmiotu odpowiedzialnego i jest działalnością, która może być uznana za prowadzenie działalności hurtowej w branży produktów leczniczych. Niemniej jednak w ustalonym stanie faktycznym skarżąca dokonuje usług serwisowych dotyczących tratw ratunkowych - atestacji pneumatycznych tratw, będących na wyposażeniu statku morskiego, obejmujących w szczególności wymianę apteczki okrętowej klasy C oraz uzupełnienie środka przeciw chorobie morskiej. Jet to prowadzenie atestacji urządzeń i wyposażenia statków morskich w rozumieniu art. 17 u.b.m. Wykonywana przez stację atestacji kontrola zgodności wyposażenia ratunkowego ma charakter kompleksowy i obejmuje wszechstronną konserwację konkretnego wyposażenia, a więc także jej elementów składowych. Podmiot, który zgodnie z art. 17 u.b.m. dokonuje usług serwisowych musi w ciągu kilku godzin postoju statku w porcie dokonać niezbędnych usług serwisowych w tym tych, które opisane są wyżej. Prowadzenie działalności gospodarczej w powyższym zakresie podlega uznawaniu i nadzorowi dyrektora urzędu morskiego a wydanie takiego świadectwa jest poprzedzone stosowną kontrolą, prowadzoną pod kątem fachowości personelu, odpowiedniego wyposażenia i infrastruktury oraz stopnia profesjonalizmu niezbędnego do rzetelnego wykonywania zadań. Właściwy Dyrektor Urzędu Morskiego może cofnąć lub odmówić wydania świadectwa atestacji. Kompetencje i profesjonalizm konkretnej stacji serwisowej potwierdza właściwy Dyrektor Urzędu Morskiego, wydając stosowne świadectwo uznania stacji atestacji. Zgodnie z przepisami wskazanymi w pkt II zarzutów niniejszej skargi, W ramach powyższego badane są również przesłanki do wykonywania usług serwisowych konkretnego sprzętu morskiego. Wydaje się więc, że właściwe byłoby stwierdzenie, iż w oparciu o ww. świadectwo uznania dozwolona jest wszelka działalność funkcjonalnie związana z serwisowaniem konkretnego sprzętu okrętowego, w tym zakup kompletnych apteczek okrętowych oraz uzupełnianie wyposażenia tratwy ratunkowej o wymagane produkty lecznicze. Wynika to również z faktu, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w sposobie organizacji przedsiębiorstwa, Dyrektor Urzędu Morskiego może podjąć działania wydając stosowne świadectwo uznania stacji atestacji. W ocenie sądu orzekającego w tej sprawie rację ma skarżący wskazując, że art. 72 ust. 3 należy odczytywać zgodnie z kontekstem innych przepisów zawartych w ustawie, w szczególności np. art. 72 ust. 5, art. 76 ust. 1-5, 78 ust. 1 pkt 1-14, z których wynika zdaniem sądu, że ustawa (a także w szczególności analizowany przepis) ma zastosowanie do działalności gospodarczej zorientowanej na obrót wyrobami, tj. do podmiotów, których działalność jest zorientowana w części lub w całości na dokonywanie czynności, o których mowa w treści art. 72 ust. 3 u.p.f. A controrio, należy uznać, że podmiot, którego działalność li tylko w sposób marginalny dotyczy kwestii możliwych do zakwalifikowania jako obrót w rozumieniu art. 72 ust. 3 u.p.f., a która to działalność jest również szczegółowo regulowana innymi przepisami prawa, nie dokonuje obrotu wyrobami leczniczymi w w/w rozumieniu. Taką tezę można zdaniem sądu należy uznać z prawidłową jeżeli weźmie się pod uwagę obowiązki stacji serwisowej przewidziane w powołanej wyżej umowie międzynarodowej tj. Konwencji SOLAS. Rację ma skarżąca twierdząc, będzie tak w szczególności na gruncie przedmiotowego stanu faktycznego, gdzie wymiana apteczki okrętowej klasy C oraz ew. uzupełnienie leku przeciw chorobie morskiej stanowi jedynie drobny wycinek obowiązku atestacyjnego, którego świadczenia dokonuje skarżąca. Z ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o bezpieczeństwie morskim (Dz.U.2011.228.1368 ze zm. zwaną dalej u.b.m.) dokonuje obrotu produktami leczniczymi w rozumieniu przepisów – ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz.U.2001.126.1382 ze zm. - zwanej dalej u.p.f.), a w konsekwencji, czy ma obowiązek uzyskać zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej, zgodnie z art. 72 ust. 1 i 3, art. 74 ust. 1 w zw. z art. 74 ust. 6 u.p.f., ewentualnie - czy przepisy u.b.m. i przepisy wykonawcze są przepisami szczególnymi względem przepisów u.p.f., stąd wyżej opisane prace serwisowe nie stanowią obrotu produktami leczniczymi i nie wymagają uzyskania zezwolenia GIF. Należy zauważyć, że wykonywana przez stację atestacji kontrola zgodności wyposażenia ratunkowego ma charakter kompleksowy i obejmuje wszechstronną konserwację konkretnego wyposażenia, a więc także jej elementów składowych. Kompetencje i profesjonalizm konkretnej stacji serwisowej potwierdza właściwy Dyrektor Urzędu Morskiego, wydając stosowne świadectwo uznania stacji atestacji. W ocenie sądu właściwym jest stwierdzenie, iż w oparciu o ww. świadectwo uznania dozwolona jest wszelka działalność funkcjonalnie związana z serwisowaniem konkretnego sprzętu okrętowego, w tym zakup kompletnych apteczek okrętowych oraz uzupełnianie wyposażenia tratwy ratunkowej o wymagane produkty lecznicze. Wynika to również z faktu, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w sposobie organizacji przedsiębiorstwa, właściwy Dyrektor Urzędu Morskiego może cofnąć lub odmówić wydania świadectwa atestacji. Stacje atestacji nie mogą wypełnić warunków ogólnie przewidzianych dla podmiotów prowadzących obrót produktami leczniczymi, wskazanych w przepisach u.p.f., bowiem spowodowałoby faktyczne uniemożliwienie działalności tych podmiotów z uwagi na fakt, że wiązałoby się to z koniecznością uzyskania przez takie podmioty statusu hurtowni farmaceutycznej w rozumieniu przepisów u.p.f. Powyższe zaś wiązałoby się z koniecznością oferowania dużej ilości medykamentów i nie ograniczania się do wąskiego wycinka polegającego na kupowania konkretnego typu apteczek okrętowych oraz leku przeciwko chorobie morskiej. Z uwagi na istnienie profesjonalnego nadzoru państwowego nad stacjami atestacji morskiego sprzętu ratunkowego brak jest przesłanek do przyjęcia, że działalność stacji polegająca na zaopatrywaniu armatora w apteczki okrętowe klasy C oraz produkty lecznicze - leki przeciwko chorobie morskiej - podlega nadzorowi państwa. W tej sytuacji nakładanie na stacje atestacji analogicznych obowiązków, jak na podmioty prowadzące na masową skalę handel produktami leczniczymi ( w szczególności w zw. z treścią art. 75 u.p.f.) stanowi zdaniem niezgodną z ww. zasadą proporcjonalności wykładnią art. 72 ust 3 u.p.f., dokonaną z pominięciem szerszego kontekstu faktyczno-prawnego niniejszej sprawy, a w szczególności poprzez mnożenie barier wykonywania tego typu działalności przez przedsiębiorców prowadzących tylko stacje atestacji. Zasadnie twierdzi skarżący, że w przypadku wykonywania usług serwisowych nie zachodzą funkcjonalne przesłanki do nakładania na stacje serwisowe dodatkowych wymogów, niewskazanych bezpośrednio w przepisach u.b.m. i stosownych rozporządzeń. W szczególności bowiem "obrót" produktami leczniczymi w tym zakresie jest ograniczony do wykonania usługi serwisowej w trybie ściśle określonym w przepisach szczególnych, i nie dotyka on problemu oferowania ww. produktów osobom trzecim (konsumentom), a to właśnie zabezpieczenie interesów konsumentów jest głównym ratio legis przepisów u.p.f. Zasadne jest twierdzenie skarżącej, że w przypadku apteczek okrętowych klasy C, znajdujących się na wyposażeniu tratw ratunkowych, nie jest możliwe, aby armator "nabywał" oraz "na bieżąco uzupełniał" braki w składzie apteczki okrętowej. Jak wskazał skarżący tratwa ratunkowa jest serwisowana nie na statku, a w stacji serwisowej, i po dokonanym przeglądzie jest zamykana i zaplombowywana, a załoga stacji nie ma możliwości uzupełnienia w tratwie ratunkowej ani samej apteczki, ani ew. leku AVOMINE (zawierającego substancje czynną Promethazine). Tratwa ratunkowa jest "otwierania" jedynie bezpośrednio przed użyciem - nie można tego uczynić w ramach "kontroli" poza stacją serwisową - nie jest więc możliwe bieżące kontrolowanie stanu tratwy ratunkowej i jej wyposażenia. Załoga okrętu w żaden sposób nie może uczestniczyć w ww. czynnościach, które muszą być w zw. z techniką wykonania tratwy ratunkowej wykonywane wyłącznie przez stację serwisowa w toku świadczonych usług kontrolnych - nie istnieje inny sposób na dokonanie "uzupełnień". Dopiero w toku przeprowadzanej kontroli serwisowej można ustalić, czy i w jakim zakresie konieczne jest dokonanie uzupełnień. W tym stanie rzeczy organ biorąc pod uwagę obowiązki wynikające z Konwencji SOLAS winien ustalić czy w tym wypadku – zakupu apteczek okrętowych i/lub uzupełnienia środka przeciw chorobie morskiej jest objęte regulacjami związanymi z koniecznością uzyskania zezwolenie na prowadzenie hurtowni farmaceutycznej. Zgodnie z art. 2 Konstytucji, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Stosownie zaś do art. 6 k.p.a. organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. W świetle powołanych wyżej przepisów decyzja administracyjna, a w szczególności, jak to ma miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy musi być oparta na obowiązującym przepisie prawa i zgodna z jego treścią. Tych wymogów nie spełniają wspomniane wyżej decyzje administracyjne. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. c. ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło