VI SA/Wa 1054/17
WyrokWSA w Warszawie2017-12-07
Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Pamela Kuraś-Dębecka, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego może zostać nałożona, gdy zajęcie nastąpiło w wyniku błędu strony, która nie posiadała świadomości bezprawności swojego działania, a następnie niezwłocznie usunęła obiekt z pasa drogowego?Ratio decidendi
Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi jest obligatoryjna i niezależna od winy sprawcy. Nawet jeśli zajęcie nastąpiło w wyniku błędu strony, która nie miała świadomości bezprawności swojego działania i niezwłocznie usunęła obiekt, kara musi zostać wymierzona za cały okres zajęcia. Stopień winy strony oraz okoliczności takie jak czynny żal czy restytucja nie wpływają na obowiązek nałożenia kary.Stan faktyczny
Pracownicy GDDKiA stwierdzili zajęcie pasa drogowego drogi krajowej DK78 poprzez umieszczenie mobilnej reklamy przestrzennej na wozie konnym. Pełnomocnik właściciela wyjaśnił, że wóz został przesunięty na pas drogowy omyłkowo. Po otrzymaniu wezwania wóz został usunięty. Organ I instancji nałożył karę pieniężną, którą następnie uchylił i umorzył postępowanie, wskazując na błędne oznaczenie strony. Po wszczęciu nowego postępowania, GDDKiA nałożyła na skarżącą spółkę karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad utrzymał decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji i umorzenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Jakub Linkowski Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi E. Spółka jawna z siedzibą w G. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego oddala skargę
W dniu 17 maja 2016 r. pracownicy Służby Liniowej Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych i Autostrad Obwodu Drogowego w B. przeprowadzili rutynową kontrolę, pozostającego w trwałym zarządzenie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (dalej GDDKiA), pasa drogowego drogi krajowej DK78. W toku czynności kontrolnych stwierdzono zajęcie ww. pasa drogowego w km 61+430, strona lewa, działka nr [...] (ul. T.) w miejscowości S., poprzez umieszczenie mobilnej reklamy przestrzennej dwustronnej o treści: "[...]". Reklama znajdowała się na nośniku w postaci wozu drewnianego usytuowanego w odległości 1,80 m od krawędzi jezdni. Powierzchnia całkowita reklamy wynosiła 6,25 m2, tj. (2,35 m dł. x 1,33 m wys. x dwie strony reklamy).
Z uwagi na bezpośrednie sąsiedztwo ww. pasa drogowego z Zajazdem "[...]", ul. T. [...] S., [...] C. wezwanie do złożenia stosownych wyjaśnień oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających legalność ustawienia przedmiotowej reklamy w pasie drogowym drogi krajowej DK78 skierowano na ww. adres.
Jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika właściciela Zajazdu "[...]" (pismo z 24 czerwca 2016 r.) ustawiony na parkingu przed lokalem wóz konny omyłkowo, przez niedopatrzenie w trakcie prac porządkowych, został przesunięty na pas drogowy. Zamieszczony na wozie konnym napis nie identyfikuje o jaki lokal chodzi, nie zawiera ani nazwy restauracji, ani nazwy lokalu, jak również jego adresu czy też numeru telefonu, faxu, adresu mailowego, dyskusyjny zatem jest fakt, czy w niniejszym przypadku mamy do czynienia z reklamą.
Przeprowadzona w dniu 24 czerwca 2016 r. rutynowa kontrola pasa drogowego DK78 potwierdziła usunięcie przedmiotowej reklamy. Fakt ten odnotowano w dzienniku objazdu dróg.
Decyzją z [...] października 2016 r. nr [...], organ I instancji nałożył na Zajazd "[...]" karę pieniężną w wysokości 9 500 złotych za zajęcie pasa drogowego w ww. lokalizacji w okresie od 17 maja do 23 czerwca 2016 r. (38 dni). Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wniesionego przez pełnomocnika Zajazdu "[...]" decyzją z [...] listopada 2016 r. Nr [...] uchylił decyzję z [...] października 2016 r. i umorzył postępowanie z uwagi na skierowanie decyzji do podmiotu niebędącego stroną postępowania. Jak wynika z ustaleń organu stroną niniejszego postępowania powinna być spółka E. SPÓŁKA JAWNA z siedzibą przy ul. P. [...], lok [...] [...] G. (dalej skarżąca), i to ona powinna zostać obciążona karą pieniężną za zajęcie pasa drogowego DK78. Organ ustalił bowiem, że numerem NIP [...] wykazanym przy Zajeździe "[...]" posługuje się podmiot gospodarczy – skarżąca spółka.
W związku z powyższym organ pismem z 6 grudnia 2016 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie obciążenia skarżącej karą pieniężną za samowolne zajęcie ww. pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi.
Decyzją z [...] stycznia 2017 r. nr [...] , działający z upoważnienia GDDKiA, Kierownik Rejonu w Z. Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w K. nałożył na E. SPÓŁKA JAWNA z siedzibą w G. (dalej skarżąca, strona) karę pieniężną w wysokości 9 500 złotych za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej DK78 (km 61+430), strona lewa, działka nr [...] w miejscowości S., w okresie od dnia 17 maja 2016 r. do dnia 23 czerwca 2016 r. (tj. 38 dni) poprzez umieszczenie w pasie drogowym stojącego wozu konnego, na którym widniał napis o treści "[...]", bez zezwolenia zarządcy drogi. W uzasadnieniu decyzji organ szczegółowo omówił sposób obliczania kary, tj. (6,25 m2 - powierzchnia całkowita x 4 zł. – stawka za każdy dzień zajęcia 1m2 powierzchni pasa, zgodnie z § 4 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2011 r. w sprawie wysokości opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest GDDKiA – Dz.U. Nr 148, poz. 886 ze zm. x 38 dni zajęcia) x 10 = 9 500 złotych.
We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy wniesionym od ww. decyzji (pismo z 31 stycznia 2017 r.) pełnomocnik skarżącej zakwestionował czas trwania postępowania administracyjnego (8 miesięcy), w którym to organ pozostawał w błędzie co do strony postępowania. Wskazał, że ustawienie wozu drabiniastego nie było działaniem celowym, a wynikało z błędnej oceny sytuacji, że przedmiotowy wóz znajduje się na prywatnym gruncie. Wóz został usunięty natychmiast po otrzymaniu wezwania. Według skarżącej spółki, skoro organ naraził stronę na poważne koszty zastępstwa, a następnie przyznał się do błędu i umorzył postępowanie, a strona nie występowała z roszczeniem odszkodowawczym, niezgodnym z zasadami współżycia społecznego wydaje się niezastosowanie zasady równości i choćby z tego powodu, tj. błędu strony, czynnego żalu po popełnieniu błędu i natychmiastowej restytucji, tj. przywrócenia stanu pasa drogowego do stanu poprzedniego, odstąpienie od karania i umorzenie postępowania.
Podkreślił też niewypełnienie w niniejszej sprawie dyspozycji pojęcia reklamy, bowiem tablica znajdująca się na wozie nie zawierała nazwy lokalu - [...], nazwy restauracji, adresu, e-mail, czy jakichkolwiek innych danych pozwalających zidentyfikować wnioskodawcę.
Decyzją z [...] marca 2017 r. Nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję z [...] stycznia 2017 r. Wskazując na przepisy art. 4 pkt 1, art. 39 ust. 1 pkt 1, art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 3, i ust. 12 pkt 1 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1440 ze zm.; dalej udp) uznał, że kara wymierzona ww. decyzją jest zasadna oraz ustalona w oparciu o obowiązujący stan prawny, zarówno co do zasady jak i wyliczonej kwoty. Umieszczenie wozu drewnianego - konnego wraz z reklamą lokalu w pasie drogowym skutkuje zagrożeniem bezpieczeństwa ruchu drogowego, poprzez koncentrowanie na niej uwagi kierowców, równocześnie odwracając ich uwagę od sytuacji panującej na drodze oraz oznakowania drogowego, co jest szczególnie niebezpieczne w przypadku dróg o dużym natężeniu ruchu jaką jest droga krajowa DK78. Z posiadanej dokumentacji, m.in. projektu stałej organizacji ruchu na drodze krajowej DK78 - planu sytuacyjnego oznakowania drogi krajowej DK78, na której została naniesiona lokalizacja ww. wozu konnego z reklamą oraz z dokumentacji fotograficznej, bezspornie wynika, że wóz konny usytuowany był w przestrzeni pasa drogowego drogi krajowej nr 78 - poboczu gruntowym (działka nr [...]) zarządzanego przez GDDKiA. Na zajęcie ww. pasa drogowego nie została udzielona zgoda zarządcy drogi. Wbrew intencjom strony zajęcie pasa drogowego było samowolne i wyczerpywało znamiona określone w art. 40 ust. 12 pkt 1 udp. Stopień winy strony przy zajęciu pasa drogowego nie wpływa w żaden sposób na rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie, pozostaje bez wpływu na obowiązek zarządcy drogi dotyczący nałożenia kary za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Zapewnienia strony o braku celowego działania przy zajęciu pasa drogowego drogi krajowej DK78 nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy - zajęcie pasa drogowego przez postawienie wozu konnego wraz z reklamą miało miejsce przez 38 dni, co potwierdza tzw. dziennik objazdów drogi sporządzony przez Służby Liniowe Obwodu Drogowego w B.
Organ nie podzielił zarzutu błędnego zdefiniowania pojęcia reklamy. W tym zakresie odwołał się do zawartej w treści art. 4 pkt 23 udp definicji reklamy oraz wypracowanej na gruncie orzeczeń sądów administracyjnych wykładni tego pojęcia.
Jednocześnie organ nie podzielił stanowiska strony, co do konieczności istnienia i przestrzegania w przypadku niniejszego postępowania zasady słuszności oraz zasady prawa do błędu strony, w sytuacji gdy organ naraził spółkę na poważne koszty zastępstwa, a następnie przyznał się do błędu i umorzył postępowanie, a strona nie występowała z roszczeniem odszkodowawczym z tego tytułu. Wobec powyższych okoliczności niezgodne z obowiązującym prawem jest oczekiwanie od organu odstąpienia od karania strony i umorzenia niniejszego postępowania. Organ podzielił stanowisko zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 maja 2016 r. II GSK 2929/14, zgodnie z którym niezależnie od tego, czy organ ustalił podmiot odpowiedzialny niezwłocznie, czy też czynił te ustalenia dłużej, to za każdy dzień bezprawnego zajęcia pasa drogowego kara musi być wymierzona. Wysokość tej kary nie jest spowodowana niesprawnym działaniem organu, tylko bezprawnym zajęciem pasa drogowego, aż do momentu usunięcia obiektu umieszczonego tam bez zezwolenia. Kara nie wiąże się z wadliwym działaniem organu tylko z działaniem zajmującego pas drogowy bez zezwolenia i należy się za cały okres bezprawnego zajęcia pasa, zaś długotrwałość zajęcia jest zawsze związana z działaniem zajmującego, nie zaś organu. Między instytucją prawną nakazania przywrócenia pasa drogi do stanu poprzedniego i nałożeniem kary za bezprawne zajęcie pasa drogowego nie ma żadnej konkurencyjności. Karę za bezprawne zajęcie pasa drogowego organ musi nałożyć zawsze za cały okres zajęcia, zaś nakazać przywrócenie do stanu poprzedniego należy tylko wtedy, kiedy stan naruszenia ciągle trwa. W myśl art. 40 ust. 12 udp zarządca drogi jest zobowiązany do wymierzenia w drodze decyzji administracyjnej kary pieniężnej za cały okres zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona skarżąca domagała się uchylenia ww. decyzji organu z [...] marca 2017 r. i poprzedzającej ją decyzji z [...] stycznia 2017 r. oraz umorzenia postępowania w sprawie. Wnosiła o zasądzenie kosztów postępowania. Decyzji zarzuciła:
- błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a polegający na przyjęciu, iż nieświadomość skarżącej co do naruszenia prawa, nie ma wpływu na przyjęcie odpowiedzialności za zajęcie pasa ruchu drogowego przez spółkę;
- błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, a polegający na przyjęciu, iż wóz drabiniasty bez określenia przedsiębiorcy, ani nawet danych pozwalających na jego identyfikację, stanowi reklamę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
- błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, polegający na przyjęciu, iż przedsiębiorca w toku postępowania przed organami nie wykazał ekskulpacyjnych przesłanek skutkujących uwolnieniem go od odpowiedzialności za stwierdzone zajęcie pasa drogowego drogi krajowej DK78, w miejscowości S.
W przekonaniu strony organy obu instancji przy wydawaniu decyzji dopuściły się błędów w ustaleniach faktycznych, które winny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zapadłe rozstrzygnięcie, ze względu na poważne konsekwencje finansowe oraz dalekosiężne skutki w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, winno zostać poddane wnikliwej kontroli sądowej. Odległość granicy pasa drogowego od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub od innych urządzeń wymienionych w art. 4 pkt 1 i 2 udp powinna wynosić co najmniej 0,75 m, a dla autostrad i dróg ekspresowych - co najmniej 2 m. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, jaka odległość została określona dla przedmiotowego pasa. Przyjmując odległość maksymalną, tj. 2 m skarżąca jedynie w niewielkim stopniu naruszyła obowiązujące przepisy, bowiem wóz konny stał w odległości 1,80 m od jezdni.
Nawiązując do treści art. 40 ust. 12 udp skarżąca wskazała, że przesłanką wymierzenia kary opisanej w przepisie jest dokonanie zajęcia pasa drogowego w sposób świadomie bezprawny, przez co należy rozumieć, że dokonujący zajęcia uświadamia sobie, że czyni to wbrew zakazowi, bez wymaganego zezwolenia. W niniejszej sprawie skarżąca świadomości takiej nie posiadała.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Przedmiotem niniejszej sprawy jest kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego drogi krajowej DK78 w km 61+430, strona lewa, działka nr [...] (ul. T.) w miejscowości S., bez zezwolenia zarządcy drogi poprzez umieszczenie mobilnej reklamy przestrzennej dwustronnej o treści: "[...]". Powierzchnia całkowita reklamy 6,25 m2 (2,35 m dł. x 1,33 m wys. x dwie strony reklamy).
W skardze skarżąca kwestionuje ustalenia organu w zakresie stanu faktycznego sprawy, tj. przyjęcie, że wóz drabiniasty bez danych identyfikacyjnych przedsiębiorcy stanowi reklamę w rozumieniu przepisów ustawy z 27 marca 2013 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz uznanie, że nieświadomość skarżącego co do naruszenia prawa nie ma wpływu na przyjęcie odpowiedzialności za zajęcie pasa drogowego.
Zgodnie z definicją legalną pasa drogowego zawartą w art. 4 pkt 1 udp pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Konsekwencją tak zdefiniowanego pasa drogowego jest to, że bez zgody właściwego dla danej kategorii drogi zarządcy drogi, reprezentującego właściciela, nie można w pasie drogowym prowadzić działalności, sytuować obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z gospodarką drogową i obsługą ruchu drogowego. Powołana definicja ustawowa pasa drogowego jest wystarczająco jasna i nie budzi wątpliwości, także jeśli chodzi o zasady umieszczania reklam w pasie drogowym. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w sprawach dotyczących umieszczania reklam w pasie drogowym, pas drogowy (droga) jako wydzielony pas terenu w rozumieniu art. 4 pkt 1 udp obejmuje płaszczyznę gruntu pasa drogowego wraz z przestrzenią nad tym pasem.
W rozdziale 4 ustawy o drogach publicznych ustawodawca kompleksowo uregulował zasady gospodarowania pasem drogowym, w tym zasady umieszczania w nim obiektów budowlanych, urządzeń, wykonywania robót niezwiązanych z potrzebami zarządzania ruchem drogowym i potrzebami tego ruchu za zgodą właściwego zarządcy drogi udzieloną w drodze decyzji administracyjnej, a także za opłatą ustaloną przez tego zarządcę (art. 40 udp). W ust. 2 pkt 3 tego przepisu wyraźnie wskazał, że umieszczanie w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, wymaga zezwolenia zarządcy drogi wydanego w drodze decyzji administracyjnej. Ustawodawca określił również skutki zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. W myśl art. 40 ust. 12 pkt 1 w zw. z ust.4 udp, za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi (...) zarządca wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną stanowiącą dziesięciokrotność iloczynu liczby metrów kwadratowych zajętej powierzchni pasa drogowego, stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego i liczby dni zajmowania pasa drogowego, przy czym zajęcie pasa drogowego przez okres krótszy niż 24 godziny jest traktowane jak zajęcie pasa drogowego przez 1 dzień.
O tym co jest reklamą, a co reklamą nie jest, decydują przepisy ustawy o drogach publicznych, które zawierają definicję legalną tego pojęcia. W myśl art. 4 pkt 23 tej ustawy, reklama to umieszczony w polu widzenia użytkownika drogi (...) nośnik informacji wizualnej, wraz z jej elementami konstrukcyjnymi i zamocowaniami, niebędący znakiem drogowym w rozumieniu przepisów o znakach i sygnałach drogowych lub znakiem informującym o obiektach zlokalizowanych przy drodze, w tym obiektach użyteczności publicznej, ustawionym przez gminę.
W świetle powyższego, wbrew twierdzeniom strony nie budzi wątpliwości Sądu dokonana przez organ ocena charakteru, umieszczonej na przedmiotowym wozie drabiniastym w pasie drogowym, informacji o treści "[...]". Jak trafnie podkreśla organ, stanowi ona dla potencjalnych odbiorców informację o rodzaju działalności gospodarczej i miejscu jej wykonania (a to wobec umiejscowienia jej przed ww. Zajazdem "[...]"), dlatego niewątpliwie jako nośnik informacji wizualnej jest reklamą w rozumieniu art. 4 pkt 23 udp.
Przytoczone wyżej przepisy ustawy wyznaczają podstawy prawne wydanego przez organy administracyjne rozstrzygnięcia i równocześnie zakres ustaleń faktycznych, jakie organy te powinny dokonać w toku rozpoznania niniejszej sprawy. Wydanie decyzji o nałożeniu kary za zajęcie pasa drogowego powinny poprzedzać ustalenia w zakresie: podmiotu, okresu i miejsca zajęcia, powierzchni reklamy.
Na gruncie niniejszej sprawy skarżąca nie neguje faktu posadowienia wozu drabiniastego z napisem "[...]" we wskazanej w zaskarzonej decyzji lokalizacji, co do której nie posiadała stosownego zezwolenia zarządcy drogi. Wskazuje natomiast, że ustawienie tego wozu nie było działaniem celowym i wynikało z błędnej oceny/przekonania, że znajduje się on na prywatnym gruncie. Okoliczność błędu strony, czynny żal po popełnieniu błędu oraz natychmiastowa restytucja (usunięcie wozu zaraz po wezwaniu), w ocenie strony uzasadnia odstąpienie od karania i umorzenie postępowania.
Zdaniem Sądu twierdzenia strony o braku winy i celowego działania, przy nieprawidłowym umieszczeniu reklamy i zajęciu pasa drogowego, nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy - tym bardziej, że zajęcie pasa drogowego przez usytuowanie mobilnej reklamy utrzymywało się przez kolejnych 38 dni. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym, podkreśla się, że stopień winy strony przy zajęciu pasa drogowego nie wpływa w żaden sposób na rozstrzygnięcie o zajęciu pasa drogowego bez zezwolenia. Związanie właściwego organu dyspozycją przepisu art. 40 ust. 12 udp uzależnione jest od stwierdzenia określonego przepisem stanu faktycznego, w konkretnym przypadku zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Dokonując tego ustalenia organ nie bada przyczyny, dla której nastąpił stan nieakceptowalny przez obowiązujące przepisy, poza jego zainteresowaniem pozostaje również stopień winy strony przy zajęciu pasa drogowego, nie ma też możliwości miarkowania kary pieniężnej (por. wyrok NSA z 18 kwietnia 2008 r., II GSK 68/08 - LEX nr 489107).
Mając na względzie przytoczone wyżej przepisy art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 3 udp stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, o której mowa w art. 40 ust. 2 pkt 3 udp, tj. zajęcie pasa drogowego DK78 przez umieszczenie reklamy bez zezwolenia zarządcy drogi. Dlatego w myśl art. 40 ust. 12 udp zarządca drogi był zobowiązany do wymierzenia, w drodze decyzji administracyjnej, kary pieniężnej za cały okres zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia. Wskazany przepis nie stwarza możliwości odstąpienia od wymierzenia kary w sytuacji, gdy podmiot zajmujący pas drogowy nie legitymuje się zezwoleniem na dysponowanie pasem drogowym. Nałożenie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia jest obligatoryjne, czyli niezależne od winy sprawcy naruszenia (por. wyrok NSA z 13 grudnia 2012 r., II GSK 1746/11; wyrok NSA z 20 stycznia 2017 r., II GSK 4486/16).
Jak słusznie zauważa skarżąca, w myśl art. 34 udp odległość granicy pasa drogowego od zewnętrznej krawędzi wykopu, nasypu, rowu lub od innych urządzeń wymienionych w art. 4 pkt 1 i 2 tej ustawy powinna wynosić co najmniej 0,75 m, a dla autostrad i dróg ekspresowych - co najmniej 2 m. Jednak podnoszona przez skarżącą okoliczność nieznacznego naruszenia tego przepisu (odległość reklamy od krawędzi jezdni wyniosła 1,80 m) nie może stanowić podstawy do odstapienia od nałożenia kary.
Zgodnie z art. 40 ust. 6 udp organ naliczając opłatę za zajęcie pasa drogowego, a w tym przypadku obciążając stronę karą za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi, zobowiązany jest do zwymiarowania rzeczywistej powierzchni reklamy. Reklama w rozumieniu ww. ustawy to bryła, na którą składają się: zmaterializowany nośnik informacji wizualnej, elementy konstrukcyjne i zamocowania (v. wyrok NSA z 24 marca 2009 r., II GSK 812/08). Organ odowławczy słusznie wskazuje, że organ I instancji wyliczając karę pienięzną w wysokości 9 500 złotych nie uwzglednił faktycznych wymiarów całej powierzchni reklamowej wraz z elementami konstrukcyjnymi reklamy, tj. powierdzchnią całego wozu konnego. Zgodnie z art. 139 kpa organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, dlatego też rozstrzygnięcie GDDKiA w tym zakresie Sąd uznał za prawidłowe.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017, poz. 1396 ze zm.,) Sąd skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło