VI SA/Wa 1058/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi R. J. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 896/08 oddalającym skargę R. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. R. J. w dniu [...] października 2009 r. złożył do Sądu na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcę prawnego z urzędu z urzędu w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 896/08 oddalającym skargę R. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Z zawartych we wniosku informacji wynikało, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym razem z matką oraz bratem. Skarżący wskazywał iż uzyskuje dochody z tytułu prowadzenia wznowionej z dniem [...] lipca 2009 r. działalności gospodarczej. Jego matka pobiera świadczenie emerytalne, w wysokości około 1000 zł brutto miesięcznie. Brat skarżącego prowadzi działalność gospodarczą, jednakże dochód z niej uzyskiwany, według oświadczenia zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie jest skarżącemu znana. Ponadto R. J. w rubryce 7 urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy podnosił, iż jest właścicielem domu o powierzchni 80 m2, trzech mieszkań o powierzchni po 20 m2, działki o powierzchni około 5000 m2 oraz nieruchomości rolnej o powierzchni 1,51 ha. Ponadto wskazał, iż posiada środki pieniężne w kwocie 200 zł oraz 500 EURO. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego z dnia 18 listopada 2009r. wezwano go do nadesłania w terminie 14 dni: a) dokumentów wskazujących wysokość dochodów uzyskanych w roku bieżącym (w zależności o formy opodatkowania np. ostatni PIT-5, kopie księgi przychodów i rozchodów, ewidencji przychodów) uzyskiwanych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącego oraz brata skarżącego, b) dokumentu potwierdzającego wielkość posiadanych nieruchomości i miejsce jej położenia (np.: zaświadczenia właściwego Urzędu Gminu, lub decyzji ustalającej wysokość podatku od nieruchomości) c) ostatniego przekazu pocztowego świadczenia emerytalnego matki skarżącego, ewentualnie ostatniej decyzji określającej wysokość uzyskiwanego świadczenia emerytalnego, d) oświadczenia, czy skarżący otrzymał dopłaty bezpośrednie do gruntów rolnych z funduszy Unii Europejskiej, jeśli tak to w jakiej wysokości, e) wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego oraz jego brata i matkę rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy, f) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania, oraz innych obciążeń, g) oświadczenia, czy skarżący uzyskuje dodatkowe dochody z tytułu posiadania trzech mieszkań (np. z tytułu umowy najmu). W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący przy piśmie z dnia 7 grudnia 2009 r. nadesłał: - odcinek przekazu pocztowego świadczenia emerytalnego matki skarżącego wskazujący, iż pobiera ona świadczenie w kwocie 927,76 zł netto miesięcznie, - kopię decyzji w sprawie wymiaru podatku rolnego i leśnego potwierdzającą iż skarżący posiada nieruchomość rolną o powierzchni 1,52 ha, - kopię decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, przyznającej skarżącemu na rok 2009 płatność w wysokości 608,38 zł, - kopie deklaracji VAT-7 za miesiące wrzesień i październik 2009 r., wskazujące, iż skarżący w ww. miesiącach z prowadzonej działalności gospodarczej uzyskał przychód w wysokości odpowiednio 6116 zł i 8337 zł miesięcznie, - kopie deklaracji VAT-7 za miesiące wrzesień i październik 2009 r., wskazujące, iż brat skarżącego w ww. miesiącach z prowadzonej działalności gospodarczej uzyskał przychód w wysokości odpowiednio 7700 zł i 7000 zł miesięcznie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. 2, Warszawa 2006 s. 504). Z dokumentów przedstawionych w niniejsze sprawie wynika, iż skarżący przebywa we wspólnym gospodarstwie domowym razem z matką i bratem. Matka skarżącego pobiera świadczenie emerytalne w kwocie 927,76 zł netto miesięcznie. Skarżący oraz jego brat odrębnie prowadzą działalność gospodarczą. Z nadesłanych deklaracji VAT-7 za miesiące wrzesień i październik 2009 r., wynika, iż skarżący w ww. miesiącach z prowadzonej działalności gospodarczej uzyskał przychód w wysokości odpowiednio 6116 zł i 8337 zł miesięcznie, natomiast jego brat w tych miesiącach uzyskał przychód w wysokości odpowiednio 7700 zł i 7000 zł miesięcznie. . W ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek, ww. dokumenty nie przedstawiają w sposób zupełny sytuacji majątkowej skarżącego i osób pozostających w nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Nadesłane deklaracje VAT-7 wskazuj jedynie na wysokość przychodów uzyskanych przez skarżącego i jego brata z prowadzonej działalności gospodarczej. Brak jest natomiast dokumentów wskazujących wysokość dochodów uzyskanych tytułu prowadzonej działalności gospodarczej przez skarżącego oraz brata skarżącego, np. kopii księgi przychodów i rozchodów. Skarżący nie nadesłał ponadto wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego oraz jego brata i matkę rachunków bankowych oraz nie wskazał, czy uzyskuje dodatkowe dochody z tytułu posiadania trzech mieszkań (np. z tytułu umowy najmu).. W konsekwencji nie można uznać, że ubiegający się o przyznanie prawa pomocy R. J. wypełnia ustawowe przesłanki przyznania pomocy państwa. Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest jej stan majątkowy. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). "Instytucja zwolnienia od kosztów stanowi w istocie pomoc państwa dla osób które, ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny" (tak na gruncie przepisów k.p.c. J. Gudowski /w:/ T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze", tom 1, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 290 i cytowane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego). Skoro zatem jest to pomoc państwa, Sąd musi ustalić, czy ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy państwa, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego skarżącego i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.