VI SA/Wa 106/06

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej i gazowej p o s t a n a w i a: 1) odmówić skarżącemu K. C. zwolnienia od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego K. C. adwokata. Wyrokiem z dnia 18 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] listopada 2005 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej i gazowej (sygn. akt VI SA/Wa 106/06). Odpis wyroku z uzasadnieniem i pouczeniem o środku zaskarżenia (po uprzednim przywróceniu skarżącemu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku postanowieniem Sądu z dnia 11 maja 2007 r.) został doręczony skarżącemu 9 sierpnia 2007 r. Natomiast w dniu 5 września 2007 r. skarżący nadał do Sądu sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy. W związku z powyższym, przy piśmie z dnia 19 września 2007 r. Sąd doręczył skarżącemu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), wzywając skarżącego do jego wypełnienia i przesłania do Sądu w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia w/w wniosku bez rozpoznania. Skarżący w terminie wykonał wezwanie Sądu. W złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący żądał zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że on i jego żona są osobami niepełnosprawnymi. Z powodu niemożności spłaty zadłużenia zmuszeni byli sprzedać dom w [...]. Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie z żoną. Posiada dom [...], działkę [...] oraz samochód marki [...] (rok produkcji 1999). Skarżący podał też, iż otrzymuje rentę w wysokości 1.332,48 zł, a jego żona pobiera rentę w kwocie 503,01 zł. Miesięczne wydatki małżonków, jak wskazał skarżący w formularzu, obejmują: ratę kredytową – 652,97 zł, opłatę za energię elektryczną – 70 zł, opłatę za gaz – 86 zł, opłatę za wywóz nieczystości – 35 zł, opłatę za wywóz śmieci – 19 zł, koszty zakupu środków czystości – 60 zł i leków – 50 zł. Nadto skarżący oświadczył, że płaci na rzecz byłej żony alimenty w wysokości 270 zł miesięcznie. Natomiast z dokumentów nadesłanych przez skarżącego do niniejszej sprawy oraz do sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 823/07 wynika, iż skarżący ma orzeczony lekki stopień niepełnosprawności o charakterze okresowym - do [...] 2008 r. [...]. Otrzymuje rentę w wysokości 1333,51 zł netto [...]. Z kolei małżonka skarżącego pobiera rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy w kwocie 503,01 zł netto [...]. Według [...], źródłem przychodów skarżącego w roku ubiegłym – oprócz renty – było wynagrodzenie [...], z którego skarżący osiągnął dochód w kwocie 2.933 zł oraz pozarolnicza działalność gospodarcza, z tytułu której poniósł stratę w wysokości 3.750,41 zł. W dniu [...] 2007 r. skarżący i jego żona zawarli umowę kredytu z [...] Bankiem [...], na mocy której otrzymali kredyt w kwocie 93.159 zł na spłatę kredytu hipotecznego [...], na modernizację domu mieszkalnego jednorodzinnego oraz na koszty ubezpieczenia, z przeznaczeniem na zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych [...]. Miesięczna rata spłaty kredytu wynosi 674,14 zł [...]. Ponadto na skarżącym ciąży obowiązek alimentacyjny wobec jego byłej żony [...]. Obecnie, według oświadczenia skarżącego, wysokość alimentów na rzecz jego byłej żony wynosi 270 zł miesięcznie. Rachunki i dowody wpłat przedłożone przez skarżącego do sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 823/07 wskazują, iż do miesięcznych wydatków skarżącego i jego małżonki – oprócz w/w raty kredytu i świadczenia alimentacyjnego - należą: opłata za wywóz śmieci - ok. 11 zł [...], opłata za gaz – 84,01 zł [...], opłata za energię elektryczną – ok. 220 zł [...], podatek od nieruchomości – ok. 31 zł [...]. Podkreślić również należy, iż wyżej wymienieni ponoszą wydatki na zakup leków [...]. Skarżący przedłożył również wyciąg z rachunku bankowego za okres [...], na którym saldo było ujemne [...]. Porównując aktualną sytuację majątkową skarżącego do stanu, jaki istniał w czasie rozpoznawania w niniejszej sprawie poprzedniego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy (kwiecień 2007 r.), zauważyć należy, że jego sytuacja majątkowa uległa pogorszeniu. Skarżący bowiem w [...] br. zawarł umowę kredytu na kwotę 93.159 zł, która to umowa wiąże się z miesięcznym obciążeniem w kwocie ok. 670 zł. Podnieść również należy, iż przychód skarżącego za rok 2006 (23.207,80 zł) był znacznie mniejszy w porównaniu z przychodem osiągniętym przez skarżącego w roku 2005, wynoszącym 168.707,74 zł [...]. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie rozpoznającego niniejszy wniosek, skarżący nie spełnia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, określonych w wyż. cyt. przepisie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Analizując warunki rodzinne i majątkowe skarżącego pod kątem tych przesłanek, wskazać należy, że nie znajduje się on w tak wyjątkowo trudnej sytuacji, iż pomimo największych wysiłków poczynionych w celu zgromadzenia odpowiednich środków nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślić bowiem należy, że instytucja prawa pomocy służy realizacji dostępu do Sądu oraz profesjonalnego prowadzenia sprawy dla osób, które ze względu na ciężką sytuację majątkową i rodzinną nie są w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania. Przyznanie prawa pomocy, czyli tzw. "prawo ubogich" powinno być jednak traktowane jako wyjątek od zasady odpłatności postępowania sądowego uzasadniony szczególnie ciężkimi warunkami materialnymi. W tym miejscu należy zaznaczyć, iż "konieczne utrzymanie" nie oznacza sytuacji materialnej subiektywnie ocenionej przez wnioskodawcę jako zadowalającej, lecz obiektywną możliwość zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, takich jak opłaty za mieszkanie, żywność, lekarstwa niezbędne w procesie leczenia. Dopiero, gdy nie jest możliwe uzyskanie dodatkowych środków finansowych, jak też gdy poczynienie oszczędności musiałoby odbyć się kosztem wspomnianych koniecznych potrzeb, Sąd zobligowany jest przyznać stronie prawo pomocy. Zdaniem rozpoznającego niniejszy wniosek, aktualne dochody skarżącego i pozostającej z nim we wspólnym gospodarstwie domowym małżonki (1836,52 zł) pozwalają na poniesienie ewentualnych dalszych opłat sądowych w niniejszej sprawie. Natomiast – mając na uwadze, iż koszty zastępstwa procesowego z pewnością będą przewyższać opłaty sądowe – uznać należy, że spełnienie żądań finansowych wybranego pełnomocnika przekracza warunki materialne skarżącego. Reasumując, skarżący nie wykazał przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Jednakże spełnia on przesłanki częściowego przyznania prawa pomocy, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i żony. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.