VI SA/Wa 1078/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant ref. staż. Magdalena Koseła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2019 r. sprawy ze skargi K. Z. na decyzję Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Izby Architektów RP z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Okręgowej Izby Architektów RP z dnia [...] października 2018 r.; 2. zasądza od Krajowego Sądu Dyscyplinarnego Izby Architektów RP na rzecz K. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygn. akt: VI SA/Wa 1078/19 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2019 r. sygn. akt: [...] Krajowy Sąd Dyscyplinarny Izby Architektów RP utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego [...] Okręgowej Izby Architektów RP z dnia [...] października 2018 r., sygn. akt: [...]. Postępowanie zostało wszczęte na podstawie wniosku z dnia [...] czerwca 2017 r. Okręgowego Rzecznika Odpowiedzialności Zawodowej [...] Okręgowej Izby Architektów RP (dalej zwany "Rzecznikiem"), w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie mgr inż. K. Z. (dalej zwanego "obwinionym" lub "skarżącym"). Rzecznik zarzucił obwinionemu popełnienie czynu powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie. Czyn ten miał polegać na sporządzeniu przez obwinionego w lipcu 2015 r., projektu budowlanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr [...] w miejscowości [...] gm. [...], bez wymaganego zakresu uprawnień budowlanych. Według Rzecznika, stanowiło to naruszenie art. 12 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, a tym samym spełniało znamiona czynu przewidzianego w art. 95 pkt 1 w związku z art. 91 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny [...] Izby Architektów RP (dalej zwany "Okręgowym Sądem Dyscyplinarnym" lub "OS ") nałożył na obwinionego karę upomnienia. Obwiniony wniósł od powyższej decyzji odwołanie. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny w zmienionym składzie rozpatrzył zebrany materiał dowodowy, na który składały się: 1) Projekt budowlany- załącznik do pozwolenia na budowę Nr [...] Starosty [...] z dnia [...].07.2015r., Nr [...], 2) wyjaśnienia obwinionego, złożone pisemnie dnia [...].04.2017 r. (data wpływu: 27.04.2017 r.) wraz z załącznikami: a) zaświadczenie z Izby Architektów, b) zaświadczenie z Izby Inżynierów Budownictwa, c) kopia decyzji nr [...] z dnia [...].12.1988 r., b) kopia decyzji nr [...] z dnia [...].11.1998 r., c) kopia decyzji nr [...] z dnia [...].12.2005 r., d) kopia decyzji zmieniającej [...] z dnia [...].03.2007 r., e) kopia decyzji nr [...] z dnia [...].12.2005 r" t) Kopia postanowienia [...] z dnia [...].09.2006 r., g) kopia pisma [...] z dnia [...].03.2014 r., h) kopia dokumentów z Izby Urbanistów szt.4, 3) wyjaśnienia obwinionego, złożone pisemnie przed Rzecznikiem z dnia [...].05.2017 r., 4) wyjaśnienia obwinionego złożone pisemnie przed Okręgowym Sądem Dyscyplinarnym z dnia [...].06.2017 r., wraz z załącznikami: a) projekt gotowy "[...]", b) projekt na działkę nr [...] w [...], c) projekt budowlany dz.nr [...] w [...], 5) wyjaśnienia obwinionego złożone do protokołu na rozprawie w dniu [...].07.2017 r., 6) postanowienie [...] z dnia [...].09.20] 7r.. 7) postanowienie [...] z dnia [...].10.2017 r., 8) ppinia [...] z dnia [...].12.2017 r., 9) pismo mgr inż. K. Z. z dnia [...].12.2017 r., 10) pismo mgr inż. K. Z. z dnia [...].12.2017 r. Okręgowy Sąd Dyscyplinarny ustalił, że obwiniony legitymuje się następującymi uprawnieniami: 1. decyzja nr [...] z dnia [...].12.1988 r., 2. decyzja [...] z dnia [...].11.1998 r. 3. decyzja nr [...] (uprawnienia budowlane [...]) z dnia [...].12.2005 r., 4. decyzja nr upr. [...] z dnia [...].12.2005 r. Uprawniają one do: ad 1) uprawnienia wydane na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...].12.1988 r., ustalone Rozporządzeniem Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. uległy zmianie przepisami Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 18 lipca 1991 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. (Dz.U. nr 69 poz. 299.). Po zmianie, dotychczasowy 5 6.ust.3 ww. Rozporządzenia uzyskał następujące brzmienie: "5 6.3. Osoby posiadające przygotowanie zawodowe wymagane do pełnienia funkcji obejmujących kierowanie, nadzorowanie i kontrolowanie techniczne budowy i robót w specjalności konstrukcyjnobudowlanej są uprawnione również do sporządzania projektów w zakresie rozwiązań architektonicznych budynków inwentarskich i gospodarczych, adaptacji projektów powtarzalnych innych budynków oraz sporządzania planów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych budynków", ad 2) uprawnienia wydane na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...].11.1998 r. upoważniają do projektowania w ograniczonym zakresie w specjalność konstrukcyjno- budowlanej, ad 3) uprawnienia wydane na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...].12.2005 r., mają następujące brzmienie: "5 5.1. Uprawnienia budowlane w ograniczonym zakresie w specjalności architektonicznej stanowią podstawę do projektowania budynków mieszkalnych jednorodzinnych i inwentarskich na terenach budownictwa zagrodowego oraz gospodarczych i składowych o kubaturze do 1000 m3, a także sporządzania projektów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych obiektów". ad 4) uprawnienia wydane na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...].12.2005 r. upoważniają do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjnobudowlanej. OSD ustalił, że w lipcu 2015 r. obwiniony wykonał Projekt Budowlany "Budynku Mieszkalnego Jednorodzinnego wg projektu indywidualnego" zlokalizowanego w [...], dz. nr [...], obręb geodezyjny [...], gmina [...]. Na podstawie analizy przedmiotowego projektu organ, stwierdził, co następuje: - projektowany budynek powstał na terenie objętym Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego (Uchwała Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] grudnia 2009 r.), na obszarze BI MN dla którego zapis planu brzmi: "BI MN - teren zabudowy mieszkalnej, jednorodzinnej wolnostojącej.", - "Projekt Zagospodarowania Działki nr [...] położonej w [...] gm. [...]" (Nr Rys. A-O, skala 1:500, strona dokumentacji nr 46) stanowiący integralną część Projektu Budowlanego, nie nosi znamion "zabudowy zagrodowej" definiowanej na podstawie Wyroku NSA jako zespół budynków obejmujący wiejski dom mieszkalny i zabudowania gospodarskie położone w obrębie jednego podwórza (Wyrok NSA - II OSK 1536/07 z dnia 4 grudnia 2008 r-), - na dokumentacji projektowej pan mgr. Inż. K. Z. figuruje jako projektant opracowania. Na podstawie opracowanej przez pana mgr. inż. K. Z. dokumentacji projektowej organ administracyjny Starosta [...] wydał decyzję o pozwoleniu na budowę Nr [...] z dnia [...].07.2015 r. Organ przytoczył następnie fragment wyjaśnienia obwinionego, zawartego w piśmie skierowanym do Rzecznika z dnia [...] kwietnia 2017 r. Wynika z niego, że przy projektowaniu w specjalności architektonicznej budynku zlokalizowanego w [...] na dz. nr [...], gm. [...], posłużył się dwiema decyzjami i zaświadczeniami z dwóch izb samorządu zawodowego: Izby Architektów i Izby Inżynierów Budownictwa. Według interpretacji prawnej wykonał najpierw projekt budynku mieszkalnego jednorodzinnego o kubaturze 678,95 m3 bez konkretnej lokalizacji (posiada prawo wykonania takiego projektu na teren budownictwa zagrodowego na podstawie decyzji nr [...]. a następnie adaptował ten projekt do warunków konkretnej działki na teren zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej wraz z wykonaniem projektu zagospodarowania działki (na podstawie decyzji nr [...]). Obwiniony w powyższym piśmie podkreślił, że samowolnie ze swojej winy nie przekroczył posiadanych uprawnień. Działał bowiem w granicach interpretacji prawnych wydanych przez właściwe organy rozstrzygające w danym czasie o zakresie uprawnień, powołując się na stanowisko [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] marca 2014 r. W kolejnym piśmie do Rzecznika z dnia [...] maja 2017 r. obwiniony podniósł, że może wykonać taki projekt w ramach swoich uprawnień oraz, że nie ma potrzeby wykonywać projektu powtarzalnego w celu późniejszej jego adaptacji, gdyż jako jedna osoba wykonuje samodzielnie od razu projekt indywidualny, oraz że dla konkretnej sytuacji jest w posiadaniu takiej dokumentacji sporządzonej w 2014 r. jako budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie zagrodowej na dz. nr [...] w obrębie [...] gmina [...]. W toku postępowania przed OSD obwiniony złożył wniosek o przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów: 1. projekt "gotowy" budynku mieszkalnego jednorodzinnego "[...]", wykonany w sierpniu 2008 r. przez mgr inż. F. G., 2. projekt przygotowany przez obwinionego w czerwcu 2014r., na podstawie architektury projektu gotowego "[...]", jako budynek mieszkalny jednorodzinny w zabudowie zagrodowej, na dz. nr [...] w obrębie [...] gmina [...], który był również w lipcu 2015 r. przedmiotem adaptacji na budynek mieszkalny jednorodzinny zlokalizowany w [...] dz. [...], gm. [...], 3. projekt budowlany tegoż samego powtarzalnego budynku mieszkalnego jednorodzinnego "[...]" wykonany w lutym 2015 r. na działce nr [...] obręb i gmina [...]. Na rozprawie przed OSD w dniu [...] lipca 2017 r. obwiniony podtrzymał swoje stanowisko co do posiadania uprawnień do przystosowania w obszarze pozarolniczym projektu własnego autorstwa budynku mieszkalnego jednorodzinnego. W dniu [...] grudnia 2017 r., obwiniony załączył do akt opinie: [...] Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] października 2017r. wraz z postanowieniem Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. oraz opinię prawną radcy prawnego M. A. z dnia [...] grudnia 2017 r. W ocenie OSD, zastosowana przez obwinionego łączna interpretacja posiadanych uprawnień w zakresie specjalności architektonicznej prowadzi do oczywistego przekroczenia ograniczeń, jakie zakreślają nabyte uprawnienia, wprowadzonych przez ustawodawcę w stosunku do osób niekwalifikujących się do uzyskanie pełnych, nieograniczonych uprawnień projektowych. OSD oparł swoje stanowisko na pisemnej opinii Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...]OIA z dnia [...] grudnia 2017 r. "w sprawie zakresu uprawnień do projektowania architektury posiadanych przez pana mgr inż. K. Z.", negującą uprawnienie obwinionego do sporządzania projektów budynków jednorodzinnych na terenach innych niż tereny budownictwa zagrodowego lub adaptacji projektów gotowych budynków jednorodzinnych w zabudowie zagrodowej do zastosowania na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę zagrodową. OSD przywołał nadto pismo "Projekty powtarzalne - odpowiedź dla GUNB", jakie Prezes KRlA T. T. przesłał na ręce pana P. Z., p.o. Dyrektora Departamentu Prawnego Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego z dnia [...].11.2006 r. Jak wynika z ww. pisma, poczynając od wejścia w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r., nie istnieje prawne pojęcie "projektów powtarzalnych. Nie jest też możliwe uznawanie "projektów przeznaczonych do wielokrotnego wykorzystania" za "projekty powtarzalne", a zasada zachowania praw dobrze nabytych nie może abstrahować od zmian stanu prawnego i społeczno-gospodarczego, w jakich te prawa miałyby dalej funkcjonować. Brak prawnej możliwości dokonywania "adaptacji projektów powtarzalnych" w aktualnym stanie prawnym powoduje, iż dopuszczanie do tego w obrocie prawnym prowadziłoby do obchodzenia obowiązujących przepisów o samodzielnych funkcjach technicznych w budownictwie, faktycznie rozszerzając możliwość pełnienia funkcji projektanta na osoby do tego nieuprawnione. OSD powołał się także na wyjaśnienia przepisów ustawy Prawa budowlane, dokonane przez Główny Urząd Nadzoru Budowlanego. Według tych wyjaśnień, zgodnie z 54 ust 3 Rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r., w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. poz. 462. z póź.zm.), projekt budowlany przeznaczony do wielokrotnego zastosowania, spełniający wymagania rozporządzenia, może być zastosowany jako projekt architektoniczno-budowlany przez projektanta obiektu budowlanego, po dostosowaniu do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy albo decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Projekt przeznaczony do wielokrotnego zastosowania (tzw. projekt gotowy), po przystosowaniu do warunków konkretnej inwestycji, może stanowić projekt architektoniczno-budowlany w rozumieniu art. 34 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, będący częścią projektu budowlanego zatwierdzonego w decyzji o pozwolenie na budowę. Każdy projekt budowlany dotyczy konkretnego obiektu, a zatem stanowi indywidualną dokumentację spełniającą wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Prawo budowlane wymaga, aby za każdy projekt, stanowiący podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę był odpowiedzialny projektant konkretnego obiektu budowlanego (osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia do projektowania oraz uprawnienia do samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie). Za wszystkie rozwiązania zawarte w projekcie budowlanym odpowiada osoba dokonująca przystosowania projektu gotowego do wymagań decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz do otoczenia. Osoba ta jest projektantem w rozumieniu art. 20 ustawy - Prawo budowlane ze wszystkimi wynikającymi z tego faktu prawami i obowiązkami, w związku z czym musi być członkiem właściwej izby samorządu zawodowego. Osoba (projektant) dokonująca przystosowania "projektu gotowego" do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, oraz do warunków otoczenia - podpisuje się pod tym projektem. Osoba taka sporządza również projekt zagospodarowania terenu lub działki. Jednocześnie OSD podniósł, że GUNB jest organem upoważnionym do wyjaśniania treści przepisów prawnych z zakresu Prawa budowlanego i przepisów wykonawczych. Mając na uwadze powyższe, Okręgowy Sąd Dyscyplinarny doszedł do przekonania, że obwiniony podpisał opracowany przez siebie projekt architektoniczno-budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego oraz plan zagospodarowania działki nr [...] w miejscowości [...] gm. [...], nie posiadając odpowiednich uprawnień do projektowania. OSD wskazał, iż zgodnie z decyzją nr [...] wydaną dnia [...] grudnia 2005r. posiada on uprawnienia do projektowania w ograniczonym zakresie w specjalności architektonicznej. Uprawnienia te umożliwiają projektowanie budynków mieszkalnych jednorodzinnych i inwentarskich na terenach budownictwa zagrodowego oraz gospodarczych i składowych o kubaturze do 1000 m3, a także sporządzania projektów zagospodarowania działki, związanych z realizacją tych obiektów. W opinii OSD - obwiniony powołując się na stanowisko [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia[...] marca 2014 r. miał pełną świadomość, że jest to organ, który nie może rozstrzygać, czy konkretne uprawnienia członka Izby upoważniają do wykonywania samodzielnej funkcji technicznej na planowanej inwestycji. OSD podkreślił, że obwiniony nie jest uprawniony do adaptacji projektów powtarzalnych innych budynków (wielokrotnego zastosowania tzw. gotowych) w terenie poza zabudową zagrodową. Prawo budowlane wymaga, aby za każdy projekt, stanowiący podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę był odpowiedzialny projektant konkretnego obiektu budowlanego (osoba posiadająca odpowiednie uprawnienia do projektowania oraz uprawnienia do wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie). Z tych względów OSD uznał obwinionego winnym popełnienia czynu powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie, tj. czynu z art. 95 pkt 1 w związku z art. 91 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo Budowlane (Dz.U. z 2017 r, poz.1332 ze zm.; dalej: "Prawo Budowlane"), polegającego na wykonaniu w lipcu 2015 r. projektu budowlanego "Budynku Mieszkalnego Jednorodzinnego wg projektu indywidualnego" zlokalizowanego w [...] dz. nr [...]. Obręb geodezyjny [...], gmina [...], powiat [...], województwo [...], bez wymaganego dla projektowanego obiektu zakresu uprawnień i za ten czyn nałożył na obwinionego karę upomnienia. Od powyższej decyzji Okręgowego Sądu Dyscyplinarnego obwiniony wniósł odwołanie, wnosząc o jej uchylenie. Obwiniony zarzucił wydanej decyzji i ustaleniom OSD, że: 1) ponowne rozstrzygnięcie o zakresie uprawnień obwinionego zaskarżoną decyzją jest niezgodne z prawem, narusza zasady: "praw nabytych" i "powagi rzeczy osądzonej"; 2) OSD wykroczył poza wniosek Rzecznika. Wniosek nie zawierał wątpliwości czy obwiniony jest uprawniony do adaptacji projektu gotowego na terenie innym niż zabudowa zagrodowa. OSD był związany wnioskiem Rzecznika i nie miał prawa rozszerzać postępowania; 3) wbrew ustaleniom OSD, obwiniony jest uprawniony do sporządzania projektów architektonicznych jednorodzinnych budynków mieszkalnych o kubaturze do 1000 m, poza terenami budownictwa zawodowego, gdyż wynika to z pisma z dnia [...] marca 2014 r. (nr [...]) Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, potwierdzającej postanowienie Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] z dnia [...] września 2006 r., 4) w ramach posiadanych kompetencji organ lzby Architektów/OSD nie może rozstrzygać, czy konkretne uprawnienia członka lzby upoważniają do wykonywania samodzielnej funkcji technicznej na planowanej inwestycji. Podlega to ocenie organów administracji architektonicznobudowlanej na etapie wydawania pozwolenia na budowę; 5) tylko Izba Architektów kwestionuje uprawnienia obwinionego do adaptacji projektów powtarzalnych, jednak właściwa w zakresie przynależności i interpretacji tych uprawnień jest Izba Inżynierów Budownictwa. Organy administracji publicznej, w tym GUNB, od zawsze honorują te uprawnienia, a projektanci w całym kraju posługują się nimi przy adaptacji projektów budynków w zabudowie jednorodzinnej. Izba Architektów z braku przepisów prawa, nie może mieć na to wpływu i nie może projektantom zakazać wykonywania adaptacji; 6) osoba wykonująca (składająca) własny projekt gotowy wraz z jego adaptacją, automatycznie staje się autorem projektu indywidualnego w części architektonicznej, ponieważ wykonuje ten projekt samodzielnie, bez potrzeby korzystania z pomocy innego architekta (jedna osoba jest autorem projektu gotowego i jednocześnie projektantem adaptacji). To właśnie uprawnienia budowlane nr [...] z dnia [...] grudnia 1988 r., nadające upoważnienie do sporządzania w zakresie rozwiązań architektonicznych adaptacji gotowych projektów budynków oraz sporządzania planów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych budynków, wraz z zaświadczeniem o przynależności projektanta do izby inżynierów budownictwa, pozwalają na wykonywanie przez obwinionego projektów budowlanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych (z wykorzystaniem projektów gotowych) na terenach budownictwa jednorodzinnego. Krajowy Sąd Dyscyplinarny Izby Architektów RP (dalej zwany "KSD") podał, iż podstawą orzekania są przepisy obowiązujące w dacie popełnienia czynu, tj. w lipcu 2015 r., gdy obwiniony wykonał projekt budowlany "Budynku Mieszkalnego Jednorodzinnego wg projektu indywidualnego" zlokalizowanego w [...]. W ocenie KSD odwołanie obwinionego nie zasługuje na uwzględnienie. Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady: "praw nabytych" i "powagi rzeczy osądzonej" (pkt 1 zarzutów odwołania) organ stwierdził, że OSD orzekał na podstawie wniosku Rzecznika z dnia [...] czerwca 2017 r. w sprawie odpowiedzialności zawodowej obwinionego w budownictwie. Zgodnie z art. 97 ust. 1-3 Prawa Budowlanego - postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wszczyna się na wniosek organu nadzoru budowlanego, właściwego dla miejsca popełnienia czynu lub stwierdzającego popełnienie czynu, złożony po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. Wniosek powinien zawierać określenie zarzucanego czynu, uzasadnienie faktyczne i prawne oraz wskazanie dowodów. Wniosek może złożyć w zakresie swojej właściwości organ samorządu zawodowego (ust. 3 ). Zgodnie z art. 26 pkt 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. - o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa, tj. z dnia 29 września 2016 r. (Dz.U. z 2016 r. poz. 1725 z późn. zm.) (dalej jako "Ustawa Zawodowa") - okręgowy rzecznik odpowiedzialności zawodowej prowadzi postępowania wyjaśniające oraz sprawuje funkcje oskarżyciela w sprawach z zakresu odpowiedzialności zawodowej członków izb architektów. W dacie wszczęcia postępowania, obwiniony był członkiem Izby Architektów. Zgodnie z art. 98 ust. 1 Prawa Budowlanego - w sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie orzekają organy samorządu zawodowego. Zgodnie z art. 25 ust. 1 Ustawy Zawodowej - okręgowy sąd dyscyplinarny rozpatruje sprawy z zakresu odpowiedzialności zawodowej określonej w ustawie - Prawo budowlane. W przedmiotowej sprawie OSD wszczął postępowanie na podstawie prawidłowo złożonego wniosku Rzecznika. Zgodnie z wyżej przywołanymi przepisami, OSD był uprawniony do przeprowadzenia postępowania w sprawie, gdyż obwiniony (w dacie złożenia wniosku przez Rzecznika) był członkiem Izby Architektów. Fakt późniejszego zawieszenia członkostwa obwinionego w Izbie Architektów nie wpływał na kompetencje OSD do rozpatrzenia sprawy z wniosku Rzecznika. OSD stwierdził, iż nie naruszył zasad "praw nabytych" i "powagi rzeczy osądzonej" i rozpatrzył sprawę zgodnie z kompetencjami przyznanymi przez Ustawę Zawodową i Prawo Budowlane do rozpatrzenia sprawy z tytułu odpowiedzialności zawodowej obwinionego, na podstawie wniosku Rzecznika. Odnosząc się do zarzutu wykroczenia poza wniosek Rzecznika (pkt 2), organ wskazał, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte na podstawie wniosku Rzecznika z dnia [...]. Czerwca 2017 r. Rzecznik zarzucił obwinionemu popełnienie czynu powodującego odpowiedzialność zawodową w budownictwie, polegającego na tym, że obwiniony w lipcu 2015 r., sporządził projekt budowlany budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr [...] w miejscowości [...] gm. [...] bez wymaganego zakresu uprawnień budowlanych, naruszając tym samym art. 12 ust. 2 Prawa Budowlanego, co stanowi czyn przewidziany w art. 95 pkt 1 w związku z art. 91 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego. Jak wynika z art. 97 ust. 1 - 3 Prawa Budowlanego - postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wszczyna się, m.in. na wniosek organ samorządu zawodowego, a wniosek powinien zawierać określenie zarzucanego czynu, uzasadnienie faktyczne i prawne oraz wskazanie dowodów. W ocenie KSD, OSD rozpatrzył wniosek Rzecznika w ramach: zarzucanego czynu, wskazanej podstawy prawnej i przestawionego uzasadnienia. Zarzut jest zatem, w ocenie organu, niezasadny. Odnosząc się do zarzutu naruszenia wadliwej oceny zakresu uprawnień obwinionego (pkt 3), organ wskazał, iż zgodnie z mającą w niniejszej sprawie charakter rozstrzygający opinią Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Architektów RP (uzyskaną na podstawie art. 36 ust.1 pkt 5 Ustawy Zawodowej), nie jest on uprawniony do sporządzania projektów architektonicznych jednorodzinnych budynków mieszkalnych o kubaturze do 1000 m3, poza terenami budownictwa zagrodowego. KSD zważył, że obwiniony jest zarówno członkiem Izby Inżynierów Budownictwa jak i Izby Architektów. W związku z tym, OSD miał kompetencję do oceny we własnym zakresie (tj. niezależnie od ustaleń Izby Inżynierów Budownictwa), czy czyn popełniony przez obwinionego wypełnia znamiona czynu z art. 95 pkt 1 w związku z art. 91 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego. Ustawa Zawodowa wprowadza rozdzielność funkcjonowania Izby Inżynierów Budownictwa i Izby Architektów. Art. 5 Ustawy Zawodowej rozróżnia osoby zrzeszone w Izbie Inżynierów Budownictwa od członków Izby Architektów. Art. 2 Ustawy Zawodowej odróżnia też "wykonywanie zawodu architekta" od "wykonywania zawodu inżyniera". Ani Ustawa Zawodowa, ani k.p.a. nie stanowią, że Izba Architektów związana jest opiniami Izby Inżynierów Budownictwa. Wręcz przeciwnie, art. 4 Ustawy Zawodowej stanowi wprost: "Samorząd zawodowy architektów oraz samorząd zawodowy inżynierów budownictwa są niezależne w wykonywaniu swoich zadań (...)". KSD podzielił pogląd OSD, że zastosowana przez obwinionego łączna interpretacja posiadanych uprawnień w zakresie specjalności architektonicznej prowadzi w konsekwencji do oczywistego przekroczenia ograniczeń, jakie zakreślają nabyte uprawnienia, wprowadzonych przez ustawodawcę w stosunku do osób niekwalifikujących się do uzyskanie pełnych, nieograniczonych uprawnień projektowych. W ocenie KSD, obwiniony próbuje wykorzystać przynależność do dwóch Izb (Izby Architektów i Izby Inżynierów Budownictwa), w celu zastosowania rozszerzonej interpretacji swoich uprawnień, aby móc dokonywać adaptacji własnych projektów budynków mieszkalnych jednorodzinnych o kubaturze do 1000 m3 poza terenami budownictwa zagrodowego, pomimo, że nadane mu uprawnienia nie obejmują takiego prawa. Odnosząc się do zarzutu braku kompetencji organów Izby Architektów do rozstrzygania, czy posiadane uprawnienia upoważniają obwinionego do wykonywania samodzielnej funkcji technicznej na planowanej inwestycji (pkt 4), organ stwierdził, że obwiniony pominął, że to organy Izby Architektów są uprawnione do "nadawania i pozbawiania uprawnień budowlanych w specjalnościach, o których mowa w art. 14 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane" (art. 8 pkt 4 Ustawy Zawodowej). Zgodnie z art. 6 ust. 1 Ustawy Zawodowej - prawo wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie przysługuje wyłącznie osobom wpisanym na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, a wg art. 8 pkt 1 Ustawy Zawodowej - do zadań samorządów zawodowych należy w szczególności sprawowanie nadzoru nad należytym i sumiennym wykonywaniem zawodu przez członków izb. W ramach funkcji nadzoru, Izba Architektów jest też uprawniona do kontrolowania, czy członkowie lzby Architektów sporządzają projekty (sprawują inne funkcje) w ramach posiadanych uprawnień. Organ zaznaczył, że rozpatrywana sprawa została zainicjowana przez Rzecznika w celu oceny odpowiedzialności zawodowej obwinionego w związku z projektem domu jednorodzinnego sporządzonego przez obwinionego. Nie jest to zatem "ponowna" ocena uprawnień budowlanych obwinionego, lecz sprawdzenie w ramach kompetencji OSD i KSD (wynikających wprost z Prawa Budowlanego: art. 98 ust. 1, art. 91 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 95 ust. 1 i art. 97), czy obwiniony dopuścił się czynu polegającego na: "wykonywaniu samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, nie posiadając odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie" (art. 91 ust. 1 pkt 2 Prawa Budowlanego). Jak wynika z art. 95 pkt 1 Prawa Budowlanego - odpowiedzialności zawodowej w budownictwie podlegają osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, które dopuściły się występków lub wykroczeń, określonych ustawą, a więc także wykroczeń polegających na wykonywaniu samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, przez osobę nie posiadającą odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie. Zgodnie z art. 98 ust. 1 Prawa budowlanego — w sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie orzekają organy samorządu zawodowego, a organem samorządu zawodowego właściwym w sprawie orzekania o odpowiedzialności zawodowej sprawie jest OSD (art. 25 ust. 1 Ustawy Zawodowej - "okręgowy sąd dyscyplinarny rozpatruje sprawy z zakresu odpowiedzialności zawodowej określonej w ustawie - Prawo budowlane") i KSD w postępowaniu odwoławczym (art. 37 ust. 1 pkt 1 Ustawy Zawodowej). Z powyższych względów KSD uznał zarzut 3 odwołania za niezasadny. Ponadto, jak podkreślił organ, w jego ocenie organ administracji budowlanej nie miał wystarczających podstaw do wydania pozwolenia na budowę. Wynika to z faktu, że obwiniony nie posiada wystarczających uprawnień do projektowania budynków jednorodzinnych na terenach innych niż zagrodowe, w tym również powtarzalnych, w tym także z powodu błędnego umieszczenia przez obwinionego w metryce projektu zagospodarowania terenu nieodpowiednich uprawnień (upr. konstrukcyjnych [...]). Jak wynika z będących w aktach sprawy kopii uprawnień obwinionego - istotnym jest również to, że obwiniony w odpowiednim czasie nie złożył wniosku do Wojewody celem dokonania - w wydanej decyzji o stwierdzeniu posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie - adnotacji o zmianie zakresu uprawnień do pełnienia tych funkcji. Pomogłoby to organom administracji budowlanej w prawidłowym interpretowaniu zakresu uprawnień. Z przyczyn wskazanych przy odniesieniu do zarzutów 3 i 4, KSD uznał za bezzasadny także zarzut 5. Odnosząc się do zarzutu, iż skarżący posiada m.in. uprawnienie do wykonywania własnych projektów gotowych i ich adaptacji, gdyż osoba wykonująca (składająca) własny projekt gotowy wraz z jego adaptacją automatycznie staje się autorem projektu indywidualnego w części architektonicznej, organ wskazał, iż to właśnie uprawnienia budowlane nr [...] z dnia [...] grudnia 1988 r., nadające upoważnienie do sporządzania w zakresie rozwiązań architektonicznych adaptacji gotowych projektów budynków oraz sporządzania planów zagospodarowania działki związanych z realizacją tych budynków, wraz z zaświadczeniem o przynależności projektanta do izby inżynierów budownictwa, pozwalają na wykonywanie przez obwinionego projektów budowlanych budynków mieszkalnych jednorodzinnych (z wykorzystaniem projektów gotowych) na terenach budownictwa jednorodzinnego. Według organu, obwiniony może dokonywać adaptacji własnych projektów budynków mieszkalnych jednorodzinnych a kubaturze do 1 000 m3 tylko na terenach budownictwa zagrodowego. Organ wskazał, że uprawnienia budowlane obwinionego nr [...] stwierdzają, że może on opracowywać projekty (również powtarzalne) dla zabudowy zagrodowej - co powinno być wyartykułowane w tytule sporządzonego przez obwinionego projektu ze względu na ograniczony zakres uprawnień obwinionego. Powyższe uprawnienia budowlane nie stanowią jednak podstawy do samodzielnego sporządzania projektów domów jednorodzinnych w specjalności architektonicznej. Ponadto, zdaniem KSD, projekt autorstwa obwinionego nie posiada cech projektu powtarzalnego. Nie ma wydzielonej części architektoniczno-budowlanej przeznaczonej do adaptacji. Nie ma rozróżnienia kto i w oparciu o jakie uprawnienia jest autorem projektu powtarzalnego a kto adaptującym. (....) KSD uznał, że nie stanowią dowodów w sprawie mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie wyjaśnienia pisemne obwinionego z dnia [...] czerwca 2017 r., złożone przed OSD, wraz z załącznikami. Obwiniony złożył od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów prawa, a w szczególności : - art. 95 pkt 1 w związku z art. 91 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r. poz. 1202 z późn. zm.), poprzez błędne zakwalifikowanie czynu z powodu pominięcia moich uprawnień budowlanych nr [...] z dnia [...] grudnia 1988 r.; - art. 19 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z2018 r. poz. 2096) oraz art. 5 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów oraz inżynierów budownictwa (Dz. U. z 2016 r. poz. 1725 z późn. zm.), poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów 0 Właściwości, gdyż ocena wykonania projektu budowlanego na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 1988 r. o stwierdzeniu przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnej funkcji kierownika budowy i robót w specjalności konstrukcyjno-budowlanej należy do izby inżynierów budownictwa, a nie izby architektów; - art. 75 § 1 i art. 77 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez nieuznanie dowodów ze wszystkich dokumentów znajdujących się w aktach sprawy, w szczególności z postanowień i pism wydanych pacz izbę inżynierów budownictwa; - art. 156 § 1 pkt 3 w związku z art. 126 oraz art. 61a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez doprowadzenia do powtórnego rozpoznania przez Krajowy Sąd Dyscyplinarny Izby Architektów RP sprawy poprzednio rozstrzygniętej prawomocnym postanowieniem Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] z dnia [...] września 2006 r. - powaga rzeczy osądzonej; - art. 104 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane, poprzez nie uznanie praw słusznie nabytych, gwarantujących osobom, które przed dniem wejścia w życie ustawy, uzyskały uprawnienia budowlane lub stwierdzenie przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, zachowują uprawnienia do pełnienia tych funkcji w dotychczasowym zakresie; - art. 35 ust. 1 pkt 4 oraz art. 81 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane, poprzez naruszenie kompetencji organu administracji architektoniczno-budowlanej; - art. 7a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez rozstrzygnięcie sprawy na niekorzyść strony, w szczególności ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, pomimo wątpliwości co do treści normy prawnej. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko oraz związaną z nim argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018, poz. 1302), zwaną dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnymi i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a.). Stwierdzenie zatem, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 z późn. zm.), dalej: "P.p.s.a."). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. Będący podstawą odpowiedzialności zawodowej skarżącego w budownictwie przepis art. 95 ust. 7 przewiduje, że odpowiedzialności takiej podlegają osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, które dopuściły się występków lub wykroczeń, określonych ustawą. Ustawa prawo budowlane w Rozdziale 9 "Przepisy karne" zawiera typy przestępstw, wyodrębnione z Ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1950; dalej jako: kk) z uwagi na kompleksowy charakter unormowań Prawa budowlanego. Podstawą materialnoprawną ukarania obwinionego był przepis art. 91 ust. 2) Ustawy Prawo budowlane. Stosownie do powyższego przepisu, "Kto wykonuje samodzielną funkcję techniczną w budownictwie, nie posiadając odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.". Zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że czyn stypizowany w art. 91 ust. 2) Ustawy prawo budowlane stanowi występek - a więc jest przestępstwem w rozumieniu przepisów kodeksu karnego. W myśl bowiem art. 7 kk, przestępstwo jest zbrodnią albo występkiem (§1). Zbrodnią jest czyn zabroniony zagrożony karą pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 3 albo karą surowszą (§ 2). Występkiem jest natomiast czyn zabroniony zagrożony grzywną powyżej 30 stawek dziennych albo powyżej 5000 złotych, karą ograniczenia wolności przekraczającą miesiąc albo karą pozbawienia wolności przekraczającą miesiąc (§3). Zgodnie z przewidzianą w art. 42 ust. 3 Konstytucji RP zasadą domniemania niewinności, każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. Z kolei art. 175 Konstytucji RP stanowi, że ustrój i właściwość sądów oraz postępowanie przed sądami określają ustawy. W przypadku spraw karnych, jurysdykcja realizowana jest przez sądy w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1987 z późn. zm.- dalej jako: kpk), co wyraźnie statuuje art. 1 kpk stanowiąc, że postępowanie karne w sprawach należących do właściwości sądów toczy się według przepisów niniejszego kodeksu. W ocenie Sądu ze wskazanych przepisów wynika, że organ administracji publicznej, w postępowaniu administracyjnym, toczącym się według reguł określonych w kpa, nie jest władny stwierdzić, że obwiniony jest winny wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, nie posiadając odpowiednich uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie. Zgodnie z wyżej wskazanymi regułami, sąd powszechny w postępowaniu karnym na podstawie przeprowadzonego postępowania dowodowego ustala stan faktyczny sprawy oraz - ewentualnie - wymierza stosowną karę. Immanentną cechą przestępstwa, konieczną do wykazania w tym postępowaniu, jest wina sprawcy (strona podmiotowa przestępstwa). Takie postępowanie, według stanu rzeczy ustalonego na podstawie akt postępowania administracyjnego, wobec skarżącego się nie toczyło. W tym miejscu warto zauważyć, iż przedmiotem postępowania, jakie było prowadzone przeciwko skarżącemu przed organami samorządu zawodowego architektów, jest treść i zakres posiadanych przez niego uprawnień zawodowych, które pozostają sporne, i to nie tylko pomiędzy samym skarżącym, a ww. organami. Z dokumentów znajdujących się w aktach wynika, wyraźnie zarysowany na tym tle spór pomiędzy organami samorządu architektów oraz samorządu inżynierów budownictwa. Najdobitniej odzwierciedla to fakt, iż na realizację spornego projektu architektonicznego (zakwestionowanego w kontrolowanej obecnie sprawie jako wykonanego z przekroczeniem zakresu posiadanych uprawnień) skarżący uzyskał stosowne pozwolenie budowlane w formie decyzji administracyjnej. Zaznaczenia wymaga, iż pozwolenie to nie może być pominięte przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy, jednakże nie jest rolą Sądu ocena prawidłowości jego wydania w obecnie toczącym się postępowaniu. Należy przy tym stwierdzić, iż tak znaczne wątpliwości interpretacyjne zakresu uprawnień skarżącego nie mogą stanowić przesłanki dla niego obciążającej, a tym bardziej, przesądzającej o winie. Organ samorządu zawodowego przy ponownym rozpoznaniu sprawy, mając na względzie powyższe wskazania, podda analizie przesłanki pozytywne oraz negatywne ukarania skarżącego, podejmując w konsekwencji adekwatne do wyników tej analizy rozstrzygnięcie. Jednocześnie jednak, Sąd nie znalazł podstaw do umorzenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 3 P.p.s.a., ponieważ nie stwierdził, by odpadł którykolwiek z elementów rozpatrywanej sprawy administracyjnej. Wciąż istnieje bowiem sprawa odpowiedzialności zawodowej w budownictwie skarżącego. W szczególności zaś prowadzone postępowanie nie stało się ani nie było od początku bezprzedmiotowe. Wyjaśnić należy, że bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce w sytuacji, gdy istnieją okoliczności czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli zabraknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego. Sprawa administracyjna okaże się więc bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 kpa, o ile organ stwierdzi brak materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Z uwagi na powyższe, w myśl art.145 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz c) P.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji, rozstrzygając o kosztach postępowania na podstawie art. 200 P.p.s.a.