VI SA/Wa 1090/07
WyrokWSA w Warszawie2007-12-12
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Gronowski, Asesor WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Maria Jagielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił zezwolenia na zmianę powierzchni nośnika reklamowego w pasie drogowym, opierając się na przepisach dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego, czy też powinien był rozpatrzyć wniosek w trybie zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.)?Ratio decidendi
Decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ nie został należycie ustalony stan faktyczny sprawy. Wniosek o zmianę powierzchni nośnika reklamowego mógł być rozpatrywany w trybie zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.), a organy nie wyjaśniły tej kwestii ani nie przeprowadziły wyczerpującego postępowania dowodowego.Stan faktyczny
Spółka A. S.A. posiadała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego pod nośnik reklamowy o powierzchni 1 m2. Złożyła wniosek o zmianę zezwolenia w celu zwiększenia powierzchni nośnika do 8,97 m2. Organ I instancji odmówił wydania zezwolenia, powołując się na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka zaskarżyła decyzje, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o drogach publicznych, w tym brak należytego ustalenia stanu faktycznego i niewłaściwe zastosowanie przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] lutego 2007 r. Stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. S.A. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Maria Jagielska Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi A. S.A. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta [...] W. z dnia [...] lutego 2007 r. ; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. S.A. z siedzibą w P. kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania skarżącej spółki A. S.A. z siedzibą w P. od decyzji Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego (drogi wojewódzkiej) ul. K. w rej. ul. Z. w celu zmiany powierzchni nośnika reklamowego z 1 m2 na nośnik o samoczynnie zmieniającej się powierzchni reklamowej o powierzchni 8,97 m2 – działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymało w mocy w/w decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] Prezydent m. [...] W. udzielił skarżącej spółce zezwolenie na zajęcie odcinka pasa drogowego (drogi wojewódzkiej) ul. K. w rej. ul. Z. o powierzchni 1 m2 na okres od dnia 6 lipca 2006 r. do dnia 10 listopada 2007 r. w celu umieszczenia w nim reklamy (jednostronnej) o łącznej powierzchni reklamowej 1 m2.
W dniu 26 maja 2006 r. do Zarządu Dróg Miejskich w W. (dalej także ZDM) wpłynął wniosek skarżącej spółki, w którym strona zwróciła się z prośbą o zmianę decyzji nr [...] za dnia [...] maja 2005 r. dotyczącej nośnika reklamowego przy ul. K. w rej. ul. Z., z nośnika jednostronnego o łącznej powierzchni reklamowej 1 m2 na nośnik jednostronny o łącznej powierzchni reklamowej 8,97 m2, wskazując jednocześnie, iż powyższa zmiana powinna obowiązywać od dnia 1 lipca 2006 r. do końca ważności decyzji, tj. do dnia 5 lipca 2006 r.
Następnie w piśmie z dnia 9 listopada 2006 r. skarżąca spółka, uzupełniając w/w wniosek dotyczący zmiany zezwolenia na umieszczenie reklamy w pasie drogowym – poinformowała organ, że zmianie ulega tylko konstrukcja reklamowa, natomiast fundament zagłębiony w gruncie pozostaje niezmienny.
Pismem z dnia 30 listopada 2006 r. Zarząd Dróg Miejskich w W. poinformował skarżącą spółkę, iż w najbliższym terminie zostanie wydana decyzja odmowna w sprawie zajęcia pasa drogowego. Jednocześnie ZDM ostrzegł stronę o ryzyku nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia, a także poinformował skarżącą o przysługujących jej na podstawie art. 10 k.p.a. prawach strony.
Decyzją [...] lutego 2007 r., nr [...] Prezydent m. [...] W. – działając na podstawie art. 19 ust. 5 oraz art. 39 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) oraz na podstawie art. 104 k.p.a. – odmówił skarżącej spółce wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego (drogi wojewódzkiej) ul. K. w rej. ul. Z. w celu zmiany powierzchni nośnika reklamowego z 1 m2 na nośnik o samoczynnie zmieniającej się powierzchni reklamowej o powierzchni 8,97 m2.
W uzasadnieniu decyzji Prezydent m. [...] W. wskazał, iż rozpatrując sprawę wydania kolejnej decyzji w oparciu o przepis art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, jako organ I instancji wziął pod uwagę fakty powszechnie znane dotyczące utrzymywania się przyrostu natężenia ruchu drogowego na sieci ulic w W. (o 6 – 7% w skali rocznej) oraz stałej tendencji wzrostu liczby wypadków drogowych (o 8,8% pomiędzy 2004 r. a 2005 r.). Organ powołała się na założenia przyjętego przez Radę Ministrów na posiedzeniu w dniu 19 kwietnia 2005 r. Krajowego Programu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego 2005 - 2007 - 2013 GAMBIT 2005, w tym m. in. na wymóg potraktowania działań na rzecz poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego, jako jednego z najważniejszych priorytetów polityki transportowej państwa. Ponadto organ I instancji uwzględnił następujące dokumenty: wyniki badań natężenia ruchu w porannym szczycie (poj./godz.) opracowane przez Biuro Planowania Rozwoju W. S.A.; opinię w sprawie zagrożeń kierujących pojazdami wynikających z umieszczenia reklam w pasach dróg w m. [...] W., opracowaną przez Instytut Badawczy Dróg i Mostów - Pracownię Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego; szczegółowy plan sytuacyjny reklamy załączony do wniosku strony oraz charakterystykę reklamy i jej powierzchnię, a także wziął pod uwagę fakt powszechnie znany jakim jest dopuszczalny limit prędkości na odcinku drogi, przy którym zlokalizowana jest reklama. W świetle tych materiałów, a w szczególności opinii Instytutu Badawczego Dróg i Mostów organ I instancji ustalił, iż reklamy umieszczone w pasach dróg stanowią szczególne zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Reklama powoduje bowiem dekoncentrację kierowców w postaci fiksacji, tj. stanu chwilowego zatrzymania wzroku w jednym punkcie. Czas fiksacji mieści się z reguły w granicach 0,2 – 1,5 sekundy. W tym czasie, kiedy oko kierowcy "spoczywa" na reklamie, pojazd - poruszający się z prędkością 50 km/h - przejeżdża bez kontroli od 2,8 m do 20,8 m, a następnie drogę do jego całkowitego zatrzymania – 30,9 m (łącznie do 51,7 m). Ponadto badania przeprowadzone w USA wykazały, że w 10 – 30 % wszystkich wypadków drogowych czynnik rozproszenia uwagi kierowcy jest jednym z powodów ich zaistnienia; przyczyną ok. 1/3 z tych wypadków były wizualne bodźce zewnętrzne – głównie przydrożne reklamy. Powyższe badania wykazały również wprost proporcjonalny wzrost liczby wypadków drogowych do liczby reklam przypadających na kilometr drogi. Średni wskaźnik wypadkowości dla odcinków drogi z przydrożnymi bilboardami był o 40,9% wyższy niż dla odcinków bez reklam. W ocenie organu I instancji zebrane w sprawie dowody potwierdzają okoliczność, że wnioskowana reklama, adresowana jest do kierujących pojazdami. Mając na uwadze powyższe ustalenia, Prezydent m. [...] W. uznał, że kontynuacja zezwolenia na lokalizację przedmiotowej reklamy jest niemożliwa. W sprawie nie zachodzi bowiem przesłanka umożliwiająca wyrażenie zgody na lokalizację reklamy, o której mowa w art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych. Organ wskazał, iż przepis ten dopuszcza lokalizowanie tego rodzaju obiektów jedynie w szczególnie uzasadnionych przypadkach, zaś naczelną zasadą wynikającą z art. 39 ust. 1 cyt. ustawy jest generalny zakaz dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Zdaniem organu, z powyższych przepisów jednoznacznie wynika zakaz lokalizowania w pasie drogowym urządzeń i obiektów, wprowadzony przez ustawodawcę w celu ochrony pasa drogowego i zapewnienia bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Organ stwierdził, iż warunkiem odstąpienia od tego zakazu jest wystąpienie w konkretnej sprawie szczególnie uzasadnionego przypadku, który w niniejszej sprawie nie zachodzi, co daje podstawę do odmowy udzielenia stronie skarżącej zezwolenia za zajęcie pasa drogowego.
Od powyższej decyzji skarżąca spółka, reprezentowana przez radcę prawnego - odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Strona skarżąca, wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania – zarzuciła naruszenie:
- art. 38 ust. 1 ustawy o drogach publicznych – poprzez niezastosowanie tego przepisu w sprawie,
- art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych – poprzez niewłaściwą interpretację i zastosowanie,
- art. 43 ust. 2 w zw. z art. 38 ust. 3 ustawy o drogach publicznych,
- art. 10 k.p.a. – poprzez wydanie decyzji bez umożliwienia stronie skarżącej przed wydaniem decyzji zajęcia stanowiska co do dowodów i materiałów zebranych przez organ I instancji,
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 81 k.p.a. – poprzez zebranie i uwzględnienie tylko dowodów niekorzystnych dla skarżącej z pominięciem innych dowodów, a także poprzez uwzględnienie jako dowodu opinii [...], co do której skarżąca nie mogła wypowiedzieć się przed wydaniem decyzji,
- art. 79 k.p.a. – poprzez niezastosowanie tego przepisu w sprawie,
- art. 84 k.p.a. – poprzez przyjęcie do akt sprawy opinii, która nie została sporządzona przez biegłego powołanego w trybie przewidzianym przez k.p.a.,
- art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez nienależyte uzasadnienie decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, iż posiada od dnia 1 czerwca 2005 r. do dnia 10 listopada 2007 r. zezwolenie na zajęcie pasa drogowego (drogi wojewódzkiej) ul. K. w rej. ul. Z. pod nośnik reklamowy o powierzchni 1 m2. Strona wskazała, iż pismem z dnia 26 maja 2006 r. zwróciła się z wnioskiem o zmianę decyzji dotyczącej nośnika reklamowego o powierzchni 1 m2 na nośnik reklamowy o powierzchni reklamowej 8,97 m2. Strona zarzuciła organowi niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych, zamiast przepisu art. 38 ust. 1 tej ustawy odnoszącego się do istniejących już w pasie drogowym obiektów. W konsekwencji, jak wywodziła skarżąca, organ administracji wydając pierwotne zezwolenie uznał, że wystąpił szczególnie uzasadniony przypadek, o jakim mowa w art. 39 ust. 3 ustawy, zatem ponowne decyzje nie wymagają już dokonywania takich ustaleń, strona korzysta bowiem z pewnego rodzaju praw nabytych, a zarządca drogi bada jedynie przesłanki określone w art. 38 ust. 1 ustawy o drogach publicznych. Jeżeli nie zachodzą negatywne sytuacje to organ administracji niejako automatycznie powinien udzielić zezwolenia. O ile bowiem decyzja wydawana na podstawie art. 39 ust. 3 ustawy jest decyzją uznaniową, to wydawana na podstawie art. 38 ust. 1 jest decyzją związaną. Zdaniem strony przepis art. 38 cyt. ustawy nie ma zastosowania do stanów faktycznych przed wejściem w życie ustawy o drogach publicznych w obecnym kształcie, gdyż nie jest przepisem przejściowym lub końcowym, lecz ma zastosowanie do sytuacji zaistniałej w rozpoznawanej sprawie. Skarżąca postawiła zarzut naruszenia art. 10, art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. polegający na uniemożliwieniu zapoznania się z materiałem i zgromadzonymi dowodami w sprawie. Organ, dokonując rozstrzygnięcia miał na uwadze opinię Instytutu Badawczego Dróg i Mostów w sprawie zagrożeń kierujących pojazdami wynikających z umieszczenia reklam w pasach drogowych w W., sporządzoną przez [...], której przed wydaniem decyzji strona nie znała. Nadto opinia ta nie została przez wydającego podpisana, a tym samym nie może stanowić dowodu w sprawie. Jednocześnie zarzucono jej ogólnikowość, brak dokumentacji źródłowej i sprzeczność z danymi publikowanymi na stronie internetowej Komendy [...] Policji. Skarżąca wskazała także, iż nie była zapoznana również z wynikami badań przeprowadzonych przez Biuro Planowania Rozwoju [...] S.A. oraz z treścią pisma Komendy [...] Policji o zmianie organizacji ruchu. Naruszenie przepisu art. 107 § 3 k.p.a. skarżąca dowodził brakiem uzasadnienia w jakim zakresie zmienił się stan faktyczny, dający podstawę do odmowy wydania zezwolenia. w tym miejscu wskazała na dane statystyczne, z których wynika, iż powodem wypadków drogowych była przede wszystkim nadmierna prędkość oraz nietrzeźwość kierowców. Natomiast z publikacji na stronie internetowej Policji wynika, iż rok 2006 był najbezpieczniejszym rokiem na przestrzeni siedemnastu lat.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] - działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy w/w decyzję organu I instancji z dnia [...] lutego 2007 r.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy – powołując się na przepisy art. 39 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych -stwierdził, iż zezwolenie, w drodze wyjątku, na umieszenie w pasie drogowym obiektu niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, musi być spowodowane takimi względami, które powodują, że uzasadnione staje się odstąpienie od ochrony dobra nadrzędnego, tj. bezpieczeństwa ruchu drogowego. Według organu II instancji z akt sprawy nie wynika, że w przedmiotowej sprawie zachodził "szczególnie uzasadniony przypadek", co nie dawało możliwości wydania decyzji zezwalającej na umieszczenie w pasie drogowym obiektu wnioskowanego przez stronę. Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. organ I instancji szczególnie obszernie odniósł się do zagadnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego, a także opisał szczegółowo negatywny wpływ reklam, zwłaszcza reklam z ruchomymi elementami, na bezpieczeństwo ruchu drogowego. W ocenie organu odwoławczego wywód zawarty w uzasadnieniu decyzji organu I instancji jest rzetelny i nie budzi zastrzeżeń.
W dniu 6 czerwca 2007 r. skarżąca spółka, reprezentowana przez radcę prawnego – działając za pośrednictwem organu - zaskarżyła w/w decyzję SKO w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 39 ust. 3 ustawy o drogach publicznych – poprzez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie,
- art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. – poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego,
- art. 79 k.p.a. – poprzez niezastosowanie,
- art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżąca spółka podniosła, iż na podstawie decyzji administracyjnych z dnia [...] maja 2005 r. oraz z dnia [...] maja 2006 r. nabyła prawo do ulokowania nośnika w przedmiotowej lokalizacji w okresie od 1 czerwca 2005 r. Zdaniem skarżącej w świetle w/w decyzji prawo do zajęcia pasa drogowego pod reklamę trwa nadal, tj. aż do dnia 10 listopada 2007 r. Strona wskazała, iż w maju 2006 r. zwróciła się z wnioskiem o zmianę zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pod reklamę o większych wymiarach, tj. o powierzchni 8,97 m2. Dlatego też – zdaniem skarżącej – organ błędnie zastosował art. 39 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, gdyż zastosowanie powinien mieć art. 38 ust. 1 cyt. ustawy, który dotyczy obiektów i urządzeń już istniejących w pasie drogowym, m.in. reklam. Zdaniem strony organy obu instancji winny badać, czy nośnik skarżącej spółki powoduje zagrożenie i utrudnienie ruchu drogowego lub czy nie zakłóca wykonywania zadań zarządu drogi. Jeżeli nie zachodzą te negatywne przesłanki, to - według skarżącej – stosownie do art. 38 ustawy o drogach publicznych nośnik ten może pozostać w pasie drogowym pod warunkiem uzyskania decyzji w trybie art. 40 cyt. ustawy i uiszczenia stosownej opłaty za zajęcie pasa drogowego. W tej sytuacji skarżąca uznała, iż pomimo braku przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie stwierdzenia, czy nośnik powoduje zagrożenie i utrudnienie ruchu drogowego i nie zakłóca wykonywania zadań zarządu drogi, SKO stwierdziło, że takie przesłanki istnieją, nie wskazując, co powoduje te zagrożenia i utrudnienia ruchu drogowego. Stawiając zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. stwierdzono, że organ administracji w ogóle nie przeprowadził postępowania dowodowego kopiując uzasadnienie z innej decyzji. Strona podtrzymała ponadto dotychczasowe zarzuty dotyczące opinii [...]. Skarżąca uzasadniając zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. – stwierdziła, iż organ II instancji jedynie pobieżne ustosunkował się do zarzutu naruszenia art. 38 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, a w ogóle nie odniósł się do zarzutów dotyczących opinii [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. - podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jak stanowi przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także p.p.s.a.).
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga spółki A. S.A. z siedzibą w P. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] lutego 2007 r. - naruszają przepisy postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.
Na tle rozpoznawanej sprawy konieczne jest na wstępie wyraźne wskazanie, iż dla każdego postępowania administracyjnego kluczowe znaczenie ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, albowiem tylko w takim przypadku możliwe jest prawidłowe określenie zakresu praw i obowiązków strony tego postępowania. Ustalenie zaś stanu faktycznego sprawy winno nastąpić przy zachowaniu pełnej i poprawnej procedury. Merytoryczna kontrola dokonywana przez sąd administracyjny może dojść do skutku w warunkach wyczerpujących istotę zagadnienia ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozpatrujący sprawę oraz odpowiedniego - zgodnego z art. 107 § 3 k.p.a. - uzasadnienia decyzji.
Zdaniem Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ nie uczynił zadość wskazanym wyżej obowiązkom. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej organ nie ustalił poprawnie stanu faktycznego sprawy, a zatem nie można uznać, iż dokonał prawidłowej subsumcji tego stanu pod określoną normę prawną.
Z przedłożonych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. akt administracyjnych wynika, że Kolegium utrzymując mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji nie dostrzegło bądź też pominęło braki postępowania oraz istotne wady decyzji organu pierwszej instancji.
Należy podkreślić, że skarżąca spółka występując do Zarządu Dróg Miejskich w W. z wnioskiem z dnia 26 maja 2006 r. zwróciła się wyraźnie z prośbą o zmianę decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. dotyczącej nośnika reklamowego przy ul. K. w rej. ul. Z., z nośnika jednostronnego o łącznej powierzchni reklamowej 1 m2 na nośnik jednostronny o łącznej powierzchni reklamowej 8,97 m2, wskazując jednocześnie, iż powyższa zmiana powinna obowiązywać od dnia 1 lipca 2006 r. do końca ważności decyzji, tj. do dnia 5 lipca 2006 r.
Z uzupełnionych na etapie postępowania sądowego akt sprawy wynika również, iż po upływie terminu zezwolenia udzielonego decyzją z dnia [...] maja 2005 r., Prezydent m. [...] W. decyzją z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] (kserokopie obu decyzji w aktach sądowych) udzielił skarżącej spółce zezwolenie na zajęcie odcinka pasa drogowego (drogi wojewódzkiej) ul. K. w rej. ul. Z. o powierzchni 1 m2 na okres od dnia 6 lipca 2006 r. do dnia 10 listopada 2007 r. w celu umieszczenia w nim reklamy (jednostronnej) o łącznej powierzchni reklamowej 1 m2.
W tej sytuacji przyjąć należy, iż wspomniany wniosek skarżącej spółki z dnia 26 maja 2006 r. dotyczył zmiany udzielonej w dniu [...] maja 2006 r. decyzji nr [...], nie zaś jej przedłużenia, czy też wydania nowej lokalizacji nośnika reklamowego.
Skoro wniosek ten dotyczył zmiany decyzji, to organ winien rozważyć zakwalifikowanie go jako wniosku złożonego w trybie przepisu art. 155 k.p.a., bądź też zwrócić się do strony skarżącej z żądaniem jednoznacznego wyjaśnienia tej okoliczności (intencji strony).
Zdaniem Sądu o tym, że rozstrzygnięcie dotyczące wniosku o zmianę nośnika jednostronnego o pow. 1 m2 na nośnik jednostronny o pow. 8,97 m2 powinno być rozpatrywane w trybie nadzwyczajnym świadczyć może nie tylko treść wniosku strony z dnia 26 maja 2006 r., ale również przedmiot sprawy zakończonej poprzednią decyzją zezwalającą na zajęcie pasa drogowego z dnia 22 maja 2006 r.
Pamiętać należy, iż w świetle przepisu art. 155 k.p.a., dla zmiany lub uchylenia decyzji, na mocy której strona nabyła prawo, niezbędne jest spełnienie czterech przesłanek: istnienie decyzji ostatecznej; za jej uchyleniem lub zmianą przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony; zgoda strony na zmianę lub uchylenie decyzji oraz brak przeciwwskazań w przepisach ustaw szczególnych.
Jednakże organ I instancji wydając w niniejszej sprawie decyzję z dnia [...] lutego 2007 r. zastosował zwykły tryb postępowania, stosowany w przedmiocie wydawania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego.
Tymczasem należy zauważyć, iż postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy zachodzą przesłanki określone w art. 155 k.p.a. uzasadniające uchylenie bądź zmianę decyzji. Należy przy tym zauważyć, że choć tryb postępowania przewidziany w art. 155 k.p.a. nie przewiduje działania na wniosek, to podanie złożone przez stronę w sprawie zmiany decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. można uznać za wyrażenie przez nią zgody na dokonanie stosownej zmiany decyzji (tak m.in. A. Matan /w:/ /w:/ G. Łaszczyca, Cz. Martysz i A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom II, Zakamycze 2005 i powołany tam wyrok NSA z dnia 13 grudnia 1996 r., III SA 1214/95, LEX 27429). W rozpatrywanej sprawie omawianym wyżej podaniem strony jest pismo z dnia 26 maja 2006 r.
W konsekwencji należy stwierdzić, iż decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, ponieważ nie został wyjaśniony stan faktyczny sprawy (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Brak należytej staranności wykazany przez organ administracji publicznej w prowadzeniu rozpatrywanej sprawy a wyrażający się w rozstrzygnięciu o niej bez pełnej znajomości stanu faktycznego oraz materiału dowodowego sprawy mieści się w kategorii podstaw uchylenia zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta m. [...] W. z dnia [...] lutego 2007 r.
Zdaniem Sądu wskazane wyżej uchybienia zasadom i przepisom postępowania administracyjnego powodują uchylenie zaskarżonej decyzji, gdyż miały one niewątpliwy istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy należy uznać, iż na tym etapie postępowania przedwczesne jest odnoszenie się przez Sąd do merytorycznych zarzutów skargi.
Ponownie rozpoznając sprawę organ w pierwszej kolejności ustali stan faktyczny sprawy przy zachowaniu pełnej i poprawnej procedury administracyjnej, a dopiero później dokona subsumcji ustalonego stanu faktycznego pod określoną normę prawną. Natomiast przyjęte stanowisko uzasadni zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a. Organ zobowiązany będzie wydać stosowne rozstrzygnięcie, zgodnie z granicami wniosku, biorąc przy tym pod uwagę wszystkie argumenty i zarzuty podnoszone w toku postępowania przez skarżącą spółkę.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, działając w tym zakresie na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stwierdzając, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, Sąd działał w oparciu o dyspozycję art. 152 p.p.s.a.
Orzekając ponadto o zwrocie kosztów postępowania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działał na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i § 3 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło