VI SA/Wa 1101/12
WyrokWSA w Warszawie2012-09-13
Skład orzekający: Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Grażyna Śliwińska, Dorota Wdowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wprowadzenie do obrotu nawozu oznaczonego znakiem "NAWÓZ WE", który nie spełnia wymagań jakościowych określonych w rozporządzeniu nr 2003/2003, skutkuje nałożeniem opłaty sankcyjnej w wysokości 100% wartości sprzedanego produktu, nawet jeśli producent posiadał certyfikat zgodności wydany przed datą nowelizacji rozporządzenia wprowadzającą dodatkowe wymogi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa. Stwierdzono, że wprowadzenie do obrotu nawozu niespełniającego wymagań rozporządzenia nr 2003/2003, nawet przy posiadaniu certyfikatu zgodności wydanego przed datą nowelizacji rozporządzenia, stanowi podstawę do nałożenia opłaty sankcyjnej. Odpowiedzialność w tym zakresie ma charakter obiektywny, niezależny od winy podmiotu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych utrzymującej w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych o stwierdzeniu wprowadzenia do obrotu nawozu "FER-ROL" niespełniającego wymagań rozporządzenia nr 2003/2003 i nałożeniu opłaty sankcyjnej. Kontrola wykazała, że zawartość żelaza w nawozie była niższa niż wymagana, mimo posiadania przez producenta certyfikatu zgodności. Skarżąca kwestionowała zasadność opłaty, argumentując m.in. zmianą przepisów po wydaniu certyfikatu oraz poniesionymi kosztami produkcji i reklamy.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Sumikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 września 2012 r. sprawy ze skargi Z. Sp. j. z siedzibą w J. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia do obrotu produktu nie odpowiadającego wymaganiom przepisom prawa oraz ustalenia opłaty sankcyjnej oddala skargę
Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (w skrócie: GIJHARS) decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), dalej: "k.p.a." i art. 3, 37 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. Nr 147, poz. 1033 z późn. zm.), dalej: "u.n.n.", art. 17 ust. 1 pkt 8 i art. 21 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r., Nr 187, poz. 1577 z późn. zm.), dalej: "u.j.h.a.r.s." oraz art. 3 i 4 rozporządzenia (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2010 r. w sprawie nawozów (Dz. U. L 304 z 21 listopada 2003 r., str. 1-194, Polskie wydanie specjalne: Rozdział 13 Tom 32 P. 467-660), dalej: "rozporządzenie nr 2003/2003", po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Z. Spółka jawna z siedzibą w J. (dalej: strona, skarżąca), utrzymał w mocy decyzję Nr [...][...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (w skrócie: [...]WIJHARS) z dnia [...] stycznia 2012 r. stwierdzającą wprowadzenie do obrotu nawozu oznaczonego znakiem "NAWÓZ WE" w ilości 7067 opakowań a’ 200g nie odpowiadającego wymaganiom rozporządzenia nr 2003/2003 oraz ustalającej opłatę sankcyjną w kwocie 55.884,37 zł.
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniach 14 i 19 lipca 2011 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...], działając na podstawie upoważnia Nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r. wydanego przez [...]WIJHARS (nr legitymacji służbowej [...] i [...]), przeprowadzili kontrolę u skarżącej w zakresie prawidłowości wprowadzania do obrotu handlowego nawozów WE.
W toku kontroli ustalono, że kontrolowane przedsiębiorstwo było producentem nawozu WE będącego stałą mieszaniną mikroskładników nawozowych żelaza i cynku o nazwie "FER-ROL".
Kontrolującym przedstawiono do wglądu: Certyfikat Zgodności Nr [...]wydany przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. w Warszawie, oddział [...], potwierdzający zgodność z typem nawozu oznaczonym znakiem NAWÓZ WE. Okres ważności certyfikatu ustalono od dnia [...] października 2010 r. do dnia [...] października 2013 r. Certyfikat wydano na podstawie badań własnych Laboratorium Nawozów i Wyrobów Chemicznych oddziału PCBC w [...], Kartę charakterystyki produktu "FER-ROL" NAWÓZ WE. W oznakowaniu nawozu producent wskazał, że zawartość składników pokarmowych występujących jako związki schelatowane w produkcie przedstawia się następująco: żelazo (Fe) całkowite - 0,5 % (m/m), cynk (Zn) całkowity - 0,15 % (m/m), co odpowiadało wartościom w certyfikacie PCBC oraz karcie charakterystyki produktu.
Podczas czynności kontrolnych pobrano do badań laboratoryjnych próbkę nawozu z partii 2.000 szt. w opakowaniach jednostkowych a'200 g (znajdujących się na stanie magazynu wyrobów gotowych) oznaczonej datą produkcji 27 maja 2011 r. oraz nr partii [...].
Na podstawie wyników badań nawozu przeprowadzonych w Okręgowej Stacji Chemiczno - Rolniczej w [...] stwierdzono następującą zawartość składników: żelazo (Fe) całkowite - 0,37 %, cynk (Zn) całkowity - 0,19 % (sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...].08.2011 r.), co było niezgodne z wymogami określonymi dla nawozów WE wskazanymi w załączniku Nr 1 rozporządzenia WE nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady.
W związku z powyższym [...]WIJHARS w dniu [...] października 2011 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wprowadzenia do obrotu handlowego nawozu WE o nazwie "FER-ROL" jako niespełniającego wymagań jakościowych określonych dla danego typu nawozu.
Organ I instancji ustalił, że producent w 2011 r. sprzedał 7.067 szt. opakowań a' 200 g, tj. 1.413,4 kg nawozu o łącznej wartość 55.884,37 zł.
W efekcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego [...]WIJHARS decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. stwierdził wprowadzenie przez skarżącą do obrotu nawozu oznaczonego znakiem "NAWÓZ WE" w ilości 7.067 szt. opakowań a' 200 g, tj. 1.413,4 kg, który nie odpowiadał wymaganiom rozporządzenia WE nr 2003/2003, ustalając opłatę sankcyjną w kwocie 55.884,37 zł, co stanowiło 100% kwoty należnej za sprzedane w 2011 r. nawozy oznaczone znakiem "NAWOZ WE".
Pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. skarżąca wniosła odwołanie od decyzji [...]WIJHARS z dnia [...] stycznia 2012 r., podkreślając, że opłata sankcyjna nałożona na stronę była niezasadna, szkodliwa i krzywdząca.
Skarżąca wyjaśniła, że wprowadzając dom obrotu produkt o nazwie "FER-ROL" jako NAWÓZ WE złożyła wniosek do Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji S.A. w Warszawie, celem potwierdzenia zgodności z typem nawozu WE określonym w przepisach rozporządzenia WE nr 2003/2003.
Strona uważa, iż uzyskany certyfikat zgodności nr [...] (z datą ważności do [...] października 2013 r.) dla wyrobu "FER-ROL" potwierdza zgodność z typem nawozu, który spełnia wymagania zawarte w Rozporządzeniu Nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz ustawy o nawozach i nawożeniu.
Strona zauważyła, że Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. bada i certyfikuje wyroby oraz posiada status jednostki notyfikowanej, nadany przez Komisję Europejską.
Skarżąca jako producent nawozu nie poczuwa się do winy, gdyż nie wprowadziłaby do obrotu produktu ze świadomością, że nie spełnia on określonych wymogów.
W związku z powyższym wniosła o unieważnienie decyzji dotyczącej nałożenia opłaty sankcyjnej w kwocie 55.884,37 zł.
Po rozpatrzeniu wniesionego odwołania, mając na uwadze cały materiał dowody zgromadzony w sprawie GIJHARS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Powołując się na przepisy art. 30 ust. 1, ust. 2 pkt 3 i 5 u.n.n., GIJHARS podkreślił, że organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych są uprawnione do dokonywania kontroli nawozów oznakowanych "NAWOZY WE", w szczególności do sprawdzania, czy nawozy te spełniają wymagania zadeklarowane przez producenta oraz pobierania próbek przedmiotowych nawozów do badań laboratoryjnych. Celem kontroli jest ustalenie, czy nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" są zgodne z typami nawozów określonych w rozporządzeniu nr 2003/2003, a to oznacza, że poza zainteresowaniem organów jest zgodność nawozów z wymogami wskazanymi w certyfikacie jakości uzyskanym przez stronę. Fakt, iż strona posiada certyfikat wydany przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. w Warszawie, Oddział [...] dla wyrobu "FER-ROL" potwierdzający zgodność z typem nawozu, który w ocenie wydającego certyfikat spełnia wymagania zawarte w Rozporządzeniu Nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz ustawy o nawozach i nawożeniu, nie jest wiążący dla organu.
Organ odwołał się do czynności podjętych w trakcie prowadzonego postępowania, w tym do pobrania do badań laboratoryjnych, przez upoważnionych pracowników [...]WIJHARS próbki kontrolowanego nawozu, które wykazały, że nawóz o nazwie "FER-ROL" nie spełniał wymagań określonych w załączniku I sekcja E 2 do rozporządzenia nr 2003/2003. Zgodnie z załącznikiem I sekcja E 2.1 rozporządzenia została określona minimalna zawartość mikroskładników pokarmowych nawozu. Według tabeli minimalna zawartość pojedynczych składników winna wynosić w formie schelatowanej w przypadku żelaza (Fe) - 0,3% (m/m) nawozu, a w przypadku cynku (Zn) - 0,1 % (m.m.) nawozu.
Skontrolowany nawóz spełniał wymagania minimalne, co do zawartości ww. mikroskładników pokarmowych, gdyż w załączniku I do rozporządzenia nr 2003/2003 wskazano, że minimalna ilość żelaza (Fe) schelatowana lub skompleksowana winna wynosić 0,3 % (m/m) nawozu, a odpowiednio cynku (Zn) 0,1 % (m/m) nawozu. Jednakże poza wymaganiami dotyczącymi minimalnej zawartości poszczególnych mikroskładników pokarmowych ustawodawca wskazał również, iż całkowita zawartość mikroskładników pokarmowych w stałych mieszankach mikroskładników pokarmowych winna wynosić co najmniej 5 % (m/m) nawozu (sekcja E 2.4 ww. rozporządzenia). Oznacza to, że w przypadku produktu otrzymanego w wyniku zmieszania dwóch mikroskładników pokarmowych ich łączna ilość nie może stanowić mniej niż 5 % (m/m)
nawozu.
GIJHARS, odwołując się do art. 3 rozporządzenia nr 2003/2003, uznał, że skarżąca, wprowadzając do obrotu nawóz o nazwie "FER-ROL", którego jakość handlowa nie odpowiadała przepisom rozporządzenia nr 2003/2003, naruszyła cytowany przepis rozporządzenia nr 2003/2003.
W ocenie organu odwoławczego, skarżąca nie dołożyła należytej staranności wymaganej od profesjonalisty w danych warunkach, wprowadzając do obrotu nawóz oznakowany jako "NAWÓZ WE" niespełniający wymagań rozporządzenia nr 2003/2003. Przedsiębiorca powinien być świadomy podstawowych obowiązków jakie na nim spoczywają. Podmiot działający na rynku nie może zasłaniać się nieznajomością prawa powszechnie obowiązującego.
Uzasadniając konieczność wydania przez organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych decyzji nakładającej na przedsiębiorcę opłatę sankcyjną w przypadku wprowadzenia do obrotu "NAWOZU WE" o jakości nieodpowiadającej wymaganiom z rozporządzenia nr 2003/2003, GIJHARS odwołał się do treści art. 37 ust. 1 u.n.n.
Pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję GIJHARS z dnia [...] kwietnia 2012 r., utrzymującą w mocy decyzję nr [...][...]WIJHARS z dnia [...] stycznia 2012 r., wnosząc o jej uchylenie w całości, ewentualnie o zmianę w zakresie wysokości nałożonej decyzją opłaty sanacyjnej.
W uzasadnieniu skargi strona podała, że sekcja E 2.4. rozporządzenia (WE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2003/2003, na którą powołali się inspektorzy została dodana do cyt. rozporządzenia aktem o charakterze nieustawodawczym, lecz rozporządzeniem Komisji (UE) Nr 137/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie nawozów, celem dostosowania jego załączników I i IV do postępu technicznego, a więc po dacie wydania certyfikatu zgodności [...] z okresem ważności od [...] października 2010 r. Sekcja E 2.4, na podstawie której [...]WIJHARS wydał decyzję o nałożeniu na skarżącą opłaty sankcyjnej, nie była zamieszczona w załączniku I rozporządzenia 2003/2003, na dzień rozpoczęcia produkcji nawozu "FER-ROL".
Skarżąca podkreśliła, że poniosła znaczące koszta w celu wypromowania i wyprodukowania nawozu "FER-ROL".
Opłata sankcyjna w wysokości 55.884,37 zł w żadnym stopniu nie odpowiada zyskowi, jaki skarżąca uzyskała ze sprzedaży nawozu "FER-ROL". Akcje reklamowe, produkcja opakowań czy w końcu produkcja i konfekcja samego produktu wyniosły znaczną kwotę, zasadniczo przewyższającą dochód, który skarżąca uzyskała ze sprzedaży nawozu "FER-ROL". Jako dowód strona przedłożyła faktury: nr [...] na kwotę 5904,00 zł, nr [...] na kwotę 4870,80 zł, nr [...] na kwotę 12 841,20 zł, nr [...] na kwotę 18 339,30 zł, nr [...] na kwotę 9169, 65 zł, nr [...] na kwotę 15436,50 zł, nr [...] na kwotę 4261,95 zł, nr [...] na kwotę 13 099,50 zł, nr [...] na kwotę 4990,00 Euro, nr [...] na kwotę 12825,00 Euro, nr [...] na kwotę 71 440,00 koron czeskich, nr [...] na kwotę 71769,00 koron czeskich, nr ([...] na kwotę 21828,81 zł. Skarżąca poniosła tak wysokie koszty wyprodukowania nawozu i jego reklamy, że sprzedaż w/w produktu przyniosła jej stratę. W tej sytuacji należy uznać, że opłata sanacyjna została nałożona w zbyt wygórowanej wysokości.
Skarżąca zastrzegła, że jej intencją nie było obejście przepisów unijnych, a jedynie wprowadzenie nawozu podnoszącego plony, w 100% bezpiecznego dla zwierząt domowych i środowiska.
W związku z powyższym, skarżąca nie zgodziła się z zapisem decyzji, iż strona zasłaniała się nieznajomością prawa.
W odpowiedzi na skargę GIJHARS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Odnośnie zarzutu skargi, że sekcja E 2.4 załącznika I została dodana do rozporządzenia nr 2003/2003 aktem o charakterze nieustawodawczym, ale rozporządzeniem Komisji (UE) Nr 137/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. zmieniającym rozporządzenie (WE) nr 2003/2003, tj. po dacie wydania certyfikatu zgodności [...] z okresem ważności od [...] października 2010 r., organ odwoławczy wyjaśnił, że w pierwotnym brzmieniu rozporządzenia (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady nie istniała sekcja E 2.4 Załącznika nr I. Sekcja ta została dodana do rozporządzenia 2003/2003 rozporządzeniem Komisji (UE) nr 137/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. Jednakże, zapis dotyczący wymagań co do całkowitej zawartości mikroskładników pokarmowych w mieszance stałej na poziomie: nie niższym niż 5% (m/m) został wskazany w pierwotnym brzmieniu rozporządzenia (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (w nawozach WE) w załączniku nr I sekcja E 2.1. Rozporządzenia unijne są stosowane wprost i nie wymagają implementacji ustawowej. Nie ma znaczenia, który z organów Wspólnoty Europejskiej wydał dany akt prawny mający rangę rozporządzenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej: "p.p.s.a.").
Rozpoznając skargę Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] stycznia 2012 r. nie naruszają prawa. W działaniu organów wydających decyzje Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.
Przede wszystkim należy zauważyć, że skarżąca w odwołaniu nie kwestionowała ustaleń organu I instancji. Dopiero w skardze nie podzieliła ustaleń organów co do uzyskanego zysku, który miał mieć wpływ na ustalenie opłaty sankcyjnej, równocześnie nie kwestionując stanu faktycznego co do zawartości składników pokarmowych występujących w formie schelatowanej w badanym nawozie "FER-ROL" NAWÓZ WE oraz ilości sprzedanego nawozu w 2011 r.
Podstawą prawną zaskarżonej decyzji był art. 37 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 u.n.n. w brzmieniu:
"Art. 37. 1. Kto wprowadza do obrotu:
1) nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE", nienależące do typów nawozów wyszczególnionych w załączniku nr I do rozporządzenia nr 2003/2003 lub niespełniające wymagań jakościowych określonych dla danego typu nawozu w tym załączniku (...) - wycofuje je z obrotu, na własny koszt, oraz wnosi na rachunek urzędu skarbowego, właściwego ze względu na siedzibę albo miejsce zamieszkania podmiotu wprowadzającego do obrotu nawóz, nawóz oznaczony znakiem "NAWÓZ WE" lub środek wspomagający uprawę roślin, opłatę sankcyjną stanowiącą 100 % kwoty należnej za sprzedane nawozy, nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" lub środki wspomagające uprawę roślin, a w przypadku innej formy zbycia nawozów, nawozów oznaczonych znakiem "NAWÓZ WE" lub środków wspomagających uprawę roślin - 100 % wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub którą mógłby uzyskać za wprowadzone do obrotu nawozy, nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" lub środki wspomagające uprawę roślin.
2. Inspektor, właściwy ze względu na siedzibę albo miejsce zamieszkania podmiotu wprowadzającego do obrotu nawóz, nawóz oznaczony znakiem "NAWÓZ WE" lub środek wspomagający uprawę roślin, wydaje decyzję, w której stwierdza:
1) wprowadzenie do obrotu nawozu oznaczonego znakiem "NAWÓZ WE", nienależącego do typów nawozów wyszczególnionych w załączniku nr I do rozporządzenia nr 2003/2003 lub niespełniającego wymagań jakościowych dla danego typu nawozu określonych w tym załączniku (...) - oraz określa termin jego wycofania z obrotu, ilość wprowadzonego do obrotu nawozu lub środka wspomagającego uprawę roślin oraz wysokość opłaty sankcyjnej, o której mowa w ust. 1.".
Definicja "NAWOZU WE" znajduje się w art. 2 pkt 2 u.n.n., mówiącym, iż nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" - to nawozy spełniające wymagania określone w rozporządzeniu nr 2003/2003. Rozporządzenie nr 2003/2003 zaś w art. 3 określa, że nawóz należący do typu nawozów ujętych w załączniku I i spełniający wymagania ustanowione w niniejszym rozporządzeniu, może być oznakowany jako "NAWÓZ WE". Oznakowanie to nie może być używane do nawozu niezgodnego z niniejszym rozporządzeniem.
Jak wynikało z Certyfikatu Zgodności Nr [...] z dnia [...] października 2010 r. (kopia Certyfikatu, k. – 44 akt adm.) i karty charakterystyki produktu (kopia, k. – 55 – 58 akt adm.), omawiany nawóz stanowił stałą mieszaninę mikroskładników pokarmowych żelaza (Fe) i cynku (Zn) i został zakwalifikowany do typu nawozu określonego w E.2.1. załącznika I do rozporządzenia nr 2003/2003.
Okoliczność ta nie była kwestionowana przez skarżącą.
Obowiązujący w dacie wydania Certyfikatu Zgodności załącznik I do rozporządzenia nr 2003/2003 - Wykaz typów NAWOZÓW WE w pkt E.2. określającym minimalną zawartość mikroskładników pokarmowych, % (m/m) nawozu, w ppkt E.2.1. dotyczącym stałych lub płynnych mieszanek mikroskładników pokarmowych wymagał, aby w formie schelatowanej mikroskładnika żelaza (Fe) było nie mniej niż 0,3 % (m/m), a cynku (Zn) nie mniej niż 0,1 % (m/m). Jednocześnie wskazywał, że całkowita zawartość mikroskładników pokarmowych w mieszance stałej powinna wynosić co najmniej: 5 % (m/m).
Wskutek zmiany rozporządzenia nr 2003/2003 na mocy rozporządzenia Komisji (UE) nr 137/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 2003/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie nawozów w celu dostosowania jego załączników I i IV do postępu technicznego (Dz. U.UE.L.2011. nr 43, s.1) uległa zmianie treść załącznika I do rozporządzenia nr 2003/2003 (na mocy art. 1 pkt 1), w tym pkt E.2. Nie zostały jednak zmienione, ani tym bardziej wprowadzone nowe wymagania co do wyżej wskazanych mikroskładników pokarmowych, w tym ich zawartości. Wymagania co do minimalnej zawartości mikroskładników pokarmowych w stałych lub płynnych mieszaninach nawozów z mikroskładnikami pokarmowymi, % (m/m) nawozu ujęto w ppkt E.2.1. Natomiast wymagania co do minimalnej zawartości mikroskładników pokarmowych sprecyzowano w ppkt E.4.2.- Stałe lub płynne mieszaniny nawozów z mikroskładnikami pokarmowymi, który w pkt 1 tabeli powtórzył, że minimalna całkowita zawartość mikroskładników pokarmowych to: 5 % (m/m) nawozu.
Zatem wymagania odnośnie minimalnej zawartości mikroskładników pokarmowych w nawozach, do których został przypisany wyrób "FER-ROL" NAWÓZ WE nie zostały ani dopiero wprowadzone, ani rozszerzone wskutek zmiany rozporządzenia nr 2003/2003 w 2011 r. Tym samym argumentacja skarżącej, że skoro nawóz spełniał wymagania Certyfikatu Zgodności, to do chwili jego obowiązywania (2013 r.) produkt nie musiał spełniać wymogów rozporządzenia nr 2003/2003, zmienionych w 2011 r. była chybiona. Wymagania rozporządzenia nr 2003/2003 po nowelizacji w 2011 r. w omawianym zakresie bowiem nie stały się bardziej restrykcyjne.
Co do podstawy prawnej do wprowadzania zmian w rozporządzeniu nr 2003/2003 przez Komisję, to zawiera ją art. 31 rozporządzenia nr 2003/2003 w brzmieniu nadanym przez rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 219/2009 z dnia 11 marca 2009 r.dostosowujące do decyzji Rady 1999/468/WE niektóre akty podlegające procedurze, o której mowa w art. 251 Traktatu, w zakresie procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą, Dostosowanie do procedury regulacyjnej połączonej z kontrolą - Część druga (Dz. U.UE L. Nr 87, s.109).
W tej sytuacji organy prawidłowo przyjęły, że skoro w dacie kontroli produkt oznaczony "FER-ROL" NAWÓZ WE nie spełniał wymogów ustawy o nawozach i nawożeniu oraz załącznika I do rozporządzenia nr 2003/2003, skarżąca, zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 u.n.n. miała obowiązek wniesienia opłaty sankcyjnej stanowiącej 100 % kwoty należnej za sprzedane nawozy, nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" lub środki wspomagające uprawę roślin, a w przypadku innej formy zbycia nawozów, nawozów oznaczonych znakiem "NAWÓZ WE" lub środków wspomagających uprawę roślin - 100 % wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub którą mógłby uzyskać za wprowadzone do obrotu nawozy, nawozy oznaczone znakiem "NAWÓZ WE" lub środki wspomagające uprawę roślin. Organ zaś miał nadto obowiązek stwierdzenia, że został wprowadzony do obrotu nawóz oznaczony "NAWÓZ WE" nienależący do typu nawozów wyszczególnionych w załączniku I do rozporządzenia nr 2003/2003.
Należy zauważyć, że decyzje wydawane na podstawie art. 37 ust. 1 i 2 u.n.n. mają charakter związany. Z brzmienia tych uregulowań jednoznacznie wynika obowiązek organu wydania decyzji nakładających sankcje w tych przepisach wskazanych w przypadku stwierdzenia uchybień w nich określonych. Przy tym odpowiedzialność za te uchybienia ma charakter obiektywny (wystarczy stwierdzenie ich wystąpienia), niezależny od winy podmiotu je powodującego. Zatem stwierdzenie naruszenia obowiązkowi powoduje odpowiedzialność administracyjną, co też wystąpiło w niniejszej sprawie.
Ustalenie opłaty sankcyjnej i jej wysokości nastąpiło także prawidłowo. Nie była kwestionowana przez skarżącą liczba sprzedanych opakowań omawianego nawozu w 2011 r. (kopia oświadczenia skarżącej z dnia 15 listopada 2011 r., k. – 26 akt adm.). Zatem zgodnie z powołanymi art. 37 ust. 2 pkt 1 w zw. z ust. 1 pkt 1 u.n.n. skarżąca miała obowiązek uiszczenia opłaty sankcyjnej stanowiącej 100 % kwoty należnej za sprzedane w 2011 r. opakowania tego nawozu.
Omawiane uregulowanie nie pozostaje w sprzeczności z rozporządzeniem nr 2003/2003, które w Preambule stanowi:
"(3) W każdym Państwie Członkowskim nawozy muszą odznaczać się ustalonymi charakterystykami technicznymi ustanowionymi obowiązującymi przepisami prawnymi. Przepisy te, zwłaszcza dotyczące składu i definicji typów nawozów, oznakowania tych typów, ich identyfikacji oraz pakowania, są różne w poszczególnych Państwach Członkowskich. Wskutek tych różnic utrudniają handel we Wspólnocie i powinny zatem zostać zharmonizowane.
(18) Państwa Członkowskie powinny określić kary za łamanie przepisów niniejszego rozporządzenia.".
Sąd nie dopatrzył się w czynnościach organu naruszenia przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Postępowanie zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami art. 7, 77 k.p.a., a zaskarżona decyzja spełnia kryteria z art. 107 k.p.a.
Na marginesie należy zauważyć, że art. 3 ust. 2 u.n.n. dopuszcza możliwość wprowadzenia do obrotu nawozów organicznych, organiczno-mineralnych, mineralnych nieoznaczonych znakiem "NAWÓZ WE" i środków wspomagających uprawę roślin na zasadach określonych w art. 4 czyli na podstawie pozwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa.
W tej sytuacji na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę jako bezzasadną należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło