VI SA/Wa 1115/07
PostanowienieWSA w Warszawie2007-11-15
Skład orzekający: Andrzej Siwek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną. Ciężar dowodu spoczywa na stronie ubiegającej się o prawo pomocy, a brak wykazania spełnienia ustawowych przesłanek uniemożliwia przyznanie pomocy.Stan faktyczny
Skarżący A. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej nałożenia na niego kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez licencji. W uzasadnieniu podał, że utracił źródło utrzymania, nie ma stałej pracy i opiekuje się chorym ojcem. Sąd wezwał skarżącego do przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną, jednak skarżący ich nie dostarczył.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania skarżącemu A. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji p o s t a n a w i a: odmówić przyznania skarżącemu A. K. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W dniu 31 lipca 2007 r. A. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji.
W uzasadnieniu wniosku (Rubryka 5 PPF) skarżący podał, iż w związku z wydaniem zaskarżonej decyzji utracił źródło utrzymania i nie posiada stałej pracy, która dawałaby mu regularne dochody. Nie może znaleźć stałego zatrudnienia. Ponadto skarżący podnosił, iż opiekuje się chorym ojcem, a koszt rehabilitacji ojca przewyższa ich możliwości finansowe.
Z zawartych we wniosku informacji wynika, że skarżący pozostaje w gospodarstwie domowym razem z ojcem. Skarżący wskazuje iż pozostaje bez pracy, a jedynym źródłem utrzymania jest pobierana przez ojca skarżącego renta [...].
Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, Sąd wezwał skarżącego do nadesłania w terminie 14 dni:
a) zeznania podatkowego skarżącego za rok 2006, ewentualnie zaświadczenia właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskanego w tym okresie,
b) zaświadczenia właściwego urzędu pracy o posiadaniu przez skarżącego statusu bezrobotnego (oraz ewentualnego okresu pobierania zasiłku dla bezrobotnych),
c) ostatniego przekazu pocztowego świadczenia rentowego ojca skarżącego, ewentualnie ostatniej decyzji określającej wysokość uzyskiwanego świadczenia rentowego,
d) wyciągów i wykazów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
e) dokumentów potwierdzających ponoszenie miesięcznych wydatków koniecznych do utrzymania, oraz innych obciążeń,
Skarżący żądanych dokumentów nie przedstawił, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jego sytuacji majątkowej.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004 s. 319).
W niniejszej sprawie skarżący wskazuje we wniosku, iż prowadzi gospodarstwo domowe razem z chorym ojcem, sam pozostaje bez pracy, a jedynym źródłem utrzymania skarżącego i jego ojca jest uzyskiwana przez ojca renta [...], jednakże nienadesłanie przez skarżącego na wezwanie Sądu dodatkowych dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącego, w szczególności dokumentujących dochody ojca skarżącego oraz status bezrobotnego A. K., uniemożliwia dokonanie oceny spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.
Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest jej stan majątkowy. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). "Instytucja zwolnienia od kosztów stanowi w istocie pomoc państwa dla
osób które, ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny" (tak na gruncie przepisów k.p.c. J. Gudowski /w:/ T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze", tom 1, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 290 i cytowane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego). Skoro zatem jest to pomoc państwa, Sąd musi ustalić, czy ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy państwa, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego skarżącego.
W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło