VI SA/Wa 1121/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski po rozpoznaniu w dniu 25 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Marszałka Województwa [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w pierwszej instancji p o s t a n a w i a: 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić stronie skarżącej – Marszałkowi Województwa [...] kwotę 675 zł (sześćset siedemdziesiąt pięć złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi. Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r. Marszałek Województwa [...] cofnął J. N. (dalej uczestnik postępowania) zezwolenie na prowadzenie w kraju obrotu hurtowego napojami alkoholowymi o zawartości alkoholu powyżej 4,5 % do 18%, z wyjątkiem piwa. Po rozpatrzeniu odwołania uczestnika postępowania od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej SKO), działając na podstawie art. 127 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej kpa) w związku z art. 17 pkt 1kpa oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.), a także na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 105 § 1 kpa, decyzją z dnia [...] marca 2011 r. uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie w pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, iż stosownie do art. 9 ust. 2 i art. 9¹ ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r., Nr 70, poz. 473 ze zm.), obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi o zawartości do 18 % może być prowadzony tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez marszałka województwa, na czas oznaczony nie dłuższy niż dwa lata. Z kolei zgodnie z art. 95 ust. 3 pkt 2 ww. ustawy, zezwolenia, o których mowa w art. 9¹ ust. 1 tej ustawy, wygasają w przypadku upływu terminu ważności zezwolenia. Z akt sprawy wynika, że zezwolenie na krajowy obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu z wyjątkiem piwa zostało wydane uczestnikowi postępowania na czas oznaczony od dnia [...] grudnia 2008 r. do dnia [...] grudnia 2010 r. Zatem wobec upływu ważności przedmiotowego zezwolenia, prowadzenie niniejszego postępowania stało się bezprzedmiotowe. Od ww. decyzji SKO z dnia [...] marca 2011 r. Marszałek Województwa [...] złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy: 1) art. 105 kpa poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie i przyjęcie, iż zachodziła bezprzedmiotowość postępowania w dniu wydania decyzji nr [...] przez organ administracji i umorzenie postępowania w okolicznościach, które nie dawały podstaw do jego umorzenia oraz zachodziły podstawy do rozstrzygnięcia merytorycznego w drodze decyzji, 2) art. 77 § 1 kpa poprzez dokonanie błędnych ustaleń faktycznych wyrażających się w przyjęciu, iż postępowanie w momencie podjęcia decyzji nr [...] było bezprzedmiotowe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi. Podniósł m.in., że organ jednostki samorządu terytorialnego, który wydał decyzję w sprawie w pierwszej instancji, nie ma legitymacji do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu odwoławczego, wydaną w tejże sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 p.p.s.a.). Odnosząc ww. przepisy do stanu faktycznego niniejszej sprawy, należy w pierwszej kolejności podkreślić, że interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego można rozpatrywać tylko w przypadku jednostki samorządu terytorialnego, gdy działa ona jako osoba prawna, a nie jako organ administracji publicznej w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 3 kpa. W świetle art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 24 lipca 1998 r. o wprowadzeniu zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa (Dz. U. Nr 96, poz. 603 ze zm.), jednostką samorządu terytorialnego jest województwo. Z kolei w myśl art.15 ustawy z dnia 1998 r. o samorządzie województwa – tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1590 ze zm. (dalej u.s.w.), organami samorządu województwa są sejmik województwa i zarząd województwa. Natomiast marszałek województwa wchodzi w skład organu wykonawczego województwa, którym jest zarząd województwa, jako jego przewodniczący (art. 31 ust. 1 i 2 u.s.w.). Nadto marszałek województwa organizuje pracę zarządu województwa i urzędu marszałkowskiego, kieruje bieżącymi sprawami województwa oraz reprezentuje województwo na zewnątrz (art. 43 ust. 1 u.s.w.). W niniejszej sprawie skarżącym jest Marszałek Województwa [...], który w postępowaniu administracyjnym (zakończonym ww. ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2011 r.) występował jako organ administracji publicznej pierwszej instancji (o którym mowa w art. 5 § 2 pkt 3 kpa), a nie jako reprezentant osoby prawnej - jednostki samorządu terytorialnego czyli Województwa [...]. W zakresie, w jakim marszałek województwa wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on uprawniony do reprezentowania interesu prawnego jednostki samorządu terytorialnego (województwa) rozumianego jako interes osoby prawnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest bowiem pogląd, iż organ, który orzekał w sprawie w pierwszej instancji nie ma interesu prawnego (w rozumieniu art. 50 p.p.s.a.) do wniesienia skargi na decyzję odwoławczą wydaną w tej sprawie przez organ drugiej instancji. M.in. stosownie do tego poglądu powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego (por. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2011 r. II FSK 2515/10 – Lex nr 687039, a także wyrok NSA z dnia 16 lutego 2005 r. OSK 1017/04 – Lex nr 171164). Dopuszczenie możliwości wniesienia skargi do Sądu przez organ administracji publicznej, który wydał pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie w sprawie, nadawałoby temu organowi dwojakie uprawnienia: z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie tego rozstrzygnięcia, a z drugiej – uprawnienie strony, która kwestionuje poprzez skargę rozstrzygnięcie organu odwoławczego wydane w tej sprawie w administracyjnym toku instancji. Uprawnień takich nie przewidują przepisy normujące postępowanie przed sądami administracyjnymi. Zatem Marszałkowi Województwa [...] nie można w niniejszej sprawie przypisać statusu strony w rozumieniu art. 50 p.p.s.a., co powoduje brak po jego stronie legitymacji procesowej i w konsekwencji niedopuszczalność skargi. Z tych wszystkich względów, mając też na uwadze treść przepisu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.