VI SA/Wa 1137/07

WyrokWSA w Warszawie2007-09-20

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Magdalena Bosakirska, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu, polegające na udaremnieniu zaspokojenia wierzycieli, samo w sobie stanowi wystarczającą podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską, czy też organ musi wykazać bezpośredni związek między popełnionym czynem, cechami charakteru i dotychczasowym postępowaniem posiadacza broni, wskazujący na uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?
Ratio decidendi
Samo prawomocne skazanie za przestępstwo, w tym przeciwko obrotowi gospodarczemu, nie jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską. Organ musi wykazać, na podstawie całokształtu materiału dowodowego, że istnieją uzasadnione obawy, iż posiadacz broni użyje jej w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Należy rozważyć wszystkie okoliczności, w tym pozytywne opinie, dotychczasowy tryb życia oraz charakter popełnionego czynu.
Stan faktyczny
Skarżący, S. M., posiadacz pozwolenia na broń myśliwską, został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo z art. 300 § 1 kk (udaremnienie zaspokojenia wierzycieli) poprzez zawarcie umowy o podział majątku z żoną i zbycie jej swojej części. Organy Policji (Komendant Wojewódzki i Komendant Główny) cofnęły mu pozwolenie na broń, uznając, że fakt skazania świadczy o braku poszanowania prawa i stwarza obawę użycia broni wbrew porządkowi publicznemu. Skarżący kwestionował tę interpretację, wskazując na brak bezpośredniego związku między popełnionym czynem a zagrożeniem użycia broni oraz na swoją dotychczasową nienaganną postawę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz S. M. zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Danuta Szydłowska Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2007 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] marca 2007 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz S. M. kwotę 223 (dwieście dwadzieścia trzy) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2007r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji siedzibą w [...] z dnia [...] marca 2007r. cofającą S. M. pozwolenie na broń palną myśliwską. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. S. M., z zawodu weterynarz, uzyskał zezwolenie na posiadanie trzech egzemplarzy broni palnej myśliwskiej decyzją z dnia [...] lipca 2001r. Dnia [...] lutego 2007r. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w [...] wszczął postępowanie w sprawie cofnięcia S. M. pozwolenia na broń, bowiem powziął wiadomość, że S. M. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] czerwca 2006r., sygn. akt [...] za przestępstwo z art. 300 § 1 kk /przestępstwo określone w rozdziale XXXVI kk –Przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu/, polegające na udaremnieniu zaspokojenia wierzycieli, a wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia [...] października 2006r. sygn. akt [...]. Z treści wyroku karnego nadesłanego do organu wynika, że przestępstwo polegało na zawarciu przez S. M. z żoną umowy o podział majątku wspólnego, a następnie zbycie jej należnej mu części majątku zagrożonej zajęciem w celu zaspokojenia wierzycieli. Organ przeprowadził wywiad środowiskowy o uprawnionym i skontrolował sposób przechowywania broni. Z dokumentu tego wynika, że uprawniony jest rencistą posiada dwie jednostki broni przechowywane w szafie pancernej, ma pozytywną opinię, przestrzega zasad porządku prawnego i społecznego, nie ma skłonności do nadużywania alkoholu ani innych nałogów, nie stwierdzono u niego choroby psychicznej. Był notowany w związku z przestępstwem z art.300 kk. Decyzją z dnia [...] marca 2007r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w [...] cofnął S. M. pozwolenie na broń myśliwską. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art.18 ust. 1 p. 2 w związku z art.15 ust.1 p. 6 oraz art.20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525, tekst jednolity z późn. zm., dalej zwana ustawą o broni i amunicji). W uzasadnieniu wskazał, że broń palna traktowana jest w sposób wyjątkowy i jej posiadanie ma charakter reglamentacyjny, a jej posiadacze nie mogą należeć do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że użyją broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Interes społeczny w wypadku dalszego posiadania broni przez stronę może być zagrożony. Od tej decyzji odwołał się S. M. wnosząc o jej uchylenie. Wskazał, że organ nie badał w ogóle, czy należy on do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że użyją broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a sam fakt skazania uznał za wystarczający do przyjęcia, że zagrożenie istnieje. Takie działanie organu jest wadliwe, bowiem konieczne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem i jego cechami charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz broni użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Skarżący nigdy wcześniej nie był karany, cieszył się dobrą opinią i nic nie wskazuje na to, że stwarza zagrożenie dla porządku publicznego. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w [...] zwrócił się o opinię o uprawnionym do Polskiego Związku Łowieckiego i uzyskał informację, że nie wpłynęły żadne informacje o jakichkolwiek przewinieniach lub występkach popełnionych przez uprawnionego. Decyzją z dnia [...] maja 2007r. nr [...] Komendant Główny Policji powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a KPA oraz art. 18 ust.1 pkt 2 w związku z art.15 ust.1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że sprawca dopuścił się czynu karalnego w sytuacji zagrożenia niewypłacalnością w celu udaremnienia wykonania orzeczenia sądu, zatem świadomie naruszył prawo. Od posiadaczy broni organy Policji wymagają nieskazitelnej postawy, która przejawiać się ma w poszanowaniu prawa, a dopuszczając się przestępstwa strona takiej postawy nie wykazała, stąd istnieje obawa, o której mowa w art. 15 ust. 1 p. 6 ustawy o broni i amunicji. Uprawniony nie daje gwarancji, że dla osiągnięcia własnych korzyści nie zlekceważy zasad bezpiecznego posiadania i używania broni palnej, stwarzając w ten sposób zagrożenie dla interesów bezpieczeństwa i porządku publicznego. Brak broni myśliwskiej nie ogranicza stronie aktywności na rzecz myślistwa, strona nie będzie mogła tylko wykonywać polowań. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył na powyższą decyzję S. M. wnosząc o jej uchylenie. Zarzucał naruszenie art.15 ust.1 p. 2-6 ustawy o broni i amunicji poprzez błędną interpretację. Wskazał, że organ zastosował taką interpretację przepisu, że każdorazowo fakt prawomocnego skazania determinuje istnienie obawy użycia broni sprzecznie z prawem. Przedstawił orzeczenia NSA i WSA na poparcie tezy, że nie wystarczy samo skazanie, a konieczne jest wykazanie związku między popełnionym przez skarżącego czynem i cechami charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz użyje broni w celach sprzecznych z interesem Państwa lub porządku publicznego. Skarżący podkreślił, że cieszy się dobrą opinią i nic nie wskazuje na istnienie z jego strony zagrożenia dla porządku publicznego. Organ nie wykazał związku między czynem, którego dopuścił się skarżący, jego cechami charakteru, dotychczasowym postępowaniem, a istnieniem zagrożenia i obawy, że użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu w pełni podtrzymał stanowisko prezentowane w decyzji i wskazał, że popełnione przestępstwo pośrednio skierowane było przeciwko mieniu, a uprawniony utracił wiarygodność i nie daje gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując w powyższy sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenie prawa, zatem skarga zasługuje na uwzględnienie. Jest niesporne, że skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu. Okoliczności czynu wynikają z jego opisu dokonanego w wyroku karnym. Z opisu tego wynika, że uprawniony celem uniknięcia zaspokojenia wierzycieli dokonał podziału majątku wspólnego ze swoją żoną, a następnie zbył jej swój udział w tym majątku. Skutkiem tych zabiegów wyzbył się majątku i stał się niewypłacalny. Organ przyjął, że fakt złamania prawa, potwierdzony wyrokiem sądowym świadczy o braku poszanowania prawa przez S. M. i jest wystarczający dla uznania go, za stwarzającego obawę użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym. Wniosek taki w świetle zgromadzonego materiału dowodowego oraz treści przepisów prawa jest nieuprawniony jako zbyt daleko idący. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec, których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W ocenie Sądu użycie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż istnieje co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Co do innych osób, organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt skazania uprawnionego do posiadania broni za jakiekolwiek przestępstwo nie uzasadnia automatycznego wniosku, że osoba ta, jako niewiarygodna, stwarza zagrożenie. Organ musi wykazać dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji, ze strony konkretnej osoby istnieje zagrożenie bezprawnego użycia broni. Na konieczność takiego rozumienia omawianego przepisu prawa wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2004r. /sygn.akt. III SA 2258/02, Lex 158939/ wyjaśniając, że "Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Stanowisko takie potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2006r. /sygn. Akt II OSK 88/06, niepublikowany/, w którym wyjaśnił, że "Dla cofnięcia pozwolenia na broń osobie skazanej za to przestępstwo /przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji/ nie wystarczy sam fakt jednorazowego skazania, bez ustalenia okoliczności czynu i cech osobowych skazanego." Także w wyroku z dnia 4 czerwca 2007r. /sygn. akt II OSK 863/06, niepublikowany/ NSA potwierdził to stanowisko i dodał, że "cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia skazanie za jakiekolwiek przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, iż posiadacz broni zalicza się do kategorii osób z art. 15 ust. 1 p. 6 ustawy o broni i amunicji." Dalej NSA wyjaśnił, że uzasadniona obawa dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni, a może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby: nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych, ujemne cechy charakteru: nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie. Podkreślić należy, że wszystkie cytowane orzeczenia wydane zostały w sytuacji, kiedy w stosunku do uprawnionego zapadł wyrok skazujący za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust. 1 p. 6 ustawy o broni i amunicji. W ocenie Sądu uznanie, że każdy skazany traci wiarygodność i stwarza obawę użycia broni sprzecznie z porządkiem publicznym, nie jest uprawnione w świetle treści przepisów ustawy o broni i amunicji dotyczących cofnięcia pozwolenia na broń i prowadzi do znacznego ich zaostrzenia. Gdyby ustawodawca chciał cofnąć pozwolenie na broń wszystkim skazanym, to przyjąłby wprost takie uregulowanie w ustawie o broni i amunicji. Tymczasem z art. 15 ust. 1 p. 6 ustawy o broni i amunicji wynika wyraźnie, że kwestią najistotniejszą przy cofnięciu pozwolenia na broń jest stwarzanie przez uprawnionego zagrożenia dla porządku publicznego w związku z posiadaną bronią. Nie chodziło więc ustawodawcy o jakiekolwiek skazanie, jakiekolwiek naruszenie porządku prawnego, ani jakiekolwiek zagrożenie dla tego porządku ze strony uprawnionego, a tylko o zagrożenie, że użyje broni sprzecznie z porządkiem publicznym. Wyciągnięcie wniosku o istnieniu zagrożenia sprzecznego z prawem użycia broni z samego tylko faktu skazania, jest za daleko idące. Konieczne jest bowiem wykazanie, że zachowanie uprawnionego będące powodem jego skazania pozwala żywić obawę, co do dalszego zgodnego z prawem używania broni. Ustawodawca wyraźnie wskazał, że tylko istnienie uzasadnionej obawy użycia broni w interesie sprzecznym z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym, a nie samo skazanie może być przyczyną cofnięcia pozwolenia na broń. Organ musi więc wykazać dowodami, a nie tylko bardzo swobodnymi zabiegami logicznymi, że co do konkretnej osoby, z konkretnej przyczyny istnieje obawa niezgodnego z prawem użycia broni. W sprawie niniejszej organ tego nie wykazał. W ocenie Sądu organ z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 kpa nie rozważył całokształtu materiału dowodowego i nie wziął pod uwagę pozytywnej opinii policyjnej o uprawnionym, pozytywnej opinii ze Związku Łowieckiego, pominął dotychczasowy nienaganny tryb życia uprawnionego oraz fakt, że w czasie 6 letniego posiadania pozwolenia na broń nie stwarzał żadnych zagrożeń dla porządku publicznego. Organ pominął też zupełnie okoliczność, że czyn za który skazano uprawnionego, jakkolwiek oczywiście naganny, nie wiązał się z żadną agresją, brutalnością ani atakiem na kogokolwiek. Stąd, w ocenie Sądu, zbyt pochopne i sprzeczne z art. 80 kpa jest ustalenie, że samo skazanie podważa wszelką wiarygodność uprawnionego i powoduje, że jako niewiarygodny stwarza on zagrożenie użycia broni sprzecznie z porządkiem prawnym. Pominięcie w uzasadnieniu decyzji opartej na ustaleniu, że co do skarżącego istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni, okoliczności dla niego korzystnych narusza art. 107 § 3 kpa. Organ nie rozważył należycie wszystkich okoliczności sprawy, nie zbadał wszechstronnie sylwetki uprawnionego biorąc pod uwagę z jednej strony, pozytywną opinię policyjną, pozytywną opinię związku łowieckiego, nienaganny dotychczasowy sposób życia i zachowania, a z drugiej strony rodzaj naruszenia prawa potwierdzonego prawomocnym wyrokiem skazującym. Przy braku takich rozważań nie wiadomo dlaczego organ uznał, że były weterynarz, który nienagannie korzystał z broni przez 6 lat, po skazaniu za przestępstwo polegające na usunięciu mienia spod egzekucji, zaczął stwarzać obawę niezgodnego z prawem użycia broni. Zważywszy powyższe Sąd uznał, że organ dopuścił się naruszenia prawa procesowego, a naruszenie to mogło mieć wpływa na wynik sprawy, bowiem nie wyjaśnił sprawy dokładnie, nie rozważył wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art. 7 kpa, 77 § 1 kpa i nie poczynił wszechstronnych ustaleń faktycznych, które powinny być podstawą prawidłowego rozstrzygnięcia zgodnie z wymogami art. 80 kpa, a swego rozstrzygnięcia nie uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa. W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję I instancji, jako wydane z naruszeniem prawa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ, biorąc pod uwagę powyższe wskazania rozważy wszechstronnie wszystkie okoliczności i na ich podstawie podejmie rozstrzygnięcie zgodne z wymogami art. 18 ust. 1 p. 2 w związku z art. 15 ust. 1 p. 6 ustawy o broni i amunicji. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 p. 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O niewykonywaniu uchylonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i 205 § 1 p.p.s.a. i zasądził kwotę 200,00zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego oraz kwotę 23,00zł tytułem zwrotu kosztów dojazdu do Sądu /równowartość biletu na trasie P. Warszawa P./.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło