VI SA/Wa 1148/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika prawnego w sprawie ze skargi L. B. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia[...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania odwoławczego w sprawie cofnięcia licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący, L. B. w dniu 7 lipca 2008 r. złożył do Sądu na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu w sprawie ze skargi postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia z urzędu postępowania odwoławczego w sprawie cofnięcia licencji pracownika zabezpieczenia technicznego drugiego stopnia. Z zawartych we wniosku informacji wynikało, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Skarżący wskazywał iż uzyskuje dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 1500 zł brutto miesięcznie. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącego, zarządzeniem referendarza sądowego wezwano go do nadesłania w terminie 14 dni: a/ dokumentu wskazującego na wysokość dochodu osiąganego z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej - odpisu ostatniej złożonej w 2008 r. deklaracji o wysokości dochodu (straty) z prowadzonej działalności gospodarczej osiągniętego od początku roku podatkowego, b/ odpisu zeznania podatkowego skarżącego za rok 2007, c/ wyciągów z posiadanych przez skarżącego rachunków bankowych za okres 3 miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, d/ wykazu koniecznych miesięcznych wydatków ponoszonych przez skarżącego wraz z załączeniem dokumentów potwierdzających te dane. W odpowiedzi na powyższe wezwanie skarżący pismem skierowanym do Sądu w dniu 1 września 2008 r. poinformował, iż obecnie nie osiąga dochodów, bowiem zawiesił działalność gospodarczą i z tego powodu nie może przedstawić żądanych dokumentów. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. 2, Warszawa 2006 s. 504). W niniejszej sprawie skarżący wskazuje we wniosku, iż źródłem jego utrzymania są dochody związane z prowadzoną działalnością gospodarczą w kwocie 1500 zł brutto miesięcznie. Jednakże nienadesłanie przez skarżącego na wezwanie Sądu dodatkowych dokumentów źródłowych dotyczących stanu majątkowego oraz dochodów skarżącego, a szczególności dokumentów dotyczących dochodów uzyskiwanych przez skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, uniemożliwia dokonanie oceny spełnienia ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy. Podkreślić bowiem należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest jej stan majątkowy. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). "Instytucja zwolnienia od kosztów stanowi w istocie pomoc państwa dla osób które, ze względu na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny" (tak na gruncie przepisów k.p.c. J. Gudowski /w:/ T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego. Część pierwsza. Postępowanie rozpoznawcze", tom 1, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 290 i cytowane tam orzecznictwo Sądu Najwyższego). Skoro zatem jest to pomoc państwa, Sąd musi ustalić, czy ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, wypełnia ustawowe przesłanki przyznania tejże pomocy państwa, co nie jest możliwe w przypadku niewykazania stanu majątkowego skarżącego. Odnosząc się do argumentów skarżącego zawartych w piśmie skierowanym do Sądu w dniu 1 września 2008 r., a wskazujących na zawieszenie przez niego działalności gospodarczej i związaną w tym niemożność przedstawienia żądanych dokumentów, podnieść należy, iż w dniu złożenia przez skarżącego omawianego pisma przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (j.t. Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm) nie przewidywały możliwości zawieszenia przez przedsiębiorcę działalności gospodarczej. Możliwość zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej wprowadzona została ustawą z dnia 10 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (dz. U. Nr 141, poz. 888) poprzez dodanie art. 14a. Omawiany przepis wszedł życie w dniu 19 września 2008 r., a więc po dacie skierowania do Sądu omawianego pisma. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.