VI SA/Wa 1149/11
WyrokWSA w Warszawie2011-10-21
Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Urszula Wilk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sieć kanalizacji sanitarnej umieszczona w pasie drogowym drogi krajowej, niezwiązana z potrzebami zarządzania drogą lub ruchem drogowym, powinna być traktowana jako obiekt budowlany, czy jako urządzenie infrastruktury technicznej, w kontekście ustalania opłaty za zajęcie pasa drogowego?Ratio decidendi
Sieć kanalizacji sanitarnej, mimo że może być uznana za obiekt budowlany w rozumieniu Prawa budowlanego, powinna być traktowana jako urządzenie infrastruktury technicznej w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, jeśli nie jest związana z potrzebami zarządzania drogą lub ruchem drogowym. W związku z tym opłata za zajęcie pasa drogowego powinna być ustalana na podstawie przepisów dotyczących urządzeń infrastruktury technicznej (art. 40 ust. 2 pkt 2 i art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych), a nie obiektów budowlanych (art. 40 ust. 2 pkt 3 i art. 40 ust. 6 ustawy o drogach publicznych).Stan faktyczny
Spółka Z. Sp. z o.o. wystąpiła o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w celu umieszczenia sieci kanalizacji sanitarnej. Organ I instancji wydał zezwolenie i ustalił opłatę, kwalifikując sieć jako obiekt budowlany. Po wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ II instancji utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając błędną kwalifikację sieci jako obiektu budowlanego i niewłaściwe naliczenie opłaty, domagając się zastosowania przepisów dotyczących urządzeń infrastruktury technicznej.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz Z. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2011 r. sprawy ze skargi Z. Sp. z o.o. z siedzibą w R. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] stycznia 2011 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad na rzecz Z. Sp. z o.o. z siedzibą w R. kwotę 1473 (jeden tysiąc czterysta siedemdziesiąt trzy) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (dalej jako "Generalny Dyrektor") utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] stycznia 2011 r. zezwalającą Z. Sp. z o.o. z siedzibą w R. (skarżącej w niniejszej sprawie) na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w ul. [...] w R. w okresie od [...] stycznia 2011 r. do [...] grudnia 2011 r. dla umieszczonej sieci kanalizacji sanitarnej i określającą opłatę za zajęcie.
Do powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] grudnia 2010 r. w/w spółka wystąpiła do Generalnego Dyrektora z wnioskiem o wydanie na okres od dnia [...] stycznia do dnia [...] grudnia 2011 r. zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w ul. [...] w R. w celu umieszczenia w nim sieci kanalizacji sanitarnej.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Generalny Dyrektor zezwolił spółce na zajęcie przedmiotowego pasa drogowego (pkt 1), a w pkt 2 tej decyzji ustalił z tego tytułu opłatę w wysokości 6400,28 zł. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ powołał art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 3 oraz ust. 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. nr 19, poz. 115 z późn. zm.), dalej jako u.d.p,, § 4 ust. 1 pkt 1b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zdajecie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad (Dz. U. Nr 129, poz. 1369), oraz art. 104 k.p.a.
W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 40 ust.1 u.d.p. zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi w drodze decyzji i w sprawie zaistniały przesłanki do wydania zezwolenia zgodnie z wnioskiem na okres od [...] stycznia 2011 r. do [...] grudnia 2011 r. W myśl art. 40 ust. 3 i 6 u.d.p. za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę, którą ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych.
Organ podniósł przy tym, że zaliczył kanalizację sanitarną do obiektów budowlanych i w konsekwencji ustalił wysokość opłaty na podstawie art. 46 powołanej ustawy i rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg i Autostrad.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją skarżąca podniosła, że sieć kanalizacyjna stanowi urządzenie infrastruktury technicznej, a takiego przyporządkowania można dokonać w oparciu o przepisy art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Ponadto zgodnie z art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami za urządzenie infrastruktury technicznej uznaje się drogi oraz przewody lub urządzenia wodociągowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, elektryczne, gazowe i telekomunikacyjne. Wszystkie te obiekty liniowe stanowią jednocześnie obiekty budowlane wymienione w kategorii XXVI załącznika do prawa budowlanego. Spółka stwierdziła, że zakwalifikowanie urządzenia infrastruktury technicznej jako obiektu budowlanego w rozumieniu prawa budowlanego nie stanowi wystarczającej przesłanki do zastosowania przepisu art. 40 ust. 2 pkt 3 oraz pkt 6 u.d.p. i naliczenia opłaty jak za umieszczenie w pasie drogowym obiektu budowlanego. W jej ocenie w sprawie zastosowanie winien mieć art. 40 ust. 2 pkt 2 i pkt 5 u.d.p. i zgodnie z tymi przepisami opłata powinna być naliczona jak za umieszczenie w pasie drogowym urządzenia infrastruktury technicznej. Ustawodawca wyłączył z zakresu pojęcia "obiekt budowlany" takie obiekty, które stanowią urządzenia infrastruktury technicznej i przewidział dla nich odmienną regulację w przedmiocie wydawania zezwoleń na ich umieszczenie w pasie drogowym oraz sposobu naliczania opłaty z tego tytułu. Specyfiką tych urządzeń jest bowiem ich umieszczenie w pasie drogowym na wieloletnie okresy. Dlatego też naliczana jest od nich opłata roczna zgodnie z dyspozycją art. 40 ust. 5 ustawy o drogach publicznych, a dla obiektów budowlanych umieszczonych w pasie drogowym naliczana jest opłata w przeliczeniu na dni. Z założenia ustawodawcy, zajęcie pasa drogowego poprzez umieszczenie w nim obiektu budowlanego jest krótkotrwałe i dlatego przewidziana została opłata przeliczana na dni.
Zdaniem spółki naliczenie opłaty w kwocie 6400,28 zł za umieszczenie urządzenia infrastruktury technicznej w pasie drogowym stanowi rażące naruszenie art. 40 ust. 6 u.d.p., bowiem opłata ta winna była zostać naliczona według art. 40 ust. 5 u.d.p.
Spółka wnioskując o sprostowanie wniosku z dnia [...] grudnia 2010 r. załączyła prawidłowo sporządzony wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi krajowej nr 45 dotyczący umieszczenia w pasie drogowym urządzenia infrastruktury technicznej w postaci odcinka sieci kanalizacyjnej, wskazując że pierwotnie została wprowadzona w błąd przez pracownika GDDKiA co do sposobu zakwalifikowania przedmiotowej sieci kanalizacyjnej.
Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Generalny Dyrektor utrzymał w mocy w/w decyzję. W uzasadnieniu wskazał że organ naliczając opłatę uwzględnił obowiązujące przepisy, z których wynika, iż sieć kanalizacji sanitarnej stanowi obiekt budowlany. Uwzględnił również decyzję Wojewody [...] nr [...] z [...] lutego 2008 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą Prezydentowi [...] pozwolenia na budowę kanalizacji sanitarnej na działce stanowiącej pas drogowy drogi krajowej nr [...], kwalifikującą inwestycję do XXVI kategorii obiektów budowlanych.
Zdaniem organu przyjęta w art. 40 ust. 2 u.d.p. odrębna kwalifikacja "urządzeń infrastruktury technicznej" oraz "obiektów budowlanych", które zarządca drogi zezwolił umieścić w pasie drogowym, skutkuje zróżnicowaniem nałożonych na ich właścicieli wysokości odprowadzanych na rzecz Skarbu Państwa opłat.
W ustawie o drogach publicznych nie została wprowadzona definicja urządzeń infrastruktury technicznej ani też obiektów budowlanych, którymi powinien posiłkować się zarządca drogi dla zastosowania właściwej stawki i poprawnego naliczania opłat Z tego względu organ, jak podał przyjął definicję obiektu budowlanego zawartą w ustawie z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Organ wbrew sugestiom skarżącego nie znalazł też podstaw, aby przy stosowaniu ustawy o drogach publicznych odwoływać się do definicji urządzeń infrastruktury technicznej określonej w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków.
W skardze na tę decyzję spółka wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 40 ust. 2 pkt 2 i ust. 6 u.d.p. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji ustalenie opłaty za umieszczenie urządzenia infrastruktury technicznej w postaci sieci kanalizacji sanitarnej w pasie drogowym w wysokości odpowiadającej opłacie za umieszczenie w pasie drogowym obiektu budowlanego, a więc w znacznie zawyżonej kwocie.
Skarżąca wskazała, że sieć kanalizacyjna jest urządzeniem infrastruktury technicznej niezwiązanym z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego i winna być kwalifikowana zgodnie z dyspozycją art. 40 ust. 2 pkt 2 udp. W takim przypadku opłata za zajęcie pasa drogowego winna być ustalana zgodnie z dyspozycją art. 40 ust. 5 udp i powinna stanowić iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego pobranej za każdy rok umieszczenia urządzenia w pasie drogowym. Skoro ustawodawca nie zawarł w ustawie o drogach publicznych legalnych definicji pojęć "obiekt budowlany" i "urządzenie infrastruktury technicznej", to wykładni tych pojęć dokonywać należy posiłkując się definicjami zawartymi w innych aktach prawnych regulujących zbliżoną materię ustawową. Legalną definicję urządzenia infrastruktury technicznej można wywieść z przepisu art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, który za takie urządzenie uznaje znajdujące się pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewody lub urządzenia wodociągowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, elektryczne, gazowe i telekomunikacyjne. Wszystkie te urządzenie stanowią kategorię XXVI obiektów budowlanych według załącznika do ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. nr 153 p. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.).
Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca naruszają bowiem prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
W rozpoznawanej sprawie istotą sporu jest ustalenie, czy umieszczenie sieci kanalizacji stanowi obiekt budowlany, czy stanowi urządzenie infrastruktury technicznej. Bezspornym bowiem jest, że wniosek dotyczył umieszczenia w pasie drogowym sieci kanalizacji sanitarnej nie związanej z potrzebami zarządzania drogą lub potrzebami ruchu drogowego.
Oznacza to kontrolę Sądu w zakresie prawidłowej subsumcji przepisów prawa materialnego do rzeczywiście istniejącego stanu faktycznego sprawy objętej zaskarżoną decyzją z [...] marca 2011 r. i poprzedzającą ją decyzją z [...] stycznia 2011 r. Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.
Wskazać należy, że jako materialną podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 40 ust. 1, ust. 2 pkt 3, ust. 3 i ust. 6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r., Nr 19, poz. 115 z późn. zm.) – dalej u.d.p., § 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004 r. w sprawie określenia warunków udzielenia zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz. U. Nr 150, poz. 1481), § 4 ust. 1 pkt 1b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg, których zarządcą jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Oznacza to, że zezwalając na zajęcie pasa drogowego dla umieszczenia sieci kanalizacji sanitarnej obciążył stronę skarżącą opłatą wyliczoną według zasad ustalonych w art. 40 ust. 6 u.d.p., a więc tak, jak dla obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 40 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy.
Analizując te normy nadmienić należy, że zgodnie z art. 40 ust. 1 u.d.p. zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej.
W myśl ust. 2 zezwolenie takie dotyczy:
1) prowadzenia robót w pasie drogowym;
2) umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego;
3) umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam;
4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3.
Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę (art. 40 ust. 3 u.d.p.). Zgodnie z ust. 5 art. 40 u.d.p. opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy urządzenia i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego pobieranej za każdy rok umieszczenia urządzenia w pasie drogowym, przy czym za umieszczenie urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim przez okres krótszy niż rok opłata obliczana jest proporcjonalnie do liczby dni umieszczenia urządzenia w pasie drogowym lub na drogowym obiekcie inżynierskim. Z kolei według ust. 6 art. 40 u.d.p. opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego.
W ocenie Sądu, nie można dokonywać interpretacji przepisu art. 40 u.d.p. w oderwaniu od art. 39 u.d.p., który określa zasady dokonywania w pasie drogowym czynności nie związanych z potrzebami zarządzania drogą lub potrzebami ruchu drogowego.
Przepis art. 39 ust. 1 pkt 1 u.d.p. stanowi, iż zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, w szczególności: lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego.
Odstępstwo od powyższego zakazu przewiduje art. 39 ust. 1a u.d.p. mówiąc, że ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do umieszczania, konserwacji, przebudowy i naprawy infrastruktury telekomunikacyjnej w rozumieniu ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800, z późn. zm.) oraz urządzeń służących do doprowadzania lub odprowadzania płynów, pary, gazu, energii elektrycznej oraz urządzeń związanych z ich eksploatacją, a także do innych czynności związanych z eksploatacją tej infrastruktury i urządzeń, jeżeli warunki techniczne i wymogi bezpieczeństwa na to pozwalają. W przepisie tym mowa zatem o urządzeniach służących m.in. do doprowadzania lub odprowadzania energii elektrycznej oraz związanych z ich eksploatacją, a nie - o obiektach budowlanych.
Ustawodawca nie zawarł w ustawie o drogach publicznych legalnych definicji pojęć "obiekt budowlany" i "urządzenie infrastruktury technicznej", dlatego też w celu dokonania ich wykładni należy sięgnąć do definicji zawartych w innych aktach prawnych.
GDDKiA uznając przedmiotową sieć kanalizacji sanitarnej za obiekt budowlany powołał się na definicję zawartą w ustawie Prawo budowlane. W myśl przepisów tej ustawy obiektem budowlanym jest m.in. budowla stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Art. 3 pkt 3 powołanej ustawy zawiera pojęcie budowli, którą jest każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.
Z powyższych unormowań organ wywiódł, że sieć kanalizacji sanitarnej jest budowlą, o której mowa w pkt 3, a co za tym idzie obiektem budowlanym w rozumieniu powołanej ustawy Prawa budowlanego i w konsekwencji zastosował art. 40 ust. 2 pkt 3 i ust. 6 u.d.p.
W ocenie Sądu, stanowisko takie nie jest trafne. Jak słusznie podnosi strona skarżąca, opłata winna być ustalona jak dla urządzenia infrastruktury technicznej, co przewiduje art. 40 ust. 2 pkt 2 u.d.p. i zgodnie z art. 40 ust. 5 ww. ustawy.
Przemawia za tym okoliczność, iż definicja "urządzenia infrastruktury technicznej" zawarta jest w ustawie z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2010, Nr 102, poz. 651 ze zm.), gdzie oznacza ona znajdujące się pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewody lub urządzenia wodociągowe, kanalizacyjne, ciepłownicze, elektryczne, gazowe i telekomunikacyjne (art. 143 ust.2). Co istotne, jednocześnie ustawa z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zalicza wskazane wyżej urządzenia do obiektów budowlanych (kategoria XXVI obiektów budowlanych według załącznika do tej ustawy).
Dokonując wykładni art. 40 ust. 2 pkt 2 i 3 u.d.p. w kontekście definicji urządzeń infrastruktury technicznej należy przyjąć, że ustawodawca wyłączył spośród obiektów budowlanych umieszczonych w pasie drogowym i niezwiązanych z potrzebami zarządzenia drogami lub potrzebami ruchu drogowego te obiekty budowlane, które są urządzeniami infrastruktury technicznej, również nie mającymi związku z potrzebami zarządzania drogami i ustanowił dla nich odrębną kategorię, różnicując również sposób naliczania opłaty z tytułu umieszczenia ich w pasie drogowym. Wśród urządzeń o których mowa w art. 39 ust. 1a u.d.p. wskazano także urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania płynów.
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że pod pojęcie urządzeń infrastruktury technicznej podpada sieć kanalizacji sanitarnej. W tym zakresie jednoznacznie doprecyzowuje to pojęcie § 140 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430 z późn. zm), który w pkt 1 ust. 2 wymienia przewody kanalizacyjne nie służące do odwodnienia drogi jako urządzenia infrastruktury technicznej. Nie można tej regulacji uznać jako wykraczającej poza zakres ustawowy, ale właśnie jako doprecyzowanie norm ustawy o drogach publicznych.
Należy przy tym podkreślić, że cyt. wyżej rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. zostało wydane na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw architektury i budownictwa. Oznacza, że organy współdziałające przy jego wydawaniu nie stwierdziły jego kolizji z rozwiązaniami Prawa budowlanego i dopuszczały w ustawie o drogach publicznych wyłączenie urządzeń infrastruktury spod ogólnej definicji obiektu budowlanego w rozumieniu Prawa budowlanego. To rozróżnienie potwierdza właśnie, wskazany wyżej art. 39 ust. 1a u.d.p. wprowadzony na mocy art. 62 pkt 4 li. a) ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci usług telekomunikacyjnych (Dz. U. Nr 106, poz. 675), która weszła w życie od dnia 17 lipca 2010 r. (art. 87 tej ustawy). Należy wspomnieć, że wniosek strony został złożony po jej wejściu w życie ([...] listopada 2010 r.).
Dodatkowo można wskazać, że wyodrębnienie urządzeń infrastruktury, oprócz art. 143 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami przewiduje także art. 49 Kodeksu cywilnego.
Zatem skoro ustawodawca w art. 39 ust. 1a u.d.p. wskazał, co zalicza do urządzeń i to tych, o których stanowi art. 39 ust. 1 pkt 1 u.d.p., czyli w sytuacji kiedy przepis rozdziela pojęcia "obiekty budowlane" od "urządzeń infrastruktury", to brak jest podstaw do akceptacji stanowiska organu, by na gruncie ustawy o drogach publicznych pojęcia te odnosić wyłącznie do uregulowań Prawa budowlanego i w ten sposób odczytywać normy zawarte w art. 40 u.d.p.
W świetle powyższego, zdaniem Sądu, stanowisko organu co do interpretacji art. 40 u.d.p. jest błędne.
Dokonując wykładni art. 40 ust. 2 pkt 2 i 3 u.d.p. w kontekście wskazanych wyżej definicji urządzeń infrastruktury technicznej należy bowiem wskazać, że ustawodawca wyłączył spośród obiektów budowlanych umieszczonych w pasie drogowym i niezwiązanych z potrzebami zarządzenia drogami lub potrzebami ruchu drogowego obiekty budowlane, które są urządzeniami infrastruktury technicznej, również nie mającymi związku z potrzebami zarządzenia drogami i ustanowił dla nich odrębną kategorię, różnicując również sposób naliczania opłaty z tytułu umieszczenia tych urządzeń w pasie drogowym.
Dyrektor Generalny Dróg Krajowych i Autostrad wadliwie jednak uznał, że sieć kanalizacji sanitarnej jest obiektem budowlanym i w konsekwencji zastosował niewłaściwe przepisy prawa materialnego art. 40 ust. 2 pkt 3 i ust. 6 u.d.p., wyliczając opłatę według zasad ustalonych w art. 40 ust. 6 u.d.p. tak, jak dla obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 40 ust. 2 pkt 3 ww. ustawy.
Organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię, a w konsekwencji jego niewłaściwe zastosowanie w sprawie ustalenia wysokości opłaty.
W tym stanie rzeczy Sąd orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., w pkt 2 po myśli art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło