VI SA/Wa 1156/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-09-26
Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym dochodem jest zasiłek stały i która posiada dom przeznaczony do remontu oraz zadłużoną nieruchomość, jest w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania sądowego w rozumieniu przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, zasługuje na uwzględnienie w całości, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Trudna sytuacja materialna, potwierdzona decyzją o przyznaniu bezterminowo zasiłku stałego i brakiem środków na rachunku bankowym, uzasadnia przyznanie prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący J. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jego jedynym dochodem jest zasiłek stały w wysokości 529 zł. Posiada dom przeznaczony do remontu, budynki gospodarcze oraz dzierżawi grunt, z którego nie uzyskuje dochodów. Z jego rachunku bankowego wynikały minimalne środki, a z nieruchomości prowadzona jest egzekucja komornicza.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego J. R. od kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla skarżącego J. R. radcę prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 26 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia patentu na wynalazek p o s t a n a w i a: 1. zwolnić skarżącego J. R. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego J. R. radcę prawnego.
W załączonym do skargi urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący J. R. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Z informacji podanych we wniosku, jak również z nadesłanych (w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego) dokumentów wynika, że skarżący samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, a jego jedyny dochód stanowi zasiłek stały w wysokości 529 zł przyznany bezterminowo od dnia [...] lipca 2014 r. decyzją Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. z dnia [...] sierpnia 2014 r. W uzasadnieniu ww. decyzji podniesiono m.in., że skarżący ma ustalony umiarkowany stopień niepełnosprawności, a niepełnosprawność ta ma charakter trwały. Na majątek skarżącego składa się dom przeznaczony do kapitalnego remontu oraz budynki gospodarcze. Ponadto skarżący dzierżawi grunt należący do Agencji Nieruchomości Rolnych, z którego - według jego oświadczenia - nie uzyskuje żadnych dochodów. W aktach sprawy o sygn. VI SA/Wa 645/10 znajdują się pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Z. wskazujące, iż z należącej do skarżącego nieruchomości prowadzona jest egzekucja należności pieniężnej.
Skarżący przedłożył również wyciągi ze swojego rachunku bankowego za okresy: [...] czerwca 2014 r. – [...] lipca 2014 r. oraz [...] sierpnia 2014 r. – [...] września 2014 r., na którym saldo końcowe wynosiło 0,86 zł, a maksymalny stan środków na tym rachunku sięgnął kwoty 92,40 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.).
Oceniając wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, stwierdzić należy, że zasługuje on na uwzględnienie w całości. Ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów jednoznacznie wynika, iż skarżący nie jest w stanie poczynić oszczędności celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. W szczególności decyzja o przyznaniu bezterminowo zasiłku stałego, wydana na podstawie ustawy z dnia [...] marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.), potwierdza trudną sytuację materialną skarżącego.
Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło