VI SA/Wa 1159/06

WyrokWSA w Warszawie2006-09-27

Skład orzekający: Ewa Frąckiewicz, Maria Jagielska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przedsiębiorcę wykonującego transport drogowy za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i stanu technicznego taboru, w tym za nieprawidłowości związane z tachografem, została nałożona prawidłowo pod względem prawnym i faktycznym?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Wskazał, że odpowiedzialność za naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i tachografów ponosi przedsiębiorca wykonujący transport drogowy, a nie sam kierowca. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego co do konieczności ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji w zakresie niektórych naruszeń z powodu niewystarczających ustaleń faktycznych.
Stan faktyczny
W przedsiębiorstwie prowadzonym przez R. N. i J. N. przeprowadzono kontrolę, która wykazała liczne naruszenia przepisów dotyczących czasu pracy kierowców i stanu technicznego taboru, w tym nieprawidłowości związane z tachografami. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na przedsiębiorców karę pieniężną w wysokości 30.000 zł. Po rozpoznaniu odwołania, Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał część kar w mocy, a część uchylił i przekazał do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Przedsiębiorcy wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów proceduralnych i błędy w ustaleniach faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2006 r. sprawy ze skargi R. N. i J. N. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę W okresie od [...] stycznia 2005 r. do [...] stycznia 2005 r. inspektorzy [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego przeprowadzili w przedsiębiorstwie prowadzonym przez J. N. i R. N. kontrolę przestrzegania przepisów o czasie pracy kierowców, a także stanu technicznego taboru wykorzystywanego do transportu drogowego i warunków wykonywania transportu drogowego (protokół kontroli nr [...]). Inspektorzy wykonujący czynności kontrolne pobrali do analizy wykresówki z tachografów należące 21 kierowców zatrudnionych w w.w przedsiębiorstwie, tj. [...], którzy wykonywali przewozy w okresie od [...] do [...] listopada 2004 r. W oparciu o wyniki tej kontroli, a także mając na uwadze wyjaśnienia składane przez stronę w trakcie postępowania administracyjnego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał dnia [...] marca 2005 r. decyzję, którą na podstawie przepisów art. 93 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6 oraz ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), jak również na podstawie załącznika do tej ustawy, nałożył na J. N. i R. N. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą "T." karę pieniężną w łącznej kwocie 30.000 zł. Zgodnie z art. 92 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, kara w wysokości 49.500 (czterdziestu dziewięciu tysięcy pięciuset) złotych została ograniczona do wysokości 30.000 (trzydziestu tysięcy) złotych. Kwota ta jest sumą kar pieniężnych nałożonych na przedsiębiorców J. i R. N. za stwierdzone w trakcie kontroli następujące naruszenia: 1. skrócenie dziennego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 1.050 (jednego tysiąca pięćdziesięciu) złotych - lp.1.11.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 2. skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 1.350 (jednego tysiąca trzystu pięćdziesięciu) złotych – lp.1.11.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 3. przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy, przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 4.600 (cztery tysiące sześćset) złotych - lp.1.11.4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 4. przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 3.200 (trzech tysięcy dwustu) złotych - lp.1.11.5 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 5. przekroczenie całkowitego czasu prowadzenia w okresie dwutygodniowym, przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 1000 (jednego tysiąca) złotych - lp.1.11.6 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 6. przyrząd kontrolny - nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy: kara pieniężna w wysokości 6.000 (sześciu tysięcy) złotych (3 x 2.000 złotych) - lp.1.11.7 ust.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 7. nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24 godzinnego okresu: kara pieniężna w wysokości 50 (pięćdziesięciu) złotych - lp.1.11.9 ust. 1 lit.c) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 8. nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana: kara pieniężna w wysokości 200 (dwustu) złotych, 150 (stu pięćdziesięciu) złotych oraz 1.400 (jednego tysiąca czterystu) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych - lp.1.11.9 ust. 1 lit. a), b) ,c) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 9. nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - przełącznik grup czasowych nie był używany lub był używany nieprawidłowo: kara pieniężna w wysokości 5.600 (pięciu tysięcy sześciuset) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych, - lp.1.11.9 pkt 3 lit.c) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 10. używanie nieprawidłowych wykresówek - zastosowany typ wykresówki nie był zatwierdzony i przeznaczony do danego typu przyrządu kontrolnego: kara pieniężna w wysokości 4.300 (czterech tysięcy trzystu) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych z tytułu używania nieprawidłowych wykresówek - lp.1.11.10 ust. 2 lit. c) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 11. brak przepisowych wpisów na wykresówce: kara pieniężna w wysokości: 7.100 (siedmiu tysięcy stu) złotych - lp.1.11.11 ust. 4 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 12. nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu w danym okresie: kara pieniężna w wysokości 18.300 (osiemnastu tysięcy trzystu) złotych - lp.1.11.11 ust. 1 lit. a) załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 13. samowolna zmiana wskazań urządzeń pomiarowo - kontrolnych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu transportu drogowego: kara pieniężna w wysokości 2.000 (dwóch tysięcy) złotych - lp.1.11.13 załącznika do ustawy o transporcie drogowym; 14. wykonywanie transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonej kategorii pojazdów w terminach określonych właściwymi przepisami: kara pieniężna w wysokości 1.500 (jednego tysiąca pięciuset) złotych (3 x 500 złotych) - lp.1.12.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Pismem z dnia [...] marca 2005 r. kontrolowani przedsiębiorcy J. N. i R. N. reprezentowani przez radcę prawnego G. K. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła: 1. Brak podstawy prawnej nałożenia kary pieniężnej z tytułu naruszenia w postaci braku wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu w określonych datach przez kierowców: [...]. Organ powołał się na art. 14 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/05 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz w zakresie wymierzonej kary na przepisy art. 92 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zdaniem odwołującej się jednak, ani wyżej cytowane rozporządzenie Rady (EWG), ani też ustawa o transporcie drogowym nie statuują obowiązku funkcjonowania "urządzenia rejestrującego w okresie, kiedy nie tylko kierowca, ale także pojazd znajdują się w stanie spoczynku tj. kierowca nie wykonuje pracy, a pojazd nie jest eksploatowany. W takim stanie rzeczy uznać należy, iż organ wywodzi istnienie obowiązku jedynie na podstawie taryfikatora kar zawartego w załączniku do ustawy o transporcie drogowym, który przecież nie stanowi o obowiązkach materialnoprawnych podmiotów, czyli obowiązkach podejmowania określonych zachowań. Obowiązki takie mogą bowiem wynikać jedynie z przepisów, które je bezpośrednio przewidują. Skoro organ twierdzi, że kierowca był w tym czasie "w ruchu", a strona temu przeczy - to organ powinien wykazać, iż było rzeczywiście tak, jak przyjmuje. 2. Błąd w ustaleniach faktycznych, gdy chodzi o ukaranie strony karą za "nieokazanie wykresówek" przez kierowców: [...] w sytuacji gdy zostały okazane - ale zawierały pewne braki. Powyższe skutkowało obciążeniem strony dwukrotnie wyższą sankcją w postaci kary - w sytuacji przyjęcia, iż sankcja ta w ogóle była zasadna, mając na uwadze okoliczności powołane powyżej. 3. Brak podstawy prawnej dla nałożenia na skarżących kary pieniężnej z tytułu naruszeń polegających na tym, iż wykresówki nie zawierały przewidzianych prawem wpisów, a to w postaci – "imienia lub nazwiska kierowcy". Jako podstawę prawną istnienia obowiązku organ wskazuje przepis art. 15 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/05 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz w zakresie wymierzonej kary na przepisy art. 92 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zdaniem strony zastosowana w rozporządzeniu koniunkcja wskazuje na konieczne występowanie obu elementów tj . imienia oraz nazwiska kierowcy łącznie. Już jednak ustawa o transporcie drogowym w załączniku, gdzie statuuje sankcje w Ip. 1.11.11 pkt. 4 lit. a - mówi, iż kara jest wymierzana w przypadku, kiedy na wykresówce brak jest "imienia lub nazwiska kierowcy". Dlatego też w ocenie odwołujących się przedsiębiorców nie jest możliwe nałożenie kary w trybie ustawy o transporcie drogowym jeżeli na wykresówce znajduje się chociażby jedno z oznaczeń kierowcy - imię bądź nazwisko. 4. Nałożenie kary pieniężnej na niewłaściwy podmiot w kwestii przewinienia polegającego na nieprawidłowym używaniu bądź nieużywaniu przełącznika grup czasowych tachografu. Zdaniem strony to wyłącznie kierowcy pojazdów dopuścili się owego naruszenia poprzez swoje zaniechanie i nie ma żadnego zaniedbania ani też naruszenia po stronie przewoźnika. Przepis art. 15 ust. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym mówi, iż to kierowcy obsługują przełączniki umożliwiające rejestrację wymaganych okresów. Również ustawa o transporcie drogowym nie obciąża przewoźnika obowiązkiem czuwania nad właściwym przestawianiem przełącznika grup czasowych tachografu. Obowiązek taki obciąża więc tylko zgodnie z cytowanym rozporządzeniem Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. - kierowców. 5. Analogiczne uwagi odwołujący się zgłosił w stosunku do naruszeń polegających na przekroczeniu maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu oraz przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy i skrócenia dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego. Zdaniem strony żaden przepis obowiązującego prawa tj. ani rozporządzenie nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, ani żaden przepis prawa krajowego nie obciążają przewoźnika odpowiedzialnością za naruszenie przez kierowców maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu, czy też przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy oraz skrócenia dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego. 6. Sprzeczność w ustaleniach dokonanych przez organ I instancji w zakresie wykonywania transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonych kategorii pojazdów - na podstawie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 18 sierpnia 2003 r. w sprawie okresowych ograniczeń oraz zakazu ruchu niektórych pojazdów na drogach (Dz. U. z 2003 r., Nr 161, poz. 1565) Organ stwierdził, iż w dacie [...] i [...] listopada 2004 r. kierowca [...] wykonywał transport drogowy wbrew § 2 pkt 1 lit. j oraz § 2 pkt 2 ww. rozporządzenia. W tej samej decyzji wcześniej organ stwierdził, iż kierujący [...] w tychże datach miał ustawiony przełącznik tachografu w pozycji "dyspozycyjność" i nie operował nim nie określając w ten sposób aktywności kierowcy. Rodzą się dwa pytania, po pierwsze na jakiej podstawie organ stwierdził, że pojazd w okresach zakazu poruszał się skoro urządzenie rejestrujące tego nie wykazywało i po drugie, skoro istniał zakaz prowadzenia pojazdu całkowity w danym dniu ([...] list. 2004 r.) oraz w określonych godzinach w dniu poprzedzającym - to na jakiej podstawie organ obciążył karą stronę za złe ustawienie przełącznika grup czasowych tachografu, przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu, przekroczenie maksymalnego dopuszczalnego okresu prowadzenia bez przerwy, skrócenie dziennego czasu odpoczynku. Skoro istniał zakaz poruszania się po drogach w dniu [...] listopada to konsumuje on naruszenia związane z użyciem tachografu w myśl zasady a maiori ad minus. Analogiczne dotyczy to kierującego [...]. 7. Skierowanie decyzji do niewłaściwego podmiotu w przypadku naruszenia polegającego na niezałożeniu nowej wykresówki i użyciu tej samej przez okres powyżej 24 godzin - skutkiem czego była niemożliwość jej odczytania, było to utrudnione lub nie było wątpliwości w kwestii zapisu na wykresówce. W ocenie karzącego powyższe nie obciąża przewoźnika lecz kierującego. Okoliczność wymiany wykresówki na nową i używanie jej przez właściwy okres czasu zależy tylko od kierującego pojazdem i na nim spoczywa ten obowiązek (art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985r.). Rolą przewoźnika wynikającą z przepisów prawa jest jedynie dostarczenie kierującemu blankietów do tachografu w odpowiedniej ilości i rodzaju (art. 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r.) - co miało miejsce. 8. Brak podstawy prawnej nałożenia na stronę kary pieniężnej z tego tytułu, iż przyrząd kontrolny nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy. Powołany przez organ przepis art. 16 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. wcale nie mówi, jak twierdzi organ, iż obowiązek naprawy tachografu istnieje w ciągu tygodnia od wykrycia jego wadliwego działania. Naprawa tachografu winna być dokonana natychmiast. Natomiast termin tygodniowy powołany przez organ odnosi się do naprawy urządzenia będącego w trasie pojazdu, jeżeli nie jest możliwe sprowadzenie go do siedziby przedsiębiorstwa. Jednakże warunkiem podjęcia jakichkolwiek czynności w kierunku naprawy tachografu jest dostrzeżenie jego awarii lub wadliwego działania i od tego momentu liczy się termin naprawy - natychmiast. W stanie faktycznym sprawy tak właśnie było. W momencie kiedy zauważone zostało, że tachograf działa wadliwie - został on naprawiony. Fakt, że jedna z funkcji tachografu nie działała prawidłowo przez określony okres czasu nie uzasadnia domniemania, iż strona o tym fakcie wiedziała, a tylko taka pozytywna wiedza obligowała ją do podjęcia czynności naprawy wadliwego tachografu. 9. Niewłaściwe obciążenie karą pieniężną przewoźnika zamiast kierowcy, w sytuacji gdy doszło do samowolnej zmiany wskazań urządzeń pomiarowo - kontrolnych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu transportu drogowego. Okoliczność samowolnej zmiany wskazań tachografu zależy li tylko od kierującego pojazdem i na nim spoczywa odpowiedzialność za taki stan rzeczy włącznie z karą. Powołane przez organ I instancji przepisy rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. nie wskazują, aby odpowiedzialność ponosił przewoźnik. 10. Brak podstawy prawnej nałożenia kary pieniężnej w kwestii naruszenia polegającego na używaniu nieprawidłowych wykresówek, a mianowicie zastosowania typu wykresówki, który nie był zatwierdzony i przeznaczony do danego typu przyrządu kontrolnego - bowiem wykresówki posiadały zakres prędkości do 125 km/h, a tachograf posiadał zakres prędkości do 100 km/h. Organ I instancji powołał się na przepis art. 14 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r., który jednak nie mówi konkretnie, jakie wykresówki mają być użyte, a jedynie iż chodzi o wykresówki, których wzór został zatwierdzony i które są odpowiednie dla urządzenia rejestrującego zainstalowanego w pojeździe. Jednocześnie ani ten, ani żaden inny przepis nie precyzuje tych ogólnych sformułowań. 11. Niewłaściwe obciążenie karą pieniężną przewoźnika zamiast kierowcy jeżeli chodzi o nieprawidłowe działanie tachografu, poprzez użycie tego samego dnia (w okresie tych samych 24 godzin) kilku wykresówek. Organ powołał przepis art. 15 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r., z którego nie wynika, iż to strona ponosi odpowiedzialność za taki stan rzeczy. Po rozpoznaniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i 2 oraz § 2 k. p. a.: 1. utrzymał zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 1.050 (jednego tysiąca pięćdziesięciu) złotych z tytułu skrócenia dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego w mocy; 2. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.350 (jednego tysiąca trzystu pięćdziesięciu) złotych z tytułu skrócenia tygodniowego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji; 3. utrzymał zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 4.600 (cztery tysiące sześćset) złotych z tytułu przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy przy wykonywaniu transportu drogowego w mocy; 4. utrzymał zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 3.200 (trzech tysięcy dwustu) złotych z tytułu przekroczenia maksymalnego dziennego okresu prowadzenia przy wykonywaniu transportu drogowego w mocy. 5. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1000 (jednego tysiąca) złotych z tytułu przekroczenia całkowitego czasu prowadzenia w okresie dwutygodniowym przy wykonywaniu transportu drogowego w mocy; 6. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia łącznej kary pieniężnej w wysokości 6.000 (sześciu tysięcy) złotych (3 x 2.000 złotych) z tytułu: przyrząd kontrolny nie odpowiada przepisom w zakresie rejestracji wymaganych okresów jazdy; 7. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 50 (pięćdziesięciu) złotych z tytułu: nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - nieuzasadnione użycie kilku wykresówek w ciągu tego samego 24 godzinnego okresu w mocy; 8. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości w 200 (dwustu) złotych z tytułu: nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana i wskutek tego kontrola była niemożliwa w mocy; 9. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 150 (stu pięćdziesięciu) złotych z tytułu: nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana i w skutek tego kontrola była utrudniona, w mocy; 10. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.400 (jednego tysiąca czterystu) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych z tytułu: nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana jeżeli nie ma wątpliwości co do zapisów na wykresówce, w mocy; 11. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 5.600 (pięciu tysięcy sześciuset) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych z tytułu nieużywania lub nieprawidłowego używania przełącznika grup czasowych i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji; 12. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 4300 (czterech tysięcy trzystu) złotych ograniczonej do wysokości 1.000 (jednego tysiąca) złotych z tytułu używania nieprawidłowych wykresówek, zastosowany typ wykresówki nie był zatwierdzony i przeznaczony do danego typu kontrolnego i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji; 13. utrzymał zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 7.100 (siedmiu tysięcy stu) złotych z tytułu braku przepisowych wpisów imienia lub nazwiska kierowcy na wykresówkach w mocy; 14. w zakresie nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 18.300 (osiemnastu tysięcy trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie, za każdy dzień pracy kierowcy: a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 4.800 zł (czterech tysięcy ośmiuset) złotych, b. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych, c. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, d. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 600 (sześciuset) złotych i przekazał w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, e. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, f. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, g. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 900 (dziewięciuset) złotych, h. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 3.300 (trzech tysięcy trzystu) złotych, i. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, j. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. k. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 300 (trzystu) złotych i przekazał w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, l. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej na pana [...] w kwocie 6.600 (sześciu tysięcy sześciuset) złotych; 15. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2.000 (dwóch tysięcy) złotych z tytułu samowolnej zmiany wskazań urządzeń pomiarowo - kontrolnych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu transportu drogowego i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji; 16. uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.500 (jednego tysiąca pięciuset) złotych (3 x 500 złotych) z tytułu wykonywania transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonych kategorii pojazdów w terminach określonych właściwymi przepisami i przekazał sprawę w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu ww. decyzji Główny Inspektor Transportu Drogowego ustosunkował się do poszczególnych zarzutów strony skarżącej, wskazując na podstawy prawne nałożenia kar pieniężnych oraz uzasadniając dlaczego częściowo uchylił zaskarżoną decyzję, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy. W dniu [...] maja 2006 r. J. N. reprezentowany przez radcę prawnego G. K. skierował skargę na powyższą decyzję. Zaskarżonej decyzji strona zarzuciła: - rażące naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 8 k.p.a.; - rażące naruszenie przepisów regulujących terminy wydania decyzji w postępowaniu administracyjnym tj. art. 35 i art. 36 k.p.a. - niewyjaśnienie istotnych elementów stanu faktycznego sprawy oraz przekroczenie swobodnej oceny dowodów i naruszenie tym samym art. 77 i art. 80 k.p.a.; - naruszenie przepisu art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji jako decyzji kasacyjnej w stosunku do decyzji organu I instancji jedynie w części (w pozostałej części utrzymując decyzję I instancji w mocy), podczas gdy przepis art. 138 § 2 k.p.a. przewiduje uchylenie decyzji wyłącznie w całości w sytuacji przekazania organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu poza powtórzeniem argumentacji zawartej odwołaniu z dnia [...] marca 2006 r. strona zarzuciła, że organ nie wyjaśnił przyczyny, tak faktycznej, jak i prawnej, dla których powyższe rozstrzygnięcia powziął. Inaczej mówiąc, jest dla skarżących niejasnym dlaczego organ II instancji uchylił częściowo decyzję organu I instancji, a częściowo pozostawił ją w mocy. Okoliczności te w zaskarżonej decyzji wyjaśnione nie zostały, poza lapidarnymi stwierdzeniami "okoliczności sprawy nie zostały należycie wyjaśnione" oraz przywołaniem treści art. 77 k.p.a. Zdaniem skarżących organ II instancji wybiórczo i zasadniczo bezpodstawnie dokonał uchylenia części decyzji organu I instancji. Te same bowiem argumenty przemawiały za uchyleniem pozostałej części decyzji, a co zostało już wspomniane organ II instancji nie wyjaśnił w zaskarżonej decyzji, dlaczego akurat pewne fragmenty zaskarżonej decyzji uznał za wadliwe, a pozostałe jako niewadliwe. Nie wynika to bowiem, ani ze zgromadzonego w toku sprawy materiału dowodowego, ani stanu prawnego, a już w żadnym razie z uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżących organ II instancji nie wyjaśnił w sposób należyty wszystkich okoliczności sprawy, a tym samym naruszył normy art. 7 i art. 77 k.p.a., wydając zaskarżoną decyzję, w takim kształcie w świetle art. 138 k.p.a. wydać nie mógł. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Rozpatrując wniesioną skargę z punktu widzenia powyższych kryteriów uznać należy, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zarówno zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2006 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]marca 2005 r. nie naruszają prawa. Podstawą faktyczną nałożenia na przewoźnika J. N. kary pieniężnej w łącznej wysokości 49.500 zł były ustalenia faktyczne poczynione w trakcie kontroli przeprowadzonej w prowadzonym przez niego przedsiębiorstwie w dniach od [...] stycznia 2005 r. do [...] stycznia 2006 r. Odnosząc się do zarzutów sformułowanych przez stronę skarżącą pod kątem wydanych przez organy I i II decyzji można podzielić je na trzy grupy. Przede wszystkim strona skarżąca zarzuciła nieprawidłowości w ustaleniu stanu faktycznego w stosunku do niektórych ze stwierdzonych w trakcie kontroli naruszeń. Mając na uwadze zasadność zgłoszonych zarzutów Główny Inspektor Transportu Drogowego - zdaniem Sądu - prawidłowo uchylił we wskazanych punktach decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. I tak organ uchylił decyzję I instancji w zakresie: 1. stwierdzonego naruszenia polegającego na skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, przy wykonywaniu transportu drogowego (Ip.1.11.2.). Organ prawidłowo uznał, iż wydanie decyzji w przedmiotowym zakresie, wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, albowiem w uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji pominął sposób obliczenia kary pieniężnej nałożonej w związku z Ip. 1.11.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, tym samym nie jest możliwe skontrolowanie przez organ odwoławczy prawidłowości zaskarżonej decyzji, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności. Organ nie uściślił jaki okres tygodniowy został wzięty pod uwagę - kiedy się rozpoczął, kiedy się zakończył i które wykresówki były w tym celu analizowane. 2. stwierdzonego naruszenia polegającego na nieprawidłowym działaniu przyrządu kontrolnego - przełącznik grup czasowych nie był używany bądź używany był nieprawidłowo ( Ip. 1.11.9. ust. 3 lit, c). Rację ma organ, iż w przedmiotowej sprawie niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części, albowiem na podstawie akt sprawy nie można stwierdzić, czy kierowca nieprawidłowo używał przełącznik czy też wykonywał inną pracę, biorąc pod uwagę, iż nie ma dowodu na inną aktywność kierowcy niż wynika to z załączonych kopii wykresówek. Nadto należy podkreślić, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (art. 107 § 3 kpa). 3. stwierdzonego naruszenia polegającego na używaniu nieprawidłowych wykresówek, zastosowany typ wykresówki nie był zatwierdzony i przeznaczony do danego typu przyrządu kontrolnego (Ip. 1.11.10. ust. 2 lit, c). Organ II instancji prawidłowo uznał, iż w zgromadzonym przez organ pierwszej instancji materiale brak jest dokumentów wskazujących, iż w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] oraz w pojeździe o numerze rejestracyjnym [...] zainstalowane były przyrządy rejestrujące posiadające tabliczkę zatwierdzającą typ urządzenia. Zatem nie jest możliwa weryfikacja prawidłowości nałożonych kar z tego tytułu. 4. stwierdzonego naruszenia polegającego na nieokazaniu wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu (Ip. 1.11.11. ust 1 lit, a) Organ uwzględniając zarzuty strony do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego stwierdził, iż wydanie decyzji w przedmiotowym zakresie, wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w części dotyczącej: - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 300 (trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dzień [...] listopada 2004r. przez pana [...], - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 600 (sześciuset) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dni: [...] i [...] listopada 2004 r. przez pana [...], - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 300 (trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dzień [...] listopada 2004 r. przez pana [...], - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 300 (trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dzień [...] listopada 2004 r. przez pana [...], - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 300 (trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dzień [...] listopada 2004 r. przez pana [...], - nałożenia kary pieniężnej w wysokości 300 (trzystu) złotych z tytułu nieokazania wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu za dzień [...] listopada 2004 r. przez pana [...]. Organ II instancji prawidłowo zdaniem Sądu uznał, iż w przedmiotowej sprawie niezbędne jest przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w znacznej części. Kary pieniężne za brak poszczególnych wykresówek zostały nałożone w oparciu o braki ciągłości zapisów stanów licznika kilometrów na kolejnych wykresówkach. W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego brak ciągłości zapisu stanu licznika sugeruje, iż okazano wykresówki niezawierające pełnych danych o okresach aktywności kierowców, za zasadne uznając by organ I instancji ponownie przeanalizował zapisy wykresówek oraz materiał dowodowy i ponownie orzekł w tym zakresie. 5. stwierdzonego naruszenia polegającego na samowolnej zmianie wskazań urządzeń pomiarowo – kontrolnych (Ip. 1.11.13). Organ odwoławczy na podstawie przeprowadzonego w sprawie postępowania wyjaśniającego oraz zebranych dokumentów nie można jednoznacznie stwierdzić czy faktycznie doszło do samowolnej zmiany wskazań urządzenia pomiarowo - kontrolnego. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, w którym z pojazdów doszło do ingerencji w zapisy przyrządu kontrolnego i na czym dokładnie samowolna zmiana wskazań polegała. Nie zostało w sposób jednoznaczny wykazane, czy nastąpiła świadoma ingerencja w pracę tachografu, skutkiem czego jest zmiana wskazań urządzeń pomiarowo-kontrolnych czyli tachografu, np. odłączenie zasilania tachografu, otwarcie tachografu, ingerencja w jego mechanizm, czy została okazana wykresówka nie zawierająca pełnych danych o okresach aktywności kierowcy. W związku z powyższym zdaniem Sądu, organ II instancji zasadnie uznał, iż niezbędne jest przeprowadzenie ponownego postępowania wyjaśniającego celem uzupełnienia materiału dowodowego i jednoznacznego wykazania istnienia naruszenia. 6. stwierdzonego naruszenia polegającego na wykonywania transportu drogowego w okresie obowiązywania zakazów lub ograniczeń ruchu określonych kategorii pojazdów w terminach określonych właściwymi przepisami (Ip. 1.12.2.). Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, iż wydanie decyzji w tym zakresie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części, albowiem organ I instancji wskazał, iż pan [...] prowadził pojazd w dniu [...] listopada 2005 r. między godziną 21:45 a godziną 22:00 oraz w dniu [...] listopada 2005 r. od godziny 07:00 do godziny 17:10, natomiast pan [...] prowadził pojazd w dniu [...] listopada 2005 r. od godziny 18:00 do godziny 20:05. Nie ustalono jednak czy przewozy te nie podlegały zwolnieniom określonym w § 3 powołanego rozporządzenia. Dlatego też prawidłowo Główny Inspektor Transportu Drogowego przekazał sprawę we wskazanym zakresie do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. Drugą grupę zarzutów stanowiło kwestionowanie istnienia podstawy prawnej nałożenia na stronę kar pieniężnych za poszczególne naruszenia. W ocenie Sądu również te zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymując decyzję w mocy wskazał na obowiązuje przepisy, stwierdzone w trakcie kontroli naruszenia oraz sankcje jakie ustawodawca przewidział za stwierdzone naruszenia. Konsekwencją stwierdzonych w trakcie kontroli w przedsiębiorstwie naruszeń obowiązujących przepisów było nałożenie na stronę skarżącą w wysokości wynikającej z załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Jednocześnie Sąd nie podzielił stanowiska strony skarżącej, iż na kierowcach jako podmiotach wykonujących transport drogowy spoczywa odpowiedzialność za stwierdzone w czasie opisanej kontroli naruszenia polegające na: nieużywaniu przełącznika grup czasowych tachografu; przekroczeniu maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu transportu drogowego; skróceniu dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu transportu drogowego; niezałożeniu nowej wykresówki i użyciu tej samej przez okres powyżej 24 godzin; samowolnej zmiany wskazań urządzeń pomiarowo - kontrolnych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu transportu drogowego. Podkreślić należy, iż wykonującym transport drogowy jest każdy, kto prowadzi działalność gospodarczą określoną w art. 4 pkt 1 - 3 ustawy o transporcie drogowym, niezależnie od tego czy jest do tego uprawniony na podstawie licencji, czy też nie. Natomiast przewoźnikiem w rozumieniu ustawy jest tylko ta osoba, która wykonuje transport drogowy na podstawie stosownego administracyjnego uprawnienia. Z tego powodu w art. 92 posłużono się szerokim terminem "wykonujący transport drogowy", ażeby sankcjami z tego przepisu objąć wszystkie podmioty, które wykonując gospodarczą działalność transportową naruszają prawo. Zarówno te, które są uprawnionymi przewoźnikami, jak i te które tego przymiotu nie mają, a mimo to wykonują działalność polegającą na transporcie drogowym lub przewozów na potrzeby własne, w rozumieniu ustawy. W przeciwnym wypadku nigdy nie można by było nałożyć kary pieniężnej np. z tytułu wykonywania przewozów bez licencji, zezwolenia czy zaświadczenia. Prawidłowość takiego rozumowania, potwierdza treść art. 93 ust.1 cytowanej ustawy, który mówi, że karę m.in. za nieprzestrzeganie przepisów o czasie pracy kierowców, nakłada się na przedsiębiorcę wykonującego transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, a nie na kierowcę, który w ramach tego transportu lub przewozu "tylko" kieruje pojazdem. W istocie kierowca, niezależnie od formy zatrudnienia wykonuje jedną z czynności składającą się na sekwencję działań, których suma dopiero jest transportem drogowym, w rozumieniu ustawy transportowej. Natomiast sprawą przedsiębiorcy (przewoźnika) jest zawarcie takich umów i obmyślenie takich organizacyjnych rozwiązań, które dyscyplinować będą osoby wykonujące na jego rzecz usługi kierowania pojazdem czy to na zasadzie stosunku pracy, czy nawet na zasadzie samozatrudnienia. Tym samym, stwierdzić należy iż za działalność przedsiębiorstwa wykonującego transport drogowy zawsze ponosi odpowiedzialność to przedsiębiorstwo reprezentowane przez osobę lub organy, które je prowadzą. To na nich spoczywa ciężar administracyjnej odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługują i to niezależnie od charakteru stosunku prawnego łączącego przedsiębiorcę z taką osobą. A zatem stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja skierowana została do właściwego adresata tj. prowadzących działalność transportową R. N. i J. N. Sąd nie podzielił również zarzutów skargi odnośnie naruszenia przez organ II instancji art.138 § 2 k.p.a., poprzez częściowe uchylenie decyzji organu I instancji i utrzymanie w mocy w pozostałym zakresie. Należy mieć bowiem na uwadze, iż decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego jest tak naprawdę decyzją składającą się z kilkunastu rozstrzygnięć, z których każde może być objęte oddzielną decyzją. Mając jednak na uwadze zasady ekonomiki procesowej zasadne było objęcie wszystkich tych rozstrzygnięć jednym aktem. Podstawą faktyczną dla poszczególnych rozstrzygnięć stanowiły jednak oddzielne ustalenia faktyczne poczynione w trakcie kontroli przeprowadzonej w przedsiębiorstwie strony skarżącej. Jeżeli, więc organ uznał iż brak jest jednoznacznych i precyzyjnych ustaleń faktycznych, co do konkretnych naruszeń, zasadnie uchylił w tym zakresie decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, doz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło