VI SA/Wa 116/09

WyrokWSA w Warszawie2009-04-21

Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Andrzej Czarnecki, Pamela Kuraś - Dębecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest uzasadnione w sytuacji, gdy posiadaczowi postawiono zarzuty popełnienia przestępstw, w tym przeciwko mieniu, i działał w zorganizowanej grupie przestępczej, mimo pozytywnych opinii z koła łowieckiego i miejsca zamieszkania?
Ratio decidendi
Cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską jest uzasadnione, gdy wobec posiadacza toczy się postępowanie karne o przestępstwa przeciwko mieniu, nawet jeśli posiada on pozytywne opinie, ponieważ sama okoliczność prowadzenia takiego postępowania, zwłaszcza w ramach zorganizowanej grupy przestępczej, rodzi uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Prawo do posiadania broni nie jest prawem konstytucyjnym, a jego reglamentacja ma na celu priorytet interesu społecznego.
Stan faktyczny
A. F. posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską od 1993 r. Wszczęto wobec niego postępowanie administracyjne o cofnięcie pozwolenia z uwagi na toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o przestępstwa zorganizowanej grupy przestępczej, w tym przeciwko mieniu. Pomimo wyjaśnień skarżącego i pozytywnych opinii, organy Policji cofnęły pozwolenie, a decyzję tę utrzymał w mocy Komendant Główny Policji. A. F. zaskarżył decyzję do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa i błędną wykładnię.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę A.F. otrzymał w 1993 r. pozwolenie na broń palną myśliwską. Pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r., powiadomiono A. F. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej, z uwagi na informację o prowadzonym postępowaniu sądowym, w którym strona oskarżona jest o przestępstwa przewidziane w art. 286 § 1 k.k. oraz art. 294 § 1 k.k. W toku prowadzonego postępowania organ uzyskał informację z Krajowego Rejestru Karnego o posiadaczu broni, a także opinię z Koła Łowieckiego "[...]" w L. Pismem z dnia [...] września 2008 r., ponownie poinformowano A. F. o możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. Pismem z dnia [...] września 2008 r., skarżący odniósł się do okoliczności, będących powodem wszczęcia postępowania, wyjaśniając iż toczące się wobec niego postępowanie nie ma związku z posiadanym przez niego pozwoleniem na broń. Podkreślił, iż nigdy nie posługiwał i nie użył broni w sposób sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa. W dniu [...] września 2008 r., strona zapoznała się z aktami sprawy. Decyzją z dnia [...] września 2008 r. wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), Wojewódzki Komendant Policji w [...] cofnął A. F. pozwolenie na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu decyzji organ podkreślił, iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, wskazuje iż organy policji cofają pozwolenie na broń osobie, wobec której istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ wyjaśnił, iż tą obawę wobec skarżącego powziął w wyniku uzyskania informacji, iż przeciwko ww. przed Sądem Rejonowym Wydział II Karny w T., sygn. akt [...] toczy się postępowanie karne o to, że: - w okresie od [...] grudnia 2004 r. do [...] września 2005 r., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, brał udział w zorganizowanej grupie przestępczej, poświadczając nieprawdę w dokumentacji księgowej firmy, popełniając przestępstwa karno-skarbowe oraz podejmując czynności mające na celu ukrycie, lub udaremnienie stwierdzenia przestępnego pochodzenia środków płatniczych, pochodzących z korzyści związanych z przestępstwa, tj. o czyn z art. 258 § 1 kk; * w okresie od [...] grudnia 2004 r. do [...] września 2005 r., w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, działając w ramach zorganizowanej grupy przestępczej, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępstwach czasu i w podobny sposób, czyniąc sobie i innym osobom z popełnienia przestępstwa stałe źródło dochodu, będąc właścicielem firmy "[...]", osobą uprawnioną do wystawienia dokumentów mających znaczenie prawne wziął udział w wytworzeniu 34 faktur VAT z tytułu zakupu od firmy "[...]" oleju napędowego w ilości 754.205,00 litrów, poświadczających nieprawdę co do okoliczności mających znaczenie prawne - zaistnienia opisanych w tych dokumentach zdarzeń gospodarczych, a następnie wprowadzając w błąd właściwy miejscowo Urząd Skarbowy, co do zaistnienia tych zdarzeń dokonał uszczuplenia należności publicznoprawnych w postaci podatku od towarów i usług w łącznej wysokości co najmniej 440. 665, 15 zł, czym działał na szkodę Skarbu Państwa, tj. o czyny z art. 271 § 1 3 k.k., art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k. w zb. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. oraz art. 65 k.k.; - w okresie od [...] marca 2005 r. do [...] października 2005 r., biorąc udział w zorganizowanej grupie przestępczej, działając w celu udaremnienia lub znacznego utrudnienia stwierdzenia pochodzenia środków płatniczych oraz w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w krótkich odstępach czasu przyjmował i przekazywał środki płatnicze znacznej wartości co najmniej [...] zł pochodzące z korzyści związanych z popełnieniem czynów zabronionych obejmujących nielegalny obrót paliwami, tj. o czyn z art. 299 § 1, 5 i 6 k.k. w zw. z art. 12 k.k. Organ podkreślił również, iż zapis ustawowy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni ma charakter wiążący, toteż konflikt z prawem A. F., spowodował brak gwarancji właściwego i zgodnego z prawem użycia przez niego broni. Organ wskazał również, iż cofnięcie pozwolenia na broń myśliwską, nie pozbawiło skarżącego możliwości aktywnego działania na rzecz myślistwa. A. F. wniósł odwołanie od powyższej decyzji, do Komendanta Głównego Policji, podnosząc, iż według niego cofnięcie mu pozwolenia na broń na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ze względu na fakt toczącego się przeciwko niej postępowania karnego nie jest zasadne, gdyż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi obawa użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wskazał, że posiadając pozwolenie na broń od ponad 20 lat, nigdy nie dopuścił się nienależytego użycia broni. Strona ponadto podkreśliła, iż w sprawie powinny być wzięte pod uwagę dowody, tj. opinia na jej temat z macierzystego koła łowieckiego i miejsca zamieszkania, a także fakt, że nigdy nie użyła broni sprzecznie z jej przeznaczeniem. Na potwierdzenie swego stanowiska przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące wykładni art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji (m.in. sygn. akt VI SA/Wa 2252/06, sygn. akt II OSK 863/06, sygn. akt II OSK 421/06). Komendant Główny Policji rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. wydaną na podstawie art.138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń palną, jeżeli w stosunku do jego posiadacza istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Okolicznością uzasadniającą istnienie obawy z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy jest w szczególności skazanie posiadacza broni prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo - toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ zaakcentował, że ustawodawca - poprzez zmianę brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 1 stycznia 2004 r. zrezygnował z wiązania obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego z cechami charakterologicznymi i sposobem działania sprawcy przestępstwa na rzecz rodzaju dobra, które on narusza (w szczególności życie, zdrowie lub mienie). Organ podkreślił, iż z zebranego materiału dowodowego wynikało jednoznacznie, że A. F. postawiono zarzuty popełnienia czynów z: art. 258 § 1 k.k., tj. przestępstwa zakwalifikowanego jako przestępstwo przeciwko porządkowi publicznemu, art. 271 § 1 i 3 k.k., tj. przestępstwa zakwalifikowanego jako przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów, art. 286 § 1 k.k. i art. 294 § 1 k.k., tj. przestępstwa zakwalifikowanego jako przestępstwo przeciwko mieniu oraz art. 299 § 1 k.k., tj. przestępstwa zakwalifikowanego jako przestępstwo przeciwko obrotowi gospodarczemu. Zatem uznano, że tego typu działanie związane było z zamiarem osiągnięcia korzyści majątkowej. Zdaniem organu już wykazane okoliczności kwalifikowały A. F. do grupy osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, które z woli ustawodawcy pozwolenia na broń posiadać nie mogą. Jak bowiem wyżej wskazano, już sam fakt toczącego się przeciwko niemu postępowania karnego o czyn m.in. skierowany przeciwko mieniu stanowi wystarczającą przesłankę do cofnięcia mu pozwolenia na broń. Organ dodatkowo podkreślił, iż ustawodawca nie przewidział w przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy innej możliwości rozstrzygnięcia sprawy, niż cofnięcie pozwolenia. Przepis ten ma bowiem charakter obligatoryjny, co oznacza, że organ właściwy w sprawie pozwoleń na broń nie ma możliwości zachowania pozwolenia na broń osobie, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie, m.in. przestępstwa przeciwko mieniu, a taki stan faktyczny został ustalony w niniejszej sprawie. Ustawodawca wykluczył bowiem możliwość zachowania pozwolenia osobie, która tylko stoi pod zarzutem popełnienia przestępstwa, m.in. przeciwko mieniu, uznając, że okoliczność taka podważa jej wiarygodność zgodnego z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego posiadania i używania broni. Organ uznał zatem, iż wskazane świadome zachowanie strony świadczy o jej nieodpowiedzialnym zachowaniu i lekceważeniu norm prawnych, toteż w ocenie organów Policji nie daje ona także gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie bezpiecznego posiadania i używania broni. Podkreślił jednocześnie, że cofnięcie pozwolenia w takim stanie faktycznym i prawnym sprawy jest jedynie konsekwencją administracyjnoprawną, wynikającą z dyspozycji przepisów ustawy o broni i amunicji, mających zastosowanie do osób ubiegających się lub posiadających pozwolenie na broń. W postępowaniu administracyjnym nie ustala się winy czy niewinności osoby posiadającej pozwolenie, ani nie weryfikuje zasadności skazania czy postawienia zarzutu popełnienia przestępstwa i zastosowanej do niego kwalifikacji prawnej w myśl przepisów prawa karnego. Ustawodawca, nakazując w takich przypadkach bezwzględne odebranie prawa do posiadania broni palnej, nadał w ten sposób priorytet interesowi społecznemu, ponieważ z punktu widzenia ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego nie jest kwestią obojętną, iż osoba posiadająca tak szczególne, o reglamentowanym dostępie, prawo, jakim jest pozwolenie na broń palną, stoi pod zarzutem popełnienia przestępstw, w tym m.in. przeciwko mieniu. W niniejszej sprawie nie mogło więc zapaść inne rozstrzygnięcie, niż tylko cofające pozwolenie na posiadaną broń palną myśliwską. Odnosząc się do przytoczonych przez stronę w odwołaniu orzeczeń sądów administracyjnych organ wyjaśnił, iż dotyczyły one innego stanu faktycznego niż ten w niniejszej sprawie, gdyż dotyczyły przestępstw przeciwko wolności, bezpieczeństwu w komunikacji i działalności instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego. W świetle powyższych ustaleń, stanu sprawy nie zmieniają więc okoliczności, wskazujące na fakt, iż strona cieszy się pozytywną opinią wśród władz łowieckich i miejscu zamieszkania oraz że prawidłowo przechowuje broń. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. F. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając organowi naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji oraz przepisów postępowania, a w szczególności art. 7, 8, 75, 77 i 80 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie i błędną wykładnię. Dodatkowo skarżący powołał się na naruszenie jego praw konstytucyjnych zawartych w art. 43 ust. 3 Konstytucji RP oraz naruszenie art. 6 Europejskiej konwencji Praw Człowieka, poprzez naruszenie zasady domniemania niewinności. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż zaskarżone decyzje wydane zostały w wyniku niewłaściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a organy dopuściły się swego rodzaju automatyzmu w zakresie przedmiotowych decyzji. Zdaniem skarżącego, organy winny wziąć pod uwagę całokształt zebranego materiału i w sposób indywidualny odnieść się do zaistniałego stanu faktycznego, a nie bazować tylko na sporządzonym akcie oskarżenia. W ocenie strony skarżącej, organy Policji, nie wykazały "uzasadnionej obawy" możliwego nieprawidłowego użycia broni myśliwskiej. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Według wymienionego przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Zasadniczą więc przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń jest ustalenie, że posiadacz broni należy do osób co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przesłankę tę organ Policji wykazał w postępowaniu o cofnięcie A. F. pozwolenia na broń. A. F. został oskarżony o popełnienie kilku przestępstw, w tym przeciwko mieniu o znacznej wartości (art. 286 § 1 i art. 271 § 3 k.k.) osiągając znaczną korzyść majątkową (art. 299 § 6 k.k.), przy czym zarzucanych mu przestępstw dopuścił się działając w zorganizowanej grupie przestępczej (art. 258 § 1 k.k.). Okoliczności przedstawionych zarzutów wskazują, że inkryminowane skarżącemu działanie nie miało charakteru incydentalnego, którego dopuścił się nieumyślnie przez lekkomyślność lub zaniedbanie. Przeciwnie, popełniając zarzucone mu przestępstwo, skarżący wszedł w porozumienie z innymi osobami tworząc zorganizowaną grupę przestępczą. Okoliczności te wziął pod uwagę organ administracyjny w swoich rozważaniach w aspekcie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Zasada domniemania niewinności jest kwestią postępowania karnego, w którym to sąd karny wydając wyrok udowodni (lub nie udowodni) skarżącemu winę. Powołanie się więc przez skarżącego na art. 42 ust. 3 Konstytucji RP (zasadę domniemania niewinności) jest o tyle nietrafne, iż nie sposób uznać, by cytowany wyżej art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowił ograniczenie tej zasady. Prawo do posiadania broni nie jest prawem obywatelskim gwarantowanym konstytucyjnie. Jest to szczególne uprawnienie, z którym wiąże się szczególna dbałość uprawnionego o przestrzegania prawa. Ma to swój wyraz w procedurze o udzielenie pozwolenia na broń, w której organy Policji przeprowadzają specjalne postępowanie ustalające predyspozycje i uprzednie zachowanie wnioskującego o takie pozwolenie, w tym ustalające czy przeciwko niemu nie toczy się postępowanie karne lub czy nie był karany. Jest rzeczą zrozumiałą, że uprawniony do posiadania broni nie może zostać jej pozbawiony w przypadku skazania za jakiekolwiek przestępstwo lub jeżeli przeciwko niemu toczy się postępowanie karne o popełnienie jakiegokolwiek przestępstwa. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy daje organowi administracji publicznej pewnego rodzaju wskazówkę, iż w przypadku toczącego się postępowania karnego o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu powinien rozważyć, jaki wpływ na obawę użycia broni sprzecznie z prawem może mieć zachowanie oskarżonego o popełnienie takiego przestępstwa. Z ustaleń organu wynika, że skarżący działał w grupie przestępczej dopuszczając się popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu znacznej wartości osiągając przy tym znaczną korzyść majątkową. Takie zachowanie skarżącego, w ocenie Sądu w składzie orzekającym, wskazuje na lekceważenie przez posiadacza broni podstawowych reguł porządku prawnego przez świadome i przemyślane ich złamanie. A. F., jak podnosił, posiada broń od ponad dwudziestu lat, zatem od takiej osoby należałoby oczekiwać rozwagi i odpowiedzialności, a przede wszystkim poczucia praworządności. Mając na uwadze ustalenia organów Policji, nie doszło do naruszenia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji przez zakwalifikowanie skarżącego do kategorii osób wymienionych w tym przepisie. W stanie faktycznym sprawy nie można powiedzieć, że Policja powinna oczekiwać na naruszenie przez posiadacza broni przepisów ustawy o broni i amunicji lub oczekiwać na to, że użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Skoro bowiem A. F. oskarżony został o popełnienie przestępstwa wchodząc w porozumienie z innymi osobami działając w zorganizowanej grupie przestępczej, to należy się liczyć z tym, że może również wykorzystać posiadaną broń dla celów przestępczych lub w przyszłości udostępnić broń innej nieuprawnionej osobie. Organ administracji wziął pod uwagę pozytywną opinię o skarżącym z koła łowieckiego i miejsca zamieszkania, co nie zmienia faktu, że jest on osobą, która zdecydowała się na działalność przestępczą, albowiem zarzucane czyny skarżącemu, w tym przestępstwo przeciwko mieniu, obejmują wielokrotne zachowania w wykonaniu z góry powziętego zamiaru (art. 12 k.k.) w okresie kilku miesięcy. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło