VI SA/Wa 1166/16

WyrokWSA w Warszawie2016-11-16

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Jacek Fronczyk, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia została wymierzona prawidłowo, biorąc pod uwagę sposób przeprowadzenia ważenia pojazdu i zastosowane korekty, a także czy organ prawidłowo ocenił brak należytej staranności przewoźnika?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że kara pieniężna została wymierzona prawidłowo. Ustalono, że sposób przeprowadzenia ważenia pojazdu, w tym zastosowanie niepołączonych wag oraz korekty wyników, był zgodny z prawem i instrukcjami. Sąd uznał również, że przewoźnik nie wykazał należytej staranności ani braku wpływu na powstanie naruszenia, co wykluczało umorzenie postępowania. W związku z tym, decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy karę pieniężną została uznana za zgodną z prawem.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy karę pieniężną nałożoną na spółkę za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Pojazd przekroczył dopuszczalne wymiary (długość, szerokość, wysokość) oraz naciski osi. Spółka kwestionowała prawidłowość pomiarów wagowych, sposób ich przeprowadzenia oraz zastosowane korekty, a także zarzucała organowi naruszenie przepisów KPA. Sąd pierwszej instancji uchylił wcześniejszą decyzję GITD z powodu niejasności co do metody ważenia, co skutkowało ponownym rozpatrzeniem sprawy przez organ.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant ref. Julia Murawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2016 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego (w skrócie: "GITD") decyzją z [...] marca 2016 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, 1a, 2, art. 40c, art. 41 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2015 r., poz. 460, z późn. zm.), dalej: "u.d.p.", oraz lp. 1, 2 lit. a, 3 lit. b i c, 8 pkt 9 lit. d i e oraz 8 pkt 12 lit. d i e załącznika nr 2 do u.d.p., a także art. 61 ust. 1, 2 i 6 oraz art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2012 r., poz. 1137, z późn. zm.), dalej: "p.r.d.", § 2 ust. 1 pkt 2-4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2015 r., poz. 305) oraz art. 5 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. Nr 222, poz. 1321), dalej również: "ustawa zmieniająca", utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (w skrócie: "WITD") z [...] września 2012 r., nr [...], nakładającą na U. sp. z o.o. z siedzibą w B. (poprzednio: U. sp. z o.o. z siedzibą w B.– dalej: "Przedsiębiorca" lub "Skarżąca") karę pieniężną w kwocie 9 180 zł za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: [...] lutego 2011 r. w K. na drodze krajowej nr [...] (dopuszczalny nacisk pojedynczej osi napędowej do 11,5 t) zatrzymano do kontroli dwuosiowy pojazd członowy składający się z trzyosiowego ciągnika marki [...] o nr rej. [...] oraz czteroosiowej naczepy marki [...] o nr rej. [...], którym w imieniu U. sp. z o.o. przewożono z K. do G. bramowy żuraw obrotowy. W toku kontroli ustalono następujące wymiary pojazdu: długość – 36,02 m, szerokość – 5,60 m i wysokość 4,30 m. Ponadto w wyniku ważenia przeprowadzonego na zatwierdzonym stanowisku ważenia stwierdzono po odjęciu 200 kg i 2% każdej osi składowej, że rzeczywisty nacisk podwójnej osi napędowej pojazdu przy odległościach mniejszych niż 1,8 m i większych niż 1,3 m wyniósł 25,431 t, pierwszej osi naczepy przy odległości pomiędzy osiami większej niż 1,3 m wyniósł 9,31 t, drugiej osi 9,408 t, trzeciej osi 9,506 t a czwartej osi 9,457 t. W toku kontroli kierowca pojazdu nie okazał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego WITD decyzją z [...] września 2012 r. nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 9 180 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Przedsiębiorca pismem z [...] września 2012 r. złożył odwołanie, w którym wniósł o jego uchylenie. Po rozpatrzeniu odwołania, GITD decyzją z [...] lutego 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Na powyższe orzeczenie Przedsiębiorca pismem z [...] marca 2013 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, który wyrokiem z [...] grudnia 2013 r. uchylił decyzję GITD. W uzasadnieniu wyroku sąd wskazał, że organ pominął wymogi zawarte w pkt 2.5 instrukcji obsługi wag użytych w trakcie kontroli, wskazujące na dla dokonania pomiaru ciężarówki z czterema osiami należy posłużyć się czterema parami wag, i nie wyjaśnił, dlaczego uznał, iż dokonanie czynności kontrolnych z pominięciem tych wymogów pozwalało na uzyskanie prawidłowych wyników ważenia pojazdu. Po ponownym rozpatrzeniu odwołania GITD przywołaną na wstępie decyzją z [...] marca 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ przedstawił zasady ruchu po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych. Uzasadniając decyzję, GITD wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami długość pojazdu członowego nie może przekraczać 16,50 m, jego wysokość nie może przekraczać 2,55 m, a wysokość 4,00 m. Organ wskazał także, że ładunek umieszczony na pojeździe nie może powodować przekroczenia dopuszczalnej masy całkowitej lub dopuszczalnej ładowności pojazdu, przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę ani ograniczać widoczności drogi lub zasłaniać świateł, urządzeń sygnalizacyjnych, tablic rejestracyjnych lub innych tablic albo znaków, w które pojazd jest wyposażony. GITD wyjaśnił, że ładunek wystający poza płaszczyzny obrysu pojazdu może być na nim umieszczony tak, aby całkowita szerokość pojazdu z ładunkiem nie przekraczała 2,55 m, a przy szerokości pojazdu 2,55 m nie przekraczała 3 m, jednak pod warunkiem umieszczenia ładunku tak, aby z jednej strony nie wystawał na odległość większą niż 23 cm. Dodał, że ładunek nie może wystawać z tyłu pojazdu na odległość większą niż 2 m od tylnej płaszczyzny obrysu pojazdu lub zespołu pojazdów. Organ zaznaczył, że w przypadku podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych, przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m dopuszczalna jest maksymalna suma nacisków osi do 18 t. GITD wskazał ponadto, że w przypadku osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m dopuszczalna nacisk osi składowej wynosi do 8,0 t. Organ zauważył przy tym, że w wyniku dokonania pomiarów pojazdu ustalono, że szerokość pojazdu członowego przekraczała dopuszczalne wartości o 3,05 m, długość o 19,52 m, a wysokość o 0,30 m. GITD wskazał, że ważenie pojazdu pozwoliło na stwierdzenie, iż nacisk podwójnej osi napędowej ciągnika samochodowego przekraczał dopuszczalną wartość o 9,431 t, nacisk pierwszej osi składowej naczepy o 1,310 t, nacisk drugiej osi składowej naczepy o 1,408, nacisk trzeciej osi składowej naczepy o 1,506 t, a nacisk czwartej osi składowej naczepy o 1,457 t. Organ odnotował przy tym, że zatrzymany do kontroli pojazd został zważony przy pomocy nieautomatycznych przenośnych wag do pomiarów statycznych SAW 10C/II legitymujących się w chwili kontroli ważnym świadectwem zgodności. Rozpatrując ponownie odwołanie, GITD przedstawił zasady nakładania kar za poszczególne naruszenia i stwierdził, że kara została nałożona prawidłowo. Organ wskazał także, że WITD omyłkowo wskazał podstawę kwalifikacji przekroczenia dopuszczalnego nacisku podwójnej osi napędowej, ale nie miało to wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy oraz wysokość wymierzonej kary pieniężnej, a zatem nie stanowi to podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów Przedsiębiorcy dotyczących użytych w trakcie kontroli wag, organ wskazał, że ze sprawozdania pracy pn. "Sprawdzanie błędów pomiaru nacisku osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdu samochodowego metodą ważenia »oś po osi« przy użyciu pary wag statycznych" z [...] listopada 2015 r. wynika, iż praktycznie we wszystkich przeprowadzonych eksperymentach polegających na wyznaczeniu wartości nacisku statycznego osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdów referencyjnych metodą sumowania wyników ważenia poszczególnych osi na wagach SAW, w porównaniu do wyników uzyskanych na wagach referencyjnych, stwierdzono wystąpienie ujemnych wartości błędu pomiaru obu wielkości. Zdaniem GITD oznacza to, że w tych przypadkach nie ma niebezpieczeństwa uznania pojazdu obciążonego normatywnie za przeciążony, a stosowana korekta o 200 kg i 2% dodatkowo zwiększa margines bezpieczeństwa. Organ zaznaczył, że tylko w jednym ważeniu pojazdu referencyjnego I dla stopnia załadowania z=3 wartość błędu pomiaru nacisku statycznego pierwszej osi wielokrotnej była dodatnia i wyniosła +0,003 (+0,3%), co jest wartością znacznie mniejszą od wartości korekty stosowanej przez inspektorów w toku kontroli. GITD podniósł jednocześnie, że w czasie przeprowadzonego eksperymentu ważeniu poddany został również pojazd członowy składający się z trzyosiowego ciągnika samochodowego i czteroosiowej naczepy ciężarowej, tj. podobny do pojazdu kontrolowanego [...] lutego 2011 r. Organ odnosząc się do zarzutu wydania zaskarżonej decyzji z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 35 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego stwierdził, że termin ten ma charakter procesowy i jego upływ nie pozbawia organu administracji możliwości orzekania w sprawie ani nie powoduje wadliwości wydanej w takim postępowaniu decyzji. Zdaniem GITD organ I instancji w sposób wszechstronny dokonał oceny stanu faktycznego, działał w granicach i zgodnie z przepisami prawa, pouczył Przedsiębiorcę o przysługujących mu prawach, a w uzasadnieniu swej decyzji odniósł się do zaistniałego stanu faktycznego, w związku z czym prowadził postępowanie w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów oraz świadomość i kulturę prawną obywateli, w konsekwencji czego nie naruszył zasady działania organu administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa, a o której to mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie organu odwoławczego WITD nie naruszył przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i wypełnił on obowiązek wynikający z art. 7 oraz 77 tej ustawy i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zdaniem GITD zaskarżona decyzja zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego. Rozpatrując ponownie złożone odwołanie, GITD nie stwierdził wystąpienia okoliczności przemawiających za umorzeniem prowadzonego postępowania na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Podkreślił przy tym, że kontrolowanym pojazdem nie było przewożone drewno ani ładunek sypki. Ponadto organ wskazał, że ustawa o drogach publicznych nie definiuje pojęcia "należytej staranności" ani "braku wpływu" w związku z czym w zakresie należytej staranności należy posiłkować się regulacjami zawartymi w Kodeksie cywilnym i uwzględniać zawodowy charakter prowadzonej działalności. GITD zaznaczył, że profesjonalny przewoźnik musi mieć świadomość obowiązków, jakie nakładają na niego przepisy prawa, a jakakolwiek niewiedza w tym zakresie stanowi okoliczność obciążającą przewoźnika i wyłącza możliwość zastosowania umorzenia, o którym mowa w art. 5 ust 2 pkt 1 ustawy zmieniającej. Zdaniem organu naruszenie przepisów art. 61 ust. 1 i 2 p.r.d. ustanawiającego wymagania co do wielkości ładunku i sposobu jego przewożenia świadczy o niedochowaniu przez Przedsiębiorcę należytej staranności oraz o jego wpływie na powstanie naruszenia. GITD podkreślił przy tym, że do podstawowych obowiązków przewoźnika należy bezwzględnie sprawdzenie przed wyjazdem na drogi publiczne, czy pojazd nie narusza dopuszczalnych norm. Przewoźnik jako profesjonalista w zakresie przewozu, nie powinien jedynie przyglądać się czynnościom ładunkowym nadawcy (załadowcy), ale współdziałać z nim w taki sposób, aby dzięki jego kwalifikacjom czynności te zostały wykonane w sposób prawidłowy. Organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że stwierdzone w trakcie kontroli drogowej naruszenia przepisów prawa nie były wynikiem zdarzeń i okoliczności, na które podmiot wykonujący przejazd pojazdem nienormatywnym nie miał wpływu, lecz były wynikiem niedochowania nienależytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem. Zaznaczył także, że Przedsiębiorca w toku prowadzonego ponownie postępowania administracyjnego nie wskazał na żadne okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej, ani nie przedstawił dowodów umożliwiających umorzenie postępowania. Zdaniem GIDT brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć i nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. Organ zaznaczył, że wskazane w zebranym materiale dowodowym okoliczności popełnienia zarzucanych naruszeń były okolicznościami, które podmiot wykonujący przejazd powinien był przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. GITD podkreślił, że to podmiot wykonujący przejazd przecież decyduje o wyborze trasy, czy zachowaniu się na drodze podczas wykonywania przewozu i musi on uwzględniać w swych rachubach bezpieczeństwo zarówno kierowcy, wykonującego transport, jak i innych uczestników ruchu. Dopracowanie się sprawnego systemu załadunku pojazdów, w którym powinien uczestniczyć zarówno załadowca, jak i podmiot wykonujący przejazd, tak by nie były przekraczane normy wymagane przepisami o drogach publicznych, leży w interesie podmiotu wykonującego przejazd. Organ podkreślił, że normy w zakresie dopuszczalnych parametrów pojazdu mają bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, a fakt ich naruszenia skutkuje koniecznością nałożenia kary pieniężnej w określonej przepisami wysokości. Na wskazane powyżej orzeczenie Przedsiębiorca pismem z [...] maja 2016 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego przez wadliwe zastosowanie przepisów ustawy o drogach publicznych; 2) naruszenie art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r., poz. 23, z późn. zm.), dalej: "k.p.a.", przez wykazanie w uzasadnieniu nieobowiązującej podstawy prawnej; 3) rażące naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. przez odstąpienie od obowiązku zgromadzenia pełnego, obiektywnego i rzetelnego materiału dowodowego; 4) naruszenie art. 7 k.p.a. przez odstąpienie od obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wskazanie w zaskarżonej decyzji okoliczności nieudowodnionych i niesprawdzonych w toku postępowania. Uzasadniając powyższe zarzuty, Skarżący podniósł, że zastosowane w toku kontroli wagi służą do ustalania nacisków kół, a nie osi pojazdów. Przedsiębiorca ponadto zauważył, że w przypadku połączenia wag stosownym przewodem podziałka wag wzrasta automatycznie do 100 kg, a zatem nie można wyjaśnić, w jaki sposób organ kontrolny ustalił poszczególne naciski osi z dokładnością do 1 kg. Zdaniem Skarżącego wskazuje to na dokonanie ważenia innymi wagami niż wskazane w protokole ważenia pojazdu (wagami o innej skali dokładności) bądź na nieprawidłową interpretację uzyskanych wyników. Dokonanie pomiaru niezgodnie z producencką instrukcją wag zdaniem Przedsiębiorcy powoduje, że uzyskane wyniki nie mogą stanowić dowodu spełniającego warunki określone w art. 75 § 1 k.p.a. Skarżący, powołując się na aktualne orzecznictwo sądów administracyjnych, zauważył, że Inspekcja Transportu Drogowego stosuje korekty wynikające z zarządzenia GITD powodujące, że uzyskany pomiar jest całkowicie niewiarygodny, a zastosowane do ważenia wagi nie nadają się do pomiaru rzeczywistej masy całkowitej pojazdu. Przedsiębiorca zarzucił, że GITD posługując się quasi-naukowymi opracowaniami powstałymi na zamówienie tego organu do wskazania zasadności nałożenia kary, narusza art. 6 k.p.a. Skarżący zauważył, że opracowanie wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dotyczy pomiarów dokonanych względem pojazdu spełniającego normy wynikające z przepisów i nie wskazuje na wartości błędów dotyczących pomiarów pojazdów nienormatywnych, które zdaniem Przedsiębiorcy wzrastają proporcjonalnie do wzrostu obciążenia. Skarżący wskazał ponadto, że wyniki badania przeprowadzonego bez udziału strony postępowania budzą wątpliwości w zakresie możliwości uznania ich za dowód w świetle art. 79 § 1 i 2 k.p.a. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi i prawem procesowym. Sąd zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. Badając skargę wg powyższych kryteriów, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób uzasadniający jej uchylenie. Na wstępie należy odnotować, że stan prawny obowiązujący w momencie wydawania zaskarżonej decyzji nie jest tożsamy ze stanem prawnym na dzień przeprowadzenia kontroli drogowej, gdyż 19 października 2012 r. weszły w życie przepisu ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw. Niemniej jednak z uwagi na treść art. 5 ust. 1 przywołanej ustawy do oceny stwierdzonego naruszenia należy zastosować przepisy dotychczasowe, tj. w rozpoznawanej sprawie w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli drogowej. W rozpatrywanej sprawie GITD utrzymał w mocy decyzję WITD nakładającą na Skarżącą karę pieniężną w kwocie 9 180 zł za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 11,5 t, dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m, przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 11,5 t, dla osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m oraz przekroczenie dopuszczalnej długości, szerokości oraz wysokości pojazdu w związku z wykonywaniem przejazdu pojazdem nienormatywnym po drodze publicznej bez zezwolenia. Z uwagi na powyższe należy wskazać, że stosownie do treści art. 64 ust. 1 p.r.d. w brzmieniu obowiązującym w dniu kontroli drogowej ruch pojazdu lub zespołu pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, albo którego wymiary lub masa wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy, jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. Jednocześnie w myśl art. 13g ust. 1 i 2 u.d.p. w wersji obowiązującej w dniu zdarzenia za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia określonego przepisami o ruchu drogowym lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu wymierza się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do tej ustawy. Niezależnie od powyższego stosownie do postanowień § 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia długość pojazdu nie może przekraczać w przypadku pojazdu członowego 16,5 m (ust. 1 pkt 3), szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 12, § 45 ust. 3 pkt 1, § 54 ust. 3, nie może przekraczać 2,55 m (bez lusterek zewnętrznych, świateł umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów elastycznych wykonanych z gumy lub z innych tworzyw sztucznych), a w przypadku pojazdu, który przeznaczony jest do przewozu towarów w określonej temperaturze, jeżeli jego ściany boczne wraz z izolacją termiczną mają grubość nie mniejszą niż 45 mm każda, może wynosić do 2,6 m (ust. 2), a wysokość pojazdu nie może przekraczać 4 m (ust. 4). Ponadto zgodnie z art. 61 ust. 6 p.r.d. ładunek wystający poza płaszczyzny obrysu pojazdu może być na nim umieszczony tylko, gdy całkowita szerokość pojazdu z ładunkiem nie przekracza 2,55 m, a przy szerokości pojazdu 2,55 m nie przekracza 3 m, z zastrzeżeniem, że ładunek z jednej strony nie wystaje na odległość większą niż 23 cm (pkt 1), ładunek nie wystaje z tyłu pojazdu na odległość większą niż 2 m od tylnej płaszczyzny obrysu pojazdu lub zespołu pojazdów (pkt 2), a z przodu pojazdu na odległość większą niż 0,5 m od przedniej płaszczyzny obrysu i większą niż 1,5 m od siedzenia dla kierującego (pkt 3). Jednocześnie w myśl załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych w przypadku osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m dopuszczalny nacisk osi składowej wynosi do 8,0 t włącznie (lp. 8 pkt 12). W przypadku stwierdzenia, że zatrzymany do kontroli pojazd jest nienormatywny, zgodnie ze wskazanym powyżej załącznikiem do ustawy o drogach publicznych nakłada się następujące kary: 1) za przekroczenie dopuszczalnej długości pojazdu lub pojazdu z ładunkiem za każdy rozpoczęty 1 m ponad dopuszczalną długość – 120 zł (lp. 1); 2) za przekroczenie wysokości pojazdu lub pojazdu z ładunkiem od wartości dopuszczalnej 4,00 m do 4,50 m włącznie – 120 zł (lp. 2 lit. a); 3) za przekroczenie szerokości pojazdu lub pojazdu z ładunkiem ponad 3,20 m do 4,50 m szerokości pojazdu włącznie – 360 zł (lp. 3 lit. b) a dodatkowo za każde rozpoczęte 0,50 m ponad 4,50 m – 320 zł (lp. 3 lit. c); 4) za przekroczenie dopuszczalnych nacisków osi na drogach, na których jest dopuszczony ruch pojazdów o naciskach osi do 11,5 t: a) dla podwójnej osi napędowej pojazdów silnikowych przy odległości pomiędzy osiami składowymi nie mniejszej niż 1,3 m i mniejszej niż 1,8 m o sumie nacisków osi od 20 t do 21 t – 480 zł (lp. 8 pkt 9 lit. d) a za każde rozpoczęte przekroczenie o 1 t powyżej 21 t dodatkowo 480 zł (lp. 8 pkt 9 lit. e); b) dla osi wielokrotnych pojazdów silnikowych, przyczep i naczep o liczbie osi składowych większej niż trzy, przy odległości pomiędzy osiami składowymi większej niż 1,3 m o nacisku na oś składową powyżej 9,0 t do 9,5 t – 720 zł (lp. 8 pkt 12 lit d), a za każde rozpoczęte przekroczenie o 0,5 t powyżej 9,5 t dodatkowo 480 zł (lp. 8 pkt 12 lit. e). Z uwagi na powyższe należy przypomnieć, że w toku kontroli stwierdzono przekroczenie następujących parametrów kontrolowanego pojazdu członowego: 1) nacisk 25,431 t na podwójnej osi napędowej ciągnika samochodowego – przekroczenie o 9,431 t, 2) nacisk 9,310 t na pierwszej osi składowej naczepy – przekroczenie o 1,310 t, 3) nacisk 9,408 t na drugiej osi składowej naczepy – przekroczenie o 1,408 t, 4) nacisk 9,506 t na trzeciej osi składowej naczepy – przekroczenie o 1,506 t, 5) nacisk 9,4571 na czwartej osi składowej naczepy – przekroczenie o 1,4571, 6) szerokość pojazdu członowego wyniosła 5,60 m – przekroczenie o 3,05 t, 7) długość pojazdu członowego wyniosła 36,02 m – przekroczenie o 19,52 m, 8) wysokość pojazdu członowego wyniosła 4,30 m – przekroczenie o 0,30 m. Tym samym za stwierdzone naruszenie należało wymierzyć Skarżącej karę w wysokości: 1) 1 980 zł – za przekroczenie nacisku podwójnej osi napędowej pojazdu (480 zł + 5 × 300 zł); 2) 720 zł – za przekroczenie nacisku pierwszej osi naczepy; 3) 720 zł – za przekroczenie nacisku drugiej osi naczepy; 4) 1 200 zł – za przekroczenie nacisku trzeciej osi naczepy (720 zł + 480 zł); 5) 720 zł – za przekroczenie nacisku czwartej osi naczepy; 6) 1 320 zł – za przekroczenie dopuszczalnej szerokości pojazdu członowego (360 zł + 3 × 320 zł) 7) 2 400 zł – za przekroczenie dopuszczalnej długości pojazdu członowego (120 zł × 20 [m]); 8) 120 zł – za przekroczenie dopuszczalnej wysokości pojazdu członowego. Tym samym nałożona kara pieniężna została wyznaczona w prawidłowej wysokości wynoszącej 9 180 zł. Niezależnie od powyższego w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie Skarżąca nie przedstawiła dowodów, które przemawiałyby za umorzeniem postępowania na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, zgodnie z którym postępowanie umarza się, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przejazd dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem (pkt 1 lit. a), nie miał wpływu na powstanie naruszenia (pkt 1 lit. b), lub rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu na przejazd pojazdu nienormatywnego, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu przy przewozie ładunków sypkich oraz drewna (pkt 2). W tym miejscu należy stwierdzić, że przewożony ładunek nie był ładunkiem sypkim ani drewnem w związku z czym w sprawie nie zachodziła podstawa umorzenia postępowania wskazana w art. 5 ust. 2 pkt 2 przywołanej ustawy. Skarżąca w toku postępowania nie wskazała również na okoliczności, które w sposób wiarygodny wskazywałyby, że dochowała należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem bądź nie miała wpływu na powstałe naruszenie. Tym samym w ocenie Sądu organ słusznie nałożył na Skarżącą wskazaną powyżej karę pieniężną. Z uwagi na powyższe Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, nie doszukał się w działaniu organu naruszenia przepisów ustawy o drogach publicznych w brzemieniu obowiązującym na dzień przeprowadzenia kontroli. Jednocześnie odnosząc się do zarzutów Skarżącej dotyczących sposobu przeprowadzenia ważenia i uzyskanych wyników należy stwierdzić, że organ w zaskarżonej decyzji szczegółowo przedstawił metodologię ważenia pojazdów z uwzględnieniem dyspozycji zawartej w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z [...] grudnia 2013 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1189/13). Ponadto odnosząc się do kwestii łączenia wag SAW 10C/II przy pomocy 5 m kabla i zastosowania wyrażenia "należy połączyć" w pkt 2.6 producenckiej instrukcji wag należy wyjaśnić, że jak odnotowuje to sama Spółka w złożonej skardze, zgodnie z pkt 5.2 świadectwa homologacji wag zastosowanych w toku kontroli istnieje możliwość połączenia ich wspomnianym kablem, co w ocenie Sądu nie oznacza obowiązku jego zastosowania i umożliwia przeprowadzenie ważenia zespołem niepołączonych wag. Powyższe pozostaje w zgodzie z pkt 2.3 wspomnianej instrukcji, który wskazuje, że wagę SAW można eksploatować również indywidualnie, tj. bez konieczności łączenia jej z inną wagą. Tym samym zdaniem Sądu brak połączenia wag stosownym kablem nie może rzutować na prawidłowość uzyskanych wyników ważenia. Odnosząc się z kolei do argumentu Skarżącej, że przy zastosowanych wagach niemożliwe jest uzyskanie wyniku ważenia z dokładnością do 1 kg, należy wskazać, że uzyskane w toku ważenia wyniki były zgodne z podziałkami wag, a uzyskane wyniki ważenia podane były z dokładnością do 50 kg. Dopiero po zastosowaniu przez organy inspekcji korekty, tj. odjęciu od uzyskanych wyników 200 kg i pomniejszeniu tak uzyskanej wartości o dalsze 2%, ostateczny wynik ważenia podany był z dokładnością do 1 kg, co wynikało wyłącznie z przeprowadzonych działań matematycznych. Tym samym w ocenie Sądu uzyskane wyniki jako w pełni wiarygodne mogły stanowić podstawę wymierzenia Skarżącej kary pieniężnej za przejazd po drodze publicznej pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Wyjaśnić przy tym należy, że korekty stosowane przez organy inspekcji transportu drogowego powodują wprawdzie, że wyniki ważenia przyjęte jako podstawa ustalania wysokości kary odbiegają od wyników uzyskanych z bezpośredniego odczytania wartości wskazanych przez wagi, ale korekty te stosowane są na korzyść kontrolowanego podmiotu, gdyż powodują pomniejszenie uzyskanych wyników ważenia, co przekłada się na niższą skalę przekroczenia parametrów pojazdu w zakresie jego masy i nacisków. Dopuszczalność stosowania wspomnianej korekty nie budzi zatem wątpliwości składu orzekającego w niniejszej sprawie. Jednocześnie odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 6 k.p.a. przez powołanie się na nieistniejącą podstawę prawną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w postaci opracowania dotyczącego błędów pomiaru nacisku osi wielokrotnej oraz masy całkowitej pojazdu samochodowego metodą ważenia "oś po osi" przy użyciu wag statycznych, należy stwierdzić, że dokument ten nie stanowił podstawy wydania decyzji i nałożenia kary. Powołanie się przez organ na ten dokument miało jedynie na celu uzasadnienie prawidłowości toku przeprowadzenia kontroli i wiarygodności uzyskanych wyników, a zatem służyło wykazaniu poprawności oceny dowodów w toku postępowania, która powinna być przeprowadzona nie tylko z poszanowaniem obowiązujących przepisów, ale również doświadczeniem życiowym i aktualnym stanem wiedzy naukowej. Tym samym w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 6 k.p.a. Zdaniem Sądu za nietrafny należy również uznać zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Materiał dowodowy został zebrany w zakresie niezbędnym do wydania rozstrzygnięcia, a organ dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy i nie było sprzeczne z prawem. Wskazać przy tym należy, że organ, wypełniając dyspozycję wydaną przez Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ustalił i szczegółowo objaśnił wpływ ważenia parą wag pojazdu członowego wieloosiowego na uzyskane wyniki ważenia. Fakt, że wynik przeprowadzonego postępowania i wydane w jego wyniku rozstrzygnięcie nie satysfakcjonują strony tego postępowania, nie może sam w sobie przesądzać o jego wadliwości i naruszeniu przepisów procedury administracyjnej. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wyczerpujące, zawiera elementy wymagane art. 107 § 3 k.p.a., a wywód w nim zawarty jest logiczny i poparty aktualnym stanem wiedzy. Odnotować przy tym należy, że Skarżąca, zarzucając organowi naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a., ograniczyła się do ogólnego sformułowania tych zarzutów i nie wskazała żadnych okoliczności, które mogłyby wskazywać na nierzetelne wypełnienie przez organ obowiązków unormowanych tymi przepisami. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło