VI SA/Wa 1174/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-06
Skład orzekający: Olga Żurawska-Matusiak, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu administracji publicznej wydane w wyniku wniosku, który nie spełnia wymogów formalnych (np. brak wymaganych podpisów), jest dotknięte wadą nieważności?Ratio decidendi
Postanowienie organu administracji publicznej wydane w wyniku wniosku, który nie spełnia wymogów formalnych, takich jak wymagane podpisy zarządu wieloosobowego, jest dotknięte wadą nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa. Organ nie może rozpocząć postępowania ani rozpoznać wniosku, który nie wywołał skutku prawnego z powodu braków formalnych, a naruszenie zasady łącznej reprezentacji skutkuje bezwzględną nieważnością czynności prawnej.Stan faktyczny
Skarżąca O. złożyła wniosek o odroczenie terminu wykonania zadań na rzecz obronności. Wniosek ten, podobnie jak późniejszy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, został podpisany jedynie przez jednego członka zarządu, mimo że spółka posiada zarząd wieloosobowy i wymaga łącznej reprezentacji. Organ administracji publicznej nie wezwał skarżącej do uzupełnienia braków formalnych. W konsekwencji organ wydał postanowienia, które skarżąca zaskarżyła, domagając się stwierdzenia ich nieważności.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia, orzekając jednocześnie, że postanowienia te nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Prezesa URTiP na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka, Asesor WSA Piotr Borowiecki, Protokolant: Aleksandra Borowiec-Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2005 r. sprawy ze skargi O. na postanowienie Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie odroczenia terminu zapewnienia realizacji zadań na rzecz obronności. 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia z dnia [...] stycznia 2004 r. 2. stwierdza, że postanowienia wymienione w punkcie pierwszym wyroku nie podlegają wykonaniu 3. zasądza od Prezesa Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty na rzecz skarżącej O. we W. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
Wnioskiem z dnia [...] marca 2003r. O. z siedzibą we [...] złożyła do Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wniosek o odroczenie terminu wykonania zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa państwa oraz bezpieczeństwa i porządku publicznego. Jednocześnie wniosła o zawieszenie postępowania w tej sprawie do dnia publikacji rozporządzenia z art. 88 ust. 3 ustawy z dnia 21 lipca 2000r. Prawo telekomunikacyjne, określającego szczegółowe wymagania techniczne i eksploatacyjne dla sieci telekomunikacyjnych i urządzeń telekomunikacyjnych, dotyczące ich przystosowania do wypełnienia przez operatorów obowiązku, o którym mowa w art. 40 ust. 2 ustawy Prawo telekomunikacyjne.
Jako podstawę prawną wniosku o zawieszenie wskazano art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.
Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2004r. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty odmówił zawieszenia postępowania, wskazując, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki z art. 98 § 1 k.p.a., albowiem zawieszeniu postępowania sprzeciwił się Prokurator Krajowy, któremu przysługuje prawo strony.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący wnosił o zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., wskazując, iż organ błędnie, pomimo jasno sformułowanej podstawy prawnej i jednoznacznego uzasadnienia, potraktował wniosek strony jako złożony na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. Podniósł, iż w sprawie niniejszej zachodzą przesłanki zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., który stanowi, iż organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
Postanowieniem z dnia [...] maja 2004r. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty uchylił w całości postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego, jednocześnie orzekając co do istoty sprawy, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie.
Wskazał, iż brak rozporządzenie, o którym mowa w art. 88 ust. 4 ustawy - Prawo telekomunikacyjne nie jest zagadnieniem wstępnym, które mogłoby uzasadniać zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. "Inny organ lub sąd" o jakich mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. to organy państwowe powołane do stosowania prawa (orzekające) a nie do stanowienia prawa.
Na powyższe postanowienie O. z siedzibą we [...] złożyła skargę wnosząc w niej o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia. Podała, iż z rozporządzenia, którego wydanie jeszcze nie nastąpiło, bezpośrednio będą wynikać dla niej określone obowiązki. Przygotowaniu się do wykonywania tych obowiązków służyć ma odroczenie, o które skarżąca zwróciła się. Nie sposób rozstrzygnąć, czy w ogóle i ewentualnie na jak długi okres potrzebne jest odroczenie służące przygotowaniu do wykonywania pewnych obowiązków, jeżeli obowiązki te nie są znane. Brak przepisów wykonawczych niewątpliwie wpływa na określenie obowiązków skarżącego w sposób uzasadniający tezę, iż bez wydania tego rozporządzenia nie sposób rozstrzygnąć niniejszej sprawy. Oczywistym jest więc konieczność zawieszenia postępowania do czasu wydania rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty wnosząc o oddalenie skargi, podniósł, iż "inny organ lub sąd", o jakich mowa w art. 97 § 1 pkt 4 to organy państwowe powołane do stosowania prawa (orzekające), a nie do stanowienia prawa. Zaś zagadnienie wstępne to zagadnienie, które powstaje w toku postępowania administracyjnego, poprzedza rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji, jego rozstrzygniecie należy do innego organu lub urzędu i istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W grę wchodzi więc kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 20024. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Zgodnie z art. 63 k.p.a. podania (żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia) mogą być wnoszone m.in. pisemnie. Podanie wniesione pisemnie powinno być podpisane przez wnoszącego. Jeżeli podanie nie czyni zadość wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusuniecie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Jak wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych odpisu aktualnego z rejestru przedsiębiorców za skarżącą O. oświadczenia woli w przypadku zarządu wieloosobowego składa dwóch członków zarządu łącznie lub jeden członek zarządu wraz z prokurentem. Podrubryka 1 w dziale 2 odpisu z rejestru wskazuje, iż skarżąca spółka posiada zarząd wieloosobowy.
Tymczasem zarówno wniosek wszczynający postępowanie
administracyjne z [...] marca 2003r., jak i wniosek o ponowne rozpatrzenie
sprawy z [...] lutego 2004r., w których jako wnioskodawca figuruje O. z siedzibą we [...] zostały podpisane jedynie przez Prezesa Zarządu P. A.
Pomimo tego braku i wbrew dyspozycji art. 64 § 2 k.p.a. Prezes Urzędu Regulacji Telekomunikacji i Poczty nie wezwał wnoszącego najpierw wniosek o odroczenie terminu wykonania zadań na rzecz obronności, bezpieczeństwa
państwa oraz bezpieczeństwa i porządku publicznego, a następnie wniosek o
ponowne rozpatrzenie sprawy, do uzupełnienia braku wniosków przez złożenie podpisu przez drugiego członka zarządu bądź prokurenta. Tymczasem naruszenie zasady łącznej reprezentacji skutkuje bezwzględną nieważność czynności prawnej (tak Sąd Apelacyjny w [...] w wyroku z dnia [...] kwietnia 2000r. sygn. akt [...]). Tylko żądanie strony niedotknięte brakami formalnymi jest zdolne do wywołania skutku prawnego
wszczęcia postępowania w sprawie.
Uznać zatem należy, że organ rozpoczął postępowanie administracyjne i rozpoznał wniosek z [...] marca 2003r. pomimo, iż nie wywoływał on skutku prawnego.
To samo dotyczy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, który został rozpoznany pomimo nieusunięcia braku formalnego i w konsekwencji niewywoływania skutków prawnych. Organ odwoławczy nie może bowiem działać z urzędu, zaś charakter organu odwoławczego w danej sprawie uzyskuje on w wyniku prawidłowo złożonego odwołania (wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy).
W wyroku z dnia 18 maja 1994r. sygn. akt Sa/Gd 2365/93 NSA przyjął, iż "uznanie za odwołanie pisma nie podpisanego przez osobę wnoszącą odwołanie powoduje, że organ II instancji bez podstawy prawnej wystąpił w charakterze organu odwoławczego. W tej sytuacji decyzja organu II instancji jest dotknięta wadą nieważności (art. 156 §1 pkt 2 k.p.a.)". Podobnie w wyroku z dnia 15 września 2000r. sygn. akt III SA 417/00 NSA wskazał, iż rozpoznanie odwołania niezawierającego podpisu strony powoduje nieważność zaskarżonej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Poglądy wyrażone przez NSA w obu powyższych sprawach można odnieść wprost do sprawy niniejszej, gdyż do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, zaś brak formalny w postaci braku jednego podpisu członka zarządu lub pełnomocnika skutkuje brak podpisu w ogóle.
Dlatego też, w ocenie Sądu, zarówno zaskarżone postanowienie jak i postanowienie je poprzedzające z dnia [...] stycznia 2004r., zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, co skutkuje ich nieważność na mocy art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Sąd dla uzasadnienia rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności nie uznał za konieczne rozważania zarzutów podniesionych w skardze.
W tym stanie rzeczy na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji orzeczenia. O kosztach orzeczono w trybie art. 200 p.p.s.a., zaś rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zapadło na podstawie art. 152
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło