VI SA/Wa 1176/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska po rozpoznaniu w dniu 30 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.M., B. M., H. J., J. J., R. J., J. M., U. M., H. P., S. P., T. S., B. S., K. S. i T. A. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2016 roku nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji p o s t a n a w i a: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącym kwotę 100 złotych (słownie stu złotych) uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi. S. M., B. M., H. J., J. J., R. J., J. M., U. M., H. P., S. P., T. S., B. S., K. S. i T. A. (dalej też jako skarżący), reprezentowani przez pełnomocnika – radcę prawnego T. A., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2016 roku nr [...]. Skarżący uiścili jednocześnie tytułem wpisu od skargi 100 złotych. Zaskarżone postanowienie zapadło w toku postępowania o stwierdzenie nieważności koncesji z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] na poszukiwanie i rozpoznawanie złoża węgla brunatnego w rejonie "[...]" i "[...]" udzielonej przez Ministra Środowiska, P. Sp. z o.o. oraz decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] września 2011 r. nr [...] uchylającej w części ww. koncesję, przy czym zaskarżonym postanowieniem Minister Środowiska odmówił wstrzymania wykonania wymienionych powyżej decyzji. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 159 § 1 w zw. z art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2016 roku, poz. 23 ze zm., dalej jako k.p.a.). W uzasadnieniu postanowienia Minister Środowiska wskazał, że zastosowanie ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji koncesyjnych jest bezzasadne, pomimo prawdopodobieństwa, że akty te obarczone są wadami określonymi w art. 156 § 1 pkt 2 i 4 k.p.a. W ocenie organu ryzyko wywołania potencjalnych negatywnych skutków przez dalsze wykonywanie decyzji koncesyjnych nie istnieje, gdyż decyzje koncesyjne nie są i mimo, że nie upłynął jeszcze termin ich obowiązywania, nie będą już wykonywane. Organ koncesyjny podał, że koncesjonariusz sporządził dokumentację geologiczną złoża objętego koncesją zawierającą wyniki prac geologicznych, które przesądzają o definitywnym zakończeniu wykonywania koncesji. Oznacza to, że skutki wynikające z wykonania decyzji już nastąpiły, co czyni bezzasadnym wstrzymanie ich wykonania, mimo prawdopodobieństwa wystąpienia w nich kwalifikowanych wad. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 roku, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia wymaga, że badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza każdorazowo analiza jej dopuszczalności. Innymi słowy, sąd zobowiązany jest do zbadania, czy w danej sprawie nie zachodzą podstawy do odrzucenia skargi, wymienione w art. 58 § 1 pkt 1 - 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm. - dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne; 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Podstawową kwestią w niniejszej sprawie jest zatem kwestia oceny dopuszczalności wniesienia do sądu administracyjnego skargi na postanowienie wydane na podstawie art. 159 § 1 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. W myśl art. 159 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1. Z kolei w myśl art. 159 § 2 k.p.a. na postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji służy stronie zażalenie. Należy przy tym zwrócić uwagę na użyty w art. 159 § 2 k.p.a. termin ,,postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji". Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela pogląd prezentowany zarówno w doktrynie jak i w orzecznictwie, iż zgodnie z art. 159 § 2 k.p.a. zażalenie służy wyłącznie na postanowienie "o wstrzymaniu" wykonania decyzji (zob. M. Jaśkowska, A. Wróbel Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego, Zakamycze 2005 r. str. 1004, B. Adamiak, J. Borkowski Komentarz do kodeksu postępowania administracyjnego C.H.Beck 2008 str. 782, a także postanowienie NSA z dnia 9 stycznia 2001 r., sygn. akt IV SA 2254/98 i postanowienie NSA z dnia 17 maja 2002 r., sygn. akt IV SA 2210/00). Skoro ustawodawca wyraźnie ograniczył możliwość wnoszenia zażalenia tylko do postanowień "o wstrzymaniu" wykonania decyzji, to należy przyjąć, że na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji zażalenie nie przysługuje. Regulacja art. 159 § 2 kpa jest zdecydowanie węższa od np. regulacji zawartej w art. 152 § 2 kpa, gdzie mowa jest o przysługiwaniu zażalenia generalnie "w sprawie wstrzymania" tj. we wszystkiego rodzaju rozstrzygnięciach dotyczących wstrzymania, czy też w art. 101 § 3 kpa w zakresie zaskarżenia postanowień "w sprawie zawieszenia postępowania". W związku z powyższym zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska z dnia [...] kwietnia 2016 roku nr [...], nie podlega zaskarżeniu w drodze zażalenia. Ma to zaś takie konsekwencje, iż niedopuszczalna jest także w tym przypadku skarga do sądu administracyjnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy ppsa, orzekł jak w punkcie 1 sentencji. Ponadto na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd postanowił zwrócić skarżącym uiszczony w sprawie wpis sądowy (punkt 2 sentencji).