VI SA/Wa 1199/06

WyrokWSA w Warszawie2006-08-23

Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Halina Emilia Święcicka, Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Inspekcji Handlowej prawidłowo rozpoznał merytorycznie zażalenie na postanowienie o kosztach badań laboratoryjnych, mimo że zostało ono wniesione po terminie?
Ratio decidendi
Główny Inspektor Inspekcji Handlowej dopuścił się rażącego naruszenia prawa, rozpoznając merytorycznie zażalenie, które zostało wniesione po upływie ustawowego terminu. W takiej sytuacji organ drugiej instancji powinien był stwierdzić uchybienie terminu i nie rozpoznawać zażalenia merytorycznie. W konsekwencji, zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej, jako wydane z naruszeniem prawa, podlegało stwierdzeniu nieważności.
Stan faktyczny
P. Sp. z o.o. została obciążona kosztami badań laboratoryjnych stwierdzających obniżoną zawartość białka w schabie drobiowym. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, argumentując, że kosztami powinien obciążyć producenta. Główny Inspektor Inspekcji Handlowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka zaskarżyła postanowienie Głównego Inspektora do WSA, podtrzymując swoje stanowisko. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podane przez skarżącą.
Rozstrzygnięcie
1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi P. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów badań laboratoryjno-analitycznych 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. P. Spółka z o.o. z siedzibą w Ł. wniosła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] lutego 2006 r. w przedmiocie ustalenia kosztów badań laboratoryjno-analitycznych. Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż w hurtowni mięsa i wędlin należącej do P. Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. w okresie od [...] do [...] stycznia 2006 r. została przeprowadzona przez Inspekcję Handlową kontrola. W trakcie tej kontroli pobrano do badań laboratoryjnych m. in. schab drobiowy z majerankiem wyprodukowany przez D. w S.. Badana próbka nie odpowiadała wymaganiom określonym w Zakładowym Dokumencie Normalizacyjnym nr [...] ze względu na obniżoną o 0,5 % zawartość białka. W związku z tym [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2001 r. Nr 4, poz. 25 z późn. zm.) i § 9 ust. 7 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2002 r. w sprawie szczegółowego trybu pobierania i badania próbek produktów przez organy Inspekcji Handlowej (Dz. U. Nr 57, poz. 522), postanowieniem z dnia [...] lutego 2006 r. ustalił koszty badań laboratoryjno-analitycznych tej próbki na kwotę 325,00 zł oraz zobowiązał P. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. do uiszczenia równowartości tych kosztów. Postanowienie to zostało doręczone skarżącej Spółce w dniu [...] marca 2006 r. wraz z pouczeniem o trybie i terminie jego zaskarżenia. W dniu [...] marca 2006 r. P. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł. wniosła, za pośrednictwem urzędu pocztowego, zażalenie na to postanowienie. W zażaleniu podniesiono, że kosztami badań powinien zostać obciążony producent zakwestionowanego schabu drobiowego z majerankiem tj. D. z S., gdyż skarżący nie ma obowiązku ani możliwości przeprowadzania badań przyjmowanych do hurtowni towarów pod względem ich składu. Główny Inspektor Inspekcji Handlowej rozpoznając zażalenie postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej. W uzasadnieniu postanowienia podkreślił, że zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej, jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że produkt nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych lub w deklaracji, obowiązek uiszczenia wojewódzkiemu inspektorowi kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań spoczywa na kontrolowanym. W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Spółka ponownie podniosła, że koszty badań powinny obciążać producenta, gdyż wymogi stawiane artykułom spożywczym dotyczą momentu wprowadzania ich do obrotu, a ten moment nastąpił w chwili sprzedania towarów przez firmę D. z S.. Główny Inspektor Inspekcji Handlowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Ponownie wskazał, że podstawą obciążenia strony skarżącej kosztami przeprowadzonych badań jest art. 30 ustawy o Inspekcji Handlowej, gdyż kontrolowanym podmiotem w świetle przepisów tej ustawy była Spółka P.. Ponadto w świetle art. 3 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej nie jest ona upoważniona do kontroli jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych u producentów. Strona skarżąca może natomiast zwrócić się z regresem do dostawcy towaru o zwrot poniesionych kosztów badań. Spółka P. ustosunkowując się w piśmie procesowym z dnia [...] sierpnia 2006 r. do odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko wskazując na istnienie błędu lub luki w przepisach. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne powołane są do badania legalności, czyli zgodności zaskarżonych decyzji lub postanowień z przepisami prawa materialnego i przepisami postępowania, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji lub postanowienia. Sąd administracyjny nie bada natomiast celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu. Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga w niniejszej sprawie zasługuje w ocenie Sądu na uwzględnienie jednak z innych przyczyn niż podane w skardze. Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika bowiem, iż postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] lutego 2006 r. zostało doręczone skarżącej Spółce w dniu [...] marca 2006 r., a więc siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na to postanowienie upłynął dla tej strony w dniu [...] marca 2006 r. Zażalenie zostało natomiast nadane w urzędzie pocztowym dopiero w dniu [...] marca 2006 r., czyli po upływie terminu siedmiodniowego do jego wniesienia. Główny Inspektor Inspekcji Handlowej był zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie i stwierdzić w tej sytuacji w drodze postanowienia, na podstawie art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., uchybienie przez stronę terminu do wniesienia zażalenia nie rozpoznając go merytorycznie, gdyż nie był organem upoważnionym do orzekania w postępowaniu zażaleniowym. Warunkiem bowiem skuteczności wniesienia przez stronę zażalenia było zachowanie przez nią siedmiodniowego terminu do jego wniesienia. Po upływie tego terminu postanowienie organu I instancji stało się ostateczne, a więc wniesienie zażalenia było bezskuteczne. Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie wielokrotnie podkreślał, że tylko środek odwoławczy wniesiony przez uprawniony podmiot z zachowaniem terminu do jego wniesienia wywołuje skutek w postaci dewolucji uprawnień do rozpatrzenia sprawy na organ wyższego stopnia. Jeżeli więc organ kompetencyjnie właściwy do działania jako organ drugiej instancji prowadzi postępowanie w wyniku środka zaskarżenia wniesionego z uchybieniem terminu, bez przywrócenia terminu do jego wniesienia, dopuszcza się rażącego naruszenia prawa art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (vide: wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 1998 r. IV SA 727/96 oraz z dnia 14 kwietnia 1999 r. I SA 1823/98). W świetle powyższych ustaleń rozważanie zarzutów podniesionych w skardze stało się zbędne. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło