VI SA/Wa 1206/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Czarnecki po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Komitetu Wyborczego Wyborców N. z siedzibą w C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Komitetu Wyborczego Wyborców N. z siedzibą w C. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2015 r. nr. [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia postanawia: odmówić przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie Komitet Wyborczy Wyborców N. z siedzibą w C. wniósł w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W treści formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że nie prowadzi działalności gospodarczej, z której osiągałby przychody pozwalające na pokrycie kosztów sądowych. Skarżący wyjaśnił, że środki, którymi dysponował, pochodziły z dobrowolnych wpłat osób fizycznych i mogły być przeznaczone wyłącznie na prowadzenie kampanii wyborczej a po zakończeniu wyborów samorządowych komitet nie mógł prowadzić żadnej działalności finansowej. Po złożeniu sprawozdania finansowego, przyjętego przez komisarza wyborczego, nie posiada i nie może posiadać żadnych środków finansowych, z których mógłby pokryć koszty postępowania sądowego. Gdyby nawet pozostały mu środki z rozliczenia kampanii wyborczej, musiałby wpłacić je na cele dobroczynne. Z przedłożonego sprawozdania finansowego wynikało przy tym, że przychody w kwocie 14 013 złotych i 30 groszy zostały w całości wydatkowane na cele kampanii wyborczej. Postanowieniem z 4 stycznia 2016 r. referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Pismem z 18 stycznia 2016 r. strona skarżąca wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia. W uzasadnieniu skarżąca podała, że po dacie złożenia sprawozdania finansowego nie mogła przyjmować, żadnych wpłat i nie posiadała nadwyżki środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. W związku z tym należy uznać, iż właściwy do rozpatrzenia sprzeciwu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (na gruncie przedmiotowej sprawy przepis ten znajdzie zastosowanie w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym w zw. z art. 2 cyt. ustawy nowelizującej). Zgodnie z treścią art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W niniejszej sprawie z przytoczonej przez skarżącą we wniosku o przyznanie prawa pomocy argumentacji oraz w sprzeciwie wynika, iż w świetle przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21 poz. 112 z późn. zm.) od dnia złożenia przez komitet wyborczy wyborców sprawozdania finansowego tenże komitet nie może uiszczać jakichkolwiek należności, w tym w szczególności należności z tytułu wpisu od wniesienia skarg do sądu administracyjnego. Argumentacja skarżącego zmierza do twierdzenia, iż od momentu złożenia przez komitet wyborczy sprawozdania finansowego nikt nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania majątkowe powstałe w związku z prowadzeniem przez komitet wyborczy wyborców kampanii wyborczej (w przedmiotowej sprawie powstały one w związku z nałożeniem kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi), jak też nie jest zobowiązany do uiszczania kosztów sądowych w sprawach dotyczących omawianych naruszeń. Stanowisko strony skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z art. 130 § 1 Kodeksu wyborczego odpowiedzialność za zobowiązania majątkowe komitetu wyborczego ponosi pełnomocnik finansowy. W przypadku, gdy z majątku pełnomocnika finansowego nie można pokryć roszczeń wobec komitetu wyborczego wyborców, odpowiedzialność za zobowiązania majątkowe komitetu wyborczego komitetu wyborczego wyborców ponoszą solidarnie osoby wchodzące w skład komitetu. Nie zachodzi więc sytuacja, prowadząca do niemożności ponoszenia opłat sądowych w sprawie dotyczącej odpowiedzialności za zobowiązania majątkowe powstałe w związku z prowadzeniem przez komitet wyborczy wyborców kampanii wyborczej, skoro istnieją wskazane podmioty odpowiedzialne za zobowiązania majątkowe komitetu wyborczego. Dodatkowo wskazać należy, iż zarówno przepisy wzmiankowanego Kodeksu wyborczego (art. 6 wskazuje, że jedynie w sprawach wyborczych wszelkie pisma oraz postępowanie sądowe i administracyjne są wolne od opłat administracyjnych i kosztów sądowych) jak i przepisy ustawy o postępowanie przez sądami administracyjnymi (zakres przedmiotowo-podmiotowych zwolnień od obowiązków uiszczania kosztów sądowych reguluje art. 239 p.p.s.a.) nie wskazują na generalne zwolnienie komitetów wyborczych od obowiązku uiszczania opłat sądowych od momentu złożenia przez komitet wyborczy sprawozdania finansowego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.