VI SA/Wa 1218/16
WyrokWSA w Warszawie2016-10-24
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Izabela Głowacka-Klimas, Grzegorz Nowecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz tarcicy świerkowej z Białorusi do Polski, a następnie dalszy przewóz tego samego towaru z miejsca rozładunku w Polsce do innego miejsca w Polsce, stanowi przewóz kabotażowy wymagający zezwolenia, jeśli przewoźnik jest przedsiębiorcą zagranicznym spoza UE?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz tarcicy świerkowej z Białorusi do Polski, a następnie dalszy przewóz tego samego towaru z miejsca rozładunku w Polsce do innego miejsca w Polsce, stanowi odrębną umowę przewozu i w konsekwencji przewóz kabotażowy wykonywany przez przedsiębiorcę zagranicznego spoza UE, który wymaga zezwolenia. Brak takiego zezwolenia skutkuje nałożeniem kary pieniężnej. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów administracji w zakresie ustalenia stanu faktycznego i zastosowania prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł na firmę "G." z Białorusi za wykonywanie przewozu kabotażowego bez wymaganego zezwolenia. Kontrola drogowa wykazała, że pojazd przewoził tarcicę świerkową z Białorusi do Polski, a następnie z miejsca rozładunku w Polsce do innego miejsca w Polsce. Organy uznały, że drugi etap przewozu stanowił przewóz kabotażowy, ponieważ przewoźnik był przedsiębiorcą zagranicznym spoza UE i nie posiadał zezwolenia. Firma skarżąca kwestionowała ustalenia organów, wskazując na pominięcie dowodów i naruszenie przepisów k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2016 r. sprawy ze skargi "G." z siedzibą w D., Białoruś na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego (zwany dalej organem) decyzją [...] kwietnia 2016 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania G. D., Białoruś (zwanej dalej stroną/skarżącą) od decyzji [...] Inspektora Transportu Drogowego (zwanego dalej organem I instancji) z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organy ustaliły, że dnia 2 listopada 2015 r., w miejscowości S. na drodze krajowej nr [...], został zatrzymany do kontroli pojazd członowy składający się z ciągnika siodłowego marki M. o numerze rejestracyjnym [...], oraz naczepy o numerze rejestracyjnym [...]. W chwili kontroli strona na podstawie zezwolenia nr [...] wykonywała przewóz drogowy rzeczy na trasie S. – J.. Zdaniem organu w imieniu strony wykonywano, przewóz ładunku tarcicy świerkowej z Białorusi do Polski. Towar ten został odebrany przez przedsiębiorcę Pana A. P. (mającego siedzibę w S.), który zakupił ten towar i był organizatorem przewozu.
W rubryce 24 listu przewozowego CMR, okazanego podczas kontroli wynika zakończenie operacji transportowej przewozu tarcicy świerkowej z Białorusi, do miejsca przeznaczenia Polska. Poprzez wpis w polu 24 dokumentu CMR w postaci pieczęci firmowej wraz z podpisem A. P. wynika, że przewożony ładunek został przez niego nadany przewoźnikowi do dalszego przewozu. Kierowca okazał do kontroli dokument WZ [...] z datą wydania ładunku 31 października 2015 r., gdzie nadawcą ładunku jest firma w Polsce A. z S., a jako odbiorca ładunku widnieje firma D. z J. W związku z powyższym stwierdzono wykonywanie przewozu kabotażowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Podczas tego przewozu kierowca nie posiadał i nie okazał do kontroli żadnego zezwolenia uprawniającego go do wykonania operacji transportowej - przewozu kabotażowego. Kierowca okazał jedynie zezwolenie ogólne polskie nr [...].
Właściciel przedsiębiorstwa D. w piśmie z dnia 25 listopada 2015 r. potwierdził, że ładunek tarcicy świerkowej nadany przez A. P. został do niego dostarczony. Wyjaśnił również, że tarcica pochodziła z Białorusi i została od A. P. zakupiona i także on jest organizatorem przewozu.
W związku z powyższym nałożono na stronę karę pieniężną w wysokości 10 000 zł za naruszenie określone w l.p. 3.5 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.
Rozpoznając odwołanie organ wskazał, że zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza wykonywanie przez stronę przewozu kabotażowego. Jego zdaniem zgodnie z zapisami listu przewozowego CMR nr [...] okazanego podczas kontroli odbiorcą ładunku tarcicy świerkowej był A. P. i dokonał on odbioru tego ładunku w dniu 30 października 2015 r. Odbiór ładunku A. P. potwierdził pieczęcią i podpisem rubryce nr 24 listu przewozowego oraz uiścił należności celne i za przewóz ładunku, co potwierdza zgłoszenie celne i dokument KW nr [...]. Zdaniem organu była to typowa umowa przewozu tarcicy świerkowej i dotyczyła tylko przewozu towaru z miejsca załadunku w N. na Białorusi do miejsca rozładunku Polska – S. co wynika ze zgromadzonych i powołanych w decyzji I Instancji dokumentów.
Organ wskazał, na wystawienie przez A. P. dokumentu WZ nr [...] w celu dokonania przewozu tarcicy do przedsiębiorstwa S. R. do J. i, który został okazany przez kierowcę podczas kontroli drogowej
Zdaniem organu materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza wykonywanie przez stronę przewozu kabotażowego. W jego ocenie przewiezienie tego towaru przez tego przewoźnika z S. do J. w Polsce nie jest międzynarodowym przewozem drogowym. Wskazał, że umowa przewozu jest zawierana pomiędzy konkretnymi stronami i dotyczy wykonania konkretnej usługi, tj. usługi przewozu konkretnego towaru. Uznał, że konieczność przewiezienia towaru tego samego czy innego mającego z nim związek np. wyprodukowanego w czasie trwania tej umowy, nie jest tą umową przewozu, ponieważ przemieszczenia towaru nie można mylić z umową przewozu.
Wskazał , że przepisy rozporządzenia nr 3118/93 mają zastosowanie jedynie do podmiotów mających siedzibę w jednym z państw Członkowskich Unii Europejskiej. Strona wykonująca przewóz w dniu kontroli nie spełnia togo wymogu, ponieważ ma siedzibę na terenie Białorusi, która nie jest członkiem Unii Europejskiej. W ocenie organu zarzut braku odniesienia się do dokumentu SAD jest niezasadny, bowiem dokument ten służy do ustalenia należności celnych i nie ma on wpływu na uprawnienia strony do wykonywania międzynarodowego transportu drogowego rzeczy.
Organ biorąc to pod uwagę uznał, że organ I instancji w toku postępowania zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i tym samym nie naruszył art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Jego zdaniem organ I instancji oparł rozstrzygnięcie na materiale dowodowym prawidłowo zebranym w toku kontroli i prawidłowo dokonał jego wszechstronnej oceny oraz uzasadnił swoje stanowisko wyrażone w decyzji, w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. Zatem odwoływanie się skarżącego do naruszenia w toku postępowania art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. jest niezasadne.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie:
1. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie przez organ II instancji i niezapewnienie stronom czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu administracyjnym polegającym na niepowiadomieniu skarżącej przed wydaniem decyzji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
2. art. 7, art 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozważenie całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, świadczącego o braku przesłanek do przypisania stronie wykonywania przewozu kabotażowego.
Strona wskazała na pominięcie przez organ, dokumentu CMR nr [...] z dnia 28 października 2015 r. z którego wynika, że w polu nr 2 jako otrzymujący towar była wpisana firma A. A. P., zaś w polu nr 3 jako miejsce rozładunku transport tarcicy wskazano firmę [...] D. [...] J., co potwierdza, że transport był realizowany na zlecenie A. A. P. na trasie od N. (Białoruś) do miejscowości J. (Polska). Wskazał, że nie uwzględnienie wniosku dowodowego skarżącej o sprawdzenie zapisu GPS zatrzymanego samochodu, który to zapis rejestruje czas i trasę pojazdu, a więc możliwe jest ustalenie czy po przekroczeniu granicy skarżąca rozładowała ładunek w S. i czy wykonała nowe zlecenie dotyczące wykonania dodatkowego przewozu krajowego) pominięcie przez organy faktu, że nie jest fizycznie możliwe wykonanie w tym samym czasie przez ten sam środek transportu dwóch usług transportu tarcicy, albowiem od przejechania pojazdu przez granicę do kontroli przez ITD upłynęły niecałe 3 dni, a odległość pomiędzy miejscowością S. a J. wynosi 550 km, braku odniesienia się do dowodu w postaci dokumentu SAD [...] świadczącego o dacie oclenia i wprowadzenia na wspólnotowy obszar celny towaru w postaci tarcicy świerkowej, zwłaszcza w kontekście omyłkowo wskazanego odbioru tarcicy w dokumencie CMR nr [...], którego dwa egzemplarze znajdowały się w dyspozycji A. P. na potrzeby procedury celnej; pominięcia dokumentów celnych SAD wydanych przez Urząd Celny w Białymstoku Oddział Celny Kolejowy w Kuźnicy oraz faktury z dnia 28.10.2015 r. które potwierdzają, że firma A. A. P. opłaciła koszty transportu na trasie N.-K. (przejście graniczne) w kwocie 150 EUR oraz na trasie K.- J. 520 EUR co dowodzi, że A. P. dokonał wszelkich koniecznych opłat związanych z wykonanym transportem oraz, że Skarb Państwa nie poniósł w tym przypadku żadnych strat.
W związku z powyższym wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji [...] Inspektora Transportu Drogowego i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi jest decyzja organu z [...] kwietnia 2016 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2016 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 10 000 zł.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718; dalej p.p.s.a.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
W działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.
Organy administracji drogowej, uznają, że miał miejsce przewóz kabotażowy i wskazują, że mają zastosowanie przepisy art. 4 pkt 12 oraz art. 28, a także lp. 1.3.1. ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.).
Zgodnie z art. 4 pkt 12 ustawy przewóz kabotażowy to przewóz wykonywany pojazdem samochodowym zarejestrowanym za granicą lub przez przedsiębiorcę zagranicznego między miejscami położonymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Analizując tę definicję ustawową należy rozróżnić dwa aspekty takiego przewozu. W pierwszym przypadku decydujące są elementy przedmiotowe przewozu (kraj rejestracji pojazdu), w drugim podmiotowe (status zagranicznego przedsiębiorcy).
Ponadto należy zauważyć, że definicja ustawowa przewozu kabotażowego obejmuje dwa stany faktyczne:
- przewóz wykonywany pojazdem samochodowym zarejestrowanym za granicą między miejscami położonymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, lub
- przewóz wykonywany przez przedsiębiorcę zagranicznego między miejscami położonymi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Według art. 29 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozu kabotażowego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez podmiot:
mający siedzibę w państwie innym niż państwo członkowskie Unii Europejskiej, Konfederacja Szwajcarska lub państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub
wykorzystujący do przewozu pojazd zarejestrowany w państwie innym niż państwo członkowskie Unii Europejskiej, Konfederacja Szwajcarska lub państwo członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) - strona umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym
- wymaga uzyskania zezwolenia na przewóz kabotażowy, które wydaje w drodze decyzji administracyjnej Główny Inspektor Transportu Drogowego.
W myśl art. 87 ust. 1 pkt 3 lit. a) ww. ustawy, podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując przewóz drogowy rzeczy - dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także odpowiednie zezwolenie wymagane w międzynarodowym transporcie drogowym. Przepis art. 29 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym jednoznacznie wskazuje, że warunkiem wykonywania przewozu kabotażowego przez przewoźnika mającego siedzibę w państwie nie będącym członkiem Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) lub pojazdem zarejestrowanym w państwie nie będącym członkiem Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państwie członkowskim Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) wymaga stosownego zezwolenia.
Zdaniem, Sądu z zebranego materiału dowodowego wynika, że kontrolowanym pojazdem wykonywano w imieniu strony, na podstawie zezwolenia nr [...], przewóz ładunku tarcicy świerkowej z Białorusi do Polski. Ustalono, że towar ten został odebrany przez przedsiębiorcę A. P. mającego siedzibę w S. przy ul. K. [...] w dniu 30 października 2015 r., co potwierdza wpis w rubryce 24 listu przewozowego CMR, okazanego podczas kontroli.
Przewożony ładunek został przez tego przedsiębiorcę nadany przewoźnikowi do dalszego przewozu i dostarczenia go do przedsiębiorstwa D. z siedzibą w J przy ul. B. [...], co wynika z dokumentu przewozowego WZ [...], okazanego przez kierowcę podczas kontroli drogowej. Właściciel przedsiębiorstwa D. S. R. w piśmie z dnia 25 listopada 2015 r. potwierdził, że ładunek tarcicy świerkowej nadany przez A. P. został do niego dostarczony. Wyjaśnił, że tarcica pochodziła z Białorusi i została od A. P. zakupiona i także on jest organizatorem przewozu. Należy uznać, że organ prawidłowo ustalił stan faktyczny, że międzynarodowy transport drogowy tego ładunku odbywał się z N. na Białorusi do miejscowości S. w Polsce. Zgodnie z zapisami listu przewozowego CMR nr [...] okazanego podczas kontroli odbiorcą ładunku tarcicy świerkowej był A. P. i odbioru tego towaru dokonał w dniu 30 października 2015 r. Odbiór ładunku A. P. potwierdził pieczątką i podpisem w rubryce nr 24 listu przewozowego. On także uiścił należności celne i za przewóz ładunku, co potwierdza zgłoszenie celne i dokument KW nr [...]. A. P. zlecił stronie dokonanie przewozu tarcicy do przedsiębiorstwa P. R. w J., wystawiając dokument WZ nr [...]. Kontrolujący miał prawo zażądać okazania dokumentu, a kierujący był zobowiązany do jego okazania, gdyż taki obowiązek nakłada art. 87 ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym. Powyższe potwierdzają, że umowa przewozu tarcicy świerkowej dotyczyła tylko przewozu tego towaru z miejsca załadunku w No. na Białorusi do miejsca rozładunku w miejscowości S. w Polsce. Dalsze przewiezienie towaru stanowiło już inną umowę przewozu. W tym, stanie rzeczy zarzuty skarżącego co braku odniesienia się do dokumentu SAD, ewentualnego braku rozładunku towaru w S., braku analizy zapisów GSM są bezpodstawne i nie mają znaczenia dla tego przewozu.
Zdaniem Sądu należy jednocześnie uznać, iż organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie organy administracji - rozstrzygając sprawę - oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ponadto należy uznać, iż stanowisko wyrażone w zaskarżonych decyzjach, organy obu instancji uzasadniły w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz nie stwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu – skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło