VI SA/Wa 1219/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Asesor WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2005 r. sprawy ze skargi V.P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2004r. nakładająca na V.P. karę pieniężną w wysokości 3350 zł. Podstawę faktyczną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, a ponadto stwierdzone nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego - wykresówka z danego dnia była zbyt długo zapisywana, wykresówka nie zawiera przepisowych wpisów: imienia kierowcy oraz przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia bez przerwy, o czas powyżej 15 minut do 30 minut. Powyższe naruszenie zostało stwierdzone podczas kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu 07.12.2004r. na drodze krajowej nr [...]. Do kontroli zatrzymano pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. Kontrolowany kierowca, V.P. przedstawił do kontroli dobową kartę opłaty drogowej, zakupioną w dni [...].12.2004r. ważną od [...] grudnia 2004r. godz. 1201 do [...] grudnia 2004r. godz. 1201, która nie była wypełniona w rubryce "numer rejestracyjny". Ponadto, podczas kontroli, stwierdzono, iż okazana wykresówka z [...].11.2004r./ [...].12.2004r. była zbyt długo zapisywana, natomiast na trzech wykresówkach z dni: [...].11.2004r./ [...].12.2004r., 06/[...].12.2004r. i [...].12.2004r. brak było wpisu imienia kierowcy, V.P. W trakcie kontroli stwierdzono również, że kierowca przekroczył maksymalny czas prowadzenia bez przerwy o 20 minut. W ocenie organu karta opłaty niewypełniona lub wypełniona w nieprawidłowy sposób, czyli niezgodny z wyznacznikami określonymi w § 5 ust. 1, 3, 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych, nie stanowi dowodu uiszczenia opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Dlatego też właściwym było zaklasyfikowanie naruszenia zgodnie z lp. 1.4.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym i wymierzenie kary pieniężnej 3000 zł. Prawidłowo wypełniona, przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie świadczenia. Okazanej podczas kontroli drogowej karty, seria i nr [...], nie można było przyporządkować do kontrolowanego pojazdu. Zdaniem organu to na przedsiębiorcy spoczywa obowiązek weryfikacji prawidłowości tego wypełnienia, tak co do prawdziwości, jak i kompletności danych podlegających wpisowi, ponieważ to przedsiębiorca ponosi konsekwencję uchybień na tym tle oraz powinien zadbać o to, żeby legitymować się podczas wykonywanego przejazdu kartą opłaty prawidłową pod każdym względem. Nadto Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że nieprawidłowe działanie tachografu stwierdzono w odniesieniu do jednej wykresówki wobec czego – zgodnie z lp. 1.11.9 ust. 2 lit c) ww. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, który karą pieniężną sankcjonuje nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego polegające na zbyt długim zapisywaniu wykresówki, nałożono karę pieniężną w wysokości 100 zł. Zgodnie bowiem z załącznikiem I rozdział IV pkt 2 do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym minimalna pojemność zapisu wykresówek, bez względu na ich rodzaj, wynosi 24 godziny. Kara pieniężną w wysokości 150 zł została nałożona za brak określonych w art. 15 ust. 5 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym za brak przepisowych wpisów na wykresówce, tj. imienia kierowcy. Brak ten stwierdzono w 3 wykresówkach i dlatego kara w wysokości 50 zł za każdą wykresówkę została zsumowana. Nadto organ wskazał, iż kara pieniężna w wysokości 100 zł zgodnie z lp. 1.11.4 lit. a załącznika do ustawy o transporcie drogowym została nałożona za przekroczenie czasu prowadzenia bez przerwy o 20 min. Zgodnie bowiem z art. 7 ust 1 Rozporządzenia Rady ( EWG) Nr 3820/85/EWG z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (jak również zgodnie z art. 28 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców), po czteroipółgodzinnym okresie prowadzenia pojazdu kierowcy przysługuje przerwa , co najmniej 45-minutowa, chyba że zaczyna on okres odpoczynku. Przerwa taka może być zastąpiona przerwami wynoszącymi, po co najmniej 15 minut, rozłożonymi na okres prowadzenia pojazdu lub bezpośrednio po tym okresie w taki sposób, aby było to zgodne z przepisami ust. 1. Tymczasem kontrolowany kierowca po czteroipółgodzinnym okresie prowadzenia pojazdu powinien rozpocząć przerwę o godz. 14 00, a jak wynika z okazanej wykresówki rozpoczął ją o godz. 1420. Organ podkreślił również, iż przedsiębiorca jest profesjonalistą, od którego można wymagać należytej staranności przy wykonywaniu przez niego działalności gospodarczej, w tym także znajomości podstawowych przepisów dotyczących jego działalności w zakresie transportu, skoro go wykonuje. Sprawą skarżącego jest takie organizowanie prowadzonej przez siebie działalności, aby przestrzegać obowiązujących przepisów. Rolą organów Inspekcji jest kontrola ich przestrzegania. Ponadto sankcjonowanie naruszeń administracyjno-prawnych nie opiera się na stwierdzeniu winy, lecz na samym naruszeniu przepisu, a czynniki subiektywne nie mają wpływu na wymiar kary. Wskazano także, iż wysokość nakładanych za dane naruszenie kar pieniężnych jest ściśle określona w załączniku do ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym i nie może ulegać zmianom. W skardze na powyższą decyzję skarżący V.P. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenia o zwrocie na jego rzecz kary pieniężnej w wysokości 3350 zł zarzucił błędne ustalenie stanu faktycznego oraz naruszenie prawa materialnego a w szczególności art. 2, art. 92 ust. 4 w zw. z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, art. 15 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, art. 7 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego, art. 28 ustawy z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców oraz prawa formalnego, tj. art. 107 k.p.a. . Skarżący wskazał, iż w zaskarżonej decyzji brak jest dostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz zawiera ona sprzeczne ze sobą i bezpodstawne ustalenia a także nieprawidłowo wskazaną podstawę prawną. Zdaniem skarżącego przywołana przez organ podstawa prawna, tj. art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym oraz lp. 1.4.1. załącznika do tej ustawy uprawnia jedynie do nałożenia kary za nieposiadanie dowodu uiszczenia opłaty. W przedmiotowej sprawie kontrolowany posiadał dowód opłaty, gdyż rubryki dotyczące daty i godziny zostały prawidłowo oznaczone. Brak wypełnienia rubryki dotyczącej numeru rejestracyjnego pojazdu był następstwem nieuwagi skarżącego. W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja nieprawidłowo wskazuje podstawę prawną i dlatego podlega stwierdzeniu nieważności. Skarżący nie zgodził się również z innymi naruszeniami wskazanymi przez organ, wskazał także co powinna zawierać decyzja wydana w prawidłowo prowadzonym postępowaniu administracyjnym. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej podtrzymał dotychczasową argumentację. Podniósł, iż uiszczenie opłaty drogowej nie następuje przez samo wykupienie karty opłaty drogowej lecz poprzez nadanie jej mocy dowodowej, tj. wpisanie wszystkich wymaganych danych. Nadto karta taka musi być wypełniona przed rozpoczęciem przewozu. Organ wskazał również, że nie było możliwe zakwalifikowanie ujawnionego stanu faktycznego jako wykonywania przewozu z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty, albowiem strona poprzez niewypełnienie "obligatoryjnych" pól mogła wykorzystać kartę opłaty dla pojazdów innych, niż ten którym wykonywała przewóz. Nie można zatem uznać, że karta była nieprawidłowo wypełniona, skoro w istotnej części w ogóle jej nie wypełniono. Organ podał również, iż brak zarzutów co do kary za naruszenie przepisów o czasie pracy kierowców uniemożliwia zajęcie stanowiska co do tej części skargi, a także, że w zaskarżonej decyzji szczegółowo wyjaśniono przyczyny nałożenia kar. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd administracyjny nie orzeka co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, stanowiącego przedmiot postępowania administracyjnego, a w szczególności nie przyznaje odpowiednich świadczeń lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w tym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Zarzuty skargi w zakresie uchybienia przepisom postępowania, tj. art. 107 k.p.a. zostały sformułowane w sposób lapidarny, ograniczający się do przedstawienia modelu prawidłowej decyzji bez odniesienia się do przedmiotowej sprawy. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja spełnia wszystkie wymogi wynikające z art. 107 k.p.a., tj. przedstawia bardzo szczegółowo stan faktyczny sprawy, wszystkie przepisy prawa mające zastosowanie, jak również przesłanki zastosowania określonej kwalifikacji prawnej. Zarzut niedostatecznego uzasadnienia faktycznego i prawnego przy tak szczegółowej i wyczerpującej prezentacji stanowiska organu jest nietrafny. Stan faktyczny w sprawie niniejszej został ustalony w sposób prawidłowy. Kontrolowany kierowca przedstawił do kontroli dobową kartę opłaty, która nie zawierała wpisu w rubryce numer rejestracyjny. Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazać na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych. Minister Infrastruktury działając na podstawie upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 42 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym w rozporządzeniu z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczanie przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych w § 5 ust. 6 określił w jakich sytuacjach karta drogowa nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Jedną z nich jest wypełnienie karty w inny sposób niż określony w ust. 1 i w ust. 3-5. Ust. 3 § 5 stanowi, iż kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu m.in. numeru rejestracyjnego pojazdu. Skoro przedstawiona w dniu 16 września 2004r. do kontroli karta opłaty nie zawierała wpisu w rubryce numer rejestracyjny uznać należy – zdaniem Sądu – iż organ prawidłowo ocenił, że taki brak tego dokumentu powoduje niemożność uznania go za potwierdzający wniesienie opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zasadnie zatem organ przyjął, że przejazd odbywał się bez uiszczenia opłaty, do ponoszenia której przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy są obowiązani na mocy art. 42 ust. 1 ww. ustawy. Dla ustalenia odpowiedzialności administracyjnej nie ma znaczenia przyczyna braku wymaganego wpisu i dlatego też nieuwaga skarżącego nie może stanowić usprawiedliwienia dla stwierdzonych podczas kontroli nieprawidłowości. Konsekwencją naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym jest nałożenie kary pieniężnej (nie grzywny jak wskazuje w skardze skarżący), której wysokość zgodnie z lp. 1.4.1. załącznika do tejże ustawy wynosi 3000 zł. Mając powyższe względy na uwadze, w ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalając stan faktyczny dokonał właściwej jego subsumcji, a następnie wymierzył przewidzianą przepisami prawa karę pieniężną. Zdaniem Sądu brak wpisu w rubryce numer rejestracyjny nie pozwala na uznanie, iż karta opłaty została wypełniona nieprawidłowo. Ustawodawca nie daje definicji nieprawidłowego wypełnienia karty ani nie wskazuje jakie sytuacje są nieprawidłowym wypełnieniem karty, a jakie są jej niewypełnieniem, tj. nieuiszczeniem opłaty. W ocenie Sądu każde uchybienie należy oceniać indywidualnie, kierując się wskazówką, że celem przepisów jest pobranie opłaty drogowej za każdy przejazd. Jeżeli więc karta jest wypełniona nieprawidłowo, ale "skasowana" dla uiszczenia opłaty za konkretny przejazd, tzn. wypełniona w sposób uniemożliwiający jej powtórne użycie (dla innego pojazdu, w innym dniu itd.) uchybienie należy traktować łagodniej i karać wg uregulowań p. 1.4.4. złącznika do ustawy o transporcie drogowym . Gdy zaś karta jest wypełniona wadliwie w sposób, który umożliwia jej ponowne użycie lub nie pozwala na ustalenie, za który przejazd opłatę uiszczono, a więc ma na celu uniknięcie opłaty (np. brak numeru pojazdu, całkowity brak daty), a także, gdy karta została wypełniona po rozpoczęciu przejazdu, należy uznać, że opłata nie została uiszczona i karać za jej brak. Odnośnie pozostałych naruszeń skarżący wskazał w skardze jedynie, że się z nimi nie zgadza. Wobec braku jakiegokolwiek uzasadnienia tego zarzutu Sąd nie może się do niego odnieść. W ocenie Sądu załączone dowody wskazują na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego decyzji, także w zakresie pozostałych naruszeń. Organ swoje stanowisko odnośnie wymierzenia łącznie kary 350 zł szczegółowo uzasadnił i Sąd nie dopatrzył się powodów, które mogłyby podważyć stanowisko organu. Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi orzekł jak na wstępie.