VI SA/Wa 1220/04
WyrokWSA w Warszawie2005-06-09
Skład orzekający: Maria Jagielska, Małgorzata Grzelak, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zwrocie nałożonej kary pieniężnej w sprawach z zakresu transportu drogowego może być wydana w formie decyzji administracyjnej, czy też zwrot ten następuje z mocy prawa?Ratio decidendi
Decyzje o zwrocie kary pieniężnej w sprawach z zakresu transportu drogowego, wydane na podstawie art. 93 ust. 6 ustawy o transporcie drogowym, są wydane bez podstawy prawnej i podlegają stwierdzeniu nieważności. Zwrot kary pieniężnej w określonych przypadkach następuje z mocy ustawy, jako czynność materialno-techniczna, a nie jako akt administracyjny w formie decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o zwrocie kary pieniężnej nałożonej na K. J. prowadzącego firmę E. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o zwrocie kary, jednak K. J. domagał się zwrotu wyższej kwoty. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, argumentując brak podstaw prawnych do zwrotu odsetek lub naprawienia szkody. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a., Ordynacji podatkowej oraz Konstytucji RP.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Orzeczono również, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu i zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz K. J. zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Maria Jagielska ( spr. ) Asesor WSA - Małgorzata Grzelak Asesor WSA - Andrzej Wieczorek Protokolant Andrzej Michrowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 maja 2005r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu nałożonej kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2003 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz K. J. kwotę 159 (sto pięćdziesiąt dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o zwrocie kary pieniężnej w wysokości 5.805,72 zł K. J. prowadzącemu firmę pod nazwą E.
W wyniku złożonego przez K. J., zwanego dalej skarżącym, odwołania, w którym domagał się zwrotu kwoty 2.518, 47 zł ponad kwotę orzeczoną w decyzji do zwrotu, Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Stwierdził w uzasadnieniu, że zgodnie z art. 93 ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2001r. Nr 125, poz. 1371 ze zmianami) uiszczona kara pieniężna podlega zwrotowi w terminie 14 dni od dnia uchylenia lub zmiany decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, a w sytuacji kiedy o uchyleniu lub zmianie decyzji rozstrzyga organ drugiej instancji – w terminie 14 dni od dnia otrzymanie przez właściwy organ pierwszej instancji. Organ nie znalazł podstaw do zmiany decyzji, bowiem przepisy cyt. ustawy nie przewidują możliwości naprawienia szkody ani zwrotu odsetek od nałożonej kary pieniężnej w sytuacji zmiany decyzji organu I instancji o nałożeniu kary pieniężnej. Kodeks postępowania administracyjnego również nie przewiduje instytucji zwrotu odsetek lub naprawienia szkody na skutek uchylenia nieprawomocnej decyzji organu I instancji w trybie odwoławczym. Możliwość taka występuje jedynie w razie uchylenia prawomocnej decyzji w związku ze wznowieniem postępowania lub stwierdzeniem nieważności decyzji w trybie art. 155 k.p.a.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skardze K. J. domagał się uchylenia lub stwierdzenia niezgodności z prawem wydanych decyzji, którym zarzucił naruszenie prawa procesowego, tj. art. 6, art. 7, art., 8, art. 107 § 3 i art. 160 k.p.a. oraz naruszenia art. 2 § 2, art. 72 , art. 73 § 1 pkt 1, art. 76 § 1, art. 77, art. 77b § 1 i art. 78 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, a także naruszenia art. 77 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie utrzymując, że orzeczono, zgodnie z obowiązującymi przepisami, o zwrocie kwoty kary pieniężnej, a ewentualnego odszkodowania skarżący może dochodzić od wierzyciela lub organu egzekucyjnego na podstawie przepisów kodeksu cywilnego (art. 168 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Badając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, należy stwierdzić, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
W rozpatrywanej sprawie została wydana decyzja w przedmiocie zwrotu kary pieniężnej w wysokości 5.807, 72 zł utrzymana następnie w mocy decyzją Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2004r.
Podstawą wydania powyższej decyzji w ocenie organu był art. 93 ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371). Powyższe decyzje wydane zostały, w ocenie Sądu, bez podstawy prawnej co skutkuje stwierdzeniem ich nieważności w trybie art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.
Sąd nie podzielił poglądu organu, że art. 93 ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125 poz. 1371) może stanowić podstawę do wydania decyzji o zwrocie kary pieniężnej. Z treści powyższego artykułu wynika jedynie, że kara pieniężna podlega zwrotowi.
Analizując ustawę o transporcie drogowym pod względem legislacyjnym należy dojść do wniosku, iż tylko w określonych wypadkach ustawodawca stosuje formę decyzji administracyjnej. Zgodnie z przepisami ustawy formę decyzji administracyjnej posiada :
1. wydanie/cofnięcie licencji
2. wydanie/cofnięcie zezwolenia
3. nałożenie kary pieniężnej.
Natomiast art. 93 ust. 6 omawianej ustawy stwierdza jedynie, że przypadku uwzględnienia odwołania uiszczona kara pieniężna podlega zwrotowi w terminie 14 dni od dnia uchylenia lub zmiany decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, a w sytuacji, kiedy o uchyleniu lub zmianie decyzji orzekł organ drugiej instancji - w terminie 14 dni od dnia otrzymania przez właściwy organ pierwszej instancji decyzji uchylającej lub zmieniającej decyzję o nałożeniu kary. Tak więc w ocenie składu orzekającego zwrot nałożonej kary w określonych przypadkach następuje z mocy ustawy-bez potrzeby potwierdzenia tego zwrotu stanowiącego czynność materialno-techniczną, decyzją administracyjną.
Skoro wysokość kary podlegającej zwrotowi był organowi znana, to winien był on przesłać tę karę na rachunek bankowy skarżącego nie sankcjonując tego decyzją administracyjną, gdyż obowiązek ten wynika wprost z ustawy.
Decyzje o zwrocie kary należy więc traktować jako wydane bez podstawy prawnej i stwierdzić ich nieważność w trybie art. 156 § 1 pkt 2. Podobne stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 października 1999r. sygn. akt IV SA 1499/97 i z 4 czerwca 2002r. sygn. akt I SA/Łd 1365/00.
Biorąc powyższe pod rozwagę, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.
O niewykonywaniu orzeczeń, o których mowa w pkt 1 wyroku orzeczono w oparciu o art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło