VI SA/Wa 1225/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Danuta Szydłowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 października 2018 r. sprawy ze skargi P. Sp. j. z siedzibą w [...] na pkt 2 postanowienia Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2016 r., Nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie w pkt 2, 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej – P. Sp. j. z siedzibą w [...] kwotę 1317 zł (słownie: tysiąc trzysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z 25 kwietnia 2018 r. sygn.. akt II GSK 682/17 po rozpoznaniu skargi kasacyjnej P. Sp.j. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 692/17 w sprawie ze skargi K. SA z siedzibą w [...] na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i zwrotu kosztów postępowania oraz ze skargi P. Sp.j. z siedzibą w [...] na punkt drugi postanowienia Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej skargę P. Sp.j. z siedzibą w [...] i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie (pkt 1 wyroku) oraz zasądził od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz P. Sp.j. z siedzibą w [...] 500 (pięćset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego (pkt. 2 wyroku). W uzasadnieniu powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że uznaje za trafny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018, poz. 1302), zwaną dalej: p.p.s.a.) wskazany w pkt 6 i 7 petitum skargi kasacyjnej. W punkcie 6 petitum skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 141 § 4 oraz art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 i art. 126 k.p.a. oraz § 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych polegające na tym, iż w zakresie nieuwzględnienia przez Urząd Patentowy ujętego w spisie kosztów podwyższonego wynagrodzenia pełnomocnika za tę konkretną sprawę, WSA nie stwierdził naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., mimo że postanowienie z dnia [...] listopada 2016 r. nie zawiera żadnego uzasadnienia w kwestii ograniczenia zwrotu wynagrodzenia do kwoty stawki minimalnej, a także przejawiające się we wskazywaniu w uzasadnieniu wyroku okoliczności rzekomo usprawiedliwiających organ, niemających oparcia w § 2 pkt 2 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych i innych przepisach tego rozporządzenia, co spowodowało, że w tej kwestii WSA nie uwzględnił skargi, lecz ją oddalił; Natomiast w punkcie 7 zarzucono naruszenie art. 133 § 1, a co najmniej art. 141 § 4 p.p.s.a., a w konsekwencji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 151 p.p.s.a. przejawiające się w ustaleniu przez WSA, że brak było podstaw do podwyższenia zasądzonego zwrotu wynagrodzenia pełnomocnika, co oparto na okolicznościach nie mających potwierdzenia w aktach sprawy, ustalono z pominięciem oceny niezbędnych działań pełnomocnika, wywołanych przez stronę przeciwną lub uzasadniano okolicznościami nieistotnymi dla rozstrzygnięcia sprawy, co także mogło wpłynąć na oddalenie skargi zamiast jej uwzględnienia. NSA wskazał, że zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego w w sposób niewystarczający został przedstawiony stan sprawy, a przede wszystkim, w ogóle nie wyjaśniono podstawy prawnej rozstrzygnięcia na tle konkretnego stanu faktycznego. Uchybienia te są na tyle istotne, że uniemożliwiają dokonanie kontroli instancyjnej objętego skargą kasacyjną wyroku. Lektura uzasadnienia zaskarżonego wyroku wskazuje na to, że Sąd I instancji - aprobując 50% stawki minimalnej przyjętej przez UPRP, przewidzianej w § 9 w związku z § 8 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. Nr 212, poz. 2076 ze zm.; dalej: rozporządzenie z 2003 r.) - nie wyjaśnił, dlaczego zastosowanie tych przepisów rozporządzenia jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co do wynagrodzenia rzecznika patentowego będącego pełnomocnikiem uprawnionego do spornego znaku towarowego było prawidłowe i uzasadnione. Według NSA, nie można uznać za wystarczające wyłącznie stwierdzenia przez Sąd I instancji trafności zastosowania przez organ ww. przepisów oraz zacytowania przez Sąd I instancji przepisów § 9 oraz § 8 ust. 3 rozporządzenia z 2003 r. (s. 11 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Jest to tym bardziej istotne, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Urzędu Patentowego również nie wynika, dlaczego organ zastosował przepisy § 9 w zw. z § 8 ust. 3 rozporządzenia z 2003 r. jako podstawę prawną rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu za czynności rzecznika patentowego będącego pełnomocnikiem uprawnionego do spornego znaku towarowego. Ponadto, Sąd I instancji nie wyjaśnił i nie podał motywów swojego rozstrzygnięcia, co do braku podstaw do podwyższenia stawki minimalnej, o co wnosił pełnomocnik uprawnionego. Pomimo wniosku złożonego przez pełnomocnika uprawnionego na rozprawie przed UP w dniu [...] listopada 2016 r. o podwyższenie stawki minimalnej wynagrodzenia, brak również ustosunkowania się organu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do tego wniosku, czego Sąd I instancji nie uznał za uchybienie istotne, a sam nie ustosunkował się do okoliczności uzasadniających podwyższenie wynagrodzenia wskazanych przez pełnomocnika uprawnionego w skardze. Rozpoznając ponownie sprawę, przy uwzględnieniu treści art. 190 p.p.s.a, zgodnie z którym Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podaje uporządkowany stan faktyczny sprawy i rozważania prawne w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia w świetle wymogów jakie postawił Naczelny Sąd Administracyjny w powyższym wyroku z 25 kwietnia 2018 r. Decyzją z [...] maja 2007 r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Urząd Patentowy, UPRP lub organ) udzielił P. Sp.j. z siedzibą w [...] (dalej: uprawniony, [...]) prawa ochronnego na znak towarowy słowno-graficzny [...] zgłoszony za numerem [...] Pismem z 20 czerwca 2014 r. K. SA z siedzibą w [...] (dalej: wnioskodawca, [...]), wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia w części prawa ochronnego na ww. znak towarowy względu na nieużywanie znaku nieprzerwanie przez 5 lat w sposób rzeczywisty. [...] wskazała, że posiada interes prawny ze względu na toczące się postępowanie z wniosku uprawnionego o unieważnienie przysługującego jej prawa ochronnego na znak towarowy [...] o numerze [...] w oparciu o przeciwstawione prawo do znaku towarowego [...]. Decyzją z [...] grudnia 2014 r. Urząd Patentowy - działając na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1410; dalej: p.w.p.), a także art. 98 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1822 ze zm., dalej: k.p.c.) w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p. - umorzył przedmiotowe postępowanie oraz przyznał uprawionemu zwrot kosztów postępowania w wysokości 1.191 zł według złożonego spisu kosztów. Według UPRP, [...] w dacie złożenia wniosku nie posiadała interesu prawnego w żądaniu wygaśnięcia spornego prawa ochronnego. W trakcie postępowania o ponowne rozpatrzenie sprawy zainicjowanego wnioskiem Przedsiębiorstwa [...] pełnomocnik uprawnionego do spornego znaku towarowego pismem z dnia 15 listopada 2016 r. złożył spis kosztów obejmujący kwotę 2.045 zł. Jednocześnie powołując treść § 4 ust. 2 oraz § 10 pkt 3 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. Nr 212, poz. 2076 ze zm.; dalej: rozporządzenie z 2003 r.) wniósł o podwyższenie stawki wynagrodzenia pełnomocnika do 1500 zł, czyli o 50% z uwagi wielowątkowe żądanie [...], które obejmuje m.in. wznowienie postępowania oraz stwierdzenia nieważności decyzji. Zdaniem pełnomocnika P. konieczność odniesienia się do tych kwestii wykracza poza standardową ocenę interesu prawnego wnioskodawcy. Postanowieniem z [...] listopada 2016 r. Urząd Patentowy - działając na podstawie art. 134 k.p.a. w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz w związku z art. 256 ust. 1 p.w.p., a także art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. - w punkcie pierwszym stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy a w punkcie drugim przyznał uprawnionemu od wnioskodawcy kwotę w wysokości 994,22 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podjętego w punkcie pierwszym organ przytoczył treść przepisów i wskazał, że od decyzji z [...] grudnia 2014r. przysługuje skarga do sądu administracyjnego a nie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast uzasadniając rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania, UPRP wskazał na przepisy art. 98 § 1 k.p.c. i § 8 pkt 3 oraz § 9 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych. Podniósł, że przedmiotowa sprawa była rozpatrywana w wyniku złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stosownie do treści § 9 ww. rozporządzenia stawka minimalna za prowadzenie sprawy rozpatrywanej ponownie w wyniku orzeczenia sądu administracyjnego wynosi 50% stawki minimalnej. Organ stwierdził, że nie może przyznać stronie zwrotu kosztów na podstawie stawek wynikających z rozdziału 4 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych, gdyż dotyczą one spraw prowadzonych w postępowaniu zgłoszeniowym i rejestrowym. Wprawdzie w rozdziale dotyczącym postępowania spornego nie zostały przewidziane stawki dla spraw prowadzonych w wyniku złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jednakże postępowanie to jest najbardziej zbliżone do postępowania określonego w § 9 cyt. rozporządzenia. Zatem w związku z tym, że strona wygrywająca w rozpatrywanej sprawie była reprezentowana przez pełnomocnika - rzecznika patentowego i złożyła wniosek o zwrot kosztów postępowania wraz ze spisem poniesionych kosztów, UPRP uznał za zasadne przyznanie P. kwotę 994,22 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Organ wyjaśnił, że powyższa kwota obejmuje koszt zastępstwa procesowego w wysokości 50% stawki minimalnej określonej w § 8 pkt 3 rozporządzenia w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych, tj. 450 zł oraz zwrot kosztów dojazdu pełnomocnika strony i utrzymania się w miejscu wykonywania czynności służbowych w wysokości 544,22 zł. Powyższe postanowienie UPRP zostało zaskarżone skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości przez [...] (sprawa o sygn. akt VI SA/Wa 692/17), zaś w części dotyczącej wyłącznie punktu drugiego, tj. w zakresie przyznanych kosztów postępowania przez uprawnionego, tj. P. sprawa o sygn. akt VI SA/Wa 693/17). Obie te sprawy zostały połączone przez WSA do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia ( art.111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018.poz.202, zwanej dalej: p.p.s.a.). Rozpoznając powtórnie sprawę zakończoną zaskarżonym przez P. punktem 2 postanowienia Urzędu Patentowego z [...] listopada 2016r. tj. w zakresie kosztów przyznanych P. od K. , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdza, że organ nie wyjaśnił dlaczego w okolicznościach tej sprawy zastosował § 9 w zw. z § 8 ust. 3 rozporządzenia z 2003 r. jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia o wynagrodzeniu za czynności rzecznika patentowego będącego pełnomocnikiem uprawnionego do spornego znaku towarowego. Nie ustosunkował się także do wniosku uprawnionego złożonego na rozprawie [...] listopada 2016 r. o podwyższenie stawki minimalnej (v. str. 9 wyroku NSA z 25 kwietnia 2018r.) z tego względu należało uchylić postanowienie z 29 listopada 2016r. w zakresie zaskarżonym przez P. tj w zakresie kosztów postępowania (pkt 2 ww. postanowienia) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Są to kwestie istotne, gdyż dotyczą podstawy prawnej rozstrzygnięcia organu kwestionowanej przez podmiot uprawniony do zwrotu kosztów na jego rzecz. Należy wskazać, że uzasadnienie prawne postanowienia powinno zawierać także umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa oraz wskazywać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia. Tego w sprawie niniejszej zabrakło, czym organ naruszył art. 107§3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. W świetle przedstawionego stanu faktycznego nie ulega wątpliwości, że przedmiotem sprawy było żądanie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy "[...]" udzielonego na rzecz P.. Natomiast złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z [...] grudnia 2014r. umarzającej postępowanie z powodu braku interesu prawnego wnioskodawcy a następnie przeprowadzenie dwóch rozpraw było wynikiem (wyłącznie) błędnego procedowania organu, co zresztą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Urząd Patentowy przyznaje (str. 4 decyzji). Wynika to również z treści art. 257 p.w.p. (na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego w sprawach, o których mowa w art. 255, stronom przysługuje skarga do sądu administracyjnego) a także z art. 255 ust.1 pkt 3 p.w.p. zgodnie z którym Urząd Patentowy - w trybie postępowania spornego - rozstrzyga sprawy o stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy, w przypadkach określonych w art. 169. Nie było zatem prawidłowe procedowanie na dwóch rozprawach w sposób kontynuujący postępowanie w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa do spornego znaku towarowego. Mając na uwadze powyższe, WSA w Warszawie orzekł jak w pkt 1 w wyroku. Orzeczenie o kosztach zostało wydane w oparciu o art. 205 § 2 w zw. z art. 205 § 4 p.p.s.a.. Składa się na nie wpis od skargi oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego rzecznikiem patentowym.